Viết bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về nhân vật người anh qua đoạn văn sau: "Tôi không trả lời mẹ vì tôi muốn khóc quá.. Hãy kể lại câu chuyện của cây hoa... - Hình ảnh so sánh:
Trang 1TRƯỜNG THCS QUẢNG PHÚ ĐỀ KIỂM TRA HỌC SINH GIỎI
NĂM HỌC 2021-2022 MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 6
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (2,0 điểm) Đọc ngữ liệu và trả lời câu hỏi:
“Dòng sông mới điệu làm sao Nắng lên mặc áo lụa đào thướt tha
Trưa về trời rộng bao la
Áo xanh sông mặc như là mới may
Chiều chiều thơ thẩn áng mây Cài lên màu áo hây hây ráng vàng
Đêm thêu trước ngực vầng trăng Trên nền nhung tím trăm ngàn sao lên.”
(Trích: Dòng sông mặc áo- Nguyễn Trọng Tạo)
Chỉ ra biện pháp tu từ chủ yếu được sử dụng trong đoạn thơ trên? Nêu tác dụng của biện pháp tu từ đó trong việc làm nổi bật nội dung, cảm xúc của đoạn thơ?
Câu 2 (3,0 điểm) Viết bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về nhân vật người
anh qua đoạn văn sau:
"Tôi không trả lời mẹ vì tôi muốn khóc quá Bởi vì nếu nói được với mẹ, tôi
sẽ nói rằng: Không phải con đâu Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy".
(Truyện Bức tranh của em gái tôi - Tạ Duy Anh)
Câu 3 (5,0 điểm)
Một buổi sáng, em đi đến trường sớm để tưới nước cho bồn hoa trước lớp Một cây hoa đang ủ rũ vì bị ai đó vặt lá, bẻ cành, làm rụng hết cánh hoa Em nghe như nó thủ thỉ kể về chuyện đó Hãy kể lại câu chuyện của cây hoa
-Hết -Họ và tên thí sinh……….Số báo danh………
Trang 2TRƯỜNG THCS QUẢNG PHÚ HƯỚNG DẪN
CHẤM KIỂM TRA HỌC SINH GIỎI
Năm học 2020-2021 MÔN: NGỮ VĂN - LỚP 6
1
(2,0
điểm)
Đoạn thơ trên đã sử dụng biện pháp tu từ: nhân hóa, so
sánh
- Hình ảnh nhân hóa qua các từ ngữ: điệu, mặc áo, thướt
tha, áo xanh sông mặc, mới may, thơ thẩn, cài, thêu,
ngực
- Hình ảnh so sánh: Áo xanh sông mặc như là mới may
- Biện pháp tu từ nhân hóa miêu tả một dòng sông rất đẹp,
rất thơ mộng, dòng sông trở nên sống động, có hồn, giống
như một người thiếu nữ xinh đẹp, điệu đà, duyên dáng,
biết làm đẹp cho mình bằng những tấm áo tuyệt diệu,
những tấm áo ấy được thay đổi liên tục khiến dòng sông
biến hóa bất ngờ, mỗi lần biến hóa lại mang một sắc màu
lung linh, lại là một vẻ đẹp quyến rũ, vừa thực lại vừa như
mơ , một vẻ đẹp đến ngỡ ngàng khiến người đọc phải say
đắm
- Phép so sánh “Áo xanh sông mặc như là mới may” diễn
tả sự thay đổi của dòng sông dưới ánh nắng mặt trời Đó
là một vẻ đẹp mới mẻ tinh khôi
- Dòng sông vốn là ảnh quen thuộc trong cuộc sống,
nhưng nhờ biện pháp nhân hóa, so sánh tác giả đã khiến
dòng sông trở nên sống động, vừa đẹp vừa quyến rũ, đáng
yêu như một con người
- Biện pháp nhân hóa, so sánh thể hiện cái nhìn, sự quan
sát vô cùng tinh tế, tài tình của nhà thơ về cảnh vật và ta
cũng thấy được tâm hồn yêu thiên nhiên của nhà thơ
0,25
0,25 1.0
0.5 0,5
0,5
2
(3,0
điểm)
Viết bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về nhân
vật người anh qua đoạn văn sau:
"Tôi không trả lời mẹ vì tôi muốn khóc quá Bởi vì
nếu nói được với mẹ, tôi sẽ nói rằng: Không phải con
đâu Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy".
a Về kĩ năng: Biết viết một văn bản ngắn khoảng một
trang giấy thi, có bố cục ba phần, lời văn trong sáng, biểu
cảm, diễn đạt trôi chảy, không sai lỗi chính tả, dùng từ,
b Về kiến thức: Bài viết cần đảm bảo các ý sau:
Trang 3- Người anh không trả lời mẹ vì quá ngạc nhiên và bất
ngờ trước vẻ đẹp của bức tranh và tài năng của em gái
mình
- Người anh muốn khóc vì quá xúc động và xấu hổ với sự
đố kỵ, cố tình xa lánh của mình với em gái trước đây
- Người anh cảm thấy đó không phải là bức tranh vẽ mình
vì hình ảnh trong bức tranh quá đẹp, trong sáng và ngoài
sức tưởng tượng của người anh
- Người anh hiểu rằng chính lòng nhân hậu của em gái là
cơ sở để tạo nên tài năng
- Câu nói thầm của người anh thể hiện sự hối hận chân
thành, ăn năn, bị thuyết phục, tự nhận thức về bản thân
cũng như về em gái của mình
0,5
0,5 0,75
0,5 0,75
3
(5,0
điểm)
Một buổi sáng, em đi đến trường sớm để tưới nước cho
bồn hoa trước lớp Một cây hoa đang ủ rũ vì bị ai đó
vặt lá, bẻ cành, làm rụng hết cánh hoa Em nghe như
nó thủ thỉ kể về chuyện đó Hãy kể lại câu chuyện của
cây hoa
Viết bài văn:
a Bài văn trình bày đúng thể thức văn bản, chữ viết cẩn
thận, đúng chính tả.
0,5
b Xác định đúng nội dung bài văn:HS nhập vai vào nhân
vật (cây hoa) kể lại câu chuyện của mình
0,5
* Yêu cầu cụ thể:
1 Giới thiệu về nhân vật, tình huống truyện
- Tình huống gặp gỡ, nghe hoa kể chuyện: buổi sáng, em
đến trường sớm để tưới nước cho bồn hoa trước lớp, thấy
cây hoa đang ủ rũ vì bị ai đó vặt lá, bẻ cành, làm rụng hết
cánh hoa
2 Câu chuyện của cây hoa:
- Cây hoa tự giới thiệu, miêu tả về bản thân: hoàn hảo,
đẹp, đang khoe sắc, tỏa hương, làm đẹp cho ngôi trường,
được nhiều bạn học sinh chú ý, khen ngợi, nó cảm thấy
hãnh diện, tự hào
- Cây hoa kể chuyện bị bẻ cành, vặt lá
- Cây hoa kể chuyện bị làm rụng hết cánh hoa
- Cây hoa đau đớn, khi mình bị thương và trở nên xấu xí
và oán trách những hành vi phá hoại môi trường, hủy hoại
cây xanh
0,5
0,5
0,25 0,25 0,5 0,5
Trang 4- Lời nhắc nhở và mong muốn của cây với những học sinh
nói riêng và con người nói chung
3 Suy nghĩ của người kể: Qua nghe cây hoa tâm sự em rút
ra bài học cho bản thân và mọi người phải biết trồng,
chăm sóc, bảo vệ cây xanh, bảo vệ môi trường Xanh
-Sạch - Đẹp
0.5
d Sáng tạo: Có cách diễn đạt mới mẻ, thể hiện suy nghĩ
sâu sắc về vấn đề của câu trả lời
0,5
e Chính tả, ngữ pháp: đảm bảo các qui tắc về chuẩn
chính tả, ngữ pháp, ngữ nghĩa, tiếng Việt
0,5