1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

LIÊN MINH CHÂU âu

12 609 0
Tài liệu đã được kiểm tra trùng lặp

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Liên minh châu Âu
Trường học Trường Đại Học Quốc Gia Hà Nội
Chuyên ngành Quan hệ quốc tế
Thể loại bài luận
Thành phố Hà Nội
Định dạng
Số trang 12
Dung lượng 177,54 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Vào thời điểm đó, các quốc gia thành viên tập hợp lại như một khối thống nhất trong việc thương lượng các vấn đề thương mại quốc tế theo Chính sách thương mại chung tiếng Anh, "Common Co

Trang 1

LIÊN MINH CHÂU ÂU

1 Ngoại giao

Việc hợp tác trong các vấn đề đối ngoại giữa các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu được bắt đầu vào

năm 1957 với sự hình thành Cộng đồng châu Âu Vào thời điểm đó, các quốc gia thành viên tập hợp lại như một khối thống nhất trong việc thương lượng các vấn đề thương mại quốc tế theo Chính sách thương mại chung (tiếng Anh, "Common Commercial Policy").[67] Quan hệ đối ngoại của Liên minh châu

Âu chuyển sang một giai đoạn mới vào năm 1970 với nhiều phát triển đáng lưu ý, trong đó có thể kể tới

sự ra đời của Tổ chức hợp tác chính trị châu Âu (tiếng Anh, "European Political Cooperation") có vai trò như nơi để các quốc gia thành viên tham vấn một cách không chính thức để hướng tới một chính sách đối ngoại chung Nhưng phải đến tận năm 1987 khi Luật châu Âu duy nhất (tiếng Anh, "Single European Act") được ban hành, Tổ chức hợp tác chính trị châu Âu mới có được một cơ sở pháp lý hoàn chỉnh Sau

đó, tổ chức này được đổi thành Chính sách an ninh và đối ngoại chung (tiếng Anh, "Common Foreign and Security Policy" hay "CFSP") khi Hiệp ước Maastricht bắt đầu có hiệu lực.[68]

Mục tiêu của Chính sách an ninh và đối ngoại chung (CFSP) là thúc đẩy lợi ích của chính Liên minh châu

Âu cũng như của cộng đồng thế giới trong việc xúc tiến hợp tác quốc tế, tôn trọng nhân quyền, dân chủ

và pháp trị.[69] CFSP đòi hỏi sự thống nhất giữa các quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu để quyết

định chính sách phù hợp cho bất kì một vấn đề quan trọng nào Mặc dù không hay xảy ra, nhưng CFSP đôi lúc cũng gây ra những bất đồng giữa các quốc gia thành viên như trong trường hợp của Chiến tranh Iraq.[70]

Đại diện cao cấp củaLiên minh châu Âu về ngoại giao và chính sách an ninh, bà Catherine Ashton

2.Quân sự

Liên minh châu Âu không có một quân đội chung Các tổ chức tiền thân của Liên minh châu Âu không hướng đến mục đích hình thành một liên minh quân sự hùng mạnh

bởi vì NATO đã được thiết lập với vai trò này.[71] 21 trong tổng số 27 quốc gia thành

viên Liên minh châu Âu đang là thành viên củaNATO.[72] trong khi các nước thành viên còn lại theo đuổi chính sách của trung lập.[73] Tuy nhiên, đối với quy chế thành

viên Liên minh châu Âu thì tình trạng trung lập của các quốc gia thành viên này đang

bị đặt một dấu hỏi lớn bởi Thủ tướng Phần Lan [74] cũng như vấn đề tương hỗ trong trường hợp thiên tai, tấn công khủng bố hay xâm lược vũ trang vốn được quy định trong điều 42 (7) TEU và điều 222 TFEU Mặt khác, Liên minh Tây Âu (tiếng Anh,

"Western European Union"), liên minh quân sự với các điều khoản quốc phòng chung, đã giải thể vào năm 2010 vì vai trò của liên minh này hiện tại đã được

chuyển giao cho Liên minh châu Âu.[75]

Trang 2

Năm 2009, theo thống kê của Viện nghiên cứu hòa bình quốc tế Stockholm (tiếng Anh, "Stockholm International Peace Research Institute" hay "SIPRI"), Vương quốc Anh đã dành hơn 48 tỷ EUR (tương đương 69 tỷ USD) cho quốc phòng, đứng thứ 3 trên thế giới sau Mỹ và Trung Quốc, trong khi Pháp đứng

ở vị trí thứ 4 với 47 tỷ EUR (khoảng 67,31 tỷ USD) cho quân đội Anh và Pháp đóng góp 45% ngân sách quốc phòng, 50% khả năng quân sự và 70% tất cả các chi phí nghiên cứu và phát triển quân sự của

cả Liên minh châu Âu Trong năm 2000, Anh, Pháp, Tây Ban Nha, và Đứcchiếm đến 97% tổng ngân sách nghiên cứu quân sự của Liên minh châu Âu so với tất cả 15 quốc gia thành viên còn lại.[76]

Chiến đấu cơ Eurofighter được chế tạo bởi một tập đoàn hợp tác giữa bốn quốc gia thành viên Liên minh châu Âu.

3 Văn hóa

Kể từ Hiệp ước Maastricht, hợp tác văn hóa giữa các quốc gia thành viên là một trong những mối quan tâm

hàng đầu của Liên minh châu Âu.[118] Những hành động thiết thực của Liên minh châu Âu trong lĩnh vực

này bao gồm chương trình "Văn hóa 2000" kéo dài trong 7 năm,[118] các sự kiện trong "Tháng văn hóa châu Âu",[119] hay chương trình hòa nhạc "Media Plus",[120][121] và đặc biệt là chương trình "Thủ đô văn hóa châu Âu" – diễn ra đều đặn hàng năm nhằm mục đích tôn vinh một thủ đô đã được lựa chọn trong số các

quốc gia thành viên Liên minh châu Âu.[122]

Thể thao cũng rất được chú ý ở Liên minh châu Âu Chính sách của Liên minh châu Âu về tự do di chuyển và

lao động đã tác động không nhỏ đến nền thể thao của các quốc gia thành viên, điển hình như luật Bosman, đạo luật ngăn cấm việc áp dụng hạn ngạch đối với các cầu thủ mang quốc tịch thuộc Liên minh châu Âu thi đấu trong các giải bóng đá của các quốc gia thành viên khác.[123]Hiệp ước Lisbon còn đòi hỏi các quy định về kinh tế nếu được áp dụng phải tính đến tính chất đặc biệt của thể thao và phải được xây dựng trên tinh thần tự nguyện.[124] Đây là kết quả của các cuộc vận động hành lang tại Ủy ban Olympic quốc tếvà FIFA trước sự ngại về việc gia tăng khoảng cách giàu-nghèo giữa các câu lạc bộ

trong Liên minh châu Âu nếu các nguyên tắc về thị trường tự do được áp dụng rộng rãi.[125]

4 Tôn giáo

Tôn giáo phổ biến nhất trong Liên minh châu Âu là Kitô giáo, mặc dù nhiều tôn giáo khác cũng được thực

hành Liên minh châu Âu chính thức thế tục, mặc dù một số quốc gia thành viên có nhà thờ nhà nước:

Trang 3

đây là những Malta (Công giáo La Mã), Hy Lạp (Chính thống giáo phương Đông), Đan Mạch (Lutheran),

và các bộ phận của Vương quốc Anh (Anh giáo) và Scotland (Trưởng Lão), tại Đức và một số quốc giaBắc Âu khác tôn giáo chiếm phần lớn dân số là Tin Lành

Tỷ lệ người châu Âu ở mỗi quốc gia thành viên những người tin vào "một Thiên Chúa" [112]

Những lời mở đầu của Hiệp ước Liên minh châu Âu (tiếng Anh, "Treaty on European Union") đề cập đến "di sản văn hoá, tôn giáo và nhân văn của châu Âu" thảo luận [113] trên các văn bản dự thảo Hiến pháp châu

Âu Sau đó, các đề xuất trong lời mở đầu Hiệp ước Lisbon đã đề cập đếnThiên Chúa giáo hay Chúa hoặc cả hai nhưng ý tưởng không nhận được sự ủng hộ của phe đối lập và đã bị bác bỏ

[114]

Kitô hữu ở Liên minh châu Âu được phân chia giữa người theo đạo Công giáo La Mã, rất nhiều giáo phái Tin

Lành (đặc biệt là ở Bắc Âu), và Chính Thống Giáo Đông Phương và Đông Công giáo (ở miền đông nam châu Âu) Các tôn giáo khác, chẳng hạn như Hồi giáo và Do Thái giáo, cũng góp mặt trong Liên minh châu Âu Đến năm 2009, ước tính số lượng người theo Hồi giáo tại Liên minh châu Âu là 13 triệu người,

[115] còn Do Thái là hơn 1 triệu.[116]

Eurostat của Eurobarometer thăm dò dư luận cho thấy trong năm 2005 là 52% của công dân Liên minh châu

Âu tin tưởng vào thần linh, 27% trong "một số loại lực lượng tinh thần, cuộc sống", và 18% không có hình

thức của niềm tin.[112] Nhiều quốc gia đã có kinh nghiệm rơi tại nhà thờ và thành viên trong những năm gần đây [.[117] Các quốc gia nơi người dân ít nhất báo cáo một niềm tin tôn giáo đã được Estonia (16%) và Cộng hoà Séc (19%)[112] Các quốc gia tôn giáo nhất là Malta (95%; chủ yếu là Công giáo La Mã),

và Síp và România cả hai với khoảng 90% công dân tin tưởng vào Thiên Chúa (cả hai chủ yếu là Chính

thống giáo Đông) Trên toàn lãnh thổ Liên minh châu Âu, tín ngưỡng tôn giáo phổ biến ở phụ nữ, tăng

theo tuổi tác, những người có sự giáo dục tôn giáo, những người bỏ học ở tuổi 15 với một nền giáo dục

cơ bản, và những vị cứ phải quy mô chính trị chiếm (57 %).[112]

5 Dân số

Trang 4

Ngày 1 tháng 1 năm 2011, tổng dân số của 27 quốc gia thành viên thuộc Liên minh châu Âu dự tính đạt

501.259.840 người.[5] Tuy Liên minh châu Âu chỉ chiếm 3% diện tích đất liền, dân số liên minh này chiếm

đến 7,3% dân số thế giới Mật độ dân số lên đến 115,9 người/km ² đã khiến cho Liên minh châu Âu trở

thành một trong những khu vực đông dân cư nhất trên thế giới

6 Lịch sử hình thành EU

Lịch sử của Liên Minh Châu Âu bắt đầu từ sau Chiến tranh thế giới lần thứ 2 Có thể nói rằng nguyện vọng ngăn ngừa chiến tranh tàn phá tái diễn đã đẩy mạnh sự hội nhập châu Âu Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Robert Schuman là người đã nêu ra ý tưởng và đề xuất lần đầu tiên trong một bài phát biểu nổi tiếng ngày 9 tháng 5 năm 1950 Cũng chính ngày này là ngày mà hiện nay được coi là ngày sinh nhật của Liên minh châu Âu và được kỉ niệm hàng năm là "Ngày Châu Âu"

Ban đầu, Liên minh châu Âu bao gồm 6 quốc gia thành viên: Bỉ, Đức, Ý, Luxembourg, Pháp, Hà Lan Năm

1973, tăng lên thành gồm 9 quốc gia thành viên Năm 1981, tăng lên thành 10 Năm 1986, tăng lên thành

12 Năm 1995, tăng lên thành 15 Năm 2004, tăng lên thành 25 Năm 2007 tăng lên thành 27 Từ 01.07.2013 EU có 28 thành viên

Quá trình gia nhập của các quốc gia thành viênLiên minh châu Âu

Sau đây là danh sách 28 quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu xếp theo năm gia nhập

• 1951: Bỉ, Đức, Ý, Luxembourg, Pháp, Hà Lan

• 1973: Đan Mạch, Ireland, Anh

• 1981: Hy Lạp

• 1986: Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha

• 1995: Áo, Phần Lan, Thụy Điển

• Ngày 1/5/2004: Séc, Hungary, Ba Lan, Slovakia, Slovenia, Litva, Latvia, Estonia,Malta, Cộng hòa Síp

• Ngày 1/1/2007: România, Bungary

• 1/7/2013: Croatia

Hiện nay, Liên minh châu Âu có diện tích là 4.422.773 km² với dân số là 492,9 triệu người (2006) [32]; với tổng GDP là 11.6 nghìn tỉ euro (xấp xỉ 15.7 nghìn tỉ USD) trong năm 2007 Hầu hết các quốc gia châu Âu đều

đang là thành viên của Liên minh châu Âu.

Trang 5

Tính đến cuối năm 2010, có 4 quốc gia được đánh giá là ứng viên chính thức để kết nạp thành viên Liên minh châu Âu đó là: Iceland,Macedonia,[nb 1][33]Montenegro và Thổ Nhĩ Kỳ Albania, Bosnia và Herzegovina và Serbia là những ứng viên tiềm năng.[34]Kosovo cũng được xếp vào danh sách những

ứng viên tiềm năng gia nhập vào Liên minh châu Âu vì Ủy ban châu Âu và hầu như tất cả các quốc gia

thành viên Liên minh châu Âu khác đã thừa nhận Kosovo như một quốc gia độc lập, tách biệt khỏi Serbia.[35]

Năm quốc gia Tây Âu không phải là thành viên Liên minh châu Âu nhưng đã có những thỏa thuận hợp tác nhất định kinh tế và pháp luật của Liên minh châu Âu đó là: Iceland (ứng viên gia nhậpLiên minh châu Âu), Liechtenstein và Na Uy, thành viên thị trường duy nhất thông qua Khu vực kinh tế châu Âu, và Thụy

Sĩ, tương tự như trường hợp của Na Uy nhưng thông qua hiệp định song phương giữa nước này và Liên minh châu Âu.[36][37] Ngoài ra, đồng tiền chung EURO và các lĩnh vực hợp tác khác cũng được áp dụng đối với các quốc gia thành viên nhỏ như Andorra,Monaco, San Marino và Vatican.[38]

7 Hiệp ước Lisbon

Hiệp ước Lisbon chính thức có hiệu lực từ ngày 1/12/2009, với mục đích đem lại một sức sống mới cho các thể chế của EU và thay thế cho bản hiến pháp bị huỷ bỏ Vậy Hiệp ước Lisbon sẽ mang tới những thay đổi quan trọng nào đối với EU, đặc biệt là trong việc hoạch định và thực thi chính sách thương mại? Thương vụ Việt Nam tại EU - Bỉ xin giới thiệu và khái quát một số nét chính như sau:

PHẦN I: NHỮNG THAY ĐỔI CHUNG

Đây là một bản Hiệp ước chứ không phải bản Hiến pháp:

Mọi cố gắng để đưa ra một bản Hiến pháp đầu tiên cho EU, với hy vọng thay thế các hiệp ước chủ chốt của EU như Hiệp ước Rome (1957), Hiệp ước Maastricht (1992), Hiệp ước Amsterdam (1996) và Hiệp ước Nice (2000), nhưng đã thất bại sau khi bị cử tri Pháp và Hà Lan phản đối trong các cuộc trưng cầu ý dân năm 2005.

Hiệp ước Lisbon (hay còn gọi là Hiệp ước cải cách) chỉ hoàn thiện và sửa đổi một số điều khoản của các hiệp ước nêu trên, chứ không hoàn toàn thay thế chúng.

Những quyền lợi mới cho công dân EU:

Hiệp ước Lisbon quy định những điều bắt buộc trong Chương về các quyền cơ bản, dù Anh và Ba Lan được giữ quyền không tham gia và CH Séc gần như được hưởng sự đảm bảo tương tự.

Theo đó, có điều khoản quy định về việc công dân EU sẽ có thể được “mời” đến Uỷ ban châu Âu (EC) để đưa ra những đề xuất về pháp lý trong một số lĩnh vực nhất định.

Các chính sách mới:

Hiệp ước đưa ra một số nội dung mới như chính sách năng lượng chung và chiến lược đối phó với sự nóng lên của trái đất Về thương mại, sự canh tranh bình đẳng trở thành yêu cầu bắt buộc nhằm đảm bảo cho thị trường nội địa được vận hành theo đúng chức năng đích thực của nó.

Trong vấn đề an ninh, điều khoản “đoàn kết” được đưa ra trong trường hợp bị tấn công khủng bố Một thành viên nếu trở thành mục tiêu của tấn công hoặc thảm hoạ nếu có đề nghị sẽ nhận được sự trợ giúp của thành viên khác.

Thể chế và các chức vụ lãnh đạo:

Trang 6

Thay cho nước chủ tịch luân phiên được chỉ định 6 tháng 1 lần, một chức vụ Chủ tịch Hội đồng châu Âu sẽ được bầu ra bởi các nhà lãnh đạo, với nhiệm kỳ hai năm rưỡi Chủ tịch Hội đồng châu Âu sẽ điều hành các cuộc họp thượng đỉnh

và thay mặt EU trên trường quốc tế Ngoài ra, sẽ có chức danh “Đại diện cao cấp về chính sách đối ngoại và an ninh” Vị trí này là tổng hợp của 2 chức vụ cũ là Đại diện cao cấp về chính sách đối ngoại chung và an ninh (trước đây do ông Javier Solana nắm giữ) và Uỷ viên về quan hệ đối ngoại (trước đây do bà Benita Ferrrero-Waldner nắm giữ) Uỷ ban châu Âu – cơ quan thực thi chính sách của EU, vốn được chọn ra không qua việc bầu cử - sẽ được rút gọn số lượng thành viên từ năm 2014 nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả.

Hiệp ước Lisbon cũng tăng thêm các lĩnh vực chính sách cần được Nghị viện châu Âu thông qua, đặc biệt là đối với một số vấn đề nhạy cảm như tư pháp, an ninh và nhập cư Quốc hội các nước thành viên cũng lần đầu tiên được có tiếng nói lớn hơn trong việc hoạch định chính sách của EU Họ sẽ được gửi trước các đề xuất pháp lý của EU để xem xét

và đánh giá.

Hệ thống biểu quyết:

Quy tắc biểu quyết theo đa số sẽ được tăng cường áp dụng tối đa thay cho các lĩnh vực trước đây bắt buộc phải có sự đồng thuận, đặc biệt là trong tư pháp và cảnh sát Anh và Ailen được giữ quyền bảo lưu trong một số lĩnh vực, nhưng không được ngăn cản các thành viên khác.

Hiệp ước cũng đưa ra hệ thống bỏ phiếu mới gọi là “Hệ thống đa số kép”, theo đó cần ít nhất 55% số nước thành viên (15 trên 27), đại diện cho ít nhất 65% dân số EU biểu quyết thông qua một văn bản pháp luật.

Điều khoản ra khỏi EU: Hiệp ước cũng đưa ra khả năng một nước thành viên ra khỏi Liên minh theo một số điều kiện cần được thỏa thuận với các nước thành viên khác.

PHẦN II: NHỮNG THAY ĐỔI LIÊN QUAN THƯƠNG MẠI - ĐẦU TƯ

Sẽ có 3 thay đổi chủ yếu, đó là

+ Thẩm quyền của EU được tăng cường và xác định rõ hơn.

+ Vai trò lớn hơn của Nghị viện châu Âu (EP).

+ Hợp nhất các chính sách ngoại thương và đầu tư, đối ngoại và an ninh, môi trường, phát triển và trợ giúp nhân đạo thành Hoạt động đối ngoại (External Action).

1/ Thẩm quyền của EU được tăng cường và xác định rõ ràng hơn:Điều 207 quy định các lĩnh vực dịch vụ, thương mại liên quan quyền sở hữu trí tuệ (TRIPs) và đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) thuộc thẩm quyền của EU Điều này có nghĩa

là cơ sở pháp lý để thông qua các thoả thuận trong những lĩnh vực trên trong tương lai sẽ được biểu quyết theo đa

số tại cuộc họp của Hội đồng các vấn đề chung và quan hệ đối ngoại của EU chứ không áp dụng nguyên tắc đồng thuận như trong quá khứ Nó cũng có nghĩa là sự tán thành của EP thông qua việc biểu quyết theo đa số giản đơn (trên tổng số thành viên EP – MEPs) sẽ thay thế việc thông qua tại Quốc hội thành viên trong những lĩnh vực chính sách này Trên thực tế thì đây không phải là thay đổi lớn lao vì EC vẫn thực hiện đàm phán cho EU tất cả các lĩnh vực dịch vụ cũng như TRIPs từ những năm 1980 và nguyên tắc đồng thuận được sử dụng đối với hầu hết các thoả thuận thương mại Sau đó, quốc hội các nước thành viên chỉ được yêu cầu thông qua vài phần nhỏ, phần lớn còn lại

do EP thông qua, nhưng lãnh đạo các nước thành viên phê chuẩn vẫn là chủ yếu.

Ngoài ra, sự tăng quyền hạn của EU quan trọng nhất được coi là việc đưa FDI vào thẩm quyền của EU (điều 207, điểm 1) Trước đây, thẩm quyền trong lĩnh vực đầu tư vẫn còn lẫn lộn EC thực hiện đàm phán đa phương các thoả thuận bao gồm đầu tư trong lĩnh vực dịch vụ và một vài lĩnh vực tự do hoá đầu tư khác, nhưng các nước thành viên vẫn tiến hành đàm phán song phương các hiệp ước đầu tư Sự duy trì thẩm quyền của nước thành viên trong FDI khiến EU, không giống như Mỹ, vì thế chưa thể có được tầm bao quát tổng thể đối với bất kỳ một thuận ưu đãi thương mại và đầu tư nào của khối với nước ngoài.

Trang 7

2/ Tăng cường vai trò của EP:Hiệp ước Lisbon đề cao vai trò của EP trong các hoạt động thương mại với bên ngoài khối ở

3 điểm chính sau:

- Thứ nhất, Hiệp ước trao cho EP sự chia sẻ quyền lực với Hội đồng châu Âu trong việc thông qua các đạo luật thương mại Trước đây, việc này do Hội đồng châu Âu quyết định, trong khi EP chỉ có quyền đưa ra những kiến nghị không mang tính bắt buộc Như vậy, từ nay Ủy ban thương mại quốc tế (INTA) thuộc EP sẽ chia sẻ quyền lực với Hội đồng châu Âu trong việc thông qua các luật về công cụ thương mại như chống bán phá giá, bảo vệ thương mại, các rào cản thương mại và thậm chí là đối với cả GSP- một ưu đãi thương mại do EU đơn phương dành cho các nước.

- Thứ 2, vai trò của INTA cũng như EP cũng được tăng lên trong quá trình đàm phán thương mại Điều 207 (điểm 3) quy định Ủy ban châu Âu phải báo cáo định kỳ về tiến trình đàm phán tới các Ủy ban tương ứng của EP, như từ đây vẫn làm đối với Ủy ban về chính sách thương mại (hay còn còn là Uỷ ban 133, gồm các quan chức thương mại cao cấp đến từ các nước thành viên) Tuy nhiên, Hiệp ước Lisbon không trao cho EP quyền chỉ định Ủy ban châu Âu tham gia vào các cuộc đàm phán mà việc này vẫn thuộc thẩm quyền của Hội đồng châu Âu.

- Thay đổi thứ 3 là vai trò cao hơn của EP trong việc phê chuẩn các thỏa thuận thương mại Điều 218 (điểm 6, mục a, i – v) quy định mọi thỏa thuận thương mại đều cần được EP thông qua theo nguyên tắc đa số giản đơn, trước khi được trình lên Hội đồng châu Âu biểu quyết theo đa số đủ điều kiện.

3/ Thương mại là một phần của Hoạt động Đối ngoại của EU:Điều 218 quy định Hội đồng châu Âu sẽ tùy theo lĩnh vực cụ thể mà chỉ định Ủy ban châu Âu hay Đại diện cao cấp về chính sách Đối ngoại và An ninh (HRFSP) trở thành nhà đàm phán trong các thỏa thuận quốc tế Có thể thấy rằng Ủy ban châu Âu sẽ vẫn tiếp tục là nhà đàm phán đối với hầu hết các thỏa thuận thương mại quốc tế của EU.

KẾT LUẬN:

Hiệp ước Lisbon mang tới nhiều thay đổi trong việc hoạch định chính sách thương mại của EU với các nước ngoài khối Có thể thấy là quyền hạn chung của khối được tăng cường rõ rệt Hội đồng châu Âu và HRFSP sẽ có vai trò hoạch định những quyết sách chủ chốt, trong khi EP được trao nhiều quyền lực hơn, còn Ủy ban châu Âu sẽ tiếp tục thực thi vai trò đàm phán quốc tế Với Hiệp ước mới Lisbon, tất cả các thể chế này đều cần tỏ ra có trách nhiệm hơn với tương lai của EU./

8 Địa Lý

Lãnh thổ của Liên minh châu Âu là tập hợp lãnh thổ của tất cả các quốc gia thành viên nhưng cũng có những

ngoại lệ Chẳng hạn như quần đảo Faroe thuộc Đan Mạch là một bộ phận lãnh thổ của châu Âunhưng không nằm trong lãnh thổ của Liên minh châu Âu hay đảo Síp, thành viên Liên minh châu Âuthường

được xem là một phần của châu Á vì gần Thổ Nhĩ Kỳ hơn châu Âu lục địa.[23][24] Một vài vùng lãnh thổ khác nằm ngoài châu Âu và cũng không thuộc lãnh thổ của Liên minh châu Âu như trường hợp

của Greenland hay Aruba

Liên minh châu Âu chủ yếu nằm ở Tây và TrungÂu, với diện tích 4.422.773 kilômét vuông (1.707.642 dặm vuông) [25] Ngược lại, mặc dù trên danh nghĩa là một bộ phận của Liên minh châu Âu [26] tuy nhiên luật

pháp của Liên minh châu Âu không được áp dụng ở Bắc Cyprus vì de facto vùng lãnh thổ này nằm dưới

quyền quản lý của Cộng hòa Bắc Cyprus thuộc Thổ Nhĩ Kỳ - một quốc gia tự tuyên bố độc lập và và chỉ

được Thổ Nhĩ Kỳ thừa nhận

Liên minh châu Âu kéo dài về phía đông bắc đến Phần Lan, tây bắc về phía Ireland, đông nam về phía Cộng hòa Síp và tây nam về phía bán đảo Iberia, là lãnh thổ rộng thứ 7 thế giới [27] và có đường bờ biển dài thứ

2 thế giới sau Canada.[20][28][29] Điểm cao nhất trên lãnh thổ Liên minh châu Âu đó là đỉnh Mont Blanc, cao

Trang 8

4810,45 m trên mực nước biển và điểm thấp nhất là Zuidplaspolder ở Hà Lan, thấp hơn mực nước biển 7m

Dân cư của Liên minh châu Âu có tỉ lệ đô thị hóa cao 75% người dân Liên minh châu Âu sống ở các thành

phố (con số này dự kiến sẽ là 90% ở 7 quốc gia thành viên vào năm 2020) Giải thích cho điều này có hai nguyên nhân chính: một là mật độ dân cư đô thị hạn chế vươn ra những khu vực tự nhiên, hai là trong

một số trường hợp nguồn vốn của Liên minh châu Âu được dồn vào một khu vực nào đó, chẳng hạn

như Benelux.[31]

9 Cơ cấu tổ chức

Liên minh châu Âu có 7 thể chế chính trị chính đó là: Nghị viện Châu Âu, Hội đồng bộ trưởng, Ủy ban châu

Âu, Hội đồng châu Âu, Ngân hàng Trung ương Châu Âu, Tòa án Công lý Liên minh châu Âu và Tòa án Kiểm toán châu Âu Thẩm quyền xem xét và sửa đổi hệ thống luật pháp của Liên minh châu Âu - quyền lập pháp - thuộc về Nghị viện châu Âu và Hội đồng Bộ trưởng Quyền hành pháp được giao cho Ủy ban

châu Âu và một bộ phẩn nhỏ thuộc về Hội đồng châu Âu (trong tiếng Anh, cần tránh nhầm lẫn giữa

"Council of the European Union" bản chất thuộc về các quốc gia thành viên và "European Council" bản

chất thuộc về Liên minh châu Âu) Chính sách tiền tệ của khu vực đồng tiền chung châu Âu (tiếng Anh,

"eurozone") được quyết định bởi Ngân hàng Trung ương Châu Âu Việc giải thích và áp dụng luật của Liên minh châu Âu và các điều ước quốc tế có liên quan - quyền tư pháp - được thực thi bởi Tòa án Công lý Liên minh châu Âu Ngoài ra còn có một số cơ quan nhỏ khác phụ trách tư vấn cho Liên minh châu Âu hoặc hoạt động riêng biệt trong các lĩnh vực đặc thù.

Trang 9

Hội đồng châu Âu

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Herman Van Rompuy

Hội đồng châu Âu phụ trách điều hành Liên minh châu Âu và có nhiệm vụ nhóm họp ít nhất 4 lần trong

năm Hội đồng châu Âu bao gồm Chủ tịch Hội đồng châu Âu, Chủ tịch của Ủy ban châu Âu và một

đại diện của mỗi quốc gia thành viên Liên minh châu Âu, có thể là người đứng đầu nhà nước hoặc

chính phủ của quốc gia thành viên đó Hội đồng châu Âu được xem là cơ quan lãnh đạo tối cao

của Liên minh châu Âu.[42] Hội đồng châu Âu chủ động xem xét những thay đổi trong các hiệp ước

điều chỉnh hoạt động Liên minh châu Âu cũng như xác định chương trình nghị sự và chiến lược cho Liên minh châu Âu.

Hội đồng châu Âu sử dụng vai trò lãnh đạo của mình để dàn xếp các tranh chấp giữa các quốc gia thành viên và các thể chế chính trị của Liên minh châu Âu cũng như giải quyết các cuộc khủng hoảng

chính trị và bất đồng trong những vấn đề và chính sách gây nhiều tranh cãi Về đối ngoại, hoạt động

của Hội đồng châu Âu có thể ví với một nguyên thủ của tập thể các nguyên thủ quốc gia để kí kết, phê chuẩn các thỏa thuận và điều ước quốc tế quan trọng giữa Liên minh châu Âu và các quốc gia

khác trên thế giới.[43]

Ngày 19 tháng 1 năm 2009, ngài Herman Van Rompuy đã được chỉ định làm chủ tịch thường trực của Hội đồng châu Âu Ngày 1 tháng 12 năm 2009 khi Hiệp ước Lisbon bắt đầu có hiệu lực, ngài Herman

Trang 10

Van Rompuy chính thức nhận công tác tại nhiệm sở Chủ tịch Hội đồng châu Âu chịu trách nhiệm đại

diện đối ngoại cho Liên minh châu Âu,[44] giải quyết mâu thuẫn nảy sinh giữa các quốc gia thành viên

để hướng tới sự đồng thuận trong các hội nghị của Hội đồng châu Âu cũng như trong các giai đoạn

chuyển tiếp giữa các hội nghị đó Cần tránh nhầm lẫn Hội đồng châu Âu của Liên minh châu Âu với

một tổ chức quốc tế độc lập khác của có tên gọi là Hội đồng châu Âu (tiếng Anh, "Council of Europe")

Hội đồng Bộ trưởng

Hội đồng Liên minh châu Âu thường được gọi tắt trong tiếng Anh là Council [45] hay còn gọi là Hội đồng Bộ trưởng (tiếng Anh, "Council of Ministers") [46] là một trong hai bộ phận lập pháp

của Liên minh châu Âu (bộ phận còn lại là sự kết hợp của Ủy ban châu Âu và Nghị viện châu

Âu) chịu trách nhiệm quyết định các chính sách lớn của EU, bao gồm các Bộ trưởng đại diện cho các thành viên Các nước luân phiên làm Chủ tịch với nhiệm kỳ 6 tháng Giúp việc cho Hội đồng có Uỷ ban Thường vụ và Ban Thư ký [cần dẫn nguồn] Tuy nhiên, dù cơ cấu tổ chức phức tạp

nhưng Hội đồng Bộ trưởng vẫn được xem là một trong các thể chế chính trị chính thức của Liên minh châu Âu.[47]

Từ năm 1975, người đứng đầu nhà nước, hoặc đứng đầu chính phủ, các ngoại trưởng, Chủ tịch và Phó Chủ tịch Uỷ ban châu Âu có các cuộc họp thường kỳ để bàn quyết định những vấn đề lớn của EU Cơ chế này gọi là Hội đồng châu Âu hay Hội nghị Thượng đỉnh Liên minh châu

Âu [cần dẫn nguồn]

Nghị viện Châu Âu

Tòa nhà Nghị viện châu Âu ở Strasbourg

Gồm 751 nghị sĩ, nhiệm kỳ 5 năm, được bầu theo nguyên tắc phổ thông đầu phiếu từ tất cả các

quốc gia thành viên Liên minh châu Âu Trong Nghị viện châu Âu các nghị sĩ ngồi theo nhóm

chính trị khác nhau, không theo quốc tịch.[48]

Ngày đăng: 05/06/2014, 21:39

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

w