Kiến thức - Phân tích được đặc điểm khí hậu Ô-xtrây-li-a, những nét đặc sắc của tài nguyên sinh vật ở Ô-xtrây-li-a.. *Năng lực đặc thù - Năng lực nhận thức khoa học địa lí: mô tả, xác đị
Trang 1BÀI 18 CHÂU ĐẠI DƯƠNG (TIẾP THEO)
Thời gian thực hiện: tiết
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức
- Phân tích được đặc điểm khí hậu Ô-xtrây-li-a, những nét đặc sắc của tài nguyên sinh vật
ở Ô-xtrây-li-a
- Đọc được bản đồ hướng gió và phân bố lượng mưa trung bình năm ở Ô-xtrây-li-a
2 Năng lực
*Năng lực chung
- Năng lực tự chủ và tự học: vận dụng linh hoạt những kiến thức, kĩ năng đã học hoặc kinh nghiệm đã có để giải quyết vấn đề trong tình huống mới
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: sử dụng ngôn ngữ kết hợp với thông tin, hình ảnh để trình bày những vấn đề đơn giản trong đời sống, khoa học
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: xác định và làm rõ thông tin, ý tưởng mới; phân tích, tóm tắt những thông tin liên quan từ nhiều nguồn khác nhau; phân tích tình huống trong học tập; phát hiện và nêu được tình huống có vấn đề trong học tập; đề xuất được giải pháp giải quyết vấn đề
*Năng lực đặc thù
- Năng lực nhận thức khoa học địa lí: mô tả, xác định được trên bản đồ các kiểu khí hậu ở châu Đại Dương
- Năng lực tìm hiểu địa lí: khai thác thông tin, tài liệu văn bản, Internet để tìm hiểu đặc điểm khí hậu, sinh vật Ô-xtrây-li-a
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: tìm kiếm thông tin từ các nguồn tin cậy để cập nhật tri thức, số liệu về khí hậu và sinh vật ở Ô-xtrây-li-a
3 Phẩm chất
- Yêu nước: yêu gia đình, quê hương, đất nước; tích cực, chủ động tham gia các hoạt động bảo vệ thiên nhiên
- Nhân ái: tích cực, chủ động tham gia các hoạt động từ thiện và hoạt động phục vụ cộng đồng; cảm thông, sẵn sàng giúp đỡ mọi người; cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người
- Trách nhiệm: sống hòa hợp, thân thiện với thiên nhiên; có ý thức tìm hiểu và sẵn sàng tham gia các hoạt động tuyên truyền, chăm sóc, bảo vệ thiên nhiên; phản đối những hành vi xâm hại thiên nhiên
II THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên
- Máy tính, máy chiếu
- Bản đồ tự nhiên châu Đại Dương
- Lược đồ hướng gió và phân bố lượng mua trung bình năm trên lục địa Ô-xtrây-li-a
- Tranh ảnh, video có liên quan đến nội dung bài học (tiết học)
- Tập bản đồ Lịch sử và Địa lí lớp 7 (phần Địa lí)
2 Học sinh
- SGK Lịch sử và Địa lí 7, vở ghi, dụng cụ học tập
- Tập bản đồ Lịch sử và Địa lí lớp 7 (phần Địa lí)
- Sưu tầm tranh ảnh, video có liên quan đến nội dung bài học (tiết học)
Trang 2III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Hoạt động 1 Xác định nhiệm vụ học tập
* Mục tiêu
- Tạo tâm thế học tập mới cho học sinh, giúp học sinh ý thức được nhiệm vụ học tập, hứng thú với bài học mới
* Nội dung hoạt động
- HS dựa vào kiến thức và hiểu biết của mình tham gia trò chơi, trả lời câu hỏi
* Tổ chức hoạt động
Hoạt động cá nhân/tổ chức chơi trò chơi
Bước 1 Giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức trò chơi qua hệ thống câu hỏi liên quan đến kiến thức bài học
Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS chú ý lắng nghe, giơ tay trả lời câu hỏi nhanh
- GV quan sát, theo dõi, đánh giá thái độ thực hiện nhiệm vụ của HS
Bước 3 Báo cáo, thảo luận
- HS trao đổi và trả lời nhanh câu hỏi trò chơi
Bước 4 Kết luận, nhận định
- GV nhận xét và dẫn dắt vào bài mới
* Sản phẩm hoạt động
- HS trả lời các câu hỏi theo sự hiểu biết của bản thân
- GV có thể chuẩn bị phần thưởng như điểm số, tràng pháo tay, hiện vật,
2 Hoạt động 2 Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1 Tìm hiểu về đặc điểm khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
* Mục tiêu
- Trình bày được đặc điểm khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
- Xác định được phạm vi các đới và kiểu khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
* Nội dung hoạt động
- HS khai thác thông tin mục 2b; H.3 SGK và Bản đồ khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
và các đảo xung quanh, trình bày đặc điểm khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
* Tổ chức hoạt động
Trang 3Bước 1 Giao nhiệm vụ học tập
Thảo luận cặp/bàn
*Quan sát Bản đồ khí hậu
lục địa Ô-xtrây-li-a và các đảo
xung quanh, hãy:
- Kể tên, xác định các đới và
các kiểu khí hậu ở Ô-xtrây-li-a
và các đảo xung quanh
- Đới khí hậu nào có diện
tích lớn nhất, nhiều kiểu nhất?
- Giải thích vì sao phân hóa
như vậy?
Bản đồ khí hậu lục địa Ô-xtrây-li-a
và các đảo xung quanh
Hoạt động thảo luận nhóm
- GV chia lớp thành 4 nhóm: Hoàn thành nội dung phiếu học tập sau đây:
+ Nhóm 1: Dải bờ biển hẹp ở phía bắc lục địa.
+ Nhóm 2: Sườn đông dãy Trường Sơn Ô-xtrây-li-a.
+ Nhóm 3: Sườn tây dãy Trường Sơn Ô-xtrây-li-a.
+ Nhóm 4: Dải đất hẹp phía nam lục địa.
+ Nhóm 5: Các đảo xung quanh lục địa.
Phân bố Lượng mưa Đặc điểm chung
Dải bờ biển hẹp ở phía
bắc lục địa
Sườn đông dãy Trường
Sơn Ô-xtrây-li-a
Sườn tây dãy Trường Sơn
Ô-xtrây-li-a
Dải đất hẹp phía nam lục
địa
Các đảo xung quanh lục
địa
- Khí hậu có ảnh hưởng như thế nào đối với việc sử dụng và bảo vệ tự nhiên?
Trang 4*Bài tập: Quan sát H.3 SGK, nhận xét
về khí hậu của lục địa Ô-xtrây-li-a theo
gợi ý:
- Các loại gió và hướng gió thổi đến
lục địa
- Sự phân bố lượng mưa trên lục địa
và giải thích về sự phân bố đó
H.3 Lược đồ hướng gió và phân bố lượng mưa trung bình năm trên lục địa Ô-xtrây-li-a
Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Các nhóm tìm và ghi chép những nội dung phù hợp với nhiệm vụ được phân công
- GV quan sát, theo dõi, đánh giá thái độ làm việc, giúp đỡ nhóm gặp khó khăn
Bước 3 Báo cáo, thảo luận
- Hết thời gian, các nhóm trình bày kết quả làm việc của nhóm
- Nhóm khác quan sát, nhận xét, bổ sung
1 Đặc điểm khí hậu Ô-xtrây-li-a
- Các loại gió và hướng gió thổi đến lục địa Ô-xtrây-li-a:
+ Gió mùa: tây bắc (mùa đông), đông bắc (mùa hạ)
+ Gió tây ôn đới: tây bắc
+ Gió Mậu dịch: đông nam
- Sự phân bố lượng mưa:
+ Lượng mưa giảm dần từ vùng rìa lục địa đến vùng sâu trong lục địa
+ Mưa nhiều ở phần phía đông lục địa
Nguyên nhân:
+ Phía đông có dãy Trường Sơn Ô-xtrây-li-a nằm sát biển và chịu ảnh hưởng của dòng biển nóng Đông Ô-xtrây-li-a nên mưa nhiều và làm lượng mưa giảm dần khi vào sâu trong lục địa
+ Phía tây chịu ảnh hưởng của dòng biển lạnh Tây Ô-xtrây-li-a nên mưa ít
+ Chịu ảnh hưởng của gió Mậu dịch, gió mùa, tây ôn đới
Bước 4 Kết luận, nhận định
- GV nhận xét trình bày của HS, cung cấp thêm thông tin và chốt kiến thức
* Sản phẩm hoạt động
Trang 52 Đặc điểm tự nhiên
b Khí hậu
- Khí hậu phân hóa đa dạng, thay đổi theo chiều bắc - nam và theo chiều đông - tây
Phân bố Lượng mưa Đặc điểm chung
Dải bờ biển hẹp ở
phía bắc lục địa
1000 - 1500 mm/năm
- Khí hậu cận xích đạo
- Nóng, ẩm và mưa nhiều
Sườn đông dãy
Ô-xtrây-li-a
1000 - 1500 mm/năm
- Khí hậu nhiệt đới ẩm, mưa nhiều
- Thời tiết mát mẻ
Sườn tây dãy
Ô-xtrây-li-a
Dưới 250 mm/năm - Khí hậu nhiệt đới lục địa khắc nghiệt
- Độ ẩm thấp, mưa ít
- Mùa hạ nóng, mùa đông lạnh
Dải đất hẹp phía
nam lục địa
Dưới 1000 mm/năm - Khí hậu cận nhiệt đới và ôn đới
- Mùa hạ nóng, mùa đông ấm áp
Các đảo xung
quanh lục địa
- Niu Di-len: 250 mm/năm
- Pa-pua Niu Ghi-nê:
1500 mm/năm
- Niu Di-len: khí hậu cận nhiệt và ôn đới
- Pa-pua Niu Ghi-nê: khí hậu xích đạo
Hoạt động 2.2 Tìm hiểu về đặc điểm sinh vật lục địa Ô-xtrây-li-a
* Mục tiêu
- Trình bày được đặc điểm sinh vật lục địa Ô-xtrây-li-a;
- Khai thác được các hình ảnh về sinh vật ở Ô-xtrây-li-a
* Nội dung hoạt động
- HS khai thác thông tin mục 2.c; H.4 SGK, thực hiện yêu cầu của GV
* Tổ chức hoạt động
Hoạt động thảo luận cá nhân/cặp, bàn
Bước 1 Giao nhiệm vụ học tập
*Khai thác thông tin mục 2.c và H.4 SGK, trả lời các câu hỏi sau:
- Kể tên các loài sinh vật ở Ô-xtrây-li-a mà em biết
- Nêu những nét đặc sắc của tài nguyên sinh vật ở Ô-xtrây-li-a
- Vì sao Ô-xtrây-li-a có tài nguyên sinh vật đặc sắc và mang tính địa phương cao?
Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS khai thác thông tin và dựa vào hiểu biết cá nhân trả lời câu hỏi;
- GV quan sát, theo dõi, đánh giá thái độ làm việc, giúp đỡ những HS gặp khó khăn
Bước 3 Báo cáo, thảo luận
- HS trình bày trước lớp kết quả làm việc cá nhân
- HS khác theo dõi bạn trình bày, nhận xét, bổ sung, đánh giá
Bước 4 Kết luận, nhận định
- GV nhận xét trình bày của HS, cung cấp thêm thông tin và chốt kiến thức
* Sản phẩm hoạt động
2 Đặc điểm tự nhiên
Trang 6c Sinh vật
- Sinh vật có nhiều nét đặc sắc và mang tính địa phương cao
- Thực vật bản địa: keo, bạch đào, riêng bạch đàn có tới 600 loài khác nhau
- Động vật độc đáo: gấu túi, đà điểu Ô-xtrây-li-a, thú mỏ vịt, chuột túi
3 Hoạt động 3 Luyện tập
*Mục tiêu
- Củng cố, khắc sâu nội dung kiến thức; hệ thống lại nội dung kiến thức vừa tìm hiểu về đặc điểm khí hậu và sinh vật Ô-xtrây-li-a
*Nội dung hoạt động
- Vận dụng kiến thức bài học và hiểu biết cá nhân để trình bày được những nội dung kiến thức vừa tìm hiểu về đặc điểm khí hậu và sinh vật Ô-xtrây-li-a
*Tổ chức hoạt động
Hoạt động cá nhân, cặp/bàn
Bước 1 Giao nhiệm vụ học tập
*Bài tập: Phân tích nhiệt độ, lượng mưa các trạm dưới đây, theo bảng mẫu sau:
Biểu đồ nhiệt độ, lượng mưa một số trạm khí tượng ở Ô-xtrây-li-a
Trạm khí tượng Bri-xbên A-li-xơ Xprinh Pớc
Nhiệt độ
Tháng cao nhất
Tháng thấp nhất
Biên độ nhiệt năm
Lượng mưa
Trung bình năm
Những tháng mưa nhiều
Những tháng mưa ít
Kiểu khí hậu
Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS khai thác thông tin và dựa vào hiểu biết cá nhân trả lời câu hỏi;
- GV quan sát, theo dõi, đánh giá thái độ làm việc, giúp đỡ những HS gặp khó khăn
Bước 3 Báo cáo, thảo luận
- HS trình bày trước lớp kết quả làm việc cá nhân
- HS khác nhận xét, bổ sung
Trang 7Bước 4 Kết luận, nhận định
- GV thông qua trình bày của HS rút ra nhận xét, khen ngợi và rút kinh nghiệm những hoạt động rèn luyện kĩ năng của cả lớp
* Sản phẩm hoạt động
- HS tham gia trò chơi và trình bày kết quả làm việc cá nhân
* Đặc điểm nhiệt độ, lượng mưa của các trạm khí tượng
Trạm khí tượng Bri-xbên A-li-xơ Xprinh Pớc
Nhiệt độ
Tháng cao nhất 230C (tháng 1) 260C (tháng 1) 250C (tháng 3) Tháng thấp nhất 160C (tháng 7) 120C (tháng 7) 140C (tháng 7)
Lượng mưa
Những tháng mưa nhiều Từ tháng 12 - 3 Từ tháng 12 - 3 Từ tháng 5 - 9 Những tháng mưa ít Từ tháng 4 - 11 Từ tháng 4 - 11 Từ tháng 10 - 4 Kiểu khí hậu Cận nhiệt đới Nhiệt đới Cận nhiệt đới
4 Hoạt động 4 Vận dụng
*Mục tiêu
- HS vận dụng được những kiến thức, kĩ năng đã học để giải quyết vấn đề
*Nội dung hoạt động
- Vận dụng kiến thức đã học hoàn thành bài tập
*Tổ chức hoạt động
HS thực hiện ở nhà
Bước 1 Giao nhiệm vụ học tập
- GV giao nhiệm vụ: về nhà tìm hiểu những điều thú vị, những nét độc đáo về dân cư, vấn đề về lịch sử, văn hóa và quốc kì của Ô-xtrây-lia và giờ sau chia sẻ với các bạn
Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hỏi và đáp ngắn gọn những vấn đế cần tham khảo
Bước 3 Báo cáo, thảo luận
- GV dặn dò HS tự làm ở nhà tiết sau nhận xét
Bước 4 Kết luận, nhận định
- GV nhận xét về các phương án lí giải của HS đưa ra, hướng dẫn HS về nhà tìm hiểu, giờ sau trả lời (báo cáo)
* Sản phẩm hoạt động
- HS về nhà tự tìm tòi, khám phá, mở rộng kiến thứ, sự hiểu biết của bản thân qua một số trang website, đường link, sách tham khảo liên quan đến nội dung, yêu cầu của GV