Tiểu luận: Lý thuyết hợp đồng Future

Tiểu luận: Lý thuyết hợp đồng Future

LÝ THUYẾT HỢP ĐỒNG FUTURE

Giảng viên hướng dẫn: TS Thân Thị Thu Thủy

Nhóm thực hiện: Nhóm 6 – NH K18 – Đêm 5

 Hợp đồng future là một thỏa thuận để mua hoặc bán 1 tài sản vào một thời điểm chắc chắn trong tương lai với một mức giá xác định

 Hai thị trường future lớn nhất là Chicago Board of Trade(CBOT) và Chicago Mercantile Exchange (CME)

Khái niệm hợp đồng future

 VD: Vào tháng 3 một nhà đầu tư ở New York thông qua nhà môi giới yêu cầu mua 5000 giạ bắp giao hàng vào tháng 7

 Nhà môi giới lập tức chuyển yêu cầu này đến nhà kinh doanh (trader) trên sàn giao dịch CBOT Cũng khoảng thời gian đó, một nhà đầu tư khác ở Kansas yêu cầu nhà môi giới để bán 5000 giạ bắp trên sàn giao dịch CBOT và thỏa thuận sẽ được thiết lập.

Khái niệm hợp đồng future

 Nhà đầu tư ở New York, người đồng ý mua,

đã ở vào vị thế mua ( A long future position)

 Nhà đầu tư ở Kansas, người đồng ý bán, ở vào vị thế bán ( A short future position)

 Giá cả mà 2 nhà kinh doanh thỏa thuận trên sàn giao dịch là giá future ( giả dụ là 170 cent/giạ) được xác định bởi quy luật cung cầu

 Nếu vào 1 thời điểm bất kỳ trên sàn giao dịch có nhiều người bán bắp vào tháng 7 hơn

là người mua bắp vào tháng 7 thì giá sẽ giảm

Khái niệm hợp đồng future

 Thị trường future đã xuất hiện từ thời nguyên thủy để đáp ứng yêu cầu của nông dân & thương buôn Vào tháng 4 hàng năm thì nông dân biết chắc chắn họ sẽ thu hoạch ngũ cốc vào tháng 6 nhưng họ sẽ không biết là sẽ tiêu thụ được với giá nào

 Trong những năm khan hiếm thì giá ngũ cốc có thể rất cao nhưng trong những năm bội thu thì giá ngũ cốc lại thường rất rẻ

 Rõ ràng người nông dân chịu ảnh hưởng rất lớn bởi những

Lịch sử thị trường future

 Còn về phía thương buôn cũng phải chịu những rủi ro về giá Trong những năm bội thu giá cả thường thuận lợi còn những năm khan hiếm thì giá lại rất cao

 Vì vậy, nông dân & thương buôn thường gặp nhau vào tháng 4 (hoặc sớm hơn) để thỏa thuận vế giá ngũ cốc sẽ được người nông dân sản xuất vào tháng 6 Điều đó có nghĩa là họ đã thương lượng 1 hợp đồng future mà cung cấp cách thức để mỗi bên có thể loại trừ rủi ro do giá cả ngũ cốc không ổn định trong tương lai.

Lịch sử thị trường future

 The Chicago Board of Trade (CBOT)

được thành lập năm 1848 với nhiệm vụ đầu tiên là tiêu chuẩn hóa số lượng và chất lượng ngũ cốc được trao đổi

 Hiện nay CBOT đưa ra hợp đồng future

cho nhiều loại tài sản khác nhau bao gồm bắp, đậu nành (kể cả bột đậu nành

và dầu đậu nành), bột mì, trái phiếu kho bạc trung và dài hạn

Các sàn giao dịch future lớn trên thế giới

 The Chicago Mercantile Exchange: được thành

lập năm 1874 với tên gọi ban đầu là The Chicago Produce Exchange cung cấp thị trường giao dịch cho bơ, trứng, gia cầm và những sản phẩm nông nghiệp khác

 Năm 1919 đổi tên thành The Chicago

Mercantile Exchange (CME) và trở thành thị trường future cho nhiều loại hàng hóa bao gồm cả thịt heo, gia cầm sống

 Đến năm 1982 CME giao dịch hợp đồng future

Các sàn giao dịch future lớn trên thế giới

 Thị trường tiền tệ quốc tế (IMM) được

hình thành vào năm 1972 như là một chi nhánh của CME để giao dịch future

về tiền tệ

 Hiện nay giao dịch future về tiền tệ trên

thị trường IMM bao gồm Bảng Anh, Dollar Canada, Yen Nhật, Dollar Úc Thị trường IMM cũng giao dịch hợp đồng future về One month LIBOR, hợp đồng trái phiếu kho bạc ngắn hạn, hợp đồng

Các sàn giao dịch future lớn trên thế giới

 Ngoài ra trên TG hiện có nhiều thị

trường khác tiến hành giao dịch hợp đồng future như :

 The London International Financial Futures

 The Singapore International Moneytary

Các sàn giao dịch future lớn trên thế giới

 Hàng hóa trên thị trường future bao gồm hàng

hóa tài chính và hàng hóa thông thường

 Hàng hóa tài chính gồm ngoại tệ (AUD, GBP,

CAD, EUR, JPY, Mexican Peso, Swiss Franc…), các

loại giấy tờ có giá (US T-Bonds, T-Notes 10 yrs,

90 Day T-Bills…) và các chỉ số (CRB Index, Dow Jones Ind, NASDAQ 100, S & P 500, US Dollar Index…)

Hàng hóa trên thị trường future

Hàng hóa thông thường bao gồm :

 Grains – ngũ cốc (Corn, Soybean, Wheat…)

 Livestock – Gia súc (Feeder Cattle, Lean Hogs

 Live Cattle, Pork Bellies)

 Soft – (Cocoa, Coffee, Cotton, Lumber, Sugar… )

 Dairy – Bơ sữa (Butter (Grade AA), Class IV Milk Milk

)

 Metals – kim loại( Gold, Silver, Copper, Platinum…)

Hàng hóa trên thị trường future

 Đối với tài sản là hàng hóa thì có sự khác nhau

về chất lượng nên phải quy định phẩm cấp (grade) của hàng hóa được chấp nhận trên thị trường

 Hàng hóa có thể gồm nhiều phẩm cấp nhưng

giá hàng hóa sẽ được điều chỉnh theo phẩm cấp được chọn

Phẩm cấp (grade) của hàng hóa

 Đối với tài sản tài chính thì không cần thiết

phải quy định phẩm cấp tuy nhiên có một số quy định đối với trái phiếu kho bạc (bond) và trái phiếu trung hạn kho bạc (note) trao đổi trên thị trường CBOT

Phẩm cấp (grade) của hàng hóa

 VD: Tài sản cơ sở (underlying asset) trong hợp

đồng future về trái phiếu là TPKB dài hạn của Mỹ

có thời hạn dài hơn 15 năm và không thu hồi trong vòng 15 năm Đối với TP trung hạn thì tài sản cơ sở là những trái phiếu có thời hạn không dưới 6,5 năm và không quá 10 năm kể từ ngày phát hành

Phẩm cấp (grade) của hàng hóa

 Độ lớn của hợp đồng rất quan trọng cho việc trao

đổi Nếu hợp đồng quá lớn thì những nhà đầu tư muốn bảo hộ với tác động nhỏ hoặc những nhà đầu cơ với khối lượng ít không thể thực hiện được Mặt khác, nếu hợp đồng quá nhỏ thì việc giao dịch có thể tốn kém vì phải trả phí giao dịch tương ứng cho mỗi hợp đồng.

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

Độ lớn của hợp đồng (size)

 Nơi giao hàng do thị trường trao đổi ấn định Điều này

đặc biệt quan trọng đối với những hàng hóa liên quan đến chi phí vận chuyển Khi địa điểm chuyển giao được chọn thì giá cả mà người bán nhận được điều chỉnh theo địa điểm giao hàng

 VD: trong hợp đồng future về bắp trên thị trường CBOT

có thể giao hàng ở Chicago, Burns Harbor, Toledo hoặc

St Louis Tuy nhiên, giao hàng ở Toledo và St Louis được chiết khấu 4 cent cho mỗi giạ so với giá hợp đồng ở

Nơi giao hàng

 Hợp đồng future thường chỉ rõ tháng giao

hàng Đối với nhiều hợp đồng future thời gian giao hàng là trọn tháng

 Tháng giao hàng thay đổi theo từng hợp

đồng và được thị trường giao dịch chọn lựa để đáp ứng nhu cầu của những thành viên tham gia thị trường

Tháng giao hàng

 VD: hợp đồng future về tiền tệ ở thị trường IMM có tháng

giao hàng là 3, 6, 9, 12; hợp đồng future về bắp trên thị trường CBOT có tháng giao hàng là tháng 3, 5, 7, 9, 12

 Tại một thời điểm bất kỳ, hợp đồng sẽ được thực hiện

trong tháng giao hàng gần nhất và một số tháng giao hàng tiếp sau đó Thị trường giao dịch sẽ nêu rõ khi nào bắt đầu tháng giao hàng của hợp đồng và ngày cuối cùng phải thực hiện giao dịch đối với một hợp đồng cụ thể

Tháng giao hàng

 Thời gian giao hàng được thị trường trao đổi xác định và khác

nhau qua từng hợp đồng Quyết định khi nào chuyển giao được thực hiện bởi bên bán, gỉa sử là A Khi bên A quyết định chuyển giao thì nhà môi giới của A phát hành thông báo giao hàng cho phòng thanh toán

giao, hàng hóa chuyển giao, nơi chuyển giao và chất lượng hàng hóa chuyển giao Sau đó, thị trường trao đổi chọn nhà đối tác mua hàng chấp nhận chuyển giao.

Thủ tục giao hàng

 Giả sử rằng đối tác (bên mua) của nhà đầu tư A trong hợp

đồng future là B không có ý định chấp nhận việc thực hiện giao hàng thì B có thể đóng trạng thái bằng cách ký hợp đồng bán future với C Nhà đầu tư C có thể đóng trạng thái bằng cách mua future với D và cứ tiếp tục

 Thông thường thì thông báo sẽ được chuyển đến đối tác ở

vị thế mua hiện tại và đối tác ở vị thế mua phải chấp nhận chuyển giao Khi thông báo được chuyển thì nhà đầu tư có

½ giờ để chấp nhận chuyển giao

Thủ tục giao hàng

 Đối với hàng hóa, chấp nhận chuyển giao có nghĩa là

đồng ý nhận hàng & thanh toán tiền ngay Sau đó bên nhận chuyển giao chịu chi phí dự trữ hàng Với hàng hóa tài chính thì chuyển giao thường được chuyển bằng điện

 Trong tất cả các hợp đồng, giá cả phải trả dựa trên giá

thanh toán ngay trước ngày thông báo giao hàng và giá

cả được điều chỉnh cho phù hợp với chất lượng hàng, địa điểm chuyển giao

Thủ tục giao hàng

 Toàn bộ thủ tục chuyển giao từ lúc phát hành

lệnh chuyển giao đến lúc giao hàng mất từ 2-3 ngày

 Có 3 ngày thông báo cho 1 hợp đồng Đó là ngày

thông báo đầu tiên (first notice day), ngày thông báo cuối cùng (the last notice day) và ngày giao dịch cuối cùng (the last trading day).

Thủ tục giao hàng

Thủ tục giao hàng

Thực tế thì có rất ít hợp đồng future được giao hàng, hầu hết được đóng trạng thái sớm Những hợp đồng future về tài chính như hợp đồng future về chỉ số chứng khoán sẽ được thanh toán bằng tiền mặt vì việc chuyển giao không thuận tiện và không thể chuyển giao tài sản thực hiện

VD như với hợp đồng future về chỉ số S&P 500 thì chuyển giao tài sản sẽ liên quan đến chuyển giao hạng

Thủ tục giao hàng

 Khi hợp đồng được thanh toán bằng tiền mặt,

đơn giản là định giá theo thị trường vào ngày giao dịch cuối cùng và tất cả các vị thế được công

bố đóng trạng thái

 Giá thanh toán vào ngày giao dịch cuối cùng được

xác định ở mức giá giao ngay ở thời điểm đóng cửa của tài sản.

Thủ tục giao hàng

 Giá future được niêm yết một cách thuận tiện

và dễ hiểu

 VD: giá future về dầu thô ở thị trường NYMEX được niêm yết bằng đơn vị dollar/thùng ( với 2 số lẻ), còn giá future về trái phiếu được CBOT niêm yết bằng đơn vị dollar và 1/32 dollar

Yết giá

 Mức dịch chuyển giá tối thiểu được ấn định luôn trong phương thức niêm yết giá của từng loại giao dịch

 VD: mức dịch chuyển giá tối thiểu sẽ là 0,01$/thùng đối với giao dịch future về dầu thô và 1/32 dollar đối với giao dịch future về trái phiếu.

Mức chuyển giá tối thiểu:

Corn 5K bu c/bu 1/4C ($12.50)

Gold 100 oz $/oz 10C ($10)

 Đối với hầu hết các hợp đồng, giới hạn dịch chuyển giá hàng ngày được nêu rõ trên thị trường Nếu giá giảm xuống một khoản bằng giới hạn giá hàng ngày, hợp đồng gọi là đạt giới hạn dưới (limit down) Nếu giá tăng lên một khoản bằng với giới hạn thì hợp đồng gọi là đạt giới hạn trên (limit up) Giới hạn dịch chuyển (limit move) là dịch chuyển cả theo hai hướng tương đương với giới hạn giá hàng ngày

 Thông thường, việc giao dịch trong ngày được ngừng lại đối với những hợp đồng giao dịch với giá cao hơn giới hạn trên hoặc thấp hơn giới hạn dưới.

 VD: Một hợp đồng future ngũ cốc (Corn Futures Contract) có quy định Daily Price Limit - $0.20/bu tức

là giới hạn dịch chuyển giá hàng ngày không được

Giới hạn dịch chuyển giá hàng ngày

 Giới hạn mức đầu tư là là số lượng hợp đồng tối đa mà nhà đầu cơ có thể nắm giữ

 VD: Tại thị trường CME, giao dịch future về

gỗ có giới hạn là 1000 hợp đồng và trong 1 tháng giao hàng bất kỳ không được thực hiện quá 300 hợp đồng

Giới hạn mức đầu tư:

 Khi tháng giao hàng của hợp đồng future đến gần thì giá future sẽ hội tụ với giá giao ngay của tài sản trao đổi Đến đúng thời kỳ giao hàng thì giá future sẽ bằng hoặc gần bằng với giá giao ngay

Sự hội tụ của giá future với giá giao ngay

Giá future

Sự hội tụ của giá future với giá giao ngay(tt)

Thời gian

Giá giao ngay

Giá future

 Giả dụ rằng trong thời hạn giao hàng giá future ở trên

mức giá giao ngay Rõ ràng là có cơ hội cho các nhà kinh doanh tiến hành giao dịch kiếm chênh lệch giá bằng cách:

 Bán hợp đồng future

 Mua tài sản

 Thực hiện chuyển giao

Các bước này tạo ra mức lợi nhuận bằng với mức chêch lệch giữa giá future và giá giao ngay Việc các nhà kinh doanh khai thác cơ hội kiếm chênh lệch giá này khiến cho giá future sẽ giảm ( do có nhiều giao dịch bán hợp đồng future) Tương tự, nếu trong thời gian giao hàng giá future thấp hơn giá giao ngay thì các công ty quan tâm đến nhu cầu về tài sản sẽ tìm cách tham gia mua

Sự hội tụ của giá future với giá giao ngay(tt)

Ngày thứ năm 05/6 một khách hàng mua

2 hợp đồng future vàng tháng 12 ở thị trường COMEX (mỗi hợp đồng 100 ounces) Giá future là 400$/ounce Số tiền

ký quỹ ban đầu là 4000$ (2000$ cho 1 hợp đồng), mức ký quỹ duy trì là 3000$ (1500$ cho 1 hợp đồng) Vào cuối mỗi ngày giao dịch, tài khoản ký quỹ được điều chỉnh phản ánh mức lời/lỗ của nhà đầu tư

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Ngày Giá future

($)

Lời(lỗ) hàng ngày ($)

Tích lũy lời(lỗ) ($)

Tồn quỹ trên tài khoản ($)

Lệnh gọi nộp tiền ($)

Nếu số tiền ký quỹ giảm thấp hơn mức ký quỹ duy trì (maintenance margin) thì nhà đầu tư sẽ nhận được lệnh gọi nộp tiền (margin call) và phải nộp thêm cho đủ số

số tiền ký quỹ ban đầu (4000$)nếu không nhà môi giới sẽ đóng trạng thái của hợp đồng bằng cách bán hợp đồng

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Thực tế thì nhà môi giới có thể chấp nhận cho nhà đầu tư ký quỹ bằng trái phiếu kho bạc ngắn hạn hoặc bằng cổ phiếu

Trái phiếu kho bạc ngắn hạn thường được chấp nhận ớ mức 90% mệnh giá trái phiếu và cố phiếu ở mức 50% thị giá

Tác động của định giá thị trường trên hợp đồng future được giải quyết hàng ngày

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Ngày cuối cùng của hợp đồng, lời (lỗ) của nhà đầu tư được cộng thêm (hoặc trừ đi) vào tiền ký quỹ và trả giá trị hợp đồng về zero Hợp đồng future được đóng hoặc mở theo giá trị mỗi ngày.

Mức tối thiểu của tiền ký quỹ ban đầu và duy trì do thị trường xác định Mỗi cá nhân nhà môi giới thường yêu cầu khách hàng ký quỹ bằng hoặc nhiều hơn mức thị trường yêu

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Mức ký quỹ được xác định dựa vào các yếu tố như mức độ biến động về giá của tài sản cơ sở (biến đổi càng lớn mức ký quỹ càng cao) hoặc là mục tiêu của nhà kinh doanh

Định giá theo thị trường và ký quỹ

Phần lớn hợp đồng future không thực hiện giao hàng vì hầu hết các nhà đầu tư đóng trạng thái trước thời hạn giao hàng nêu trong hợp đồng

Thực hiện chuyển giao theo điều kiện của hợp đồng future thường không thuận tiện và đôi khi tốn kém

Vì vậy nhà đầu tư thích đóng trạng thái hợp đồng future và thực hiện mua bán tài sản trên thị trường giao ngay bằng tiền mặt.

Đóng trạng thái hợp đồng