Skkn hao 2022 2023

Bên cạnh đó, một số giáo viên tận tụy với nghề nhưng vẫn cho rằng việc trừng phạt thân thể học sinh là cần thiết, một số khác ủng hộ không trừng phạt thân thể trẻ nhưng lại chưa biết các

A PHẦN MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Hiện nay, đa số giáo viên rất yêu nghề và mến trẻ Khi còn là sinh viên, họ đã được trang bị đầy đủ kiến thức, từ kiến thức giáo dục đến chuẩn mực hành vi và tác phong sư phạm nhẹ nhàng, hiệu quả Tuy nhiên, cũng còn không ít giáo viên do nôn nóng về chất lượng và hiệu quả cần đạt nên đã bộc lộ một số biện pháp bất cập trong cách giáo dục dẫn đến hình ảnh của người thầy bị méo mó trong cái nhìn của

xã hội Bên cạnh đó, một số giáo viên tận tụy với nghề nhưng vẫn cho rằng việc trừng phạt thân thể học sinh là cần thiết, một số khác ủng hộ không trừng phạt thân thể trẻ nhưng lại chưa biết cách sử dụng các phương pháp giáo dục khác tích cực hơn

Theo quan niệm “thương cho roi cho vọt, ghét cho ngọt cho bùi”, “miếng ngon nhớ lâu, đòn đau nhớ đời” nhiều giáo viên sử dụng hình thức mắng nhiếc, sỉ nhục, đánh, tát…thể hiện sự bất lực của người làm công tác giáo dục

Hiện nay cho rằng “Kỷ luật” là trừng phạt

Trừng phạt bao gồm:

+ Trừng phạt thân thể;

+ Trừng phạt về tinh thần;

Trong đó: Trừng phạt thân thể gồm:

* Tát, đánh, véo

* Dùng vật để đánh, kéo tai, giật tóc

* Buộc trẻ trong một tư thế không thoải mái (quỳ gối, úp mặt vào mặt tường…)

* Buộc trẻ phải đứng ở nơi nóng bức

+ Trừng phạt về tinh thần:

* La mắng

* Nhiếc móc

* Hạ nhục

* Bỏ rơi

* Làm xấu hổ

* Chửi rủa.

Do xã hội Việt Nam còn chịu ảnh hưởng về tư tưởng phong kiến, của giáo dục nho giáo; do nhận thức còn nhiều hạn chế của người lớn

Do giáo viên chưa có một phương pháp giáo dục trẻ phù hợp, đặc biệt là phương pháp giáo dục không sử dụng trừng phạt thân thể đối với trẻ em

Giáo viên bị căng thẳng khi phải chịu những áp lực, giáo viên còn thiếu kinh nghiệm sống, do giáo viên muốn “ra oai” trước học sinh

Do học sinh có những khó khăn trong học tập, những khó khăn về xã hội như

bị ngược đãi, bức xúc về gia đình nên các em còn mắc lỗi khi ở trường

Ảnh hưởng của trừng phạt:

+ Sự phát triển trí tuệ và nhân cách của trẻ (sức khỏe bị tổn hại phát triển không bình thường)

+ Ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa người lớn và trẻ em Trừng phạt trẻ em tại gia đình có thể khiến trẻ em hận cha mẹ, bỏ nhà ra đi Trừng phạt trẻ em trong nhà trường sẽ tạo khoảng cách giữa giáo viên và học sinh khiến học sinh ghét và xa lánh giáo viên

+ Ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục (trẻ em chán học, bỏ học, học tập sút kém) + Ảnh hưởng đến gia đình, nhà trường và xã hội (trẻ bỏ nhà ra đi, tăng tệ nạn xã hội và vi phạm pháp luật)

+ Việc trừng phạt thân thể trẻ em không những gây hậu quả nặng nề đối với trẻ

em, gia đình và xã hội mà nó còn không phù hợp với đạo đức nghề của giáo viên

và vi phạm các văn bản pháp lí quốc tế về quyền trẻ em

Từ những trăn trở này, tôi bắt đầu viết sáng kiến kinh nghiệm “Sử dụng phương

pháp kỷ luật tích cực đối với lớp chủ nhiệm khối 7 trường THCS”

II ĐỐI TƯỢNG ĐỀ TÀI:

Học sinh lớp chủ nhiệm khối 7 trường THCS

III NHIỆM VỤ CỦA ĐỀ TÀI:

Sử dụng phương pháp kỷ luật tích cực đối với lớp chủ nhiệm khối 7 trường

THCS

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

1 Phương pháp nghiên cứu lí luận:

Trong nghiên cứu lí luận ta dựa vào những lí thuyết đã được khẳng định, những thành tựu của nhân loại trên nhiều lĩnh vực khác nhau, những văn kiện chỉ đạo của Đảng và nhà nước liên quan đến vấn đề cần nghiên cứu để xem xét vấn đề và tìm

ra những giải pháp hợp lí, có sức thuyết phục, xây dựng một lí thuyết mới, bổ sung hoàn chỉnh cụ thể hoá lí thuyết cũ

2 Phương pháp thống kê, so sánh, tổng hợp:

Dựa trên kết quả điều tra thống kê lại, so sánh và tổng hợp để tìm nguyên nhân,

từ đó đưa ra những biện pháp thích hợp để giáo dục học sinh

V THỜI GIAN NGHIÊN CỨU:

- Từ tháng 8 đến tháng 9: Đọc và tham khảo tài liệu

- Từ tháng 10 đến tháng 12: Soạn thảo

- Từ tháng 01 đến tháng 02: Hoàn chỉnh, in ấn

B PHẦN GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I CƠ SỞ CỦA ĐỀ TÀI:

1 Mục tiêu, nội dung của việc sử dụng phương pháp kỷ luật tích cực đối với học sinh:

Chỉ thị số 40/2008/CT-BGDĐT về việc phát động phong trào thi đua

“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong các trường phổ thông,

mà trong phong trào này thì việc sử dụng phương pháp kỷ luật tích cực đối với học sinh cũng góp phần hiệu quả tốt cho phong trào

1.1 Phương pháp kỷ luật tích cực là gì?

* Dấu hiệu nhận biết phương pháp kỷ luật tích cực:

- Thực hiện các tác động giáo dục phù hợp với nhu cầu, trạng thái của học sinh, giúp học sinh khắc phục nhận thức, hành vi chưa đúng bản thân

- Tạo cho học sinh có cảm giác an toàn, thân thiện và tôn trọng bằng việc “lắng nghe tích cực” và khích lệ học sinh, giúp các em có khả năng vượt qua các rào cản

về tâm lý, giảm bớt sự căng thẳng trong học tập và cuộc sống cá nhân

- Gia tăng năng lực hoạt động và cơ hội thành công cho học sinh bằng việc giáo

dục các kỹ năng sống cơ bản (theo lứa tuổi) cho các em

1.2 Các nguyên tắc của kỷ luật tích cực:

- Vì lợi ích tốt nhất của học sinh

- Không làm tổn thương đến tinh thần và thể xác của học sinh

- Khích lệ và tôn trọng lẫn nhau

- Phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý học sinh

1.3 Định nghĩa phương pháp kỷ luật tích cực:

Phương pháp kỷ luật tích cực là biện pháp giáo dục học sinh không sử dụng các hình thức bạo lực, trừng phạt mà thay thế vào đó là phương pháp kỷ luật tích cực, phù hợp để giúp học sinh giảm thiểu những hành vi không phù hợp, củng cố những hành vi tích cực, phát triển nhân cách một cách tốt đẹp, bền vững

1.4 Lợi ích của giáo dục kỷ luật tích cực đối với học sinh, giáo viên, nhà trường, gia đình, cộng đồng:

- Đối với học sinh:

+ Có nhiều cơ hội để chia sẻ, bày tỏ cảm xúc, được mọi người quan tâm tôn trọng

và lắng nghe ý kiến

+ Được tôn trọng, được khích lệ, động viên khiến trẻ tự tin và yêu thích học tập + Yêu trường lớp, có ý thức tự giác, tự nhân ra khuyết điểm, sửa chữa

+ Biết yêu thương và tôn trọng ngưởi khác

+ Được phát triển toàn diện về trí tuệ và nhân cách, trở thành công dân tốt cho tương lai

- Đối với nhà trường:

+ Nhà trường trở thành môi trường học tập thân thiện an toàn đối với trẻ em và xã hội

+ Đào tạo được những công dân tốt, giàu khả năng phục vụ, cống hiến cho gia đình và xã hội tương lai

- Đối với gia đình:

+ Tận tâm, tin tưởng ở nhà trường và giáo viên

+ Có phương pháp giáo dục trẻ phù hợp

+ Phối hợp tốt với nhà trường để giáo dục con cái;

- Đối với cộng đồng:

+ Giảm thiểu được các tệ nạn xã hội, bạo hành, bạo lực

+ Các khoản chi phí để chăm sóc, điều trị và trợ giúp trẻ bị trừng phạt sẽ dành phục vụ, nâng cao đời sống cộng đồng, xã hội

+ Gia đình hạnh phúc, xã hội phồn vinh

2 Giáo viên chủ nhiệm cần làm gì để sử dụng tốt phương pháp kỷ luật tích cực đối với học sinh:

Trước hết tôi cần nhận thức rằng, biện pháp kỷ luật trừng phạt học sinh cần được chấm dứt và thay thế bằng biện pháp kỷ luật tích cực Để làm được điều này, giáo viên cần có suy nghĩ sâu sắc về nghề dạy học, yêu nghề, mến trẻ, cái tâm phải bao trùm khắp tâm hồn Hiểu và nắm bắt tâm lý của học sinh ở mọi lứa tuổi và bản thân phải tìm được niềm vui trong công việc Đồng thời, giáo viên phải tự đặt mình ngang hàng với học sinh để cùng chơi, cùng học, cùng hiểu để tìm cách giáo dục học sinh thấu tình đạt lý Khi học sinh mắc lỗi, thầy cô giáo phải là người bạn,

người anh, người chị, người mẹ, người cha chỉ cho các em nhận ra lỗi của mình để

tự điều chỉnh

Hiện nay, giáo viên luôn chịu áp lực từ nhiều phía như yêu cầu về chất lượng dạy

và học, những khúc mắc trong quan hệ thầy - trò, đồng nghiệp hay những khó khăn trong cuộc sống hằng ngày Ai cũng hiểu tức giận, căng thẳng có thể làm chúng ta

có những hành vi nóng giận nhất thời và gây hậu quả tai hại Tuy nhiên, không phải ai cũng có khả năng kiềm chế những phút nóng giận, căng thẳng như thế Theo các chuyên gia, để hạn chế tình trạng căng thẳng trên, giáo viên nên tự rèn luyện bản thân với chế độ ăn uống, ngủ nghỉ phù hợp, hạn chế hút thuốc hoặc dùng chất kích thích Các thầy cô có thể giảm căng thẳng bằng việc trau dồi khả năng hài hước, tinh thần lạc quan trước mọi tình huống…

Mặt khác, giáo viên phải xác định rằng, “kỷ luật tích cực” không phải là cây đũa thần, do vậy bên cạnh việc sử dụng nó như một giải pháp thì còn phải kết hợp với

hệ thống các giải pháp đi kèm, sao cho việc kỷ luật học sinh vẫn phải diễn ra nghiêm túc đúng luật

Bởi vậy, tuyệt đối hóa nó sẽ là một sai lầm, bởi thực tế môi trường giáo dục cũng rất phức tạp, các hành vi mắc lỗi của học sinh cũng vậy Nhiều khi những lỗi lớn có thể lại rơi vào các học sinh học giỏi thông minh láu cá, hoặc các lỗi xuất phát bởi những trường hợp không thể giáo dục khi nó đã thành bệnh trầm kha do bị chi phối bởi môi trường mà cái xấu phát tác mạnh mẽ

- Dựa trên cơ sở động viên, khuyến khích, nêu gương, tìm hiểu nhằm khuyến khích học sinh có thái độ cư xử hành động đúng

- Hình thức: Phiếu khen, ghi lời nhận xét tốt về bạn, hộp thư vui, công nhận và khuyến khích đặc điểm tốt

- Ngoài công việc giáo viên khen ngợi học sinh, cần phải lưu ý khuyến khích những đối tượng khác cùng hợp tác: Cha mẹ học sinh, học sinh;

- Tổ chức các hoạt động hỗ trợ, động viên học sinh vượt khó học tập, tổ chức cuộc thi sáng tạo, các hoạt động “Đôi bạn cùng tiến”,…

II THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ:

Bước vào năm học 2021-2022, tôi được Ban giám hiệu trường phân công làm công tác chủ nhiệm lớp 77 gồm 43 học sinh Qua điều tra, thu nhập thông tin tôi có kết luận như sau:

1 Thuận lợi:

- Được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường

- Cơ sở vật chất tương đối đầy đủ

- Đội ngũ giáo viên bộ môn của lớp là những người có tay nghề cao, nhiều kinh nghiệm, nhiệt tình giảng dạy

2 Khó khăn:

- Lớp có 97% gia đình nông dân

- Ý thức kỷ luật và học tập của học sinh chưa cao

- Địa bàn cư trú rộng nên việc đến trường của các em gặp nhiều khó khăn, nhất là những em ở xa

- Mặt khác kinh tế của gia đình nhiều học sinh còn gặp nhiều khó khăn nên phụ huynh chưa quan tâm chăm sóc đến việc học của các em Một bộ phận phụ huynh học sinh có tâm lí “khoán trắng” việc giáo dục con em mình cho nhà trường Thực trạng đó cũng đặt ra những yêu cầu cho học sinh cần phải sử dụng phương pháp kỷ luật tích cực để xử lí những học sinh khi vi phạm

Ví dụ: Hoàn cảnh nhà xa trường nên đi học trễ, hoàn cảnh gia đình khó khăn nên một số học sinh bê trễ việc học, việc không thuộc bài, làm bài của các em khi vi phạm

II CÁC BIỆN PHÁP THỰC HIỆN:

1 Dạy và học có hiệu quả, phù hợp với đặc điểm của lứa tuổi của học sinh, giúp các em tự tin trong học tập:

- Tôi kết hợp với giáo viên bộ môn tăng cường tổ chức hoạt động khuyến khích, hướng dẫn phương pháp học tập chủ động, sáng tạo cho các em

- Triển khai các phong trào “thi đua học tốt” Nâng cao chất lượng thi đua học tập của từng học sinh, của lớp theo các đợt thi đua giai đoạn của nhà trường

- Tôi luôn thực hiện tốt tiết sinh hoạt lớp vào cuối tuần vì nó sẽ giúp ta biết được tình hình của lớp, khen thưởng những học sinh nào có thành tích tốt trong học tập

và ghi vào bảng danh dự của lớp Đối với học sinh vi phạm thì tôi giúp các em khắc phục những khuyến điểm, những tồn tại để cố gắng vươn lên trong học tập cũng như trong cuộc sống

Ví dụ trong tuần 9: Có em Nguyễn Minh Hải vi phạm nội qui đi trễ ngày thứ 5, tôi hỏi thăm em vì sao em đi trễ, do phải xe hư giữa đường không có chỗ sửa, tôi động viên em cố gắng đi học sớm hơn để không bị đi trễ nữa

Ví dụ trong tuần 1: Tôi tuyên dương em Nguyễn Minh Khang Vì trong tuần vừa qua em đã cố gắng hơn, không vi phạm về không thuộc bài nữa mà em còn được điểm 7 môn Toán, điểm 7.5 môn Ngữ văn và không quên kèm theo một phần quà trích ra từ quỹ lớp

2 Quan tâm đến những khó khăn của học sinh:

- Những hành vi không mong đợi của học sinh thường do những khó khăn trong cuộc sống gây ra

- Học sinh thường gặp khó khăn: Trong học tập; gia đình, bị làm tổn thương tâm

lí, bị hiểu lầm

- Nếu hiểu khó khăn của học sinh, tôi sẽ giúp học sinh hiệu quả, không cần dùng đến trừng phạt

- Tránh đối đầu với học sinh, nhất là trước mặt người khác

- Lắng nghe học sinh nói và đặt mình vào vị trí của học sinh

- Tránh “lên lớp” hoặc đưa ra những chỉ trích trước khi tìm hiểu nguyên nhân

- Cố gắng giúp học sinh tìm ra giải pháp phù hợp với các em

3 Tăng cường sự tham gia của học sinh trong xây dựng nội quy lớp học:

* Được tham gia: HS được cung cấp thông tin, bày tỏ ý kiến, được lắng nghe và được tôn trọng

* Sự cần thiết học sinh tham gia:

- Hiểu, tôn trọng và thực hiện tốt nội quy do chính học sinh đề ra

- Rèn khả năng giao tiếp, bày tỏ ý kiến và ra quyết định

- Phát huy tinh thần tập thể, nâng cao tính trách nhiệm

4 Xây dựng tập thể lớp:

Tập thể lớp tốt là tập thể có môi trường thân thiện, tôn trọng, thương yêu và giúp

đỡ nhau, đoàn kết, trách nhiệm, biết giải quyết xung đột không bằng bạo lực

5 Tổ chức các hoạt động vui tươi lành mạnh:

Mặc dù không có nhiều thời gian nhưng tôi đã cố gắng tận dụng hết những thời gian có thể để kết hợp chặt chẽ với các tổ chức trong nhà trường như hợp tác với các giáo viên chủ nhiệm khác, kết hợp với Đội thiếu niên, hoặc là tự tổ chức tại lớp

để tổ chức các hoạt động vui chơi lành mạnh cho các em cụ thể là:

* Kết hợp với Đội thiếu niên làm báo tường:

Làm lồng đèn vui “Đêm hội trăng rằm”, văn nghệ mừng Đảng, mừng xuân

Hình minh họa: Đêm hội trăng rằm

C PHẦN KẾT LUẬN

I KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THỬ NGHIỆM ĐỀ TÀI:

Qua hơn 6 tháng bắt tay vào việc sử dụng phương pháp kỷ luật tích cực đối với lớp 77, tôi thấy học sinh lớp tôi có ý thức học tập tốt hơn, tích cực tham gia các phong trào của lớp, của trường Nhờ đó chất lượng học tập của các em khá đồng đều và luôn đạt kết quả cao trong các phong trào thi đua, cụ thể như sau:

Chất lượng học tập của các em đầu năm học và cuối học kì năm lớp 7

TRUNG

Đầu

năm

Cuối

năm

Kết quả phong trào thi đua do nhà trường tổ chức

1 Làm lồng đèn vui đêm hội trăng rằm Giải 1

Với việc sử dụng phương pháp kỉ luật tích cực đối với học sinh, tôi đã giúp các em nhận ra được những việc làm sai của mình và khắc phục được những khuyết điểm, từ đó các em hăng say học tập và có tinh thần tham gia các phong trào của lớp, của trường

Với nội dung này tôi thực hiện thành công ở lớp 72 thì cũng sẽ thực hiện thành công ở những lớp 7 khác, các khối khác của trường THCS, cũng như có thể được

sử dụng ở các trường bạn Tùy theo tình hình thực tế của mỗi giáo viên, tôi tin việc

sử dụng phương pháp này sẽ đạt được những kết quả tốt

II NHỮNG ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ:

1 Đối với lãnh đạo ngành giáo dục:

Định kỳ mỗi năm học mở lớp tập huấn cho giáo viên chủ nhiệm về sử dụng phương pháp kỉ luật tích cực

2 Đối với lãnh đạo trường:

Tiếp tục tạo điều kiện cho giáo viên chủ nhiệm phát huy được vai trò tích cực của mình đối với lớp chủ nhiệm

TÀI LIỆU THAM KHẢO

TT Tên tác giả

Năm xuất bản

Tên tài liệu Nhà xuất

bản

1 Đặng Thị Chúc 1998 Hình thành và phát triển

nhân cách học sinh Giáo dục

2 Nguyễn Kế Hào 2006 Tâm lí học lứa tuổi và tâm

lí học sư phạm

Đại học

Sư phạm

3 Nguyễn Quang Uẩn 2006 Tâm lí học đại cương Đại học

Sư phạm

Yếu tố sinh học và yếu tố

xã hội trong sự phát triển

tâm lí người

KHXH-ĐHSP

5 P.M.Iacôpxơn 1977 Đời sống tình cảm của học

MỤC LỤC