Phần một: địa lý tự nhiênChương I: Bản đồ Bài 1: Các phép chiếu hình bản đồ I- Mục tiêu: Sau bài học, học sinh cần: - Nêu rõ được vì sao cần có các phép chiếu hình bản đồ khác nhau.. - G
Trang 1Phần một: địa lý tự nhiên
Chương I: Bản đồ
Bài 1: Các phép chiếu hình bản đồ
I- Mục tiêu:
Sau bài học, học sinh cần:
- Nêu rõ được vì sao cần có các phép chiếu hình bản đồ khác nhau
- Hiểu rõ được một số phép chiếu hình bản đồ cơ bản
- Phân biệt được một số dạng lưới kinh, vĩ tuyến khác nhau của bản đồ
Từ đó biết được lưới kinh, vĩ tuyến đó của phép chiếu hình bản đồ nào
Trang 2- Thông qua phép chiếu hình bản
đồ, biết được khu vực nào tương đối chính xác, khu vực nào kém chính xác
- Thấy được sự cần thiết của bản đồ trong học tập
II- Đồ dùng dạy học:
Quả địa cầu, một mảnh bìa, bản đồ thế giới, bản đồ châu á
III- Phương pháp:
Đàm thoại, gợi mở, sử dụng phương tiện trực quan
IV- Tiến trình dạy học:
1- ổn định lớp.
2- Tổ chức dạy học.
Giáo viên giới thiệu bài mới
Trang 3Hoạt động của
giáo viên và học
sinh
Nội dung chính
- Hoạt động 1 (cá
nhân): Học sinh
trình bày sự hiểu
biết về bản đồ,
quả địa cầu
- Giáo viên: Để
triển khai bề mặt
cong của trái đất
lên mặt phẳng
phải có các phép
chiếu hình bản đồ
1- Khái niệm
- Phép chiếu hình bản đồ là cách biểu thị mặt cong của trái đất lên một mặt phẳng để mỗi điểm trên mặt cong tương ứng với 1 điểm trên mặt phẳng
- Do bề mặt trái đất cong, khi thể hiện ra mặt phẳng các khu vực không chính xác như nhau dẫn đến có các phép chiếu hình bản đồ
Trang 4- Giáo viên: Dùng
quả địa cầu, mảnh
bìa mô tả để học
sinh hình dung
phép chiếu phương
vị (đứng, nghiêng,
ngang)
- Hoạt động 2 (cá
nhân):
+ Với phép chiếu
phương vị đứng thì
mặt phẳng tiếp xúc
quả địa cầu ở đâu ?
Hệ thống kinh, vĩ
tuyến có đặc điểm
gì ?
+ Khu vực nào sẽ
khác nhau
2- Các phép chiếu hình bản đồ cơ bản:
- Phép chiếu phương vị
- Phép chiếu hình nón
- Phép chiếu hình trụ
a/ Phép chiếu phương vị:
- Là phương pháp thể hiện mạng lưới kinh,
vĩ tuyến của mặt cầu lên mặt phẳng
- Tùy theo vị trí tiếp xúc của mặt phẳng với quả địa cầu có các phép chiếu
Trang 5chính xác ?
- Chia lớp làm hai
nhóm
- Hoạt động 3:
Nhóm 1 nghiên
cứu phép chiếu
hình nón theo các
nội dung như ở
phép chiếu
phương vị
+ Mặt chiếu
phương vị khác nhau
- Phép chiếu phương vị đứng
+ Mặt phẳng tiếp xúc quả địa cầu ở cực
+ Kinh tuyến là đường thẳng đồng quy ở cực
+ Vĩ tuyến là các đường tròn đồng tâm ở cực
+ Khu vực mặt phẳng tiếp xúc là chính xác (cực)
b/ Phép chiếu hình nón:
Trang 6+ Đặc điểm hệ
thống kinh, vĩ
tuyến
+ Khu vực tiếp
xúc
+ Dùng vẽ bản đồ
khu vực nào
- Hoạt động 4:
Nhóm 2 nghiên
cứu phép chiếu
hình trụ
Lưu ý: Mỗi phép
chiếu này, giáo
viên mô tả qua
bằng quả địa cầu
và mảnh bìa để
học sinh hình
dung
- Hoạt động 5 (cá
- Là cách thể hiện mạng lưới kinh, vĩ tuyến của địa cầu lên mặt chiếu là mặt nón, sau đó triển khai ra mặt phẳng
- Phép chiếu hình
Trang 7nhân): Gọi đại
diện nhóm trả lời
- Bản đồ châu á
nón đứng, nghiêng, ngang
- Phép chiếu hình nón đứng
+ Hình nón tiếp xúc với quả địa cầu tại một vòng vĩ tuyến + Kinh tuyến là những đoạn thẳng đồng quy ở đỉnh hình nón, vĩ tuyến là những cung tròn đồng tâm ở đỉnh hình nón
+ Vẽ bản đồ ở các khu vực vĩ độ trung bình
c/ Phép chiếu hình trụ:
Trang 8Bản đồ thế giới
- Là phương pháp thể hiện mạng lưới kinh, vĩ tuyến của địa cầu lên mặt chiếu là hình trụ, sau đó triển khai ra mặt phẳng
- Phép chiếu hình trụ đứng, nghiêng, ngang
- Phép chiếu hình trụ đứng
+ Hình trụ tiếp xúc quả địa cầu theo vòng xích đạo
+ Kinh, vĩ tuyến là các đường thẳng song song
+ Vùng xích đạo
Trang 9tương đối chính xác.
3- Kiểm tra đánh giá:
Từ các phép chiếu đã học, gọi 3 học sinh vẽ hệ thống kinh, vĩ tuyến của 3 phép chiếu đó
4- Hoạt động nối tiếp:
Làm câu hỏi sau sách giáo khoa