Phiếu học tập : Có cấu tạo tế bào Chỉ chứa ADN hoặc ARN Chứa cả ADN và ARN Chứa ribôxôm Sinh sản độc lập 2.. CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT Lõi axitnuclêic Vỏ prôtêin Hình dạng của virut Virut
Trang 1Trường THPT Ngô Quyền
Giáo sinh thực tập : Lê Văn Đông
Giáo viên hướng dẫn: Trần Thị Hảo
Ngày soạn :
Ngày dạy :
Môn : Sinh học (cơ bản) Lớp : 10 /9
Tuần: 26 Tiết: 27
Chương III : VIRUT VÀ BỆNH TRUYỀN NHIỄM
Bài 29 : CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
I Mục tiêu :
Sau khi học xong bài này, HS cần :
1 Kiến thức
- Mô tả được hình thái và cấu tạo chung của virut
- Nêu được 3 đặc điểm cơ bản của virut
2 Kĩ năng
Rèn một số kĩ năng:
- Quan sát tranh hình phát hiện kiến thức
- Phân tích tổng hợp khái quát kiến thức
- Vận dụng kiến thức giải thích các hiện tượng thực tế
3 Thái độ
Hiểu về cơ chế tránh các bệnh liên quan đến vi rút
II KIẾN THỨC TRỌNG TÂM
Cấu tạo và hình thái của vi rút
III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
- Vấn đáp tìm tòi
- Quan sát tranh hình nhận biết kiến thức
- Hoạt động nhóm
IV CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1 Chuẩn bị của giáo viên
- Hình 29.1, 29.2, 29.3 SGK Sinh học 10 – cơ bản, phóng to.
Phiếu học tập :
Có cấu tạo tế bào
Chỉ chứa ADN hoặc ARN
Chứa cả ADN và ARN
Chứa ribôxôm
Sinh sản độc lập
2 Chuẩn bị của học sinh
- Học bài cũ
- Chuẩn bị bài mới
Trang 2V TIẾN TRÌNH DẠY - HỌC
1 Ổn định tổ chức, kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ
Câu 1 : Nhân tố sinh trưởng là gì ? Thế nào là VSV nguyên dưỡng, khuyết
dưỡng ? Kể tên các chất diệt khuẩn thường dùng trong gia đình
3 Bài mới:
Hoạt động 1: TÌM HIỂU VỀ VI RÚT Mục tiêu:
- Nêu được hình thái cấu tạo vi rút
- Chỉ ra được các tính chất cở bản của vi rút
- Liên hệ thực tế
- Gv chiếu slide 3:
Virut là gì?
I KHÁI NIỆM
BÀI 29 CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
Lõi
axitnuclêic
Vỏ prôtêin Hình dạng của virut Virut là gì?
Virut
- Là 1 thực thể sống
chưa có cấu tạo tế bào.
-Kích thước nhỏ bé: từ
10-100 nm.
- Nhân lên nhờ bộ máy
tổng hợp của tế bào
- Kí sinh bắt buộc
Vì sao nó chưa có cấu tạo tế bào
nhưng nó là một thực thể sống?
- Gv chiếu slide 4, 5:
+ Các loại vi rút có
điểm nào giống nhau?
II CẤU TẠO
I KHÁI NIỆM
BÀI 29 CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
Cấu trúc một số loại virut
Các loại virut
có điểm nào
giống nhau?
Đều có:
- Vỏ prôtêin
- Lõi axit nuclêic
Hãy hoàn thành phiếu học tập
+ Hãy hoàn thành
phiếu học tập 1
II CẤU TẠO
I KHÁI NIỆM
BÀI 29 CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
Chức
năng
Đặc điểm
Phần lõi (Axit nuclêic) Phần vỏ (Prôtêin)
Tìm hiểu cấu tạo của virut.
- Gv chiếu slide 6: Đáp
- Hs nghiên cứu sgk trang 114 trả lời
- Hs thảo luận trả lời Đều có:
-> Vỏ prôtêin -> Lõi axit nuclêic
- Hs thảo luận nhóm hoàn thành phiếu học tập
- Hs chú ý thu thập kiến
1 Khái niệm
- Là 1 thực thể sống chưa có cấu tạo tế bào
- Kích thước nhỏ bé: từ 10-100 nm
- Nhân lên nhờ bộ máy tổng hợp của tế bào
- Kí sinh bắt buộc
2 Cấu tạo
Gồm 2 thành phần cơ bản :
- Lõi : là axit nuclêic (ADN hoặc ARN)
- Vỏ : prôtêin bao bọc bên ngoài (còn gọi là capsit, được cấu tạo từ các đơn vị prôtêin gọi là capsôme)
Một số virut còn có thêm vỏ ngoài cấu tạo gồm lipit kép; prôtêin, trên vỏ còn các gai glicôprôtêin
* Nuclêôcapsit :phức
hợp gồm axit nuclêic và
vỏ capsit
(Nội dung đáp án phiếu
Trang 3án phiếu học tập củng
cố
- Gv chiếu slide 8 đến
14:
+ Dựa vào hình thái
hãy cho biết virut có
mấy dạng?
3 HÌNH THÁI
1 KHÁI NIỆM
BÀI 29 CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
Dựa vào hình thái hãy cho biết
virut có mấy dạng?
- Cấu trúc xoắn
- Cấu trúc khối
- Cấu trúc hỗn hợp
2 CẤU TẠO
thức
- Hs trả lời:
- Cấu trúc xoắn
- Cấu trúc khối
- Cấu trúc hỗn hợp
học tập)
3 Hình thái :
Hạt virut có 3 loại cấu trúc
+ Cấu trúc xoắn :
capsôme sắp xếp theo chiều xoắn của axit nuclêic
Ví dụ : virut khảm, virut
cúm
+ Cấu trúc khối :
capsôme sắp xếp theo hình khối đa diện
Ví dụ : virut bại liệt + Cấu trúc hỗn hợp :
như phagơ có cấu trúc gồm dạng khối và dạng xoắn
*Thí nghiệm của Franken
và Conrat:
Hai chủng virut A và B gây bệnh trên cây thuốc lá + B1 : Tách lõi ARN khỏi
vỏ prôtêin của 2 chủng virut
A và B.
+ B2 : axit nuclêic A +
vỏ prôtêin B → virut lai Tiêm virut lai vào cây thuốc
lá → cây nhiễm bệnh + B3 : phân lập lá cây bệnh, thu được virut chủng A.
Hoạt động 2: PHÂN LOẠI VI RUT
- Gv chiếu slide 15 đến
19:
Dựa vào vật chủ Virut
đuợc phân thành mấy
loại?
- Hs trả lời:
Virut ở người và động vật:
- Virut ở vi sinh vật:
- Virut ở thực vật:
4 Phân loại virut
- Virut ở người và động vật: Chứa ADN hay ARN
- Virut ở vi sinh vật: Chứa ADN, một số
Trang 43 HÌNH THÁI
1 KHÁI NIỆM
4 PHÂN LOẠI VIRUT
a Cơ sở phân loại
Dựa vào cơ sở nào để phân loại virut?
- Loại axitnuclêic (mạch đơn hay mạch kép,
ADN hay ARN).
- Đặc điểm vỏ prôtêin
- Vật chủ, phương tiện lây truyền.
Dựa vào vật chủ
Virut đuợc phân thành mấy loại?
b Phân loại virut
BÀI 29 CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT
2 CẤU TẠO
- Gv yêu cầu Hs hoàn
thành phiếu học tập 2
- Gv nhận xét củng cố
chưa ARN mạch đơn hay mạch kép
- Virut ở thực vật: Mang ARN
Phiếu học tập 2:
Có cấu tạo tế bào
Chỉ chứa ADN hoặc ARN
Chứa cả ADN và ARN
Chứa ribôxôm
Sinh sản độc lập
4 Củng cố:
Câu 1 : Mô tả cấu trúc của virut, giải thích các thuật ngữ : capsit, capsôme,
nuclêôcapsit
Câu 2 : Nêu 3 đặc điểm cơ bản của virut.
5 Dặn dò:
- Học thuộc bài đã học
- Xem mục : Em có biết?
- Đọc trước bài 30 trang 119, SGK Sinh học 10 – cơ bản
NHẬN XÉT ĐÁNH GIÁ
………
………
………
………
………
………
Trang 5Đà Nẵng ngày tháng 03 năm 2010 Ban chỉ đạo thực tập Giáo viên hướng dẫn Giáo sinh thực tập
Thầy Lê Phước Dũng Cô Trần Thị Hảo Lê Văn Đông
Trang 6PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
(Tìm hiểu cấu tạo của virut)
Phần vỏ (Prôtêin) Phần lõi (Axit nuclêic) Đặc điểm
Chức năng
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
(So sánh sự khác biệt giữa virut và vi khuẩn bằng cách điền chữ
có hoặc không)
Có cấu tạo tế bào
Chỉ chứa ADN hoặc ARN
Chứa cả ADN và ARN
Chứa ribôxôm
Sinh sản độc lập