III.Tổ chức các hoạt động dạy học: Hoạt động 15phút: Kiểm tra bài cũ Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên -Trả lời câu hỏi: Thế nào là lực đàn hồi?. Hoạt động 220phút: Tì
Trang 1Bài 20: LỰC MA SÁT
I.Mục tiêu:
1.Kiến thức:-Hiểu được những đặc điểm của lực ma sát trượt và ma sát
nghỉ
-Viết được biểu thức của lực ma sát trượt và lực ma sát nghỉ
2.Kỹ năng: Biết vận dụng các biểu thức để giải thích các hiện tượng thực
tế có liên quan tới lực ma sát và giải các bài tập
II.Chuẩn bị:
1.Giáo viên: Chuẩn bị các thí nghiệm ở hình H20.1,H20.2 SGK;một vài
loại ổ bi
2.Học sinh: Ôn lại kiến thức về lực
III.Tổ chức các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1(5phút): Kiểm tra bài cũ
Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên
-Trả lời câu hỏi:
Thế nào là lực đàn hồi?
Điều kiện xuất hiện lực đàn hồi?
Phát biểu định luật Húc
Nêu một số ứng dụng của lực đàn
hồi trong cuộc sống
-Nêu câu hỏi
-Nhận xét câu trả lời và cho điểm
Hoạt động 2(20phút): Tìm hiểu về ba loại lực ma sát: nghỉ, trượt, lăn và
điều kiện xuất hiện của chúng
Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên
-Suy nghĩ và trả lời câu hỏi -Vật A đứng yên trên mặt bàn B nằm
ngang Yêu cầu HS cho biết lực tác dụng lên vật, và cho biết vì sao vật
Trang 2-Quan sát thí nghiệm
-Trả lời câu hỏi
-Suy nghĩ đưa ra cơ sở xác định
phương, chiều, độ lớn của lực ma sát
nghỉ
-Suy nghĩ trả lời câu hỏi
-Làm thí nghiệm theo nhóm
-Trình bày kết quả thí nghiệm, nêu kết
luận về lực ma sát nghỉ
-Đọc phần 2 SGK
-Trả lời câu hỏi
-Làm thí nghiệm theo nhóm
-Nêu kết luận về lực ma sát trượt
đứng yên?
-Tiến hành thí nghiệm hình 20.1 -Yêu cầu HS:
Cho biết tại sao vật đứng yên? Lực ma sát nghỉ xuất hiện khi nào?
-Nhận xét câu trả lời của HS và đưa
ra kết luận về lực ma sát nghỉ
-Dựa vào cơ sở nào để xác định các đặc điểm của lực ma sát nghỉ (Phương, chiều, độ lớn)?
-Nhận xét câu trả lời của HS
-Đổi phương của lực kế thì phương
án trên còn đúng không? Tại sao? -Hướng dẫn HS làm thí nghiệm để xác định độ lớn của lực ma sát nghỉ -Nhận xét kết quả thí nghiệm của
HS
-Ghi bảng vắn tắt phần lực ma sát nghỉ
-Yêu cầu HS đọc phần 2 SGK
-Yêu cầu HS trả lời câu hỏi:
Lực ma sát trượt xuất hiện khi nào?
Cơ sở xác định các đặc điểm của lực ma sát trượt?
Trang 3-Đọc phần 3 SGK
-Trả lời câu hỏi
-Nhận xét câu trả lời
-Hướng dẫn HS làm thí nghiệm để xác định độ lớn của lực ma sát trượt -Nhận xét kết luận của HS
-Ghi bảng phần tóm tắt về lực ma sát trượt và mối liên hệ giữa hệ số ma sát nghỉ và hệ số ma sát trượt
-Yêu cầu HS đọc phần 3 SGK
-Đặt câu hỏi: Nêu sự giống và khác nhau giữa lực ma sát trượt và lực ma sát lăn
-Nhận xét câu trả lời của HS
Hoạt động 3(6phút): Vai trò của ma sát trong đời sống
Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên
-Đọc phần 4 SGK
-Trả lời câu hỏi
-Yêu cầu HS đọc phần 4 SGK
-Yêu cầu HS lấy một số ví dụ thực tế
về sự có lợi, có hại của 3 loại lực ma sát và biện pháp tăng, giảm lực ma sát
-Nhận xét câu trả lời của HS và phân tích thêm về lực ma sát nghỉ đóng vai trò là lực phát động
Hoạt động 4(12phút): Vận dụng, củng cố
Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên
-Đọc, trả lời các câu hỏi -Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi 38
SGK
Trang 4-Làm bài tập 1, trình bày kết quả
-Nhận xét câu trả lời
-Yêu cầu HS làm bài tập 1 SGK -Nhận xét kết quả của HS
-Nhận xét kết quả tiết học của HS
Hoạt động 5(2phút):Hướng dẫn về nhà
Hoạt động của học sinh Sự trợ giúp của giáo viên
-Ghi chép các yêu cầu của GV -Giao việc về nhà cho HS:
Làm bài tập 25 SGK
Ôn tập 3 định luật Niu-tơn, hệ quy chiếu quán tính
IV Rút kinh nghiệm: