II/ Triển vọng của kĩ thuật điện tử: CHƯƠNG I: LINH KIỆN ĐIỆN TỬ Bài 2 : CÁC LINH KIỆN ĐIỆN TRỞ-TỤ ĐIỆN-CUỘN CẢM Hoạt độngcủa thầy và trò N ội dung kiến thức Hoạt động 3: Tìm h
Trang 1GV:
- Yêu thích các nghề trong ngành kĩ thuật điện tử
- Đạt được kiến thức và kĩ năng trên
II/ CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 1và 2 sgk
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
- Một số điện tử dân dụng để hs quan sát
- Tranh vẽ các hình: 2-2; 2-4; 2-6 sgk
- Vật mẫu: Điện trở,tụ điện,cuộn cảm các loại
III/ TIẾN TRÌNH BÀI HỌC:
Giới thiệu tầm quan trọng của kt
điện tử trong sx và đời sống
GV: nêu ra một số chức năng điều
klhển và tự động hóa trong quá trình
- Công nghệ chế tạo máy
- Trong nghành luyện kim
- Trong các nhà máy sx xi măng
- Trong công nghệ hóa học
2/ Đối với đời sống:
- Trong lỉnh vực y tế,thương nghiệp ngân hàng,tài chính
Trang 2GV:
triển của ngánh kt điện tử ?
II/ Triển vọng của kĩ thuật điện tử:
CHƯƠNG I: LINH KIỆN ĐIỆN TỬ
Bài 2 : CÁC LINH KIỆN ĐIỆN TRỞ-TỤ ĐIỆN-CUỘN CẢM
Hoạt độngcủa thầy và trò N ội dung kiến thức
Hoạt động 3:
Tìm hiểu về điện trở:
- GV: Dùng vật mẫu đối chiếu
với tranh vẽ kí hiệu để hs nhận
dạng và phân loại được các
điện trở
- Dùng định luật ôm: I =
R
U ; P=R.I2 để mô tả các số liệu kĩ
thuật và công dụng của điện
1/ Cấu tạo,kí hiệu,phân loại,công dụng:
- Cấu tạo:Dùng dây kim loại có điện trở suất cao,hoặc bột than phun lên lõi sứ
Điện trở biến đổi theo điện áp: U↑ →R↓
- Công dụng: hạn chế hoặc điều chỉnh dũng điện
và phân chia điện áp trong mạch điện
2/ Các số liệu kĩ thuật của điện trở:
a/ Trị số điện trở (R):
- Đơn vị đo: Ω
1MΩ=103kΩ=106Ω
b/ Công suất định mức:: là công suất tiêu hao trên
điện trở mà nó có thể chịu đựng được trong thời gian dài, không bị quá nóng hoặc bị cháy, đứt
- Đơn vị là Oát(W)
II/ Tụ điện:
1/ Cấu tạo,kí hiệu,phân loại,công dụng:
Trang 3GV:
3
- Dùng công thức: Xc =
FC
π 2
- Phân loại: Tụ giấy,tụ mi ca,tụ dầu,tụ hóa
- Công dụng: Ngăn cách dòng điện 1 chiều và cho dòng điện xoay chiều đi qua,lọc nguồn,lọc sóng
1/ Cấu tạo,kí hiệu,phân loại,công dụng:
- Cấu tạo: Dùng đây dẫn điện quấn thành
- Kí hiệu: (ở tranh vẽ)
- Phân loại: Cao tần,trung tần,âm tần
- Công dụng: Dùng dẫn dòng điện 1 chiều, chặn dòng điện cao tần
π 2
4/ Củng cố:
- GV nhấn mạnh vai trò và tầm quan trọng của ngành kt điện tử trong sx và đời sống
- Dùng vật mẫu và tranh vẽ để hs nhận dạng và phân biệt các linh kiện từ đó cho biết:
Cấu tạo,kí hiệu,phân loại và công dụng của từng linh kiện cụ thể
IV/ Tổng kết đánh giá:
- Đánh giá tinh thần thái độ học tập và tiếp thu bài của hs
- HS trả lời các câu hỏi trong sgk
- Đọc kĩ trước bài 3 sgk và sưu tầm các linh kiện: Điện trở,tụ điện,cuộn cảm các loại
để thực hành
Trang 4GV:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu kĩ bài 2và 3 sgk
- Làm thử bài thực hành
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
- Dụng cụ, vật liệu cho mỗi nhóm hs
+ Đồng hồ vạn năng: 1 chiếc
+ Các loại điện trở: 10 chiếc
+ Các loại tụ điện: 10 chiếc
+ Các loại cuộn cảm: 10 chiếc
- HS nghiên cứu qui ước các vòng màu trên điện trở hình 3.1 sgk,chuẩn bị mẫu báo
cáo thực hành trang 14 sgk
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Ổn định lớp:
2/ Kiểm tra bài củ:
Nêu kí hiệu,phân loại,số liệu kĩ thuật và tác dụng của điện trở trong mạch ?
3/ Nội dung bài thực hành:
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu:
a/ GV giới thiệu mục tiêu của bài học:
Trong thời gian 45/ mỗi nhóm hs phải biết nhận dạng,đọc và đo được các số liệu kĩ
thuật của các linh kiện: Điện trở,tụ điện,cuộn cảm
b/ GV giới thiệu nội dung và qui trình thực hành
- Bước 1: Quan sát,nhận biết và phân loại các linh kiện
- Bước 2: Chọn ra 5 điện trở màu lận lượt lấy ra từng điện trở để đọc trị số và đo bằng
đồng hồ rồi ghi vào bảng số 01
- Bước 3: Chọn ra 3 loại cuộn cảm khác nhau về vật liệu làm lõi và cách quấn dây rồi
điền vào bảng 02
Trang 5GV:
5
- Bước 4: Chọn ra 1 tụ điện có cực tính và 1 tụ điện không có cực tính để ghi ra các số
liệu kĩ thuật rồi điền vào bảng 03
c/ Phân chia dụng cụ,vật liệu cho các nhóm hs: Theo như đã chuẩn bị
Hoạt động 2: Thực hành:
Hoạt động của hs Hoạt động của GV
1/ Quan sát,nhận biết và phân loại
các linh kiện:
Quan sát hình dạng các linh kiện để
nhận biết và phâ loại ra các linh
kiện: điện trở,tụ điện,cuộn cảm
2/ Đọc và đo trị số của điện trở
4/ Phân loại,cách đọc và giải thích
số liệu kĩ thuật ghi trên tụ điện
Theo dỏi,hướng dẫn quá trình thực hành của hs
Hướng dẫn hs cách sử dụng đồng hồ vạn năng để đo điện trở
Quan sát hướng dẫn cách đọc điện trở của
hs
Hướng dẫn hs ghi số liệu vào mẫu báo cáo thực hành
Hoạt động 3: Đánh giá kết quả
- Yêu cầu đại diện các nhóm hs lên trình bày kết quả thực hành của nhóm và tự đánh
giá
- GV thu báo cáo thực hành của các nhóm và nhận xét chung về quá trình thực hành
- Thu dọn vật liệu,dụng cụ và vệ sinh lớp học
- Về nhà đọc trước bài 4 sgk
Trang 6GV:
6
4 Mẫu bỏo cỏo
CÁC LINH KIỆN ĐIỆN TRỞ TỤ ĐIỆN CUỘN CẢM
HỌ VÀ TấN………
LỚP ………
Bước 1:Tỡm hiểu về điện trở
STT Vạch màu trên thân
Bước 2: Tỡm hiểu về cuộn cảm
STT Loại cuộn cảm Kớ hiệu và vật liệu lừi Nhận xột
1
2
3
Bước 3: Tỡm hiểu về tụ điện
STT Loại tụ điện Số liệu kỹ thuật ghi trờn
Bước 4: Củng cố GV tổng kết đánh giá bài học nhấn mạnh trọng tâm của bài
Bước 5 :Giao nhiệm vụ về nhà yờu cầu HS học thuộc nội dung bài và xem trước nội
dung bài sau
Trang 7GV:
- Biết được cấu tạo,kí hiệu,phân loại của một số linh kiện bán dẫn và IC
- Giải thích được ng lí làm việc của Tirixto và tri ac
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu kĩ bài 4 sgk
- Tham khảo các tài liệu có liên quan
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
- Tranh vẽ 4.1; 4.2; 4.3; 4.4 sgk
- Một số linh kiện mẫu: Đi ốt các loại,tranzito,Tirixto,Triac,điac,IC
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
- Điốt có cấu tạo ntn ?
- Có mấy loại điốt ?
GV: Dử dụng tranh vẽ hình 4.2 và
vật mẫu cho hs quan sát
HS cho biết Tranzito khác điốt ntn ?
I/ Đi ốt bán dẫn:
- Linh kiện bán dẫn có 1 tiếp giáp N-P
vỏ bằng thủy tinh,nhựa,kim loại.Có 2 điện cực: anốt (A) và katốt (k)
+ Điốt tiếp điểm: tách sóng,trộn tần
+ Điốt tiếp mặt: Chỉnh lưu
Trang 8GV:
HS quan sát và cho biết:
- Tirixto khác tranzito về cấu tạo và
kí hiệu ntn ?
- Nhận dạng 1 số loại Tirixto
GV: Dùng sơ đồ giải thích nguyên lí
làm việc của Tirixto
Hoạt động 3:
Tìm hiểu về triac và điac:
GV: Sử dụng tranh vẽ H 4.4 sgk giải
thích cấu tạo và kí hiệu
HS quan sát hình vẽ để phân biệt
giữa triac và điac
GV: Giải thích ng lí làm việc của
triac và điac
Hoạt động 4:
Giới thiệu quang điện tử và IC
GV: Lấy một số ví dụ về quang điện
IV/ Triac và Điac:
1/ Cấu tạo,kí hiệu,công dụng:
VI/ Vi điện tử IC:
Trang 9GV:
- Nắm chắc cấu tạo,ng lí làm việc và số liệu kĩ thuật của Tirixto
- Cấu tạo,ng lí làm việc của triac và điac
- Phân biệt được giữa Tirixto và triac
IV/ ĐÁNH GIÁ TỔNG KẾT:
- Nhận xét quà trình học tập của hs
- HS trả lời các câu hỏi ở cuối bài
- Chuẩn bị dụng cụ,vật liệu và mẫu báo cáo ở bài 5 sgk
Trang 10GV:
- Nhận dạng được các loại linh kiện: Điốt,Tirixto,triac
- Biết cách đo điện trở thuận,điện trở ngược của các linh kiện để xác định cực A,K và
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 4,5 sgk
- Làm thử bài thực hành,điền các số liệu vào mẫu báo cáo
- HS nghiên cứu cách kiểm tra điốt,Tirixto,Triac ở các hình 5-1; 5-2; 5-3 sgk và chuẩn
bị mẫu báo cáo thức hành trang 22 sgk
III/ TIẾN TRÌNH BÀI THỨC HÀNH:
1/ Ổn định lớp:
2/kiểm tra 15 phút:
So sánh sự giống nhau và khác nhau về nguyên lí làm việc của Tirixto và Triac ?
3/ Nội dung bài thực hành:
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu
a/ GV giới thiệu mục tiêu của tiết học:
Trong thời gian 45/ mỗi nhóm hs phải biết nhận dạng,biết cách đo điện trở thuận,điện
trở ngược của các linh kiện: Điốt,Tirixto,Triac
b/ GV giới thiệu nội dung và qui trình thực hành:
Bước 1: Quan sát nhận biết các loại linh kiện
Bước 2: Chuẩn bị đồng hồ đo
Bước 3: Đo điện trở thuận và điện trở ngược của các linh kiện
Trang 11GV:
11
c/ Chia dụng cụ,vật liệu cho từng nhóm HS: Theo chuẩn bị như trên
Hoạt động 2: Thực hành
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
1/ Quan sát nhận biết các loại linh kiện:
- Quan sát hình dạng,cấu tạo bên ngoài của các
linh kiện để chọn ra các loại điốt,triac, Tirixto
- Dùng đồng hồ đo để phân biệt giữa Tirixto và
hồ đo (vạn năng) và làm mẫu
- Quan sát, hướng dẫn hs trong quá trình thực hành và gải quyết những thắc mắc khi hs gặp khó khăn hoặc yêu cầu
- Hướng dẫn hs ghi số liệu vào mẫu báo cáo
Hoạt động 3: Đánh giá kết quả
- Yêu cầu đại diện các nhóm hs lên trình bày kết quả thực hành của nhóm và tự đánh
giá
- Thu báo cáo các nhóm và nhận xét chung
- HS thu dọn dụng cụ,vật liệu và vệ sinh lớp học
- Dặn dò hs chuẩn bị các linh kiện để thực hành và đọc trước bài 6 sgk
Trang 12GV:
Bước 1: Tỡm hiểu và kiểm tra điôt
Các loại điot Trị số điện trở
Trị số điện trở ngược giữa A1
Bước 4: Củng cố GV tổng kết đánh giá bài học nhấn mạnh trọng tâm của bài
Bước 5: Giao nhiệm vụ về nhà yêu cầu HS học thuộc nội dung bài và xem trước nội
dung bài sau
Trang 13GV:
13
Tiết 5
- Đo được điện trở ngược, thuận giữa các chân của tranzito
- Phân biệy loại PNP, NPN Tốt, xấu và xác định được các điện cực của tranzito
3/ Thái độ:
- Có ý thức tuân thủ các qui trình và qui định về an toàn
II/ CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 4; 6 sgk
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu
a/ GV giới thiệu mục tiêu của bài học:
- Nhận dạng được các loại tranzito PNP, NPN
- Đo được điện trở thuận, ngược của tranzito
b/ Nôi dung và qui trình thực hành:
Bước 1: Quan sát,nhận biết và phân loại các tranzito NPN, PNP
Bước 2: Chuẩn bị đồng hồ đo
Bước 3: Xác định loại và chất lượng tranzito
c/ Phân chia dụng cụ và vật liệu: Như đã chuẩn bị
Trang 14GV:
14
Hoạt động 2: Thực hành:
Hoạt đông của HS Hoạt động của thầy
1/ Quan sát, nhận biếtvà phân loại
3/ Xác định loại,chất lượng của T:
- Đo điện trở để xác định loại
- Hướng dẫn,quan sát hs trong quá trình thực hành
- Chỉ can thiệp khi hs gặp khó khăn,thắc mắc
Hướng dẫn hs ghi kết quả vào mẫu báo cáo thực hành
Hoạt động 3: Đánh giá kết quả
- Đại diện nhóm hs lên trình báy kết quả thức hành của nhóm
- Thu báo cáo và nhận xét
- HS thu dọn phương tiện, dụng cụ và vệ sinh lớp học
- Dặn dò: + Học bài củ
+ Đọc trước nội dung bài 7 sgk
IV/ MẪU BÁO CÁO
TRANZITO
Họ và tờn …………
Lớp ………
Trị số điện trở B-E (Ω)
Trị số điện trở B-C (Ω) Loại tranzito Kớ hiệu
tranzito Que đỏ ở
B
Que đen ở
B
Nhận xột
Trang 15GV:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu nội dung bài 7 sgk
- Tham khảo tài liệu liên quan
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
- Tranh vẽ các hình 7.1; 7.2; 7.3; 7.4; 7.5; 7.6 sgk
- Vật mẫu: Mach nguồn một chiều
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
phân loại mạch điện tử
I/ Khái niệm, phân loại mạch điện tử
1/ Khái niệm:
Mạch điện tử là mạch điện mắc phối hợp giữa các linh kiện điện tử để thức hiện 1 nhiệm vụ nào đó
Trang 16GV:
- Trong hình 7-3 nếu mắc cả hai điốt
ngược chiều thì sẽ ra sao ?
- Hình 7-4 nếu một điốt nào mắc
ngược hoặc bị đánh thủng thì sao ?
HS: Quan sát chỉ ra được dòng điện
chạy trong mạch và dạng sóng minh
họa điện áp ở các điểm 1,2,3,4 trong
- Mạch điện chỉnh lưu nữa chu kì:(7.2)
- Mạch chỉnh lưu hai nữa chu kí (7.3)
4/ Củng cố: - Có mấy loại mạch điện tử ?
- Mạch chỉnh lưu gồm những mạch nào ? Ng lí làm việc ?
- Các khối chức năng của nguồn một chiều ? Mạch nguồn trong thực tế ?
IV/ TỔNG KẾT ĐÁNH GIÁ:
- Nhận xét quá trình tiếp thu của hs
- HS trả lời các câu hỏi ở cuối bài
- Dặn dò: + Quan sát một số mạch nguồn một chiều trong thực tế
+ Đọc trước bài 8 sgk
Trang 17GV:
Tuân thủ theo ng lí làm việc của các mạch
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Ổn định lớp:
2/ Bài củ:
Sơ đồ ng lí của mạch chỉnh lưu cầu ? Các khối chức năng của mạch nguồn một chiều
?
3/ Nội dung bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
mẫu như hình 8-1 sgk để giải
thích kí hiệu về IC kĐ thuật toán
HS: Quan sát sơ đồ để biết các kí
2/ Sơ đồ và ng/lí làm việc của mạch kĐ:
a/ Giới thiệu về IC KĐ thuật toán và mạch kĐ dùng IC:
- IC kĐ thuật toán(OA): Có hệ số kĐ lớn,có hai đầu vào và một đầu ra
- Kí hiệu của OA:
+ UVK: Đầu vào không đảo (+) + UVĐ: Đầu vào đảo (-)
+ Ura: Đầu ra
b/ Ng/lí làm việc của mạch kĐ điện áp dùng
Trang 18GV:
giới thiệu sơ đồ mạch điện
HS: Quan sát và cho biết các linh
kiện bố trí trong mạch ?
GV:Sử dụng tranh vẽ hình 8-4
Giải thích ng/lí làm việc của
mạch đa hài tự dao động
⇒HSKĐ do Rht Và R1 quyết định
II/ Mạch tạo xung:
1/ Chức năng của mạch tạo xung:
Biến đổi năng lượng của dòng điện 1 chiều thành năng lượng dao động điện có hình dạng
và tần số theo yêu cầu
2/ Sơ đồ và ng/lí làm việc của mạch tạo xung đa hài tự dao động:
a/ Sơ đồ mạch điện:
- T1,T2 : cùng loại
- R1,R2,R3,R4
- C1,C2 b/ Nguyên lí làm việc:
- Khi đóng điện một T thông và một T tắt,sau
1 thời gian T đang thông lại tắt,T đang tắt lại thông (nhờ quá trình phóng nạp của hai tụ điện) quá trình cứ tiếp diễn theo chu kì để tạo xung
- Chức năng sơ đồ, ng/lí mạch kĐ dùng OA
- Chức năng sơ đồ, ng/lí mạch tạo xung đa hài tự dao động
IV/ TỔNG KẾT ĐÁNH GIÁ:
- Nhận xét giờ học
- Dặn dò: + trả lời các câu hỏi cuối bài,học bài củ
Trang 19GV:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 9 sgk
- Tham khảo các tài liệu có liện quan
GV: Muốn chế tạo được một
mạch điện tử người thiết kế
cần tuân thủ nguyên tắc gì ?
Hoạt động 2:
I/ Nuyên tắc chung:
- Bám sát và đáp ứng nhu cầu thiết kế
- Mạch thiết kế đơn giản,tin cậy
- Thuận tiện khi lắp đặt,vận hành và sửa chữa
- Hoạt động chính xác
- Linh kiện có sẳn trên thi trường
II/ Các bước thiết kế:
Trang 20GV:
20
Các bước thiết kế mạch điện:
GV: Trình bày hai bước thiết
GV: Giao nhiệm vụ thiết kế
cho HS theo đầu bài sgk
- Giới thiêu các loại sơ đồ
chỉnh lưu và chọn sơ đồ
- Tính toán và lựa chọn các
linh kiện
1/ Thết kế mạch nguyên lí:
- Tìm hiểu yêu cầu cuả mạch thiết kế
- Đưa ra một số phương án để thức hiện
- Vẽ ra đường dây dẫn điện
- Dây dẫn không chồng chéo lên nhau và ngắn nhất
III/ Thiết kế mạch nguồn điện một chiều:
Yêu cầu thiết kế: Điện áp vào 220v,50Hz Điện áp
ra một chiều 12v,dòng điện tải 1A
1 Lựa chọn sơ đồ thiết kế
2 Sơ đồ bộ nguồn (hình 9-1 sgk)
3 Tính toán và chọn các linh kiện trong mạch
* Biến áp:
- Công suất bbiến áp:
P= KP Utải Itải=1,3.12.1=15,6 w
- Nguyên tắc chung về thiết kế mạch điện tử.Các bước thiết kế mạch
- Tính toán,lựa chọn các linh kiện để thiết kế mạch nguồn một chiều
Trang 21GV:
21
IV/ TỔNG KẾT: - NHận xét giờ học
- Dặn dò: + Trả lời các câu hỏi cuối bài 9 sgk
+ Đọc trước nội dung bài 10 sgk,chuẩn bị mẫu báo cáo thực hành
1/ Chuẩn bị nội dung:
- GV nghiên cứu bài 7,9,10 sgk
- Làm thử bài thực hành, điền các số liệu vào báo cáo mẫu
- HS đọc trước nội dung bài 10 và chuẩn bị báo cáo mẫu sgk
2/ Chuẩn bị dụng cụ:
- Dụng cụ vật liệu cho mỗi nhóm HS:
+ 1 đồng hồ vạn năng
+ 1 mạch nguồn cấp điện 1chiều đã lắp sẳn trên bảng mạch
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu:
a/ GV giới thiệu mục tiêu của tiết học
b/ GV giới thiệu nội dung và qui trình thực hành
Bước 1: Quan sát tìm hiểu các linh kiện trên mạch thức tế
Bước 2: Vẽ sơ đồ ng/lí của mạch điện trên
Trang 22GV:
22
Bước 3: Cấp điệncho mạch và đo các thông số
c/ Phân chia dụng cụ vật liệu cho từng nhóm hs
Hoạt động 2: Thực hành
Hoạt động của HS Hoạt động của GV
1/ Quan sát tìm hiểu các linh kiện trên
mạch thực tế:
- Quan sát hình dạng của các linh kiện
- Số lượng của các linh kiện
- Cách nối giữa các linh kiện với nhau
2/ Vẽ sơ đồ ng/lí:
Vẽ sơ đồ ng/lí trê cơ sở đã qua sát mạch
thức tế
3/ Cấp điện cho mạch:
Dùng đồng hồ vạn năng đo và ghi kết quả
các điện áp ở những vị trí vào mẫu báo cáo
thực hành
- Điện áp ở hai đầu cuộn sơ cấp của BA
nguồn U1(xoay chiều)
- Điện áp hai đầu cuộn thứ cấp U2 ~
- Điện áp ở hai đầu ra sau mach lọc U3-
- Điện áp ở hai đầu ra sau ổn áp U4-
- Hướng dẫn hs quan sát tìm hiểu các linh kiện trên mạch thực tế
- Hướng dẫn HS vẽ sơ đồ nguyên lí
- Hướng dẫn HS cách sử dụng đồng
hồ vạn năng đo điện áp xoay chiều,một chiều và cách đọc trị số theo các thang đo
- Quan sát quá trình thức hành của
HS và hướng dẫn HS ghi kết quả vào mẫu thực hành
* Chú ý: Nhắc nhở HS về an toàn điện
Hoạt động 3: Tổng kết đánh giá:
- Đại diện từng nhóm HS lên trình bày kết quả thức hành của nhóm
- Thu báo cáo các nhóm và nhận xét chung
- HS thu dọn dụng cụ,vật liệu và vệ sinh lớp học
- Dặn dò HS chuẩn bị dụng cụ,các linh kiện và đọc trước nội dung bài 11
IV/ MẪU BÁO CÁO
Họ và tờn……
Lớp…………
1 Sơ đồ nguyên lý
2 Kết quả đo
Trang 23GV:
23
Điện áp sơ cấp
biến áp Điện áp thứ cấp biến ỏp Điện áp sau mạch lọc Điện áp sau ổn áp
Bước 3: Củng cố GV tổng kết đánh giá bài học nhấn mạnh trọng tâm của bài
Bước 4: Giao nhiệm vụ về nhà yêu cầu HS học thuộc nội dung bài và xem trước nội
dung bài sau
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 4,7,9,11 sgk
- Làm thử bài thực hành,điền các số liệu vào báo cáo mẫu
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
Dụng cụ và vật liệu cho mỗi nhóm HS:
- Một đồng hồ vạn năng.Một bo mạch thử
- Kìm,kẹp,dao gọt dây.Dây điện,bốn điốt tiếp mạch,một tụ hóa
- Một BA nguồn,Một thiết bị dùng nguồn một chiều
III/ TIẾN TRÌNH THỰC HÀNH:
1/ Ổn định lớp:
2/ Bài củ:
3/ Nội dung thực hành:
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu
- GV giới thiệu mục tiêu bài học
- GV giới thiệu nội dung và qui trình thực hành
Bước 1: Kiểm tra và phân biệt điện cực của điốt
Bước 2: Bố trí các linh kiện lên bo mạch thử và nối thành mạch theo sơ đồ ng/lí 9-1
sgk
Bước 3: Cắm điện cho mạch làm việc và đo điện áp một chiều
Trang 24GV:
24
- Phân chia dụng cụ,vật liệu cho từng nhóm HS
Hoạt động 2: Thực hành
Hoạt động của HS Hoạt động của GV
1/ Kiểm tra phân biệt điện cực của điốt:
Dùng đồng hồ vạn năng kiểm tra chất lượng
của các điốt tốt hay xấu
Kiểm tra và phân biệt các điện cực của điốt:
anốt, katôt
2/ Bố trí các linh kiện lên bo mạch thử:
-Bố trí các linh kiện lên bo mạch thử theo sơ
đồ ng/lí hình 9-1 sgk
- Vẽ sơ đồ mạch lắp ráp
- Nối mạch theo sơ đồ
3/ Cắm nguồn và đo điện áp:
- Đo điện áp một chiều khi có tụ lọc
- Đo điện áp một chiều khi không có tụ lọc
- Ghi kết quả vào mục 2 báo cáo thực hành
theo mẫu
- Cấp nguồn cho thiết bị nguồn một chiều và
rút ra nhận xét,kết luận
- Hướng dẫn HS cách dùng đồng hồ vạn năng để kiểm tra các điốt
- Giới thiệu về bo mạch thử, cách nối dây,lắp mạch điện trên bo mạch thử
- Kiểm tra mạch đã lắp của từng nhóm HS,nếu lắp đúng mới cho phép cắm điện để đo điện áp
Hoạt động 3; Tổng kết đánh giá
- Đại diện từng nhóm HS lên trình bày kết quả thức hành của nhóm
- Thu báo cáo các nhóm và nhận xét chung
- HS thu dọn dụng cụ,vật liệu và vệ sinh lớp học
- Dặn dò: Đọc trước nội dung bài 12 sgk
IV/ MẪU BÁO CÁO
Trang 25GV:
25
Trị số điện áp một chiều khi có tụ lọc và khi không có tụ lọc
Nhận xột về õm thanh khi cú tụ và khi khụng cú tụ
Tiết 11
Bài 12: THỰC HÀNH: ĐIỀU CHỈNH CÁC THÔNG SỐ
CỦA MẠCH TẠO XUNG ĐA HÀI DÙNG TRANZITO
I/ MỤC TIÊU:
1/ kiến thức:
- Hiểu được ng/lí làm việc của mạch tạo xung đa hài
2/ Kĩ năng:
- Biết cách đổi xung đa hài đối xứng sang xung đa hài không đối xứng
- Biết cách thay đổi chu kì xung cho nhanh hay chậm
3/ Thái độ:
- Có ý thức tuân thủ mọi qui trình và qui định về an toàn
II/ CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu nội dung bài 12 sgk
- Ôn lại bài 8 sgk
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
Dụng cụ,vật liệu cho mỗi nhóm HS
- Một mạch tạo xung đa hài đối xứng dùng tranzito đã lắp sẵn (8-3)
- Hai tụ hóa loại 20 µF /16v Kìm,kẹp,tua vít
- Nguồn điện một chiều 4,5v
Hoạt động 1: Hướng dẫn ban đầu
- Giới thiệu mục tiêu của bài học
- Giới thiệu nội dung và qui trình thực hành
Bước 1: Cấp nguồn cho mạch điện hoạt động,quan sát ánh sáng và đếm số lần sáng
của LED trong khoảng 30 giây.Ghi kết quả vào mẫu báo cáo
Trang 26GV:
26
Bước 2: Cắt nguồn,mắc song song 2tụ điện với 2 tụ điện trong sơ đồ,đóng điện và
làm như bước 1
Bước 3: Cắt điện và bỏ ra 1 tụ ở một vế của bước 2.Đóng điện và làm như bước 1,so
sánh thời gian sáng tối của 2 LED
- Phân chia dụng cụ,vật liệu cho từng nhóm HD
Hoạt động 2: Thực hành:
1/Cấp nguồn cho mạch điện hoạt động:
- Quan sát ánh sáng và đếm số lần sáng của
LED trong khoảng 30 giây
- Ghi kết quả vào mẫu báo cáo
- Ghi kết quả vào mẫu báo cáo
- So sánh thời gian sáng tối của 2 LED
- Hướng dẫn HS đưa nguồn vào đúng
vị trí và quan sát số lần sáng của LED
- Hướng dẫn ghi kết quả
Hướng dẫn và quan sát HS trong quá trình thực hành
- Hướng dẫn HS thao tác các bước thay đổi tụ điện và quan sát sự sáng tối của LED
- Chú ý an toàn cho người và thiết bị
Hoạt động 3: Tổng kết đánh giá
- Đại diện từng nhóm HS lên trình bày kết quả thức hành của nhóm
- Thu báo cáo các nhóm và nhận xét chung
- HS thu dọn dụng cụ,vật liệu và vệ sinh lớp học
- Dặn dò: Ôn tập chương 1 và 2 để tiết sau kiểm tra một tiết
Trang 27GV:
27
IV/ MẪU BÁO CÁO
ĐIỀU CHỈNH CÁC THÔNG SỐ CỦA MẠCH DAO ĐỘNG ĐA HÀI DÙNG
Trang 28GV:
- Hiểu được các kiến thức cơ bản về các linh kiện và mạch điện tử
- Biết được cấu tạo,kí hiệu,công dụng và ng/lí làm việc của từng linh kiện
- Nghiêm túc trong quá trình làm bài
- Nhận xét về thực hiện thời gian
- Nhận xét về thái độ trong quá trình làm bài
-
Trang 29GV:
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 13 sgk
- Tìm hiểu các mạch điện tử điều khiển trong thực tế
2/ Chuẩn bị đồ dùng:
- Tranh vẽ các hình 13-3; 13-4 sgk
- Một số tranh vẽ các thiết bị điều khiển bằng mạch điện tử
III/ TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:
1/ Ổn định lớp:
2/ Nội dung:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 1:
Khái niệm về mạch điện tử đ/khiển
GV: Lấy các vd về các thiết bị đk điện
tử để giới thiệu về mạch điện tử đk
HS: Trả lời các câu hỏi:
- Điều khiển độ sáng của đèn bàn (đèn
ngủ) được thực hiện phổ biến mạch gì ?
- Lấy 1 số dv thực tế minh họa cho các
I/ Khái niệm về mạch điện tử điều khiển:
Những mạch điện tử thực hiện chức năng điều khiển gọi là mạch điện tử điều khiển
Sơ đồ khối tổng quát của mạch điện tử điều khiển hinh13-1 sgk
Trang 30GV:
GV: Giới thiệu các cách phân loại mạch
ĐTĐK như sơ đồ 13-4 sgk và lấy vd
thực tế để minh họa
HS: Quan sát và lấy thêm một số vd
thường gặp trong thực tế
Khi có tín hiệu đưa vào,mạch đ/tử ĐK
xử lí ĐK tín hiệu và đưa lệnh tới đối tượng ĐK
II/ Công dụng:
- Điều khiển tín hiệu
- Tự động hóa các máy móc,thiết bị
- Điều khiển các thiết bị dân dụng
- Điều khiển trò chơi,giải trí
III/ Phân loại:
- Theo công suất
+ Điều khiển bằng phần mềm máy tính
3/ Củng cố:
- Nắm chắc khái niệm về mạch điện tử điều khiển
- Công dụng và phân loại của mạch điện tử điều khiển
IV/ TỔNG KẾT ĐÁNH GIÁ:
- Nhận xét giờ học
- Dặn dò: + Trả lời các câu hỏi cuối bài
+ Đọc trước nội dung bài 14 sgk
-
Trang 31GV:
- Hiểu được khái niệm về mạch điều khiển tín hiệu
- Biết được các khối cơ bản của mạch điều khiển tín hiệu
1 Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu nội dung bài 14 sgk
- Tham khảo thêm các tài liệu có liên quan
2 Chuẩn bị đồ dùng
- Tranh vẽ các hình 14-2, 14-3 sgk
III TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
1 Tổ chức ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ
Thế nào là mạch điện tử điều khiển? Hãy kể tên một số mạch điện tử điều khiển mà
em biết?
3 Nội dung bài
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
Hoạt động 1
Tìm hiểu khái niệm và công dụng
của mạch điều khiển tín hiệu
GV: - nêu khái quát về mạch điều
khiển tín hiệu
- Giới thiệu các ví dụ về mạch điều
khiển tín hiệu như sgk
I KHÁI NIỆM VỀ MẠCH ĐIỀU KHIỂN TÍN HIỆU
- Mạch điện tử dùng để điều khiền sự thay đổi trạng thái của các tín hiệu gọi là mạch điều khiển tín hiệu
Trang 32GV:
32
HS: Lấy 1 số ví dụ về mạch điều
khiển tín hiệu trong thực tế đã gặp
GV: - Nhận xét và đưa ra khái niệm
về mạch điều khiển tín hiệu như sgk
- Gợi ý cho HS nêu các ứng dụng của
mạch điều khiển tín hiệu và giải
thích minh hoạ
Hoạt động 2
Giới thiệu nguyên lí của mạch điều
khiển tín hiệu
GV: Giới thiệu sơ đồ khối đơn giản
trong sgk lên bảng và giải thích chức
năng của các khối
HS: quan sát sơ đồ khối và cho biết
nguyên lí làm việc của mạch
GV: Lấy ví dụ mạch báo hiệu và bảo
vệ quá điện áp hình 14-3 để minh
Ví dụ: Các hình ảnh quảng cáo, biển hiệu
- Thông báo về tìng trạng hoạt động của máy móc
Ví dụ: Tín hiệu thông báo có nguồn
III NGUYÊN LÍ CHUNG CỦA MẠCH ĐIỀU KHIỂN
- Khi thiết kế, chế tạo mạch điều khiển tín hiệu đơn giản thường có nguyên lí sau:
- Ví dụ:Mạch báo hiệu và bảo vệ quá điện
áp cho gia đình
+ Chức năng các linh kiện:
BA- Biến áp hạ áp từ 220V xuống 15V để nuôi mạch điều khiển
D1, C- Điôt và tụ điện đổ điện xoay chiều thành điện một chiều
VR, R1- Điện trở chỉnh ngưỡng tác động khi quá áp
D0, R2- Điôt ổn áp và điện trở tạo dòng đặt ngưỡng tác đọng cho T1, T2
R3- Điện trở bảo vệ cho các Tranzito
D2- Điôt bảo vệ cuộn dây rơ le
T1, T2- Tranzito điều khiển rơ le hoạt động
K- Rơ le đóng, cắt nguồn
4 Củng cố :
Nhận lệnh
đại
Chấp hành
Trang 33GV:
- Dặn dò HS trả lời các câu hỏi cuối bài
- Tham khảo mạch chạy chữ ở hình 14-4 và đọc trước nội dung bài 15 sgk
Tiết 15
Bài 15: MACH ĐIỀU CHỈNH TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
1/ Chuẩn bị nội dung:
- Nghiên cứu bài 15 sgk
- Nghiên cứu các tài liệu về mạch diều khiển tirixto và triac
Giới thiệu khái niệm và công dụng:
I/ KHÁI NIỆM,CÔNG DỤNG CỦA MẠCH ĐK TỐC ĐỘ ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU 1 PHA: