bai 5- tin 10

Kiến thức: - Thấy đợc Ngôn ngữ lập trình là phơng tiện dùng để diễn đạt cho máy tính hiểu thuật toán mà con ngời muốn máy tính thực hiện, để từ INPUT của bài toán tìm đợc OUTPUT cần tìm.

Trang 1

Ngày soạn: 22/10/2008

Tiết 17:

Bài 5: Ngôn ngữ lập trình

I- Mục tiêu:

1 Kiến thức:

- Thấy đợc Ngôn ngữ lập trình là phơng tiện dùng để diễn đạt cho máy tính hiểu thuật toán mà con ngời muốn máy tính thực hiện, để từ INPUT của bài toán tìm đợc OUTPUT cần tìm

- Nắm đợc u điểm, nhợc điểm cơ bản của các loại ngôn ngữ lập trình: Ngôn ngữ máy, ngôn ngữ hợp ngữ, ngôn ngữ bậc cao

2 Kĩ năng:

- Phân loại đợc một số ngôn ngữ lập trình thông dụng

3 Thái độ:

- Thấy đợc sự phong phú của các loại ngôn ngữ lập trình, từ đó xác định đợc ý thức học tập nghiêm túc, tính cần cù và ham thích tìm hiểu

II- Chuẩn bị:

- Một và bài tập ví dụ đợc lập trình bằng ngôn ngữ Pascal

- Máy chiếu projector hoặc tranh ve nếu có

III- Hoạt động dạy học:

1 ổn định lớp:

2 Bài cũ:

? Khi cần dùng máy tính giải bài toán:

A- Ta cần xác định Input, Output

B- Ta chỉ cần xác định Input

C- Ta cần xác định Output

D- Cả 3 ý trên

Hãy chọn phơng án ghép đúng

3 Bài mới:

 Nếu thuật toán chỉ đợc diễn tả bằng phơng pháp

liệt kê và sơ đồ khối thì máy tính có thể hiểu và

thực hiện đợc để giải quyết bài toán hay không? Vì

sao?

 Từ phát biểu trên của học sinh: Giáo viên phân

tích và kết luận:

- Muốn máy tính hiểu và thực hiện thì thuật toán

phải đợc diễn tả bằng ngôn ngữ mà máy có thể hiểu

đợc và ngôn ngữ đó đợc gọi là ngôn ngữ lập trình,

Báo cáo sĩ số

 Suy nghĩ và trả lời

 Suy nghĩ và trả lời:

- Máy tính không hiểu và thực hiện đợc thuật toán dới dạng nh vậy vì đó chỉ là các cách mô tả cho con ngời Trong máy tính chỉ có các thông tin đợc mã hoá thành các dãy bít

 Lắng nghe giáo viên giảng bài và ghi nhớ

Trang 2

 Em hiểu ngôn ngữ lập trình là gì?

Trên cơ sở đó giáo viên tổng hợp lại nh sau:

- Ngôn ngữ lập trình là hệ thống một bộ các câu

lệnh và bộ quy tắc về cú pháp từ đó có thể lập đợc

các chơng trình biểu diễn thuật toán xác định

? Vậy ngôn ngữ lập trình đợc phân làm mấy loại?

Giáo viên chốt lại kiến thức:

Ngôn ngữ lập trình gồm 2 loại cơ bản:

- Ngôn ngữ máy

- Ngôn ngữ bậc cao

? Chơng trình viết trên 2 loại ngôn ngữ này có tên

gọi nh thế nào?

 Thuyết trình: Các loại ngôn ngữ khác muốn máy

tính hiểu đợc và thực hiện phải đợc dịch ra ngôn

ngữ máy thông qua chơng trình dịch

Vậy ngôn ngữ máy là gì?

Hoạt động 1: Giới thiệu khái niệm và

các đặc điểm của ngôn ngữ máy.

 Thuyết trình: TA đã biết sự hoạt động của máy

tính dựa trên nguyên lí Phôn Nôi- Man, trong đó

mọi thông tin đa vào máy tính đều biến đổi thành

dãy bít nên thuật toán cũng đợc biểu diễn bằng dãy

bit

? Vậy ngôn ngữ máy là gì?

? Hãy cho biết u điểm và nhợc điểm của ngôn ngữ

máy là gì?

? Với những u và nhợc của mình ngôn ngữ máy có

thích hợp với số đôg ngời lập trình không ? tại sao?

- Các câu lệnh

- Các quy tắc về cú pháp Nghe giảng và ghi bài

 Thảo luận rồi trình bày

Ngôn ngữ lập trình có 3 loại:

- Ngôn ngữ máy

- Ngôn ngữ Hợp ngữ

- Ngôn ngữ bậc cao

- Chơng trình viết trên ngôn ngữ bậc cao thì gọi là chơng trình nguồn

- Chơng trình viết trên ngôn ngữ máy gọi là chơng trình đích

- Ngôn ngữ máy là tập hợp hữu hạn các dãy bít với những quy tắc xác định Các câu lệnh thờng đợc viết dới dạng mã nhị phân hoặc mã hexa

 Nghiên cứu sách giáo khoa thảo luận rồi trình bày

Ưu điểm:

Là ngôn ngữ duy nhất máy tính có thể trực tiếp hiểu và thực hiện, cho phép khai thác triệt để và tối u khả năng của máy

Nhợc điểm:

Ngôn ngữ phức tạp, phụ thuộc nhiều vào phần cứng, chơng trình viết mất nhiều công sức, cồng kềnh và khó hiệu chỉnh

ÄVì vậy ngôn ngữ này không thích hợp với số

đông ngời lập trình.

Trang 3

Dẫn dắt vấn đề: Để khắc phục nhợc điểm trên của

ngôn ngữ máy, một số ngôn ngữ lập trình khác đã

đợc phát triển

Hoạt động 2:

Giới thiệu khái niệm hợp ngữ và chơng

trình hợp dịch.

? Hợp ngữ là gì?

Ví dụ:

ADD AX, BX; ( cộng thanh ghi AX và BX

kết quả để ở thanh ghi AX)

XOR CX, CX; Xoá sạch thanh ghi CX

? Hãy nêu u và nhợc điểm của hợp ngữ so với ngôn

ngữ máy?

? Máy tính có thể hiểu và thực hiện trực tiếp

chuơng trình viết bằn ngôn ngữ máy hay không?

? Vậy để máy hiểu đợc chơng trình viết bằng hợp

ngữ ta làm cách nào?

? Vậy chơng trình hợp dịch là gì?

? Vậy còn có ngôn ngữ nò khác mà nhiều ngời có

thể sử dụng đợc không?

Hoạt động 3: Phân tích cho học sinh

thấy rõ những u điểm nổi bật của

ngôn ngữ bậc cao Giới thiệu một số

ngôn ngữ lập trình bậc cao hiện nay.

 Hợp ngữ là một ngôn ngữ đã thuân lợi hơn so

với ngôn ngữ máy, nó thích hợp với các nhà lập

Sử dụng một số từ để thực hiện lệnh trên các thành ghi ( thờng từ viết tắt của tiếng Anh)

Ưu điểm:

Là ngôn ngữ kết hợp ngôn ngữ máy với ngôn ngữ tự nhiên của con ngời (thờng là tiếng Anh)

để thể hiện các lệnh.

Nhợc điểm:

Còn phức tạp

Ä Vì vậy ngôn ngữ này chỉ thích hợp với các nhà

lập trình chuyên nghiệp.

 Không, máy tính chỉ hiểu đợc chơg trình viết bằng ngôn ngữ máy

 Để chơng trình viết bằng hợp ngữ thực hiện

đợc trên máy tính, nó cần đợc dịch ra ngôn ngữ máy bằng chơng trình hợp dịch.

 Là chơng trình dịch các ngôn ngữ khác nhau ra ngôn ngữ máy trớc khi có thể thực hiện đợc trên máy

 Do hu càu thông dụng của ngôn ngữ mà một loại ngôn ngữ khác xuất hiện đó là ngôn ngữ bậc cao

 Nghe giảng và ghi nhớ

Trang 4

đông đảo ngời lập trình Từ trên những nhợc điểm

của các ngôn ngữ trên ngời ta đã xây dựng những

ngôn ngữ lập trình bậc cao

? Ngôn ngữ bậc cao có những u điểm nào?

? Chơng trình viết bằng ngôn ngữ bậc cao máy tính

đã hiểu đợc cha? muốn máy tính hiểu ta cần phải

làm gì?

? Hãy kể tên một số ngôn ngữ bậc cao mà em biết?

Ưu điểm:

Là ngôn ngữ ít phụ thuộc vào loại máy, chơng trình viết ngắn gọn, dễ hiểu, dễ nâng cấp.

- Cha, máy tính chỉ hiểu khi dùng băng ngôn ngữ máy do đó cần có chơng trình dịch để dịch những chơng trình này sang ngôn ngữ máy.

 Một số ngôn ngữ bậc cao:

Turbo Pascal, Visual Basic, Java, Delphi, C++

IV- Củng cố bài:

1 Nhắc lại kiến thức chính đã học trong bài.

- Ngôn ngữ lập trình

- Phân loại và u, nhợc của các loại ngôn ngữ lập trình

2 Một số câu hỏi trắc nghiệm làm tại lớp.

Câu 1: Ngôn ngữ lập trình là:

A- Phơng tiện để soạn thảo chơng trình B - PASCAL và C;

C - Ngôn ngữ mô tả thuật toán giải bài toán trên máy tính D - Phơng tiện mô tả thuật toán Hãy chọn phơng án ghép đúng nhất.

Câu 2: Ngôn ngữ máy là gì?

A- Là bất cứ ngôn ngữ lập trình nào mà có thể mô tả thuật toán để giao cho máy thực hiện;

B - Là ngôn ngữ để viết các chơng trình mà mỗi chơng trình là một dãy lệnh máy trong hệ nhị phân.

C - Là các ngôn ngữ lập trình mà sau khi dịch sang hệ nhị phân thì máy có thể thực hiện đợc.

D- B và C.

Câu 3: Hợp ngữ là ngôn ngữ:

A- Mà máy tính có thể thực hiện đợc trực tiếp không cần dịch.

B - Có các lệnh đợc viết dới dạng kí tự nhng về cơ bản mỗi lệnh tơng đơng với một lệnh máy Để thực hiện đợc cần dịch ra ngôn ngữ máy.

C - Mà các lệnh không viết trực tiếp bằng mã nhị phân.

D - Không viết bằng mã nhị phân, đợc thiết kế cho một số loại máy có thể hiểu và thực hiện trực tiếp các câu lệnh dới dạng kí tự.

Hãy chọn phơng án ghép hợp lí nhất.

Câu 4: Trong các phát biểu sau, phát biểu nào đúng nhất về ngôn ngữ lập trình bậc cao?

Trang 5

A - Là loại ngôn ngữ mô tả thuật toán dới dạng văn bản theo những quy ớc nào đó và hoàn toán không phụ thuộc vào các máy tính cụ thể.

B - Là loại ngôn ngữ mà máy tính không thực hiện trực tiếp đợc Trớc khi thực hiện phải dịch ra ngôn ngữ máy.

C - Là loại ngôn ngữ có thể mô tả đợc mọi thuật toán.

D - Là ngôn ngữ lập trình có thể mô tả các thuật toán, cấu trúc dữ liệu một cách dễ hiểu và hầu nh không phụ thuộc vào một hệ máy cụ thể

V- Rút kinh nghiệm:

………

Định dạng
Số trang	5
Dung lượng	56 KB