Họ và tên Nguyễn Thị Linh Nga Địa chỉ mail linhnga1989@gmail com PHÒNG GIÁO DỤC ĐÀO TẠO TP NINH BÌNH TRƯỜNG THCS TRƯƠNG HÁN SIÊU ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 6 Năm học 2020 2021 MÔN NGỮ VĂN Thời gian[.]
Trang 1Họ và tên: Nguyễn Thị Linh Nga
Địa chỉ mail: linhnga1989@gmail.com
Trang 2PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO TP NINH BÌNH
TRƯỜNG THCS TRƯƠNG HÁN SIÊU ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 6 Năm học 2020 - 2021
MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 150 phút (Đề thi gồm 05 câu, 01 trang)
Phần I Đọc – hiểu (8,0 điểm)
“Đối với đồng bào tôi, mỗi tấc đất là thiêng liêng, mỗi lá thông óng ánh, mỗi bờ
cát, mỗi hạt sương long lanh trong những cánh rừng rậm rạp, mỗi bãi đất hoang và
tiếng thì thầm của côn trùng là những điều thiêng liêng trong kí ức và kinh nghiệm
của đồng bào tôi Những dòng nhựa chảy trong cây cối cũng mang trong đó kí ức
của người da đỏ.
Khi người da trắng chết đi, họ thường dạo chơi giữa các vì sao và quên đi đất
nước họ sinh ra Còn chúng tôi, chúng tôi chẳng thể quên được mảnh đất tươi đẹp
này Bởi lẽ mảnh đất này là bà mẹ của người da đỏ Chúng tôi là một phần của mẹ
và mẹ cũng là một phần của chúng tôi Những bông hoa ngát hương là người chị,
người em của chúng tôi Những mỏm đá, những vũng nước trên đồng cỏ, hơi ấm của
chú ngựa con và của con người, tất cả đều cùng chung một gia đình.”
(Bức thư của thủ lĩnh da đỏ - Xi-át-tơn)
Câu 1: (1,0 điểm) Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt gì?
Câu 2: (1,0 điểm) Nêu nội dung chính của đoạn văn trên?
Câu 3: (3,0 điểm) Chỉ ra các biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong đoạn văn
trên và phân tích giá trị biểu đạt của các BPNT đó?
Câu 4: (3,0 điểm) Qua đoạn văn trên em hiểu được điều gì về thủ lĩnh
Xi-át-tơn? Theo em, thiên nhiên có vai trò như thế nào đối với cuộc sống con người? Em
cần phải làm gì để bảo vệ thiên nhiên và môi trường?
Phần II Tạo lập văn bản (12,0 điểm)
“ Nhạc của trúc, nhạc của tre là khúc nhạc của đồng quê.Nhớ một buổi trưa
nào, nồm nam cơn gió thổi, khóm tre làng rung lên man mác khúc nhạc của đồng
quê…”
(Cây tre Việt Nam – Thép Mới)
Hãy miêu tả lại hình ảnh lũy tre làng trong buổi trưa ấy bằng những rung động
của riêng em.
Trang 3PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO TP NINH BÌNH
TRƯỜNG THCS TRƯƠNG HÁN SIÊU ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 6 HƯỚNG DẪN CHẤM
Năm học 2018 - 2019 MÔN: NGỮ VĂN
(Hướng dẫn chấm gồm 03 câu, 02 trang)
Phần
/Câu
Phần I
Câu 1
(1,0 điểm)
Phương thức biểu đạt: tự sự và miêu tả
1,0
Câu 2
(1,0 điểm)
Nội dung chính đoạn văn: sự gắn bó sâu sắc và thiêng liêng của người da đỏ với thiên nhiên, đất đai
1,0
Câu 3
(3,0 điểm)
- Biện pháp tu từ:
+ So sánh + Nhân hóa
- Các từ ngữ, hình ảnh thể hiện biện pháp tu từ:
+ mỗi tấc đất là thiêng liêng, mỗi lá thông óng ánh, mỗi bờ cát, mỗi hạt sương long lanh trong những cánh rừng rậm rạp, mỗi bãi đất hoang và tiếng thì thầm của côn trùng là những điều thiêng liêng trong kí ức và kinh nghiệm của đồng bào tôi
+ (mảnh đất): bà mẹ + (những bông hoa): người chị, người em + (Những mỏm đá, những vũng nước, hơi ấm của chú ngựa con, của con người): tất cả đều cùng chung một gia đình
- Phân tích giá trị biểu đạt:
+ Làm cho đoạn văn thêm sinh động, giàu hình ảnh + Nhấn mạnh những gì thuộc về thiên nhiên dù bé nhỏ, đơn
sơ nhất đều nằm trong kí ức của người da đỏ + Làm nổi bật mối quan hệ gắn bó khăng khít, thiêng liêng của người da đỏ đối với thiên nhiên, đất đai
+ Thể hiện tình cảm yêu mến, gần gũi, gắn bó, sự quý trọng
và lòng tự hào sâu sắc của thủ lĩnh Xi-át-tơn với thiên nhiên quê hương
0.25 0.25 0.25
0.25
0.5 0.5 0.5 0.5
Câu 4
(3,0 điểm)
- Hiểu về thủ lĩnh Xi-át-tơn:
+ Vị thủ lĩnh có tâm hồn tinh tế, nhạy cảm + Tình cảm yêu mến, gần gũi, gắn bó với thiên nhiên, quý trọng đất đai, yêu quê hương tha thiết, sâu nặng
- Vai trò của thiên nhiên:
+ Cung cấp cho con người nơi ở, nước, không khí, thực phẩm…
0.25 0.5 0.5
Trang 4cuộc sống + Thiên nhiên mang lại cho con người sự thư giãn, làm cho đời sống tinh thần con người trở nên phong phú, thoải mái hơn
- Để bảo vệ thiên nhiên, môi trường:
+ Tích cực tham gia các phong trào bảo vệ thiên nhiên, môi trường
+ Tích cực trồng thêm nhiều cây xanh, bảo vệ, chăm sóc giữ gìn cây xanh ở trường học, nơi sinh sống
+ Lên án, phê phán việc chặt, đốt phá rừng, vứt rác bừa bãi,
xả rác thải không đúng nơi quy định + Tuyên truyền, chia sẻ về vai trò, tầm quan trọng của thiên nhiên đối với cuộc sống với mọi người xung quanh
0.5
0.25 0.25 0.25 0.25
Phần II
(12,0 điểm)
Lưu ý:
- Học sinh có thể có nhiều cách diễn đạt khác nhau, giám khảo phải linh hoạt đánh giá đúng bài làm của học sinh.
- Học sinh miêu tả sinh động, giàu cảm xúc, lời văn trôi chảy, mạch lạc, cho điểm tối đa mỗi ý.
* Yêu cầu chung:
- Về kiến thức:
+ Đảm bảo trình tự miêu tả hợp lý, khi miêu tả đan xen yếu
tố tự sự và biểu cảm, bộc lộ chân thành, sinh động cảm xúc của người tả
- Về kỹ năng:
+ Bài viết thể hiện đúng đặc trưng của kiểu văn bản miêu tả,
sử dụng phương thức biểu đạt chính là miêu tả kết hợp yếu
tố tự sự và biểu cảm để bài văn miêu tả sinh động, hấp dẫn, gợi cảm
+ Bài viết có bố cục rõ ràng, mạch lạc, chữ viết sạch đẹp, không sai chính tả
* Yêu cầu cụ thể:
1 Mở bài:
Dẫn dắt, giới thiệu về đối tượng miêu tả và nêu cảm nhận bản thân về hình ảnh lũy tre làng quê hương
2 Thân bài: Vẻ đẹp của lũy tre làng vào buổi trưa hè
- Bầu trời + Bầu trời giữa trưa trong xanh Những áng mây trắng mỏng manh như dải lụa lửng lơ trôi theo chiều gió
- Gió + Gió nồm nam đã làm cho khóm tre làng rung lên những khúc nhạc đồng quê
- Lũy tre + Cành lá xao động rì rào trong gió như hàng ngàn chiếc quạt xinh xinh quạt mát cho bọn trẻ chúng tôi
-Bóng nắng lọt qua khóm tre, vẽ những hình thù kì dị trên mặt đất
1,0 điểm 10,0 điểm
Trang 5- Hoạt động của người + Các cụ già vui thú bên bàn cờ, với chén trà và chiếc điếu cày tre
+ Các bà, các cô ngồi tâm sự những chuyện buồn vui của cuộc sống
+ Lũ trẻ chúng tôi túm năm tụm ba chơi các trò chơi dân gian: Ô ăn quan, chơi chuyền, đánh chắt…
- Hoạt động của vật + Những chú trâu lim dim ngủ dưới bóng tre sau buổi cày mệt nhọc
+ Đàn gà con rúc đầu vào đôi cánh mẹ để tránh nắng + Đàn chuồn chuồn tung tăng bay phơi cánh thắm
- Âm thanh + Ngọn tre đung đưa trong gió phát ra những âm thanh kẽo kẹt như đưa võng
+Tiếng chim ríu ran trên những ngọn tre + Tiếng gà trưa trong thôn làm xao động cả nắng trưa
3 Kết bài:
-Suy nghĩ về hình ảnh cây tre -Bày tỏ tình cảm với quê hương
1,0 điểm
-Hết -NGƯỜI RA ĐỀ THI
Nguyễn Thị Linh Nga
NGƯỜI THẨM ĐỊNH VÀ PHẢN BIỆN CỦA TRƯỜNG
Nguyễn Thị Hà
XÁC NHẬN CỦA BGH