Trình bày được vai trò của vitamin D đối với cơ thể.. Nêu được các nhóm yếu tố nguy cơ đối với bệnh thiếu vitamin D.. BỆNH CÒI XƯƠNG DO THIẾU VITAMIN D Bệnh thiếu vitamin D còn gọi là
Trang 1BỆNH CÒI XƯƠNG
DO THIẾU VITAMIN
BS Huỳnh thị Minh Tâm 2013
Trang 2MỤC TIÊU
1 Trình bày được vai trò của vitamin
D đối với cơ thể.
2 Nêu được các nhóm yếu tố nguy cơ
đối với bệnh thiếu vitamin D.
3 Trình bày được các triệu chứng
lâm sàng và điều trị bệnh.
Trang 3NỘI DUNG
1 Vai trò của vitamin D
2 Các yếu tố nguy cơ
3 Triệu chứng
4 Biến chứng
5 Điều trị
6 Phòng bệnh
Trang 4BỆNH CÒI XƯƠNG
DO THIẾU VITAMIN D
Bệnh thiếu vitamin D còn gọi là bệnh còi xương
làm ảnh hưởng đến quá trình chuyển
hóa calci – phospho trong cơ thể
làm cho hệ xương phát triển chậm và dễ biến dạng
Bệnh còi xường thường gặp ở trẻ dưới 3 tuổi
Trang 51 VAI TRÒ CỦA VITAMIN DNhu cầu vitamin D ở trẻ em 400
+ Thức ăn thực vật: đậu, trái cây, rau xanh…
Trang 61 VAI TRÒ CỦA
VITAMIN D (tt)
Vitamin D giúp cho cơ thể:
Gắn calci và phospho vào xương làm xương
phát triển tốt, vững chắc.
Giúp hấp thu calci và phospho từ ruột vào
máu, tại ruột nhờ tăng tổng hợp protein mang calci.
Giúp tái hấp thu calci và phospho ở ống thận, giữ không cho calci và phospho thải ra ngoài.
Trang 7 Ngoài ra, vitamin D còn có chức năng như một nội tiết tố với nhiều chức năng khác trong cơ thể - bao gồm cả sức khỏe hệ miễn dịch, sản xuất insulin và quy định về tăng trưởng tế bào.
Trẻ cần bao nhiêu vitamin D mỗi ngày?
Trang 8Khi thiếu vitamin D
Giảm calci máu.
Khi calci máu giảm sẽ kích thích cơ thể tăng tiết hormone cận giáp trạng.
Tình trạng cường giáp trạng sẽ dẫn đến:
Giảm phospho máu(do giảm tái hấp thu ở ống
thận) làm cho trẻ có các biểu hiện rối loạn chưc năng hệ thần kinh như kích thích và ra nhiều mồ hôi.
Tăng cường vận chuyển calci từ xương vào máu gây loảng xương.
Trang 102.CÁC YẾU TỐ NGUY CƠ
2.1 Do ăn uống
2.2 Thiếu ánh sáng mặt trời
2.3 Do cơ địa
Trang 112 Các yều tố nguy cơ
Trang 122.1 Do ăn uống
Cơ thể trẻ nhận được vitamin D từ sữa mẹ
và các loại thức ăn như gan , sữa, trứng… các loại rau quả có tiền vitamin D được hấp thu ở ruột Vì vậy trẻ dễ bị thiếu vitamin D nếu:
* Mẹ thiếu sữa hoặc cai sữa sớm.
* Ăn bổ sung không đúng số lượng và chất lượng
Trang 132.2 Thiếu ánh sáng mặt trời
Khi ánh sáng mặt trời chiếu vào da
sẽ chuyển tiền vitamin D sẳn có ở
chất nhờn của da chuyển thành
vitamin D hấp thu vào máu
Trẻ bị thiếu vitamin D nếu:
* Không cho trẻ ra ngoài trời nhất là những tháng đầu sau sanh
* Nhà cửa chật chội, ẩm thấp thiếu ánh sáng mặt trời.
Trang 14 Trẻ đẻ non, sinh đôi, nhẹ cân.
Trẻ mắc các bệnh nhiễm khuẩn như lỵ, sởi, viêm phổi.
Trẻ mắc các bệnh rối loạn tiêu hóa kéo dài, tắc mật bẩm sinh.
Trang 173.1.2.Biểu hiện ở hệ thần kinh
là dấu hiệu sớm nhất của bệnh
Trẻ ngủ không yên giấc, hay giật mình.
Ra nhiều mồ hôi, rụng tóc sau gáy.
Trang 183.1.3 Biến dạng xương
Nơi tiếp giáp giữa sụn và xương
của các xương sườn bị phì đại,
tạo thành (chuỗi hạt sườn )
Lồng ngực bị lõm ở giữa 2 vú, tạo
thành rãnh ( rãnh Harrison)
Xương ức nhô ra trước ( ngực
gà) hoặc lõm vào trong ( ngực
lòng máng)
Trang 203.1.3 Biến dạng xương (tt)
Cột sống gù, vẹo.
Khung chậu hẹp, biến
dạng.
Đầu xương ở các chi
( cổ tay, cổ chân) phì đại
tạo thành “ vòng cổ tay”.
Biến dạng xương ở cẳng
chân ( chân vòng kiềng)
Trang 21 Giảm trương lực cơ nên trẻ chậm biết đi , bụng phình, rốn
lồi
Thiếu máu, da xanh niêm mạc nhợt
nhạt
Trang 22Hình ảnh chuổi hạt sườn
Trang 233.2 TRIỆU CHỨNG
CẬN LÂM SÀNG
XN máu : HC, Hb và calci máu
giảm
X quang : xương cổ tay, cổ chân
bị khoét nham nhở ( giống như loảng xương ở PN tuổi mãn
kinh)
Trang 255 ĐIỀU TRỊ
Vitamin D cho liều tấn công 5000 đv
/ ngày Uống 2 – 3 tuần,
sau đó cho liều dự phòng 400 đv/
ngày kéo dài 2 năm hoặc đến khi trẻ biết đi.
Calci : calcigluconat 0,5g uống
Trang 26 Đối với trẻ sinh đôi, sinh ba vitamin D
(U) từ ngày thứ 7 sau sanh với liều dự phòng 400 đv/ngày , có thể cho uống đến khi trẻ biết đi
Trang 276 PHÒNG BỆNH (tt)
Người mẹ có thai:
tắm nắng mỗi sáng
nếu không có điều kiện tắm nắng, uống
vitamin D liều 1000 đv / ngày từ tháng thứ
6 đến khi sanh
Trang 29B Các loại thức ăn như gan, sữa trứng
C Các loại rau quả có tiền vitamin D
D Cả 3 loại trên
E Không phải cả 3 loại trên
Trang 30Chọn một câu trả lời sai.
2 Bệnh còi xương do thiếu viatamin D có thể
phòng ngừa được bằng cách, ngoại trừ?
A Nuôi con bằng sữa mẹ.
B Cho mẹ ăn uống đủ chất dinh dưỡng