dinh dưỡng cho mùa thi

Nguyên tắc dinh dưỡng trong mùa thi là phải ăn uống đầy đủ thực phẩm đảm bảo các nhóm chất: đạm- bột đường- béo- vitamin, khoáng chất- nước với tỉ lệ cân đối, thích hợp.. trí óc trong mù

Dinh dưỡng cho mùa thi

ỳ thi tốt nghiệp THPT và đại học sắp đến có thể ví như một cuộc chạy

đua đường dài trong suốt một khoảng hơn hai tháng tới Để đối mặt với

cuộc đua này, các em cần thường xuyên nhận đủ năng lượng và các chất

dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể

Tuy nhiên, cung cấp năng lượng thế nào là đủ và ăn thế nào để có một

sức khỏe dẻo dai cho kỳ thi sắp đến là điều mà không phải phụ huynh

cũng như thí sinh nào đều hiểu đúng Để giúp các phụ huynh và các em

có câu trả lời, chúng tôi đã có cuộc phỏng vấn với TS BS Vũ Thị Bắc

Hà, Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Trung ương Huế

* Bác sĩ có thể cho biết một số nguyên tắc dinh dưỡng cho các em trong

mùa thi?

Nguyên tắc dinh dưỡng trong mùa thi là phải ăn uống đầy đủ thực phẩm

đảm bảo các nhóm chất: đạm- bột đường- béo- vitamin, khoáng chất-

nước với tỉ lệ cân đối, thích hợp Nhu cầu năng lượng hằng ngày đối với

người lao động bình thường là 1.800-2.000 kcal; nhưng đối với lao động

trí óc trong mùa thi được đánh giá như là một lao động nặng thì năng

lượng cần cung cấp vào khoảng từ 2.200- 2.500 kcal đối với cả nam và

nữ Nguyên tắc thứ hai là tỉ lệ protein phải cân đối, thích hợp tức chiếm

từ 12-14% trong thức ăn, chất béo từ 15-25% và gluxit chiếm số phần

còn lại

Tuy nhiên cần chú ý là hàm lượng đạm nên tăng cường nhiều hơn, và

đặc biệt là trong 4 nhóm thực phẩm, phải chú ý vitamin và chất khoáng

bởi nếu thiếu vitamin và chất khoáng như hàm lượng sắt, kẽm, mangan

dễ gây cảm giác buồn ngủ Có điều phải chú ý là các vitamin và chất

khoáng không phải cứ tấp tập vào thì sẽ bổ sung ngay lập tức được mà

phải qua việc ăn hàng ngày và phải chú ý một số vitamin và các axit béo

không no như là omega-3 omega-6, taurine (có chủ yếu trong các thức

ăn từ động vật và trong rong biển), choline (tăng cường trí não và kích

thích ăn uống có nhiều trong trứng, thịt bò, bông cải) là những chất cần

thiết cho tế bào não, nhưng tôi nhắc lại là không phải ngay một lúc mà

có tác dụng ngay được mà phải cung cấp thường xuyên trong một thời

gian, và một điều nữa cần chú ý là phải uống đủ nước

* Có nhiều thí sinh cho rằng trứng, chuối là thực phẩm cần kiêng ăn

đặc biệt là trong những ngày sắp thi vì sợ 0 điểm, trượt vỏ chuối! Theo

bác sĩ quan niệm như vậy có đúng không?

Ảnh minh họa

Hoàn toàn sai lầm về mặt dinh dưỡng vì trứng là một thực phẩm cực kỳ

hoàn hảo về mặt dinh dưỡng và đặc biệt là protein của trứng có độ đồng

hóa rất cao, hàm lượng protein, lipit cũng cao và ngoài ra còn có gluxit

Cái quan trọng nhất trong trứng là các hormon và các chất có thể tăng

cường miễn dịch Có thể nói hàm lượng chất đạm, chất béo trong trứng

là cực kỳ tuyệt hảo Trứng không có gì phải kiêng cả, tuy nhiên khi sử

dụng trứng nếu ăn hồng đào thì tốt nhưng cũng không nên quá hồng đào

vì sợ vấn đề nhiễm khuẩn trong trứng, còn ăn trứng sống mà đánh thành

kem thì không nên vì không đảm bảo lòng trắng trứng đã được chín

chưa!? Ở lòng trắng trứng tươi, chất Biotin kết hợp với một protein là

Avidin làm mất hoạt tính của Biotin, tạo phức hợp Biotin- Avidin rất

bền vững và không chịu tác dụng của men tiêu hóa, làm cho cản trở hấp

thu nên không nên ăn lòng trắng trứng khi lòng trắng trứng còn sống

Còn chuối có nhiều kali sẽ giúp trí não hoạt động nhạy bén và linh hoạt

Chuối giàu chất xơ vì thế có tác dụng nhuận tràng, tránh táo bón, giàu

vitamin và chất khoáng đặc biệt là lượng vitamin B cao nên giúp giữ

bình tĩnh rất tốt Ngoài ra trong chuối có chứa tryptopan mà cơ thể

chuyển đổi thành serotonin nên ăn chuối giúp cảm thấy vui vẻ, thư giãn

và có tâm trạng tốt hơn

* Ngoài các nguyên tắc dinh dưỡng kể trên, bác sĩ còn có lời khuyên nào

với các học sinh đang chuẩn bị bước vào kỳ thi?

Đôi khi các em mải học thi nên quên và không ăn đúng bữa Điều đó là

không tốt bởi vì cho dù học thi thì ăn uống vẫn phải đúng bữa, đặc biệt

là phải chia ra nhiều bữa nhỏ bởi vì năng lượng mà các em cần nạp vào

rất nhiều mà ba bữa chính thôi thì khả năng là không đủ (do việc học thi

khá mệt nên các em ăn ít, mà ăn ít thì không đủ năng lượng cần)

Do vậy, ngoài ba bữa chính cần ăn thêm bữa phụ là bữa giữa buổi sáng,

bữa giữa buổi chiều và bữa tối trước khi đi ngủ Bữa phụ tối trước khi đi

ngủ giúp cho các em có năng lượng phục hồi cơ thể nên ăn nhẹ, nếu

uống sữa được thì tốt, những em không uống sữa được thì có thể ăn nhẹ

những thức ăn mềm, dễ tiêu như cháo, phở hoặc miến

* Vậy buổi tối có nên ăn hoa quả không thưa bác sĩ?

Không nên, chỉ trừ những em bị thừa cân béo phì thôi Gần như một

nguyên tắc là trong các bữa phụ đối với những người bình thường cũng

như những người thiếu cân hoặc cần tăng cường về dinh dưỡng thì khi

đói bụng không nên ăn hoa quả

* Có một số phụ huynh và học sinh cho rằng chỉ cần uống thuốc bổ là có

thể bổ sung đủ vitamin và khoáng chất nếu không ăn được nhiều do quá

mệt mỏi trong mùa thi Theo bác sĩ thì suy nghĩ này có đúng không?

Không, vì thuốc bổ thực ra chỉ cung cấp các vi chất dinh dưỡng thôi,

thuốc bổ gần như không cung cấp năng lượng Trong khi đó ngoài các vi

chất thì cái các em thực sự cần là cung cấp năng lượng Do vậy bữa ăn

vẫn là chính, nhất là vẫn phải ăn đúng bữa vì ăn đúng bữa sẽ có hai tác

dụng: thứ nhất giờ ăn cũng là giờ nghỉ ngơi, thư giãn đầu óc; thứ hai là

nếu ăn đúng giờ thì các enzyme tiêu hóa tiết ra đúng giờ, kích thích ăn

nhiều hơn và làm cho việc tiêu hóa, hấp thu chất dinh dưỡng tốt hơn rất

nhiều

* Xin cảm ơn bác sĩ

Thanh Vân (thực hiện)