16 phương pháp viết

CÁC LƯU Ý KHI VIẾT BÁO CÁOMục đích của viết báo cáo khoa học là: chuyển tải những thông tin thu được trong quá trình NC tới người đọc, làm giàu thêm kho tàng trí thức của nhân loại.

PHƯƠNG PHÁP VIẾT

MỘT BÁO CÁO KHOA HỌC

CÁC LƯU Ý KHI VIẾT BÁO CÁO

Mục đích của viết báo cáo khoa học là:

chuyển tải những thông tin thu được trong

quá trình NC tới người đọc,

làm giàu thêm kho tàng trí thức của nhân loại

Trước khi bắt tay viết báo cáo khoa học, nhà khoa học phải:

xem lại bản đề cương NC của đề tài

và kiểm tra lại những dẫn liệu đã thu được,

những tài liệu có liên quan đến đề tài

CÁC LƯU Ý KHI VIẾT BÁO CÁO

Bố cục của các báo cáo khoa học (BCKH) phải chặt chẽ và logic, cần có sự thống

nhất, sự phù hợp giữa các phần trong một BCKH

Văn phong trong một BCKH phải chặt

chẽ, khúc chiết, khách quan và trung thực

Câu văn phải: ngắn gọn, dể hiểu được

Dùng từ ngữ: chính xác, rõ ràng

Khi cần có thể đưa các hình vẽ, biểu đồ, bảng số liệu, ảnh tư liệu vào BCKH

Tại sao phải viết báo cáo khoa học

Khi viết BCKH cần phải hiểu rõ: Tại sao

phải viết báo cáo này?

Vì có nhiều loại báo cáo đòi hỏi cách viết khác nhau

Thường xảy ra hai khả năng dưới đây:

viết BCKH theo yêu cầu của các nhà đầu tư, các cơ quan quản lý khoa học đã ký hợp đồng thực hiện đề tài

công bố những kết quả nghiên cứu của mình cho mọi người cùng biết

Một số loại báo cáo khoa học

 Báo cáo tiến độ đề tài:

Khi thực hiện những đề tài dài hạn, nhà NC phải xử

lý số liệu ban đầu hay số liệu của từng giai đoạn để viết báo cáo

 Báo cáo tổng kết đề tài:

Sau khi hoàn thành các nội dung nghiên cứu của 1

đề tài, nhà khoa học phải nhanh chóng xử lý số liệu

và viết báo cáo tổng kết đề tài

 BCKH để đăng báo:

Loại báo cáo này giúp cho nhà khoa học công bố một cách rộng rãi những kết quả NC của đề tài

Các phần của báo cáo tổng kết đề tài

 Bìa

 Bảng các chữ viết tắt đã dùng trong báo cáo;

 Mục lục;

 Danh mục các bảng số liệu trong báo cáo;

 Danh mục các biểu đồ, hình ảnh minh họa trong báo

cáo;

 Đặt vấn đề;

 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài;

 Tổng quan;

 Đối tượng và phương pháp nghiên cứu;

 Kết quả nghiên cứu;

Các phần của BCKH đăng báo

Tên bài báo

Họ, tên, địa chỉ của các tác giả

Tóm tắt

Đặt vấn đề và mục tiêu nghiên cứu

Đối tượng và phương pháp nghiên cứu

Kết quả và bàn luận

Kết luận và đề nghị

Tài liệu tham khảo

Tên đề tài

Tên đề tài nghiên cứu:

phải thể hiện rõ chủ đề nghiên cứu

tập trung vào phương pháp giải quyết vấn đề

thường liên quan chặt chẽ với mục tiêu

nghiên cứu

thường là một danh từ

ngắn gọn

Tên đề tài

• Làm thế nào viết tên đề tài ?

Nên tham khảo một vài số của một tạp

Nội dung chính của báo cáo khoa học

Đặt vấn đề

Tổng quan

Đối tượng nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu

Kết quả và bàn luận

Kết luận và khuyến nghị

Tài liệu tham khảo

Phụ lục

Đặt vấn đề

Trình bày tóm tắt những lý do chính dẫn

đến việc lưa chọn nghiên cứu này:

Bối cảnh nghiên cứu, ai đã nghiên cứu

chưa và họ nghiên cứu những gì, nghiên cứu như thế nào, tính cấp thiết của nghiên cứu này,

Có thể hiểu, phần "Đặt vấn đề" phải trả lời

được câu hỏi: tại sao phải tiến hành

nghiên cứu này ?

Đặt vấn đề

Trình bày mục tiêu của đề tài:

Khi trình bày phần này cũng cần xem xét lại những mục tiêu đã đề ra trong bảng đề

cương nghiên cứu đã được phê duyệt

Viết mục tiêu nghiên cứu chính là trả lời câu

hỏi: nghiên cứu này nhằm tìm hiểu những

điều gì ?

Đối tượng nghiên cứu

 Địa điểm nghiên cứu: Cần mô tả rõ nghiên cứu đã được tiến hành ở đâu (đặc điểm kinh tế, văn hóa, xã hội, địa hình, thời tiết) Những thông tin này càng trở nên quan trọng đối với những nghiên cứu tại cộng đồng

 Thời gian nghiên cứu: nghiên cứu đã tiến hành trong

những khoảng thời gian nào, những mùa nào (rất cần trong nghiên cứu bệnh có liên quan đến thời tiết, khí

hậu)

 Mô tả rõ đối tượng nghiên cứu là ai (giới, tuổi, đặc điểm sinh lý, bệnh lý, )? Là gì ? có chia thành các nhóm

không?

 Vật liệu nghiên cứu: những vật liệu đã được sử dụng

trong nghiên cứu như thuốc, hóa chất, cần được mô tả

rõ về thành phần, hàm lượng, liều lượng, cách pha chế, nơi pha chế, nơi kiểm định,

Phương pháp nghiên cứu

Thiết kế nghiên cứu: dùng loại nghiên cứu nào ? Mô tả chi tiết, tỉ mỉ qui trình tiến

hành nghiên cứu;

Phương pháp chọn mẫu và tính cỡ mẫu;

Các kỹ thuật thu thập dữ liệu đã được sử dụng trong nghiên cứu;

Phương pháp phân tích số liệu Phần viết

này chính là trả lời cho câu hởi: tác giả đã

tiến hành nghiên cứu bằng các cách nào ?

mô tả chi tiết, cụ thể các cách đó.

Bảng, biểu đồ, đồ thị, hình vẽ, ảnh tư

liệu,

Từ các bảng kết quả nghiên cứu, người ta thường chỉ lựa chọn để biểu diễn một số liệu lên biểu đồ hay đồ thị

Kết quả và bàn luận

Các bảng kết quả nghiên cứu, các biểu đồ cần được đánh số thứ tự và cần được đặt tên phù

hợp với nội dung của bảng và biểu đồ

Các số liệu đưa vào bảng kết quả phải qua xử lý toán thống kê ứng dụng trong nghiên cứu y sinh học, không đưa vào những con số dưới dạng số liệu thô

Sau mỗi bảng kết quả, biểu đồ , đồ thị, Các tác giả cần có những ý kiến nhận xét, phân tích về kết quả nghiên cứu vừa trình bày

Đồng thời qua tham khảo những ý kiến có liên quan, nhà khoa học cũng cần phân tích, so sánh

và biện luận về kết quả nghiên cứu của mình so với tác giả trước và so với mục tiêu nghiên cứu

Kết quả và bàn luận

Sự phân tích và bàn luận về kết quả nghiên cứu cần phải trung thực, khách quan, có cơ sở khoa học

Những ý kiến mang tính dự báo cần thận trọng,

có tính khoa học cao, tránh tình trạng phỏng

đoán mơ hồ

Viết phần "Kết quả nghiên cứu" chính là trả lời

câu hỏi: nghiên cứu này đã tìm ra được những

điều gì ?

Viết phần "Bàn luận" chủ yếu là phải trả lời câu

hỏi: mỗi kết quả trong nghiên cứu này nói lên

điều gì ?

Kết luận và khuyến nghị

• Kết luận:

Những kết luận đưa ra phải hết sức ngắn gọn và cụ thể, mang tính chặt chẽ và chắc chắn đồng thời phải dựa trên những kết

quả nghiên cứu đã đạt được của đề tài

Trong khi viết kết luận không nên đưa vào những câu mang tính bình luận hay dự

đoán

Tránh lặp lại việc phân tích kết quả nghiên cứu của đề tài

Kết luận và khuyến nghị

Đề nghị: Những đề nghị phải mang tính

khả thi, cũng cần hết sức ngắn gọn và cụ thể, dễ hiểu

Trên thực tế nhiều khi không phải báo cáo khoa học nào cũng có thể dễ dàng đưa ra được đề nghị

Có hai loại đề nghị mà nhà khoa học có

Kết luận và khuyến nghị

Khi chuẩn bị nghiệm thu đề tài, người ta luôn rà soát lại và đối chiếu xem phần kết luận có đáp ứng được những mục tiêu

nghiên cứu hay không

ề tài có bao nhiêu mục tiêu nghiên cứu thì người ta thường đưa ra bấy nhiêu kết

luận tương ứng

Tài liệu tham khảo

Chỉ đưa vào những tài liệu thật sự được sử dụng trong báo cáo đó.

Tài liệu tham khảo là sách, văn kiện và những dạng ấn phẩm tương tự cần ghi theo thứ tự:

Tài liệu tham khảo

Tài liệu tham khảo là báo cáo trong các tạp chí thì ghi theo thứ tự sau :

 Số trang tham khảo

 Thứ tự các tài liệu tham khảo được sắp xếp như sau:

 Các tài liệu tiếng Việt rồi đến các tài liệu tiếng nước ngoài; -

 Các tài liệu được xếp thứ tự theo vần chữ cái ( A, B, C ) tên của tác giả

Phụ lục

Phần phụ lục là những thông tin bổ sung, góp phần giúp cho người đọc hiểu rõ hơn

về những kết quả nghiên cứu của đề tài

Có thể đưa vào phần này:

danh sách bệnh nhân,

văn bản giấy tờ có liên quan,

những tranh ảnh tư liệu,