Sâu Cắn Gié Hại Lúa Tên khoa học: Mythimna separata Walker Sâu cắn gié Vòng đời sâu cắn gié Thuộc họ: Noctuidae Bộ: Lepidoptera Đặc điểm hình thái: - Trứng sâu cắn gié hơi tròn, không
Trang 1Sâu Cắn Gié Hại Lúa
(Tên khoa học: Mythimna separata Walker)
Sâu cắn gié
Vòng đời sâu cắn gié Thuộc họ: Noctuidae Bộ: Lepidoptera
Đặc điểm hình thái:
- Trứng sâu cắn gié hơi tròn, không có lông tơ phủ bên ngoài, bề mặt trứng
có những vân khía hình mạng lưới, mắt vân có hình đa giác không đầu Trứng xếp thành hàng hoặc chồng lên nhau thành ổ Trứng mới đẻ có màu vàng sáng sau chuyển màu vàng đậm, khi sắp nở có màu tím than
- Sâu non (ấu trùng) có màu nâu vàng nhạt, phía lưng có 4 vệt màu đen xám chạy dọc, đầu có màu nâu đậm
Trang 2- Nhộng: có màu nâu đỏ, từ đốt bụng thứ 5-7 về phía mép trước có đường sống nổi ngang màu nâu đen, trên đường đó có một dãy chấm lõm, cuối bụng có một đôi gai thô và hai đôi gan nhỏ
- Con trưởng thành: là loài bướm có thân dài màu nâu tro nhạt hoặc nâu vàng nhạt Cánh trước có màu giống thân, có nhiều chấm đen nhỏ Góc dưới buồng giữa cánh có chấm trắng rõ, hai bên chấm trắng có hai chấm đen Có một đường vân đen chạy xiên từ đỉnh cánh tới mép sau của cánh Mép ngoài cánh có 7 điểm đen Phía trong của cánh sau có màu nâu tro nhạt, phía ngoài màu nâu
Đặc điểm sinh học, sinh thái và gây hại:
Vòng đời của sâu cắn gié từ 34-71 ngày có:
+ Thời gian trứng: 3-11 ngày
+ Thời gian sâu non: 18-41 ngày
+ Thời gian nhộng: 7-22 ngày
+ Thời gian trưởng thành: 6-11 ngày
Con trưởng thành đẻ trứng thành từng ổ và được che phủ bằng một chất keo, chúng đẻ chứng nhiều trên lá cuốn hơn là lá thẳng, trên lá chưa mốc và ở các
lá dưới gốc Trung bình một con cái đẻ khoảng trên 100 quả trứng, số trứng
đẻ phụ thuộc vào điều kiện dinh dưỡng và nhiệt độ, ẩm độ và tỉ lệ nở của trứng cũng rất cao Sâu non mới nở sống tập trung, ẩn nấp trong lá nõn hoặc mặt dưới lá hay bẹ lá Lượng ăn của sâu tuổi 4-6 chiếm 90% tổng lượng ăn của cả đời sâu non Sâu có thể di truyển thành đàn, sâu non tuổi càng lớn
Trang 3càng sợ ánh sáng, loài sâu này còn có tập tính giả chết Sâu non đẫy sức di chuyển từ trên cây xuống đất để hoá nhộng, nằm nằm dưới đất ở độ sâu 5-10
cm dưới gốc cây lúa, cũng có thể sâu non di chuyển lên bờ ruộng để hoá nhộng
Sâu cắn gié là loài ưa điều kiện mát mẻ, hơi lạnh và độ ẩm cao Nhiệt độ cao, khô hạn, điều kiện thức ăn ảnh hưởng đến khả năng đẻ trứng của con trưởng thành Sâu thường phát sinh nhiều trên những cánh đồng thấp, cây cỏ rậm rạp, khó tưới tiêu nước, có độ ẩm cao Sâu xuất hiện tập trung nên còn gọi là sâu đàn Sâu non tuổi 1 phá hại để lại những vệt trắng dài nham nhở; sâu tuổi 2-3 gặm khuyết lá; sâu tuổi 4-6 ăn từ mép, bìa lá vào chỉ chừa gân lá
và thân; chúng còn cắn đứt ngang cuống bông và cuống gié lúa
Con trưởng thành của sâu cắn gié hoạt động vào ban đem, ban ngày thường
ẩn dưới gốc lúa hay trong đám cỏ Bướm ưa thích mùi vị chua, ngọt và nó có thể bay xa hàng chục cây số
Phòng trừ:
● Làm đất thật kỹ, dọn sạch cỏ dại trong ruộng lúa và cả trên bờ
● Khi lúa chín không nên để ruộng khô nước sớm Khi mật độ sâu chưa đủ ngưỡng phun thuốc, áp dụng cách bẫy bằng những bó rạ khô tẩm dấm mật
và thuốc trừ sâu
● Từ tháng 11-12 nếu có điều kiền có thể cuốc sạch cỏ hay phun thuốc trừ
cỏ để diệt trứng, sâu non và nhộng Bảo vệ ong ký sinh và các loài ký sinh thiên địch khác Trường hợp cần phun thuốc thì đợi đến khi sâu tuổi 4 đạt cao nhất thì phun thuốc vì lúc này ong ký sinh đã rời khỏi ký chủ