ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT TRẦN TUẤN ANH PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NHƯỢNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRONG DỰ ÁN BẤT ĐỘNG SẢN Chuyên ngành Luật Kinh tế Mã số 838 01 07 TÓM[.]
Trang 1TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
THỪA THIÊN HUẾ, NĂM 2022
Trang 2Công trình được hoàn thành tại:
Trường Đại học Luật, Đại học Huế
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Đoàn Đức Lương
Phản biện 1: :
Phản biện 2:
Luận văn sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận
văn thạc sĩ họp tại: Trường Đại học Luật
Vào lúc giờ ngày tháng năm
Trường Đại học Luật, Đại học Huế
Trang 3MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài 1
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 1
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 4
6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn 4
7 Kết cấu của luận văn 5
Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NHƯỢNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRONG DỰ ÁN BẤT ĐỘNG SẢN 6
1.1 Khái quát về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 6
1.1.1 Khái quát về chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 6
1.1.2 Khái niệm điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 7
1.2 Khái quát pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 8
1.2.1 Khái niệm pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 8
1.2.2 Nội dung pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 8
1.2.3 Vai trò của pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 8
Tiểu kết Chương 1 9 Chương 2 THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VÀ THỰC TIỄN THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NHƯỢNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRONG DỰ ÁN BẤT ĐỘNG SẢN Ở VIỆT NAM 10 2.1 Thực trạng pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 10
Trang 42.1.1 Pháp luật hiện hành về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 102.1.2 Đánh giá quy định pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền
sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 13
2.2 Thực tiễn thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản ở Việt Nam 13
2.2.1 Khái quát về thị trường giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 132.2.2 Vướng mắc trong thực tiễn thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự
án bất động sản 15
Tiểu kết Chương 2 17 Chương 3 ĐỊNH HƯỚNG, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THỰC HIỆN PHÁP LUẬT
VỀ ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NHƯỢNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT
VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRONG DỰ ÁN BẤT ĐỘNG SẢN 18 3.1 Định hướng hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất
và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 18
3.1.1 Hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật
về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản phải đảm bảo theo đúng đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển thị trường kinh doanh bất động sản 183.1.2 Hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật
về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản phải đặt trong mối quan hệ xây dựng hoàn thiện thị trường kinh doanh bất động sản 183.1.3 Hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật
về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản phải nhằm khắc phục các bất cập của
Trang 5pháp luật hiện hành và đảm bảo tính thống nhất luật chung với luật
chuyên ngành, giữa luật chuyên ngành với nhau 19
3.2 Giải pháp hoàn thiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 20
3.2.1 Hoàn thiện các quy định pháp luật về điều kiện thực hiện quyền chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 20
3.2.2 Hoàn thiện các quy định pháp luật điều kiện về hiệu lực của hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất & tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 20
3.2.3 Hoàn thiện các quy định pháp luật điều kiện về các chủ thể của hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 21
3.2.4 Hoàn thiện các quy định pháp luật pháp luật điều kiện về nội dung hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 21
3.3 Các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 22
3.3.1 Đối với nhà đầu tư nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 22
3.3.2 Đối với cơ quan quản lý nhà nước về giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản 22
Tiểu kết Chương 3 23
KẾT LUẬN 24
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 25
Trang 71
MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài
Chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất là quyền cơ bản trong các quyền chuyển QSDĐ của NSDĐ; đồng thời cũng là quyền được thực hiện thường xuyên, liên tục và chiếm tỷ lệ lớn vào loại bậc nhất trong các giao dịch dân sự về đất đai trên thị trường trong bối cảnh đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước là đại diện chủ sở hữu
Nhận thấy được tầm quan trọng của đất đai đối với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước nói chung và tính chất linh hoạt nhưng cũng rất phức tạp của quan hệ chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trên thực tế nói riêng, pháp luật đất đai và pháp luật khác có liên quan qua các thời kỳ được xây dựng, sửa đổi, bổ sung
và hoàn thiện theo hướng ngày càng hợp lý hơn, toàn diện và đầy đủ hơn Dưới góc độ pháp luật, mặc dù hàng loạt các văn bản pháp luật được ban hành và điều chỉnh ở nhiều khía cạnh khác nhau về giao dịch chuyển nhượng QSDĐ, song xét trong mối quan hệ tổng thể của sự thống nhất pháp luật nhằm điều chỉnh các giao dịch về QSDĐ nói chung và giao dịch về chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất nói riêng cho thấy, pháp luật hiện hành vẫn còn nhiều quy định chưa thống nhất, thậm chí còn mâu thuẫn và loại trừ lẫn nhau, nhiều quy định xét về mục đích, ý nghĩa là sự cần thiết, song lại xa rời với thực tiễn thực thi và khó hiện thực hóa được trên thực tế; nhiều quy định tỏ ra lỏng lẻo và thiếu cơ chế bảo đảm để thực thi có hiệu quả trên thực tế và chúng là hệ lụy cho những động thái lách luật, vi phạm khi ký kết và thực hiện hợp đồng Đó là lý do
tác giả lựa chọn đề tài: “Pháp luật về điều kiện chuyển nhượng
quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản” để nghiên cứu và thực hiện luận văn thạc sĩ của mình
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Ở nước ta, trong những năm qua đã có một số công trình nghiên cứu, bài viết liên quan trực tiếp, gián tiếp hoặc có liên quan đến vấn
đề, có thể kể đến:
- Hoàng Thị Hải Yến, Hồ Thị Hải (2020), “Điều kiện công
nhận hiệu lực của hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất vi phạm hình thức”, Tạp chí Toà án nhân dân, số 9
Trang 82
- Đào Thị Nhung (2022), “Nhận diện một số rủi ro pháp lý
trong thực tiễn giao dịch kinh doanh bất động sản là quyền sử dụng đất dưới hình thức phân lô bán nền ở Việt Nam hiện nay”, Tạp chí
Pháp luật và Thực tiễn Số 50/2022
- Nguyễn Thùy Trang (2017), “Điều kiện thực hiện quyền
chuyển nhượng quyền sử dụng đất ở”, Tạp chí Nghiên cứu lập
pháp, số 06(334)
- Đặng Anh Quân (2014), Tổ chức, cá nhân nước ngoài và vấn
đề xác lập quyền sử dụng đất để kinh doanh bất động sản tại Việt Nam, Tạp chí Khoa học pháp lý, Số 4/2014
- Nguyễn Thị Hồng Nhung (2012), “Pháp luật về chuyển
nhượng quyền sử dụng đất trong kinh doanh bất động sản ở Việt Nam”, Luận án tiến sĩ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội
- Lưu Ngọc Ánh (2019), “Pháp luật về hợp đồng chuyển
nhượng quyền sử dụng đất trong kinh doanh bất động sản”, Luận
văn thạc sĩ Luật học, Luận văn thạc sĩ luật học, Trường Đại học Luật Hà Nội
- Trần Văn Dũng (2018), Pháp luật về chuyển nhượng quyền
sử dụng đất trong đầu tư kinh doanh bất động sản, Luận văn thạc sĩ
Luật Kinh tế, Trường Đại học Mở Hà Nội
Luận văn kế thừa một số nội dung sau:
Về lý luận pháp luật: Luận văn kế thừa một số khái niệm, đặc
điểm về QSDĐ, về kinh doanh BĐS; kế thừa một số gợi mở trong đánh giá pháp luật hiện hành và kiến nghị hoàn thiện pháp luật
Về thực tiễn: Luận văn kế thừa một số phân tích trong thực tiễn
thực thi pháp luật hiện hành, vướng mắc được các công trình chỉ ra Luận văn nghiên cứu có hệ thống và sâu sắc hơn lĩnh vực pháp luật về về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu của Luận văn là đề xuất những định hướng, giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản hướng tới đảm bảo
sự vận hành của các giao dịch chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn
Trang 93
liền với đất thuận lợi, an toàn, minh bạch trên cơ sở quy luật vận động của thị trường KDBĐS và phù hợp với xu thế hội nhập quốc
tế
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được các mục đích nêu trên, Luận văn tập trung giải quyết các nhiệm vụ chủ yếu sau:
Thứ nhất, nghiên cứu một số vấn đề lý luận về điều kiện
chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong
dự án bất động sản như khái niệm, đặc điểm, ý nghĩa về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Thứ hai, phân tích, đánh giá thực trạng pháp luật về điều kiện
chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS; qua nghiên cứu chỉ ra một số hạn chế của pháp luật hiện hành làm
cơ sở cho giải pháp ở Chương 3
Thứ ba, phân tích thực tiễn thực hiện pháp luật về điều kiện
chuyển nhượng QSDĐ, và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS trên cơ sở đó chỉ ra một số hạn chế, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn áp dụng pháp luật
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu một số vấn đề lý luận về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Luận văn nghiên cứu quy định của pháp luật hiện hành về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Luận văn nghiên cứu thực tiễn áp dụng pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ, và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS thông qua các vụ việc, bản án, số liệu về tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
4.2 Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi về nội dung: Luận văn nghiên cứu pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Phạm vi về thời gian: Từ giai đoạn năm 2017 đến năm 2021 Phạm vi địa bàn nghiên cứu: Cả nước
Trang 104
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp luận nghiên cứu
Để thực hiện đề tài này, luận văn dựa trên các phương pháp và
cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lê Nin về nhà nước và pháp luật; Phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử
5.1 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Phương pháp này cũng được sử dụng trong tất cả các chương của luận văn, cụ thể được sử dụng để trình bày các hiện tượng, các quan điểm pháp lý về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ, và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS; khái quát để phân tích rút ra những thuộc tính, đặc trưng bản chất, các quy định của pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ
và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS Từ đó, rút ra những đánh giá, kết luận, kiến nghị về định hướng và giải pháp nhằm hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
- Phương pháp tổng hợp, thống kê (số liệu thứ cấp): Phương pháp này chủ yếu được áp dụng nhằm đánh giá thực trạng áp dụng pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS trên thực tế qua các số liệu tổng kết, các vụ việc, các tranh chấp phát sinh tại Tòa hoặc những giao dịch chuyển nhượng vướng mắc, ngưng trệ trên thực tế Trên cơ sở đó, tìm ra đâu là nguyên nhân của những thực tế đó để có định hướng và giải pháp khắc phục
- Phương pháp hệ thống hóa: Được sử dụng xuyên suốt toàn bộ trong các chương của Luận văn, nhằm trình bày các vấn đề, nội dung nghiên cứu theo một trình tự, bố cục hợp lý, chặt chẽ, logic và gắn kết được những vấn đề cần nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu điển hình: Lựa chọn một số vụ việc điển hình để phân tích, đối sánh việc thực hiện pháp luật để chỉ ra một số vướng mắc
6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
6.1 Ý nghĩa về lý luận
Luận văn sẽ bổ sung và góp phần hoàn thiện lý luận về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS; Luận văn đóng góp về phương diện lý luận cho việc nghiên
Trang 115
cứu pháp luật, xây dựng, hoàn thiện và thực thi pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
6.2 Ý nghĩa về thực tiễn
Luận văn đánh giá thực tiễn và chỉ ra một số vướng mắc trong
áp dụng pháp luật về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Ngoài ra, Luận văn là có thể sử dụng là tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, giảng dạy tại các cơ sở đào tạo
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài Phần mở đầu, Kết luận và Danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của Luận văn được chia thành ba(03) Chương :
Chương 1: Một số vấn đề lý luận pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Chương 2: Thực trạng pháp luật và thực tiễn thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản ở Việt Nam
Chương 3: Định hướng, giải pháp hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền
sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Trang 126
Chương 1
MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN PHÁP LUẬT VỀ ĐIỀU KIỆN CHUYỂN NHƯỢNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRONG DỰ ÁN BẤT ĐỘNG SẢN 1.1 Khái quát về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
1.1.1 Khái quát về chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
1.1.1.1 Khái niệm, đặc trưng của dự án bất động sản
Thứ nhất, khái niệm dự án bất động sản
Có thể hiểu: “Dự án bất động sản là tập hợp đề xuất bỏ vốn trung hạn hoặc dài hạn để tiến hành các hoạt động đầu tư, kinh doanh bất động sản trên địa bàn cụ thể, trong khoảng thời gian xác định”
Thứ hai, đặc trưng của dự án bất động sản
Một là, dự án BĐS yêu cầu nguồn vốn đầu tư lớn bởi đặc điểm
của bất động sản là có giá trị lớn, việc tiến hành đầu tư xây dựng hàng loạt thì nhu cầu sử dụng vốn càng lớn
Hai là, dự án BĐS có thời gian thực hiện kéo dài; bởi việc thực
hiện dự án Bất động sản là một công việc phức tạp, yêu cầu cần nghiên cứu kỹ về đặc tính của đất, nước ngầm, bảo vệ môi trường
Ba là, dự án BĐS tạo dựng tài sản có giá trị sử dụng lâu dài 1.1.1.2 Khái niệm về chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Trong khoa học pháp lý, đa số các quan điểm thống nhất về giao dịch chuyển nhượng QSDĐ & tài sản gắn liền với đất thể hiện các dấu hiệu pháp lý cơ bản sau đây:
Thứ nhất, là sự kiện pháp lý làm hình thành giữa các bên một
quan hệ pháp luật về chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
Thứ hai, là quan hệ pháp luật về chuyển nhượng QSDĐ và tài
sản gắn liền với đất
Thứ ba, là sự thỏa thuận về ý chí giữa các bên
Từ các phân tích trên có thể đưa ra khái niệm về chuyển nhượng QSDĐ & tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
như sau: Chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong
Trang 137
dự án bất động sản là sự thỏa thuận ý chí giữa các bên nhằm làm phát sinh một quan hệ pháp luật mà trong đó, một bên có nghĩa vụ chuyển giao QSDĐ và tài sản gắn liền với đất cho bên kia với tư cách là chuyển giao quyền sở hữu một tài sản còn bên kia có nghĩa
vụ thanh toán cho bên đã chuyển giao QSDĐ và tài sản gắn liền với đất một khoản tiền tương ứng với giá trị QSDĐ và tài sản gắn liền với đất được xác định theo thỏa thuận của các bên trên cơ sở một diện tích đất nhất định
1.1.1.3 Đặc điểm về chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Thứ nhất, các bên tham gia quan hệ chuyển nhượng QSDĐ và
tài sản gắn liền với đất phải thỏa mãn các điều kiện nhất định do Nhà nước quy định
Thứ hai, về đối tượng trong quan hệ chuyển nhượng QSDĐ và
tài sản gắn liền với đất là tài sản “đặc biệt”; bởi QSDĐ thuộc quyền
sở hữu toàn dân, do Nhà nước đại diện
Thứ ba, không chỉ quy định chặt chẽ về đối tượng, về chủ thể
chuyển nhượng, pháp luật còn quy định chặt chẽ quy trình, thủ tục chuyển nhượng QSDĐ & tài sản gắn liền với đất
Thứ tư, giao dịch chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với
đất chịu ảnh hưởng bởi tính chất của thị trường bất động sản
Thứ năm, chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
chịu sự chi phối, tác động của đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước
1.1.2 Khái niệm điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Có thể hiểu: “Điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và
tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản là các yêu cầu do pháp luật quy định buộc các bên khi tiến hành giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản phải thực hiện và đáp ứng để giao dịch phát sinh hiệu lực có giá trị thi hành bắt buộc đối với các bên tham gia hợp đồng”
Trang 148
1.2 Khái quát pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền
sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
1.2.1 Khái niệm pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Với những phân tích ở trên, có thể hiểu: “Pháp luật về điều kiện
chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất có thể được hiểu
là hệ thống các quy phạm pháp luật do Nhà nước ban hành để quy định về yêu cầu buộc các bên khi tiến hành giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản phải thực hiện và đáp ứng để giao dịch phát sinh hiệu lực có giá trị thi hành bắt buộc đối với các bên tham gia hợp đồng”
1.2.2 Nội dung pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền
sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Pháp luật Việt Nam hiện hành về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS bao gồm những nội dung chủ yếu sau đây
Thứ nhất, nhóm quy phạm pháp luật điều chỉnh điều kiện về
các chủ thể của hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS
Thứ hai, nhóm quy phạm pháp luật điều chỉnh điều kiện về hình
thức và hiệu lực của hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
Thứ ba, nhóm quy phạm pháp luật điều chỉnh điều kiện về nội
dung hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
Thứ tư, nhóm quy phạm pháp luật điều chỉnh điều kiện thực
hiện quyền chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
1.2.3 Vai trò của pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Thứ nhất, về phương diện pháp lý
Một là, tạo hành lang pháp lý cho nhà nước can thiệp, kiểm tra
giám sát việc các chủ thể tham giao dịch tuân thủ các quy định của pháp luật về chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất
Hai là, quy định về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất góp phần hạn chế các “rủi ro” về pháp lý khi các
Trang 159
bên trong quá trình xác lập và thực hiện giao dịch, từ đó góp phần đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của các chủ thể tham gia giao dịch
Thứ hai, về phương diện thực tiễn
Một là, quy định về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất góp phần hạn chế hành vi đầu cơ đất đai
Hai là, quy định về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ và tài sản
gắn liền với đất góp phần tạo lập tính chất minh bạch, công bằng trong thị trường kinh doanh bất động sản
Tiểu kết Chương 1
Chương 1 của luận văn đã hệ thống một số vấn đề lý luận về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản thông qua việc đưa ra khái niệm về điều kiện chuyển nhượng QSDĐ; đặc điểm, vai trò dưới nhiều góc
đọ khác nhau Qua đó cho thấy trong thị trường BĐS hiện nay việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất khá phổ biến việc nghiên cứu, xác định điều kiện làm cơ sở để pháp luật điều chỉnh tạo hành lang pháp lý có ý nghĩa quan trọng
Luận văn cũng đã hệ thống một số vấn đề lý luận pháp luật về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản Khái niệm pháp luật được luận giải, trên cơ sở đó luận văn chỉ ra bốn nhóm quy phạm pháp luật điều chỉnh về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản làm cơ sở cho nghiên cứu ở Chương 2
Trang 162.1.1 Pháp luật hiện hành về điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
2.1.1.1 Quy định về điều kiện thực hiện quyền chuyển nhượng QSDĐ & tài sản gắn liền với đất
Thứ nhất, có giấy chứng nhận về quyền sử dụng đất theo quy
định của pháp luật về đất đai
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có tên gọi đầy đủ là “Giấy
chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất” được xác định là chứng thư pháp lý để Nhà nước
xác nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất hợp pháp của người có quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và quyền sở hữu tài sản khác gắn liền với đất
Thứ hai, không có tranh chấp về quyền sử dụng đất (Luật đất
đai năm 2013 sử dụng thuật ngữ “đất không có tranh chấp”)
Thứ ba, quyền sử dụng đất không bị kê biên để bảo đảm thi
hành án
Thứ tư, trong thời hạn sử dụng đất
2.1.1.2 Quy định pháp luật điều kiện về hình thức và hiệu lực của hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Thứ nhất, hình thức hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất trong dự án BĐS
Đối với hình thức hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ & tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS thì pháp luật hiện hành quy định như sau:
Trang 1711
Một là, đối với các hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất nói chung thì BLDS năm 2015, Luật đất đai năm
2013 yêu cầu phải được lập thành văn bản và phải được công chứng hoặc chứng thực, trừ trường hợp kinh doanh bất động sản thì việc công chứng hoặc chứng thực theo yêu cầu của các bên mà không bắt buộc
Hai là, đối với các hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất trong lĩnh vực KBĐS thì thì Khoản 2 Điều 17 Luật KDBĐS năm 2014 quy định: “Hợp đồng kinh doanh bất động sản phải được lập thành văn bản
Thứ hai, hiệu lực hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ & tài sản
gắn liền với đất trong dự án BĐS
2.1.1.3 Quy định pháp luật điều kiện về các chủ thể của hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án bất động sản
Theo Khoản 1, Điều 10 Luật KDBĐS năm 2014 quy định các
tổ chức cá nhân kinh doanh bất động sản phải đáp ứng các điều kiện
cơ bản sau:
Một là, điều kiện về hình thức, theo đó tổ chức, cá nhân kinh
doanh bất động sản phải thành lập doanh nghiệp hoặc hợp tác xã; trừ trường hợp tổ chức, cá nhân, hộ gia đình có thể KDBĐS quy mô nhỏ, không thường xuyên thì không bắt buộc phải thành lập doanh nghiệp
Hai là, điều kiện về vốn Để đảm bảo sự phát triển ổn định của
thị trường BĐS, quyền lợi của người nhận chuyển nhượng BĐS từ các tổ chức kinh doanh BĐS, bảo đảm sự dụng đất hiệu quả, pháp luật quy định nguồn vốn của doanh nghiệp KDBĐS gồm vốn pháp định và vốn thực hiện từng dự án
Bên cạnh đó, với tính chất đặc thù của hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ và tài sản gắn liền với đất trong dự án BĐS [Đây là hình thức chuyển quyền SDĐ hoàn toàn về mặt pháp lý, có nghĩa là
nó làm chấm dứt hoàn toàn QSDĐ của bên chuyển nhượng và hình thành nên QSDĐ của bên nhận chuyển nhượng1, do đó pháp luật đã
1 Vũ Thị Hồng Xuyên (2015), “Thực hiện pháp luật về quyền chuyển nhượng, góp vốn, thế chấp quyền sử dụng đất của người sử dụng đất ở Việt Nam hiện nay”, Luận văn thạc sĩ luật học, Khoa Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội, tr 41