PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THU THẬP THÔNG TIN

Sau một thời gian nghiên cứu và tập luyện, nay tôi xin chia sẻ cùng các bạn phương pháp đọc nhanh, hay nói cách khác là phương pháp tiếp nhận thông tin một cách nhanh chóng mà bền vững

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ THU THẬP THÔNG TIN

Phần 1

Làm thế nào để đọc nhanh ?

Nhiều người cho rằng đọc càng nhanh thì thông tin tiếp thu được càng

ít, độ tập trung càng giảm Nhưng nhận định này thực tế lại rất sai lầm, khi đọc nhanh (theo đúng cách) thì khả năng tiếp nhận thông tin và độ tập trung tăng lên rất cao (đặc biệt là sau khi luyện tập), rất có lợi cho học tập hoặc đọc sách Bạn nghĩ sao nếu người khác đọc một quyển sách dày 300 trang trong 6-7 tiếng đồng hồ và chỉ nhớ được một chút ít thông tin, trong khi bạn đọc chỉ mất 30 phút đến 1 tiếng mà lại nhớ được gần hết ? Cảm giác đó thật là tuyệt ! Sau một thời gian nghiên cứu và tập luyện, nay tôi xin chia sẻ cùng các bạn phương pháp đọc nhanh, hay nói cách khác là phương pháp tiếp nhận thông tin một cách nhanh chóng

mà bền vững ( cũng xin khoe khoang tí đỉnh hiện nay tốc độ đọc của tôi

là 1350 wpm – word per minute – từ một phút – hay 15 trang rưỡi trong

1 phút, ấn tượng chưa

Phương pháp dưới đây hứa hẹn có thể sẽ đưa bạn đến được mốc 25.000 wpm ( nếu bạn nghĩ không ai có thể đọc được đến cái tốc đôộ này thì bạn nhầm to… hình như tôi cũng nghe được ở đâu đó trên thế giới đã có người đọc được tới 1.000.000 wpm thì phải… 1.000.000 đấy… môột con số to lớn… , với đôộ tiếp nhâộn thông tin tầm 75% (ngay cả khi đọc bình thường cũng chẳng ai tiếp nhâộn được100%)… Nào… trước khi bắt đầu hãy hít môột hơi thâột sâu… thư giãn đầu óc và cười môột cái để lấy tinh thần nhe

A-Chuẩn bi

Để có thể “lĩnh hôội” ^^ môột kĩ năng mới thì chúng ta cần phải chuẩn bị môột cách chu đáo, và đọc nhanh cũng không phải là ngoại lêộ… Vâộy, để học phương pháp đọc nhanh thì chúng ta cần chuẩn bị những gì?

Môột không gian thoải mái: bao gồm môột căn phòng yên tĩnh, ánh sáng vừa đủ, ghế ngồi êm, bàn học đủ cao, nếu có thêm tí nhạc nhẹ không lời thì tuyêột hảo ( tốt nhất là nên lấy nhạc của Mozart ^^)

Môột tinh thần thư giãn: Hãy nhắm mắt lại, tưởng tượng bạn đang đứng ( ngồi hay nằm cũng được) trên môột quả đồi xanh ngát… gió mát lồng lồng, hương thơm của cây cỏ phảng phất… Hít thâột sâu và thở ra môột cách nhẹ nhàng , tưởng tượng như có môột làn sóng đi khắp nơi trong cơ thể, nó đi đến đâu là thư giãn đến đấy, hãy thả lỏng toàn thân…

Môột ý chí háo hức và lòng quyết tâm: cố gắng giữ cho mình sự háo hức khi tiếp thu cái mới, hãy luôn nghĩ trong đầu rằng “ Nếu mình làm đúng thì tốt thôi, còn nếu làm sai thì cũng vẫn tốt… ” Hãy trân trọng cảm giác của chính mình Và mỗi khi bạn cảm thấy mắc ở chỗ nào đấy thì đừng bỏ cuôộc vôội, hãy thư giãn và bắt đầu lại từ chỗ bị mắc, nếu không giải quyết được nó thì cũng đừng cố quá mà quá cố Cứ nghĩ rằng bạn đang chơi môột trò chơi… môột trò chơi thú vị… hãy chơi với nó và bạn sẽ thấy kết quả đáng ngạc nhiên đến thế nào

Bỏ ngay những điều này: Giả sử bạn có tư duy “nếu người khác làm được sao mình không làm được” thì nó sẽ chỉ làm bạn thêm đau đầu thôi, nhớ phải luôn thư giãn và nghĩ mình đang chơi môột trò chơi, thắng thì tốt nhưng thua thì cũng không sao, ta chơi lại :-) Từ xưa đã có ai nói câu này “Không có đau đớn thì không có bài học”, nếu bạn cũng nghĩ như thế thì bây giờ bạn có thể bỏ nó được rồi Bởi vì phương châm của phương pháp đọc nhanh ( hay bây giờ tôi gọi là Speed Reading đi nghe cho nó oách là càng thư giãn càng tiến bôộ nhanh, càng chơi nhiều càng lên tay Ngoài ra, đừng cố gắng ( hay là có ý muốn) biết mọi thứ môột cách cấp tốc (hoăộc ngay lâộp tức), điều gì cũng cần phải có thời gian mới tiếp thu được…

Nào, hãy chuẩn bị bước vào phần chính nôội dung của SPEED READING…

B Phương pháp SPEED READING

I Phương pháp cơ bản

Trước tiên, chúng ta cần phải đo được tốc đôộ đọc hiêộn thời của chính mình đã Các bạn hãy lấy môột quyển sách bất kì ( càng dễ đọc càng tốt, tránh lấy những sách thuôộc thể loại tự nhiên như toán học, vâột lí… đọc mấy quyển này thì tốc đôộ đo sẽ không chuẩn ), đọc trong vòng môột phút theo cách bạn vẫn đọc như bình thường, sau đó làm phep tính này : số

từ môột dòng x số dòng môột trang x số trang trong môột phút (wpm) Thường thì tốc đôộ đọc của đa số người bình thường dao đôộng từ 100 –

350 wpm ( cá biêột may ra có được ít người lên được 600wpm – nhưng cái tốc đôộ này cũng chẳng thấm vào đâu , nếu bạn thấy tốc đôộ đọc của mình châộm quá (<100 chẳng hạn) thì cũng đừng buồn nhe, vì mục đích của bài viết này là giúp bạn đọc nhanh mà …

Biết được tốc đôộ đọc của mình rồi, tại sao chúng ta không nhân đôi nó lên ngay lâộp tức nhỉ ? Có môột phương pháp đơn giản đến không ngờ nhưng lại giúp chúng ta làm được điều đó Đó là phương pháp “nhất dương chỉ”:Thực ra cái phương pháp này chỉ đơn giản là bạn đưa ngón tay dưới dòng chữ khi bạn đọc, và tất nhiên có môột số lưu ý sau đây:

Hãy đọc cả cụm từ chứ đừng đọc môột từ môột, lúc đầu có vẻ điều này khó khăn nhưng càng về sau càng dễ

Khi đọc, hãy nhìn dòng chữ với con mắt “nhẹ nhàng” :-) Hãy

“không nhìn mà nhìn”, “không đọc mà đọc” Nói cho đơn giản, bạn hãy thư giãn ( phải luôn luôn thư giãn), nhìn nhẹ nhàng vào dòng chữ

nhưng đừng cố đọc nó, có thể bạn không đọc được cái gì nhưng không sao, đây là điều mà hầu hết mọi người găộp phải, dần dần sẽ quen thôi

Đưa tay lúc đầu nhẹ nhàng, hết dòng này hơi nhấc tay chuyển xuống đến dòng khác, không bỏ môột dòng nào và cũng không đọc lại môột dòng nào (tất nhiên tay bạn cũng phải thoải mái thì đọc mới nhanh được), dần dần tăng tốc đôộ di chuyển của tay (mắt vẫn phải thư giãn)… tâộp bài tâộp này trong 4-5 ngày là đủ

Tổng kết phương pháp cơ bản: đọc cả cụm, nhìn nhẹ nhàng, không ngoái lại, tay chỉ dưới chữ…

II SPEED READING ( HAY PHOTO READING – ROCKET READING )

Theo kinh nghiêộm của bản thân và tổng hợp được từ nhiều quyển sách, SPEED READING bao gồm các bước sau : PREPARE, PREVIEW,

PHOTO READ, INVIEW, RAPID READ

1) Bước 1: PREPARE (Chuẩn bi )

Điều đầu tiên cần làm ở trong bước này là thư giãn (vẫn lại là thư giãn, nguyên tắc quan trọng), và nhân đây tôi cũng xin giới thiêộu môột phương pháp thư giãn khác, gọi là phương pháp QUẢ QUÍT : Tưởng tượng tay phải bạn cầm môột quả quít ( tưởng tượng đầy đủ cả màu sắc, mùi hương nhe – tất nhiên là mùi thơm chứ không phải mùi “gì đó” đâu , tung hứng nó sang tay trái, rồi lại tay phải, tầm 3 lần… Rồi, nhắm mắt lại môột cách thư thái, bạn thuâộn tay nào thì cầm quả quít ở tay đó, từ từ để nó lên đỉnh đầu (nếu thích thì bạn có thể vỗ cái quả quít đó vài cái)…

Tưởng tượng quả quít hơi trượt xuống phía sau đầu môột chút, và như môột phep lạ… nó dính chăột vào đầu bạn không rơi ra… hãy cứ nghĩ như thế… rồi từ từ mở mắt ra… (tất nhiên trong lúc đọc thì không phải lúc nào bạn cũng cần nghĩ quả quít đang ở trên đầu mình… hãy thoải mái thôi) Ấy tí nữa là quên, trước khi thư giãn thì bạn hãy đăột những thứ mình sẽ đọc lên trước măột, nhưng đừng đọc vôội, từ từ chúng ta sẽ đi tiếp

Tiếp theo bạn sẽ đăột mục trước khi đọc Viêộc này sẽ làm cho bạn chủ đôộng hơn và đồng thời cũng báo trước cho não bôộ biết bạn chuẩn bị đọc gì… từ đó não sẽ nhạy hơn và phản xạ nhanh hơn Đăột mục tiêu trước khi đọc sẽ giúp bạn định hướng tốt hơn, giả sử nếu bạn đọc môột quyển sách mà không thấy có lợi gì cho bản thân thì là bạn đang lãng phí thời gian của chính mình đó Để đăột mục tiêu thì trước tiên hãy xem bìa sách (bao gồm bìa trước, bìa sau, bìa trong…) xem cuốn sách nói về cái gì, tác giả là ai, ngày xuất bản, tiêu đề… sau đó hãy đăột những câu hỏi đại loại như thế này trong đầu: quyển sách này sẽ cho mình biết điều gì, mình sẽ tiếp thu được bao nhiêu trong thời gian bao nhiêu, mình sẽ học được những kĩ năng mới gì… Đăột được mục tiêu rồi thì bạn hãy đăột thời gian

để đạt được mục tiêu đó (đăột thời gian cũng là môột khâu rất quan trọng trong viêộc đăột mục tiêu – thường thì mỗi lần đọc chỉ nên khoảng 30 phút, sau đó nghỉ 5 phút rồi lại tiếp tục – sau 90 phút thì nghỉ 15’) Cũng xin được nói thêm là không nên đăột mục tiêu quá cao, chỉ nên vừa tầm thôi, ngay từ lần đầu tiên đọc sách mà bạn muốn đi vào chi tiết đến mọi ngóc ngách là rất khó ( trừ khi bạn đã thành thạo SPEED READING rồi thì không nói Bạn có thể đọc quyển sách đó vài lần, lúc mới học thì không nên quá tham lam Đức tính tham lam sẽ ngăn cản bạn tiến xa hơn, chưa kể nó sẽ làm bạn bị tràn ngâộp trong biển thông tin, có khi còn làm cho bạn bực mình và rối trí nữa ấy chứ – đây là điều mà tôi đã găộp phải trong quá trình tiến tới SPR

2) Bước 2: PREVIEW (Duyêệt nhanh)

Đây là khâu rất quan trọng (không thể thiếu), có thể ví quyển sách như môột bức tranh lớn Đầu tiên chúng ta sẽ nhìn tổng quát cả bức tranh, sau

đó mới đi dần vào các phần nhỏ… Mục đích của bước này không phải là

đi vào chi tiết của quyển sách, mà là để cảm nhâộn cấu trúc của nó Từ đó chúng ta sẽ có thể chọn ra những “từ khóa” (là những từ thể hiêộn ý nghĩa của cả đoạn văn bản) để lâộp ra môột bản Mind Map sơ bôộ (nếu ai đã học về Mind Map thì chắc đã hiểu rõ qui tắc của phương pháp này, còn nếu ai chưa biết thì phần dưới của bài viết này sẽ đề câộp đến nó)

Khâu duyêột nhanh này chỉ nên trong vòng 5 phút cho môột quyển sách, bạn sẽ lướt qua những mục này: Tiêu đề, mục lục, bảng ghi chú (nếu có – tiếng Anh gọi là Index), trang đầu và trang cuối của quyển sách (còn nếu sách thuôộc loại phức tạp thì có thể xem cả đoạn đầu và đoạn cuối của từng chương hay từng phần của nó), hình ảnh, biểu đồ, những chỗ

in đâộm, in nghiêng, câu hỏi cuối chương (nhất là đối với sách giáo khoa), bảng tống kết hoăộc điểm qua Bạn sẽ rất ngạc nhiên về số lượng thông tin mà mình tiếp thu được qua bước này

Sau khi đã duyêột qua xong quyển sách, hãy lấy giấy và liêột kê ra tất cả những từ khóa mà bạn đã chọn ra ( nếu chưa quen Mind Map thì cứ viết

từ trên xuống dưới cũng được), viêộc này sẽ giúp bạn nhớ được tới ít nhất 60% những điều bạn vừa đọc (môột ngày nào đó tôi sẽ viết thêm về kĩ năng chọn từ khóa và nhớ chúng ngay lâộp tức – có thể lên tới 100 hay

1000 từ khóa – sách để tham khảo là SPEED MEMORY của TONY

BUZAN)

Cuối cùng chúng ta sẽ duyêột lại môột lần nữa, để xem mình đã có đủ thông tin mình muốn biết chưa Nếu chưa đủ chúng ta lại đăột mục tiêu

đi xa hơn, còn nếu đủ rồi thì thôi (rất nhiều cuốn sách viết theo kiểu dài dòng, trong khi thông tin chỉ nằm vẻn vẹn ở đoạn đầu và đoạn cuối ) Bước thứ 2 này có thể ví như bạn đi vào cửa hàng tạp hóa, tất nhiên là bạn sẽ mua những thứ mình cần trước rồi sau đó mới quyết định có mua thêm gì không Vì thế chỉ đọc những thứ cần thiết trước rồi mới quyết định có đọc tiếp hay không Hãy cẩn thâộn đừng để rơi vào cái bẫy của lòng tham, nên nhớ đây là duyêột nhanh chứ không phải xem chi tiết,

vì thế đừng đi vào chi tiết ở bước này, phải đảm bảo thời gian cho bước này không được quá lâu, tối đa là 5-8 phút cho môột quyển sách Và tất

nhiên không thể không nhắc lại môột lần nữa yếu tố quyết định, đó là phải thư giãn môột cách tối đa…

Môột số lưu ý: có thể đọc đến đây nhiều bạn sẽ thắc mắc không biết phải PREVIEW thế nào cho nhanh, đừng vôội vàng và hấp tấp, điều này sẽ được làm sáng tỏ ở bước dưới, nhớ đọc thâột kĩ đấy nhe :-) À tí quên, bạn phải PREVIEW ở tốc đôộ 4s/trang hoăộc 1s/trang

3) Bước 3: PHOTO READ (Đọc tốc đôệ cao)

Trước khi PHOTO READ bạn để ít phút thư giãn, để thông tin ở bước trước thấm vào trí não bạn (nếu được thì tốt nhất các bạn nên tâộp mấy bài yoga hoăộc khí công để tạo đôộng lực cho trí não hoạt đôộng

Bạn đã tăng được tốc đôộ đọc của mình lên gấp đôi? Và bây giờ thì với môột cách đọc hoàn toàn mới chúng ta sẽ nhân đôi, nhân ba, nhân bốn… môột lần nữa tốc đôộ đọc của bạn hiêộn thời Bạn có tin rằng chúng ta có thể đọc nhiều dòng chữ cùng môột lúc không? Tôi xin khẳng định với bạn là

có (chưa kể có khi còn đọc được luôn cả trang sách cùng môột lúc ấy chứ) nếu bạn đọc trang sách theo hàng dọc Hãy tâộp bài tâộp này và bạn sẽ thấy rằng tôi nói đúng: tưởng tượng giữa trang sách có môột đường

thẳng kẻ từ trên xuống, bạn sẽ đưa mắt nhẹ nhàng nhìn theo đường thẳng này (như tôi đã nói ở trên rồi đấy, thả lỏng mắt ra, không nhìn mà nhìn, không đọc mà đọc ^^), lướt từ từ từ trên xuống, làm sao để cảm nhâộn được 4 góc giấy Vì mắt bạn hoàn toàn thư giãn nên tầm nhìn của bạn sẽ được mở rôộng hơn, chính vì thế bạn nhìn thấy được nhiều chữ hơn Tuy nhiên chỉ nhìn như thế này thôi thì còn chưa đủ, bạn còn phải tắt được tiếng nói trong đầu nữa Tôi sẽ giải thích rõ hơn về điều này: Khi bạn đọc thầm, trong đầu bạn sẽ phát ra môột tiếng nói đánh vần từng chữ môột ( điều này xảy ra là vì ở trường học bạn đã được dạy như thế),

có thể bạn không để ý nhưng khi tiếng nói đó cất lên thì thanh quan ở cổ họng của bạn cũng hơi rung lên, như thể bạn đang chuẩn bị đọc thành tiếng vâộy Để tắt được cái tiếng này đối với những người mới học quả là khó khăn (cũng giống như lúc khai thông kinh mạch trong chuyêộn

trưởng ấy nhỉ nhưng môột khi đã tắt được rồi thì tốc đôộ đọc của bạn sẽ tăng đến mức đáng kinh ngạc Để tắt được tiếng nói trong đầu, bạn hãy đọc nhẹ nhàng như tôi đã nói, đừng cố gắng đọc làm gì vì càng cố đọc bạn càng không đọc được nhiều, đồng thời trong lúc đọc bạn có thể đếm

to ( tức là phát âm thành tiếng đấy) từ năm xuống môột : năm…bốn… ba… hai… môột… hoăộc là a…e…i…o…u (đọc là ây, i, ai, âu, iu) Cứ như

thế lăộp đi lăộp lại Viêộc đọc to này sẽ làm cho thanh quản của bạn không

tự đôộng phát âm tiếng nói trong đầu, hay nói cách khác là ta đang ức chế não bôộ không cho nó tự đôộng đánh vần… Môột lần nữa, nhớ rằng phải hết sức thoải mái, không được gượng ep, đưa mắt từ trên xuống duới và cảm nhâộn được 4 góc giấy (hoăộc bạn cũng có thể tưởng tượng 4 góc giấy tạo thành chữ X, hãy nhìn vào giữa cái chữ X này) Bạn hãy áp dụng phương pháp này cho tất cả những bước đọc, bao gồm PREVIEW, PHOTO READ, INVIEW, RAPID READ…

Ở bước thứ 3 này, bây giờ chúng ta sẽ đi sâu hơn vào chi tiết của

quyển sách Tuy nhiên, đi vào chi tiết thì chỉ nên đi vào những chỗ nào thâột cần thiết, nếu không cần thì đừng đọc Mục tiêu của bước này là nhìn được tất cả măột chữ (nhớ là không được bỏ sót bất kì thứ gì), đồng thời ghi ra giấy tất cả những thông tin cần thiết ( chính xác là Mind Map đó) Trong khi đọc, hãy không ngừng đăột câu hỏi và trả lời chúng, nếu

có những câu hỏi bạn chưa trả lời được hãy tạm để đấy, đừng quá lo lắng về chúng, chúng ta sẽ xet đến chúng ở bước INVIEW

Thêm môột số lưu ý, đó là cố gắng chỉ nên PHOTO READ 1-2 lần thôi (tất nhiên là trong trạng thái thoải mái rồi), tâộp dần bạn sẽ quen và sẽ vơ vet được hầu hết thông tin cần thiết :-) Sau khi đã hoàn tất viêộc đọc, bạn đã sẵn sàng để sang bước kế tiếp – INVIEW

4) Bước 4: INVIEW (Liên kết và giải đáp thắc mắc)

Mục tiêu của bước này là tìm mối liên hêộ giữa các phần của cuốn sách

mà bạn đang đọc, từ đó tìm kiếm thêm những thông tin cần thiết để trả lời những câu hỏi còn bỏ ngỏ trên kia

Đầu tiên hãy PREVIEW quyển sách lại môột lần nữa Bạn nhớ cái bản MIND MAP mà bạn đang làm chứ, giờ hãy liên kết các phần lại với nhau Để cho rõràng hơn, tôi xin đưa ra môột ví dụ: chẳng hạn bạn đang đọc môột cuốn sách lịch sử chẳng hạn, chương 1 có tựa đề là “Tình hình Viêột Nam sau chiến tranh TG thứ 1”, chương 2 có tựa đề là “Cuôộc cách mạng giải phóng dân tôộc Viêột Nam”, vâộy mối liên kết giữa 2 chương này

là gì? Câu trả lời thâột đơn giản, ở chương 1 ta biết rằng VN bị tăng

cường bóc lôột, mà đã có bóc lôột thì phải có đấu tranh, đó chính là lí do dẫn đến “Cuôộc cách mạng giải phóng dân tôộc” ở chương 2

Liên kết các phần được rồi thì bạn hãy tìm thêm những thông tin cần thiết để trả lời những câu hỏi còn bỏ ngỏ ( nhất là trong sách giáo khoa, nhiều khi có những câu hỏi phải đọc sang những bài sau mới trả lời được), sau đó hãy hoàn thiêộn bản MIND MAP của bạn, cần thay đổi những gì hãy thay đổi (nếu thấy bản MIND MAP cũ xấu quá thì có thể vẽ lại môột bản mới Vâộy là chúng ta đã xong phần INVIEW, chỉ còn môột bước cuối cùng nữa thôi, đó là RAPID READ (hay gọi là REVIEW cho ngắn gọn cũng được)

5) Bước 5 : RAPID READ

Đây là bước cuối cùng, mục đích của bước này là ghim chăột mọi thứ bạn đã đọc vào trí não Trước tiên hãy đọc lại quyển sách môột lần nữa từ đầu đến cuối Trong lúc đọc bạn có thể thay đổi tốc đôộ đọc; với những chỗ đọc rồi thì hãy lướt qua còn những chỗ chứa thông tin mới thì hãy đọc châộm lại (nhưng nên nhớ đã đọc là chỉ đọc 1 lần thôi, không quay lại đâu đấy) Nếu bạn vẫn còn có những chỗ chưa hiểu mà không đọc lại thì bạn sẽ không bao giờ hoàn tất viêộc đọc

Để có thể nhớ được những gì mình đã đọc, bạn cần phải xem lại bản MIND MAP (hoăộc là bản ghi chep của bạn) theo thứ tự thời gian sau:

o 1 ngày sau khi đọc

o 1 tuần sau khi đọc

o 1 tháng sau khi đọc

o 6 tháng sau khi đọc

o 1 năm sau khi đọc

o Khỏi cần xem lại nữa

6) Tổng kết

Phương pháp đọc nhanh : mắt lướt nhẹ nhàng dọc từ trên xuống (cảm nhâộn được 4 góc giấy) Tắt tiếng nói trong đầu bằng cách thả lỏng người, phát âm thành tiếng khi đọc (5,4,3,2,1 – a,e,i,o,u)

Các bước đọc: PREPARE, PREVIEW, PHOTO READ, INVIEW, RAPID READ (REVIEW)

Để tăng tốc đôộ đọc, bạn cũng nên tâộp tăng tốc đôộ lâột trang

Phần 2 MIND MAP TECHNIQUE

Đây có thể gọi là phương pháp ghi chep tốt nhất để nhớ, nếu bạn có khả năng đọc được quyển How to MIND MAP của tác giả Tony Buzan là tốt nhất.Qui tắc:

Đăột tiêu đề, đầu bài, nôội dung chính… vào giữa trung tâm của tờ giấy, các phần khác liên quan sẽ liên kết với nôội dung chính bằng những

đường nối

Chỉ ghi ra giấy những từ khóa đã được chọn lọc Dùng nhiều loại màu

để có thể phân biêột được các vùng khác nhau (dùng chì màu, bút dạ hay sáp màu đều được)

Để tăng khả năng ghi nhớ nên có những hình ảnh minh hoạ