Sinh sản nhân tạo loài cá ngựa lớn nhất thế giới Trong số 7 loài cá ngựa ở vùng biển Việt Nam, đã có 5 loài được cho sinh sản ở điều kiện thí nghiệm, trong đó loài cá ngựa thân trắng là
Trang 1Sinh sản nhân tạo loài cá ngựa lớn
nhất thế giới
Trong số 7 loài cá ngựa ở vùng
biển Việt Nam, đã có 5 loài được cho sinh sản ở điều kiện thí
nghiệm, trong đó loài cá ngựa thân trắng là loài quý hiếm nhất
Cá ngựa thân trắng (Hippocampus
Trang 2kelloggi) là một trong số rất ít loài
có kích thước lớn nhất trong giống Hippocampus Hầu hết các loài cá ngựa trên thế giới
có chiều dài nhỏ hơn 20cm
Nhưng loài cá ngựa thân trắng đạt kích thước cực đại đến 35cm; loài H abdominalis phân bố ở Úc chỉ đạt tối đa 32cm
Những nghiên cứu gần đây cho
thấy cá ngựa thân trắng có hàm
lượng amino acid và acid béo
không no HUFA rất cao, đặc biệt là DHA Hàm lượng kẽm và mangan cũng khá cao ở cá ngựa Về mặt y học, điều này giải thích vì sao sử dụng cá ngựa giúp tăng cường hoạt động của thận và sự sinh tinh
Trang 3Các nhà nghiên cứu Trung Quốc
cho rằng cá ngựa giàu Na, K và P, rất cần thiết cho sự trao đổi chất
của con người Hàm lượng kẽm và sắt cao (160 microgam/g) ở cá ngựa giúp cải thiện hệ miễn dịch và tăng
sự vận chuyển oxy của huyết sắc tố
ở người
Cá ngựa thân trắng được ưa chuộng nhất trong y học cổ truyền Trung
Quốc nhờ có kích thước lớn, thân trắng và nhẵn Người ta cho rằng
loài này có hoạt tính sinh học cao nhất trong các loài cá ngựa (ở Hồng Kông một số loài cá ngựa đen được tẩy trắng bằng hóa chất cũng là vì
lý do này), do đó giá của chúng rất cao từ 100-300USD cho một cá thể
Trang 4có chiều dài từ 29-32 cm Ở Việt Nam, cùng kích thước này, cá có giá dao động từ 700.000 đồng -
1.000.000 đồng/con
Cũng như hầu hết các loài cá ngựa khác ở nước ta và trên thế giới, loài
cá ngựa thân trắng nằm trong sách
đỏ Việt Nam, danh sách đỏ (Red
list) của Liên minh Quốc tế bảo tồn thiên nhiên và tài nguyên thiên
nhiên (IUCN) và phụ lục II của
Công ước về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) Điều này có nghĩa là chúng có nguy cơ bị đe dọa về
nguồn lợi và vấn đề mua bán phải được giám sát chặt chẽ theo
CITES
Trang 5Ở Việt Nam, loài cá này phân bố ở
độ sâu 20-150m, từ vùng biển Đà Nẵng đến Vũng Tàu, và rất hiếm
gặp trong các mẻ lưới khai thác
Cá ngựa con được nuôi thả trong bể tại Viện Hải dương học
Trong thời gian gần đây, tập thể
nghiên cứu của Viện Hải dương
học đã cho sinh sản thành công đối với loài cá này Cá có tỷ lệ sống
trên 60%, tốc độ sinh trưởng
nhanh, cá 7 tháng tuổi đạt chiều dài trung bình 20cm, dự kiến cá tròn 1 năm tuổi đạt chiều dài 25-26cm và
có khả năng phát dục trong điều
kiện thí nghiệm Thành công này sẽ
mở ra triển vọng tạo đàn cá bố mẹ F1, khép kín chu trình nuôi Lưu ý
Trang 6rằng, một cá đực mang trứng ngoài
tự nhiên có thể đẻ 1.000 con (với tỷ
lệ sống như trên), sau một năm,
người nuôi sẽ thu được hơn 600 cá thương phẩm, giá bán dao động
300.000-400.000 đồng/con Tuy
nhiên, trở ngại lớn nhất là nguồn cá
bố mẹ rất hiếm để cho sinh sản
nhân tạo
Chi phí nuôi cá ngựa không lớn, ít rủi ro cho nên đây là đối tượng
nuôi có triển vọng và tiềm năng về kinh tế Tuy nhiên, nuôi cá ngựa
cũng cần lưu ý đến vấn đề phát
triển bền vững, tránh tình trạng
mâu thuẫn giữa nghề nuôi và bảo
vệ nguồn lợi như đã xảy ra ở một
số đối tượng nuôi khác ở nước ta
Trang 7Biện pháp hiệu quả nhất để sử dụng hợp lý nguồn lợi cá ngựa là phát
triển nghề nuôi trên cơ sở sử dụng
cá bố mẹ thế hệ F1 và thả cá giống trở lại với sinh cảnh thích hợp của chúng để tái tạo nguồn lợi