HOẠT ĐỘNG 2
a) Quan sát Hình 19 và cho biết dấu của tam thức bậc hai f x x22x 1
b) Quan sát Hình 20 và cho biết dấu của tam thức bậc hai f x x24x 4
c) Từ đó rút ra mối liên hệ về dấu của tam thức bậc hai f x ax2bx c a 0
với dấu của hệ số a
trong trường hợp 0
Nhận xét: Nếu thì 0 f x
cùng dấu với hệ số a với mọi
\ 2
b x
a
HOẠT ĐỘNG 3.
a) Quan sát Hình 21 và cho biết dấu của tam thức bậc hai f x x23x tùy theo các khoảng của x 2
b) Quan sát Hình 22 và cho biết dấu của tam thức bậc hai f x x24x 3
tùy theo các khoảng của x
c) Từ đó rút ra mối liên hệ về dấu của tam thức bậc hai f x ax2bx c a 0
với dấu của hệ số a tùy theo các khảng của x trong trường hợp 0
Nhận xét: Nếu thì 0 f x
cùng dấu với hệ số a với mọi x thuộc các khoảng ; x1
và x 2;
;
f x
trái dấu với hệ số a với mọi x thuộc các khoảng x x1; 2
, trong đó x x là hai nghiệm của 1, 2 f x
và
1 2
x x
Kiến thức trọng tâm
Người ta đã chứng minh được định lí về dấu của tam thức bậc hai như sau:
Cho tam thức bậc hai f x ax2bx c a 0 , b2 4 ac
+ Nếu thì 0 f x
cùng dấu với hệ số a với mọi x .
+ Nếu thì 0 f x
cùng dấu với hệ số a với mọi
\ 2
b x
a
Trang 2
+ Nếu thì 0 f x
có hai nghiệm x x 1, 2 x1x2
Khi đó:
f x
cùng dấu với hệ số a với mọi x thuộc các khoảng ; x1
và x 2;
;
f x
trái dấu với hệ số a với mọi x thuộc các khoảng x x1; 2
Nhận xét: Trong định lí, có thể thay biệt thức b2 4ac bằng biệt thức thu gọn b2 ac
với
2
b b
II VÍ DỤ
Ví dụ 1 Xét dấu của mỗi tam thức bậc hai sau:
a) f x 3x2 x ;1
b) f x 4x24x 1
Giải
a) Tam thức bậc hai f x 3x2 x có 1 11 0, hệ số a nên 3 0 f x 0 với mọi x .
b) Tam thức bậc hai f x 4x24x có 1 nghiệm kép 0, 0
1 2
x
và hệ số a nên 4 0 f x 0
với mọi
1
2
x
LUYỆN TẬP – VẬN DỤNG
Xét dấu của mỗi tam thức bậc hai sau:
a) f x 2x24x ;5
b) f x x264x 9
Ví dụ 2 Lập bảng xét dấu của tam thức bậc hai f x x2 3x 2
Giải
Tam thức bậc hai f x x2 3x có hai nghiệm phân biệt 2 x1 1, x2 và hệ số 2 a 1 0
Ta có bảng xét dấu f x như sau:
x
f x
LUYỆN TẬP – VẬN DỤNG
Lập bảng xét dấu của tam thức bậc hai f x x2 2x 8