Căn cứ vào diện tích bỏng chung và diện tích bỏng sâu: Nếu chỉ bỏng nông dù diện tích rộng tới 90% vẫn có khả năng cứu sống được.. Nhưng nếu bỏng sâu từ 40% diện tích cơ thể trở lên vẫn
Trang 1Đại cương bỏng
(Kỳ 3)
V TÍNH DIỆN TÍCH BỎNG:
- Diện tích da cơ thể ở người lớn (từ 16 tuổi trở lên) trung bình là 16000
cm2
- Đặng Ngọc Tốt (1969) đo diện tích da thấy trung bình ở người lớn Việt Nam là 15000 cm2
Có 3 phương pháp chính tính diện tích bỏng ở người lớn:
+ Pulaski - Tennison và Wallas (1951) dùng phương pháp con số 9 dể
tính diện tích bỏng
tích %
%
Trang 2mặt trước
Thân
mặt sau
9 x 2
-
9 x 2
Chi dưới
-
Sinh dục
9 x 2
-
1
+ Blôkhin dùng phương pháp bàn tay để đo diện tích mỗi bàn tay của
người đó tương ứng 1% - 1,25% diện tích cơ thể
+ Lê Thế Trung (1965) tính diện tích cơ thể bằng những con số gọn : 1; 3; 6; 9; 18
%
%
- Cổ
(trước)
- Cổ (gáy)
- Gan
tay
- Mu tay
bên)
- Cẳng chân (1 bên)
6
Trang 3- Sinh dục
ngoài
- Đùi (1 bên)
- Chi trên )1 bên)
9
- Da đầu (phần
có tóc)
- Da mặt
- Cánh tay )1
bên)
- Cẳng tay (1
bên)
- bàn chân (1
bên)
thân
- Mặt sau thân
- Chi dưới (1 bên)
18
Ở trẻ em cách tính diện tích có khác người lớn, đối với diện tích da đầu, cổ, đùi, và cẳng chân Trẻ sơ sinh thì diện tích da đầu + cổ là 20% diện tích cơ thể Khi lớn lên tỷ lệ này có thay đổi vì thế phải có một bảng tính riêng
Trang 4- Bảng tính diện tích bỏng ở trẻ em: ( Lê Thế Trung - 1965)
Diện
tích %
Tuổi
chân
1 tuổi
5 tuổi
10 tuổi
15 tuổi
17
(-4) = 13
(-3) = 10
(-2) =8
(-4) = 13
(+3) = 16
(+2) = 18
(+1) = 19
(-3) = 10
(+1) = 11
(+1) = 12
(+1) = 13
VI CÁCH TIÊN LƯỢNG NGƯỜI BỊ BỎNG
Tiên lượng bệnh nhân bỏng về hai mặt:
- Toàn thân
- Chức năng vận động và thẩm mỹ
Dựa vào những căn cứ sau đây để tiên lượng bỏng
Trang 5
1 Căn cứ vào diện tích bỏng chung và diện tích bỏng sâu: Nếu chỉ
bỏng nông dù diện tích rộng tới 90% vẫn có khả năng cứu sống được Nhưng nếu bỏng sâu từ 40% diện tích cơ thể trở lên vẫn có một tỷ lệ tử vong khá cao mặc dù được điều trị tích cực tại các trung tâm chữa bỏng, cho đến nay việc chữa khỏi cho các bệnh nhân có diện tích bỏng sâu trên 70% diện tích cơ thể là một vấn đề rất khó khăn Trên thế giới số trường hợp kể trên được cứu sống còn ít
2 Căn cứ vào tuổi và sức khoẻ bệnh nhân khi bị bỏng: Trẻ em và
người già tiên lượng nặng hơn so với người lớn nếu có cùng diện tích và mức độ tổn thương bỏng như nhau
Người đang mắc bệnh sốt rét , lao phổi Tiên lượng xấu hơn người bình thường Phụ nữ chửa bị bỏng thường có diễn biến nặng
3 Căn cứ vào vị trí bỏng, tác nhân gây bỏng và hoàn cảnh bị
bỏng:
a Vị trí: Bỏng vùng mặt, cổ, có thể gặp bỏng đường hô hấp trên,
bỏng giác mạc, mi mắt, sụn tai Bỏng vùng mặt cổ ảnh hưởng đến thẩm mỹ và các chức năng: nhìn, nhai, nghe, thở
Bỏng bàn tay và các vùng khác của chi thể thường có di chứng làm hạn chế chức phận chi thể: co kéo, dính, tư thế sai lệch
Trang 6b Tác nhân: Nhiệt khô thường gây bỏng sâu do đó thường nặng
hơn bỏng do sức nhiệt ướt Tử vong do bỏng lửa cao hơn bỏng nước sôi
Bỏng điện cao thế thường sâu đến các khối cơ, nhiều mô hoại tử và chảy máu thứ phát
Bỏng do hơi nóng và các khí nóng thường kèm theo bỏng đường hô hấp
Bỏng do vôi tôi thường có hoại tử ướt do đó dễ bị nhiễm khuẩn nhất là nhiễm khuẩn mủ xanh
c Hoàn cảnh: Khi lên cơn động kinh, say rượu, ngất, bất tỉnh mà bị
bỏng thì thường là bỏng sâu vì người bệnh mất ý thức tự bảo vệ
4 Căn cứ vào cách điều trị và hoàn cảnh bị bỏng:
Sau khi bị bỏng có được cấp cứu kịp thời hay không? Cách chữa có chính xác hay không? đó là những vấn đề có liên quan đến các biến chứng xảy ra như: sốc, nhiễm độc, nhiễm khuẩn, suy mòn và khả năng tái tạo và phục hồi của vết bỏng