Sử dụng thuốc giảm đau hợp lý Sau tai nạn ô tô, bạn bị đau lưng đến mức không thể chịu đựng được, nhưng bạn làm theo lời khuyên của bác sỹ về kéo giãn và dần dần tăng hoạt động.. Opioid
Trang 1Sử dụng thuốc giảm
đau hợp lý
Sau tai nạn ô tô, bạn bị đau lưng đến mức không thể chịu đựng được, nhưng bạn làm theo lời khuyên của bác sỹ về kéo giãn và dần dần tăng hoạt động Nhiều tháng sau, đau vẫn còn và các thuốc không cần đơn không giúp được nhiều Bạn muốn thử thêm loại thuốc khác, nhưng bạn lo ngại về việc phải uống thứ thuốc gì đó mạnh hơn vì sợ bị nghiện
Khả năng nghiện là một trong những nỗi sợ hãi lớn nhất của những người bị đau mạn tính Và đó là lý do tốt Viện Nghiên cứu Quốc gia về Lạm dụng thuốc ước tính năm 1999 có 2,6 triệu người ³ 12tuổi được kê đơn thuốc giảm đau vì những lý do phi y học Không thể tất cả họ đều bị nghiện, nhưng nghiện hoàn toàn có thể xảy ra
Opioid: Một cách để giảm đau
Trang 2Opioid là một nhóm thuốc có tác dụng tương tự như thuốc phiện, nằm trong số những thuốc được kê đơn để giảm đau Thành phần trong thuốc phiện và thành phần hoạt chất của opioid làm giảm đau là morphin Morphin
và các hợp chất khác có tác dụng tương tự hoạt động bằng cách bắt chước tác dụng của các hóa chất do cơ thể sản sinh để giảm đau
Các thuốc chứa hydrocodon (Vicodin, khác), propoxyphen (Darvon, khác), meperidin (Demerol, khác) và oxycodon (OxyContin, khác) là những opioid thường được kê đơn Bác sỹ cũng có thể kê đơn các opioid khác tùy thuộc vào bệnh của bạn
Khi bạn nghĩ đến những vấn đề mà thuốc giảm đau có thể gây ra, có lẽ bạn nghĩ tới nghiện Nhưng cơ thể bạn phản ứng với opioid theo nhiều cách:
xuyên một liều cố định Dần dần, bạn có thể cần liều thuốc cao hơn để đạt được tác dụng tương tự
ứng với loại thuốc nào đó dùng thường xuyên Không có thuốc, bạn có thể
có triệu chứng cai
Trang 3 Phụ thuộc tâm lý là trạng thái cảm xúc có thể xảy ra khi bạn trở nên quen với việc dùng thuốc để nhận được tác dụng hưng phấn Cơ thể bạn
có thể hoặc không phụ thuộc về mặt thể xác vào thuốc, nhưng bạn tin là bạn cần nó
ngừng đột ngột hoặc giảm liều thuốc bạn vẫn thường dùng
bạn buộc phải tìm kiếm và dùng thuốc Nhiều thay đổi trong các hóa chất thần kinh ở não xảy ra khi nghiện Mặc dù bạn biết có thể có hậu quả nghiêm trọng nếu bạn tiếp tục tìm kiếm và dùng thuốc, bạn cảm thấy bắt buộc phải làm bằng bất cứ cách nào
là nỗ lực giảm đau hiệu quả hơn Một người nghiện giả có thể đôi khi dùng liều cao hơn của thuốc được kê đơn hoặc tích trữ thuốc giảm đau phòng khi
bị đau nhiều
Quen thuốc, phụ thuộc thể xác và cai là những phản ứng tự nhiên của
cơ thể với opioid Những phản ứng này xảy ra với một số thuốc gây nghiện
và không gây nghiện và với thuốc không kê đơn cũng như có kê đơn Sự
Trang 4xuất hiện của những tình trạng này không có nghĩa bạn bị nghiện thuốc giảm đau có kê đơn Quen thuốc và hội chứng cai không kèm theo xung lực cưỡng bách phải dùng thuốc thì không phải là nghiện Những người dùng thuốc giảm đau theo đúng chỉ dẫn không thể bị nghiện Phụ thuộc thể xác và quen thuốc thường xảy ra ở những người dùng opioid thường xuyên, nhưng không phải lúc nào họ cũng trở thành nghiện opioid Ngay cả những người có tiền
sử cá nhân hoặc gia đình nghiện rượu hoặc ma túy đôi khi có thể dùng opioid để giảm đau nếu họ được bác sỹ điều trị theo dõi thích đáng
Một số người băn khoăn không biết liệu họ có gặp trục trặc trong cuộc sống hằng ngày hay không – trong tư duy, lái xe hoặc những hoạt động khác – nếu họ cần tăng dần liều để duy trì giảm đau Các tác dụng phụ của opioid – buồn nôn, táo bón, an thần và tư duy không sáng suốt – ít rõ rệt ở người dùng opioid thường xuyên so với những người thỉnh thoảng mới dùng Người dùng opioid thường xuyên sẽ quen với nhiều tác dụng phụ của thuốc và có chức năng bình thường chừng nào họ còn dùng thuốc theo đơn
Nguyên nhân gây nghiện
Nếu chỉ uống opioid để giảm đau trong một thời gian dài thì thường không gây nghiện, vậy thì cái gì gây nghiện? Các nhà nghiên cứu tin rằng nhiều thứ có liên quan tới nghiện
Trang 5 Yếu tố di truyền Tiền sử gia đình về lạm dụng hoặc nghiện thuốc giảm đau có kê đơn, thuốc lắc hoặc rượu là một chỉ báo cho thấy bạn
có thể có cơ địa dễ bị nghiện opioid
Tuy nhiên, phụ nữ dễ được kê đơn thuốc opioid gây nghiện hơn
dùng thuốc đúng, bạn dễ dùng chúng theo cách thúc đẩy nghiện Đề nghị bác
sỹ chỉ dẫn cụ thể về cách sử dụng hợp lý
cho bạn thấy bạn đang dùng liều cao hơn hoặc dùng thường xuyên hơn, thì bạn sẽ dễ tự thuyết phục mình thay đổi liều dùng mà không hỏi ý kiến bác
sỹ
dùng để bác sỹ có thể tránh kê đơn các phối hợp thuốc có vấn đề
Những khác biệt trong khả năng gây nghiện của thuốc Nhìn chung, opioid ít gây nghiện hơn cocain nhưng dễ gây nghiện hơn rượu
Trang 6 Những khác biệt trong hình thức phân phối thuốc Tiềm truyền tĩnh mạch có khả năng gây nghiện lớn nhất và thuốc uống ít có khả năng gây nghiện nhất
thuốc khởi phát nhanh và tác dụng ngắn dễ gây nghiện hơn những thuốc khởi phát chậm hoặc tác dụng kéo dài, thí dụ như công thức 12 giờ
Phòng ngừa Sự bảo vệ tốt nhất của bạn
Khi dùng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ, hiếm gặp tình trạng nghiện các opioid được dùng để điều trị đau mạn tính Nhưng ngay cả như vậy, phòng ngừa nghiện vẫn tốt hơn là phải điều trị sau này Biện pháp đón đầu
sẽ giúp bạn đi theo đúng con đường sử dụng thuốc giảm đau hợp lý
giảm đau nếu bạn có nguy cơ Nếu bạn lạm dụng rượu, thuốc lắc hoặc thuốc
kê đơn khác, cũng cần đề cập tới những trải nghiệm này
bạn liều và lịch dùng thuốc khi đưa đơn cho bạn
Trang 7 Nếu bạn không chắc chắn về cách dùng thuốc, hãy hỏi bác sỹ Nếu bạn không hiểu những hướng dẫn, hãy yêu cầu bác sỹ nhắc lại câu trả lời bằng những từ khác Không rời khỏi phòng khám cho tới khi bạn chắc chắn hiểu rõ cách dùng thuốc
thể quyết định thay đổi điều gì trong nếp sinh hoạt của bạn
dài theo đúng lịch đặt sẵn vì dùng thuốc tác dụng ngắn khi cần Tuân thủ lịch dùng thuốc giúp bạn tránh dùng nhiều thuốc hơn mức an toàn
nề nếp giúp bạn tránh dùng hai liều và những nhầm lẫn khác
tránh trong khi bạn dùng thuốc giảm đau Rượu, một số thực phẩm và một
số thuốc thông thường không cần đơn có thể làm thay đổi tác dụng của thuốc giảm đau, vì vậy hãy hỏi trước bác sỹ về những điều này