Giới thiệu phần mềm Luxicon
Trang 1CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU PHẦN MỀM LUXICON
Luxicon là phần mềm tính toán chiếu sáng của hãng Cooper Lighting (Mỹ), cho phép tínhtoán thiết kế chiếu sáng trong nhà và chiếu sáng ngoài trời
Một trong những ưu điểm của phần mềm là đưa ra nhiều phương pháp lựa chọn bộ đèn,không chỉ các bộ đèn của hãng Cooper mà có thể nhập các bộ đèn của các hãng khác.Luxicon còn đưa ra các thông số kỹ thuật ánh sáng, giúp ta thực hiện nhanh chóng các quátrình tính toán hoặc cho phép ta sữa đổi các thông số đó Cho phép ta nhập và xuất cácfile bản vẽ *.DXF hoặc *.DWG Tính toán chiếu sáng trong những không gian đặc biệt(trần nghiêng, tường nghiêng, có đồ vật, vật dụng trong phòng) trong điều kiện có vàkhông có ánh sáng tự nhiên
Một ưu điểm khác là Luxicon còn đưa ra một chương trình Wizard rất dễ dàng sử dụng để tính toán chiếu sáng các đối tượng như: mặt tiền nhà (Facade), bảng hiệu (Sign), đường phố (Roadway), chiếu sáng sự cố (Emergency Lighting) và chiếu sáng trong nhà (Interior Layouts).
Luxicon còn cho phép ta lập các bảng báo cáo, tổng kết các kết quả dưới dạng số, đồ thị,hình vẽ… và còn có thể chuyển các kết quả sang các phần mềm khác
Nói tóm lại, đây là một chương trình tính toán chiếu sáng tương đối hiện đại, nó giúp tathiết kế chiếu sáng một cách nhanh chóng và đưa ra một hệ thống chiếu sáng đạt yêu cầu
về số lượng cũng như chất lượng chiếu sáng
1.1 CÀI ĐẶT PHẦN MỀM LUXICON
Luxicon được cài đặt từ một đĩa CD và chạy tốt trên hệ điều hành Windows 95 trở lên.Trong lần sử dụng đầu tiên, tại màn hình khởi động (Start Up) phần Default SelectionMethod cần thay đổi phương pháp lựa chọn mặc định Sự lựa chọn phương pháp BranchName có thể làm cho chương trình bị lỗi, ta có thể chọn bất kỳ bốn phương pháp còn lại
Để xem được catalog của Luxicon ta phải cài đặt Adobe Acrobat 5.0 trở lên hoặc AcrobatExchange
Do chúng ta làm việc ở hệ đơn vị “metre”, nên sau khi cài phần mềm vào máy tính, ta vàoFile chọn Configuration Tại phần Program/Program Settings chọn Metric (hệ đơn vịmetre) và chỉ cần làm một lần là được
1.2 MÀN HÌNH KHỞI ĐỘNG LUXICON
Để đến màn hình khởi động Luxicon, ta chọn: Start/Programs/Luxicon/Luxicon2
Màn hình khởi động gồm 3 phần:
Trang 2- Main Program: Chương trình chính cho phép ta mở một dự án mới (New Project) hoặcmột dự án có trước (Existing Project) hoặc chuyển đến chương trình hướng dẫn sử dụng(Luxicon Tutorial).
- Available Wizard: Từ đây ta có thể đến một trong năm chương trình thiết kế chiếu sáng(CS) nhanh của Luxicon Wizard (CS trong nhà, CS mặt tiền, CS đường phố, CS bảngquảng cáo, CS sự cố)
- Luminaire Selection: Cho phép ta mở catalog điện tử Luxicon và đặt phương pháp chọn
bộ đèn mặc định (Default Selection Method)
- Để bỏ màn hình khởi động khi mở chương trình ta bỏ dấu “√” tại Display this screen onstartup trên màn hình khởi động Cooper hay vào phần File/Configuration
Trang 3File: Tại đây có thể tạo dự án mới, mở một dự án đã có, liên kết với dự án khác, lưu tin,
soạn thảo trang cài đặt, soạn thảo thông tin dự án, nhập và xuất các file CAD và khai đặtcác giá trị mặc định
View: Cho phép hiển thị các bảng màu, vùng làm việc CAD, các chức năng Zoom, các lớp,
truy bắt các bộ đèn, bảng liệt kê bộ đèn, Catalog điện tử và thiết lập chức năng hiện hànhcho chức năng chiếu sáng trong nhà hoặc ngoài trời
Add: Cho phép tạo ra một sàn, phòng, bộ đèn, cột đèn, đồ vật, cửa sổ, lối đi và tạo lưới
tính toán cho dự án
Draw: Cho phép ta vẽ các đoạn thẳng, góc, hình chữ nhật, đường tròn, cung tròn…và viết
đề mục trên màn hình làm việc
Assit: Sử dụng phần Wizard để thiết kế nhanh các đối tượng (trong nhà, bảng hiệu, sự
cố, lối đi, mặt tiền), tạo các loại lưới, chọn hoặc tắt các nhóm tính toán
Modify: Sửa các thông số bằng cách sử dụng lệnh biên tập (ID/Edit), copy, xóa, tạo mảng,
tạo ảnh, xoay, phân bố và lập nhóm
Calculate: tiến hành tính toán thiết kế chiếu sáng và tính toán kinh tế.
Output: Các kết quả được đưa ra dưới dạng một bảng tóm tắt nhanh, tóm tắt dự án, bảng
liệt kê các bộ đèn, các kết quả tính toán, ảnh toàn bộ căn phòng, bản báo cáo dự án vàcông cụ quản lý bản in
Window: Cho phép ta chọn bản CAD hiện có từ những bản CAD được mở và sắp xếp
những cửa sổ của bản CAD được hiển thị
Help: Cung cấp sự giúp đỡ trực tuyến và công cụ tự hướng dẫn (tutorial)
2- Thanh công cụ (Toolbar)
Tại đây gồm có hai thanh công cụ Khi ta nhấp chuột vào các nút trên thanh công cụ,tên công cụ tương ứng sẽ hiển thị bên dưới
Primary Toolbar
Open Existing Project Mở dự án đã có
Print Current CAD View In màn hình CAD hiện hành
Access Luxicon Wizards Sử dụng Luxicon Wizards
Trang 4Add Floor Thêm một sàn hoặc kéo xuống chọn một sàn đã
có Add Room Thêm một phòng hoặc kéo xuống chọn một
phòng đã cóInterior Mode Toggle Đặt chế độ chiếu sáng trong nhà
Exterior Mode Toggle Đặt chế độ chiếu sáng ngoài trời
Secondary Toolbar
Add Luminaire to Shedule Thêm bộ đèn vào bảng liệt kê
Create a New Pole Tạo một cột đèn
Create a New Rack Tạo cột đèn gồm nhiều dàn đèn
Add Aiming Point Tạo thêm điểm phân bố
Luminaire Editor Biên tập bộ đèn
Luminaire Palette Các bộ đèn dùng trong dự án
Electronic Catalog Catalog điện tử
Add Object Thêm đồ vật
Add Insert Thêm vật chèn
Add Window Thêm cửa sổ
Add Roadway Tạo măt bằng CS đường phố
Add Calc Grid Thêm lưới tính toán
Toolbox Hộp công cụ
Quick Calculations Tính toán nhanh
Detailed Calculations Tính toán chi tiết
Economics Calculations Tính toán kinh tế
Access the CAD Layering Xử lý các đặc tính lớp của vùng CAD
Trang 5Plan View Vùng làm việc
West View Hướng Tây
North View Hướng Bắc
South View Hướng Nam
Reflected Ceiling View Mặt trần phản xạ
Isometric View Tầm nhìn không gian
Perspective View Tầm nhìn phối cảnh xa gần
3- Vùng làm việc (Plan View)
Màn hình CAD được biểu thị tại đây và ta sẽ tiến hành phân bố các bộ đèn, các đồ vật…Ngoài ra tất cả các màn hình khác cũng được thể hiện tại đây khi các thông tin được chỉra
4- Thanh trạng thái (Status Bar)
Ký hiệu các lưới:
S – Snap Grid: lưới dùng nền để xác định một vị trí bất kỳ
C – Ceing Grid: lưới trần dùng để phân bố các đèn ở khoảng cách cách đều nhau, mỗi bộđèn được đặt trong một ô lưới
O – Ortho Grid: chế độ lưới vuông góc
Trang 6CHƯƠNG 2: TẠO MẶT BẰNG
2.1 XÁC ĐỊNH CÁC KÍCH THƯỚC MẶT BẰNG CHIẾU SÁNG
1- Tạo mặt bằng đối với chiếu sáng trong nhà
Một tòa nhà có thể có hình dạng bất kỳ, nhiều tầng và trên một tầng có nhiều phòng
Click lên nút Interior trên Toolbar hoặc chọn View/Interior từ Main Menu
a) Tạo một tầng (sàn)
- Chọn Add a Floor trên Toolbar hoặc Add/Floor từ Main Menu
- Màn hình New Floor Definition hiển thị
- Tại đây ta nhập tên, kích thước, vị trí, độ cao của tầng hoặc ta có thể click phòng
Click lên nút Interior trên Toolbar hoặc chọn View/Interior từ Main Menu
a) Tạo một tầng (sàn)
- Chọn Add a Floor trên Toolbar hoặc Add/Floor từ Main Menu
- Màn hình New Floor Definition hiển thị
- Tại đây ta nhập tên, kích thước, vị trí, độ cao của tầng hoặc ta có thể click Draw để
vẽ sàn nhà có hình dạng bất kỳ
Hình 3.1 Màn hình tạo kích thước tầng
Để vẽ một sàn đã có và làm việc trên đó, click ID/Edit từ Toolbox hoặc chọn Modify/ ID/Edit trên Main Menu, hoặc click chuột phải vào sàn và chọn ID/Edit
Muốn vẽ lại sàn, chọn ID/Edit, màn hình New Floor Definition hiển thị, click Redraw để
vẽ lại sàn Muốn làm việc trên một sàn đã có, click Floor trên thanh công cụ, kéo xuống
và chọn sàn cần làm việc
b) Xác định kích thước một căn phòng
Một phòng được mặc định là hình chữ nhật và được đặt trên sàn làm việc
Trang 7- Chọn Add Room trên Toolbar hoặc Add/Room từ Main Menu
- Màn hình New Room Definition hiển thị
- Đưa các thông số căn phòng như: Tên, chiều dài, rộng, cao (Size), vị trí (Local Origin), hệ
số phản xạ trần, tường, sàn (Reflectances), chiều cao bề mặt làm việc (Work Plane Height)
- Đối với lưới trần (Ceiling Grid): Xác định kích thước ô lưới (Size), vị trí ô lưới (Origin) hoặc chấp nhận như mặc định Click Display Grid in CAD Views để hiển thị lưới trần trong màn hình làm việc (Plan View) để quan sát cách bố trí các bộ đèn trong phòng
- Xác định chiều cao chữ thể hiện trên mặt bằng tại Luminaire Text Height
Nếu muốn sửa đổi các thông số của căn phòng đã có sẵn, click lên hình vẽ căn phòng trên
màn hình làm việc, rồi bấm chuột phải chọn nút ID/Edit
Nếu muốn vẽ căn phòng ta có thể chọn nút Draw (chức năng này thường sử dụng khi ta
vẽ lại mặt bằng từ file Auto CAD đã nhập sẵn)
Hình 3.2: Màn hình xác định kích thước căn phòng c) Tạo trần nghiêng
- Chọn Create Sloped Ceiling tại màn hình Room Definition Màn hình Sloped CeilingConstructor xuất hiện
- Chọn hướng của đỉnh nhà (Peak Direction)
- Loại mái nhà (Ceiling Type)
- Đưa các kích thước X hoặc Y (tùy thuộc vào loại Peak Direction) và chiều cao Z củamái nhà
- Đưa giá trị bước tính (steps) đối với mỗi mái nhà Click OK
Trang 8Hình 3.3 Hình dạng và kích thước mái nhà
Hình 3.4 Hình chiếu đứng của căn phòng với số mái là 2 và số
bước tính toán là 3 đối với mỗi mái
d) Tạo tường nghiêng
- Chọn Create Sloped Wall tại màn hình Room Definition
- Đưa tọa độ (X,Y) của các điểm đầu và cuối của tường
- Đưa chiều cao tường và số bước tính toán đối với mỗi phần tường Click OK
Khi muốn bỏ trần nghiêng hoặc tường nghiêng ta chỉ việc chọn phần muốn bỏ, bấm chuộtphải chọn ID/Edit, màn hình Edit Room Definition xuất hiện Click Remove SlopedCeiling hoặc Remove Sloped Wall
Khi muốn chuyển đổi giữa các phòng ta click lên nút Room và chọn trong danh sách
2- Tạo mặt bằng đối với chiếu sáng ngoài trời
Đối với chiếu sáng ngoài trời, chỉ tính thành phần quang thông trực tiếp, nên thời giantính toán sẽ nhanh hơn chiếu sáng trong nhà
- Click Exterior trên thanh công cụ, hoặc chọn View/Exterior trên Main Menu
- Màn hình New Site Definition hiển thị
- Đưa kích thước và vị trí mặt bằng vào các ô tương ứng
- Nhập vào chiều cao chữ (Luminaire Text Height) hoặc để mặc định
Trang 9Hình 3.5 Màn hình xác định kích thước mặt bằng 3- Tạo mặt bằng đối với chiếu sáng đường phố
- Chọn Add/Roadway từ Main Menu hoặc chọn Add Roadway trên Toolbar Màn hìnhRoadway Properties xuất hiện
Hình 3.6 Màn hình xác định kích thước mặt đường
- Chọn loại đường Road Type: một chiều (Single) hoặc hai chiều (Divided)
- Đưa các thông số của con đường: rộng (Width), dài (Length), số làn xe (No of Lanes),
bề rộng dải phân cách (Median Width) nếu có, hướng (Rotation), vị trí của con đường(Road Origin), loại vỉa hè (Pavement Type)
- Chọn lưới tính toán: đưa các thông số vào phần Grip For Northbound Lanes hoặc tachọn các thông số mặc định bằng cách chọn Set RP-8 Defaults Theo RP-8 độ chói trênmặt đường và độ chói gây bởi các nguồn chói lóa khác (roadway luminance, veilingluminance) được tính trên các vạch song song với lề đường và ¼ bề rộng làn đường
Trang 10- Đưa giá trị vào hộp thoại Windshield cutoff (Windshield cutoff Height: góc nhìn củangười quan sát tạo bởi đường nằm ngang với tấm kính chắn gió) Chiều cao mắt ngườiquan sát được mặc định 4.75’
- Nếu mặt đường có dải phân cách, ta có thể chọn Copy Grid to Other Side of Median nếumuốn
- Chọn Edit Display Settings nếu muốn thay đổi màu sắc và số đường cong (đẳng rọi hay
độ chói) trên mặt đường
Để thay đổi thông số mặt đường:
- Click lên con đường, bấm nút chuột phải chọn ID/Edit
- Thay đổi các thông số cần thiết
3.2 NHẬP MẶT BẰNG TỪ CÁC CHƯƠNG TRÌNH KHÁC
Ta có thể nhập các mặt bằng được tạo thành từ khác có phần mở rộng .DXF (DataExchange Format) hoặc DWG (Auto CAD Drawing)
1- Nhập file có phần mở rộng DXF
- Chọn File/Import from DXF/DWG từ Main Menu
- Trong danh sách chọn file (*.DXF) hoặc file (*.DWG)
- Chọn đường dẫn và chọn file CAD cần nhập từ Look in
- Click Open Bản vẽ sẽ hiện ra trên màn hình
Chú ý: Cần chuyển file *.DWG thành file *.DXF trong chương trình Auto CAD trước khinhập vào Luxicon
2- Sửa đổi các thông số tại màn hình DXF import
- Click nút Highlight
- Click nút Add hoặc Remove
b) Tạo phần Luxicon Layers Settings
Để các file CAD có thể nhập được vào Luxicon cần phải duy trì hệ thống lớp (PreserveDXF Layers) ở file CAD hoặc nhập nó trên một lớp có trong Luxicon (Use Luxicon
Trang 11Layer) Chúng ta có thể mở hoặc tắt các lớp DXF trong Luxicon sau khi bản vẽ đã đượcnhập
c) Nhập các file DXF và DWG lên mặt bằng
Ta có thể nhập các file CAD vào Room, floor hoặc site hiện có hoặc mới File DXF chỉ cóthể vô site khi đang ở hệ chiếu sáng ngoài trời hoặc vào Floor, Room khi đang ở hệ chiếusáng trong nhà
- Click vào hộp thoại Add to chọn mặt bằng thích ứng
- Nếu muốn thay đổi góc tọa độ DXF thì nhập các số vào các ô X,Y
- Chọn tỷ lệ (scale): nếu giữ nguyên như bản gốc thì hệ số tỷ lệ 1:1 Nếu hệ số tỷ lệ bằng0,25 thì bản vẽ mới sẽ có tỷ lệ 1:4 so với bản vẽ gốc
- Ngoài ra ta có thể xoay bản vẽ
d) Tại phần Auto CAD
- Version: phần này được Luxicon mặc định
- Units: tùy chọn hệ đơn vị (Scientific, Decimal, Architectural…)
- Tạo Room, floor hoặc site lơn hơn phạm vi bản vẽ
- Chọn Assist/Digitizer từ Main Menu
- Click tọa độ điểm thứ nhất trên hình vẽ, thường là điểm phía dưới bên trái, click tọa độđiểm thứ hai, thường là điểm phía trên bên phải
Trở lại kích cỡ ban đầu (Recalibrate):
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Lựa chọn vùng muốn thay đổi kích cỡ
- Bấm chuột phải, chọn ID/Edit
- Click Recalibrate
- Lặp lại các bước như phần calibrate
Trang 123.3 XUẤT FILE CAD THÀNH FILE *.DXF
Màn hình CAD (Plan View) có thể được xuất thành một file *.DXF hoặc *.DWG(AutoCAD) để dùng cho những chương trình khác
- Chọn File/Export to DWG từ Main Menu Màn hình DXF/DWG Export hiển thị
- Chọn đường dẫn sẽ chứa file CAD được xuất
- Click vào hộp File Name và nhập một tên mới từ bàn phím hoặc có thể sử dụng tên cũ
- Click Save Màn hình DXF Export hiển thị
- Click OK Màn hình CAD được xuất thành file DXF/.DWG
3.4 CHỌN ĐỘ RỌI VÀ MẬT ĐỘ CÔNG SUẤT
1- Chọn độ rọi trung bình
Có hai cách thức chọn độ rọi:
Chọn độ rọi theo yêu cầu người sử dụng bằng cách nhập giá trị độ rọi ngang trung bình
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
cần đạt vào hộp thoại Target Avg Horiz Illum tại màn hình New Room Definition
Hình 3.6 Chọn độ rọi theo tiêu chuẩn Mỹ
Hoặc chọn độ rọi theo tiêu chuẩn IES:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Tại màn hình New Room Definition chọn nút IES Selection Màn hình IES
Selection Procedure hiển thị
- Chọn loại công việc theo danh sách
- Chúng ta có thể thay đổi lứa tuổi người làm việc, hệ số phản xạ trên bề mặt làm việc và
độ chính xác công việc
- Click OK
2- Mật độ công suất (Target Unit Power Density-UPD)
Trang 13Mật độ công suất là giá trị công suất trên một đơn vị diện tích Giá trị này được Luxiconmặc định, ta có thể thay đổi bằng cách nhập vào hộp thoại Target Power Density tại mànhình New Room Definition Tuy nhiên trong quá trình tính toán mật độ công suất thực sẽđược hiển thị trên thanh trạng thái, do đó ta không cần nhập thông số này
3.5 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TÍNH TOÁN CHIẾU SÁNG
Các đồ vật được thêm vào trong vùng không gian trong nhà lẫn ngoài trời đều gây ảnhhưởng đến các giá trị tính toán ở vùng không gian đó
Đối với ngoài trời, đó có thể là tòa nhà bên cạnh che ánh sáng trực tiếp rơi lên vùng tínhtoán hay căn phòng có cửa sổ trên tường, trên mái nhà Trong một dự án giới hạn 20 đồvật ngoài trời Đối với không gian bên trong, các đồ vật có thể là các đặc điểm kiến trúchoặc đồ đạc như bàn, ghế, các bức vách ngăn…
Luxicon cung cấp một thư viện các đồ vật để lựa chọn Khi đã có sẵn các vật, ta có thểcopy, tạo ảnh hoặc tạo nhóm một cách nhanh chóng Việc thêm các đồ vật vào dự án sẽlàm tăng thời gian tính toán Do đó chỉ nên thêm những vật có ảnh hưởng lớn đến các giátrị tính toán như các tường phía trong và các khu vực phân chia
1- Tạo các đồ vật (Object)
- Chọn Add Object trên Toolbar hoặc Add/Object từ Main Menu
- Chọn đồ vật mà mình muốn
- Màn hình Object Properties hiển thị
- Đưa các thông số của đồ vật (tên, kích thước, vị trí, hệ số phản xạ, hướng…) hoặc chấpnhận như mặc định
- Đánh dấu “√” vào hộp thoại Exclude from Calculations để loại bỏ ảnh hưởng của đồ vậtlên các tính toán ánh sáng
Để chọn lại các đặc tính của vật, ta click chuột trái vào vật, sau đó click chuột phải chọnID/Edit từ Menu, hoặc chọn ID từ Toolbar hoặc Modify/ID/Edit từ Main Menu
Ta cũng có thể di chuyển (Move), sao chép (Copy), xóa (Delete), tạo mảng (Array), tạoảnh (Mirror) Muốn bỏ qua ảnh hưởng của vật đến các kết quả tính toán ta click Disable,lúc đó vật sẽ có bóng mờ, ngược lại ta có thể chọn Enable
Khi chúng ta đang ở phần chiếu sáng ngoài trời và muốn đặt các đồ vật có liên quan đếncăn phòng thì ta có thể chọn ở một tầng nào đó và <all+contents> dưới Room Các cửa sổtrên tường và cửa sổ trên mái nhà (skylights) sẽ xuất hiện trong phòng
Trang 14Hình 3.7 Các hình dạng đồ vật 2- Bố trí các vật chèn (Inserts)
Chúng ta có thể phân bố các đồ vật trên tường, sàn, trần Các đồ vật có thể là cửa ra vào, bứctranh, tấm thảm và bảng đen…
- Chọn Add Insert trên Toolbar hoặc Add/Insert từ Main Menu
- Đưa các thông số của đồ vật (giống như phần Add Object)
3- Bố trí cửa sổ (Window)
Ta có thể bố trí các của sổ trên tường hoặc trên trần bằng cách:
Hình 3.8 Các thông số của cửa sổ
- Chọn Add Window từ Toolbar hoặc Add/Window từ Main Menu
- Màn hình Window Properties hiển thị
- Nhập tên, kích thước, vị trí của cửa sổ
- Nhập giá trị hệ số phản xạ (Reflectance), hệ số truyền nhiệt (Transmittance)
Trang 15- Chọn bề mặt phân bố của sổ (Select Room Surface) Để tạo một dãy các cửa sổ ta thực hiện nhưsau:
- Click chuột trái vào cửa sổ
- Click chuột phải, chọn Array…/Rectangular từ Menu
- Màn hình Array Definition hiển thị
- Chọn số lượng cửa sổ (# of columns) và khoảng cách giữa chúng (Col spacing)
Hình 3.9 Màn hình phân bố các đồ vật
Trang 16CHƯƠNG 4: LỰA CHỌN BỘ ĐÈN4.1 CÁC PHƯƠNG PHÁP LỰA CHỌN BỘ ĐÈN
Luxicon cho phép chúng ta có thể sử dụng một trong nhiều phương pháp để lựa chọn bộđèn Đó là các phương pháp:
- Cooper Database (cơ sở dữ liệu Cooper)
- Cooper Hit List (danh sách Cooper)
- Catalog Number (mã số catalog)
- Brand Name (tên sản phẩm)
- Trade Name (tên thương nghiệp)
- IES file (nhập từ bên ngoài)
Ngoài ra còn có phương pháp Project Luminaire Search được sử dụng khi chúng ra làm việc trong phần Luxicon Wizards
1- Phương pháp cơ sở dữ liệu Cooper (Cooper Database)
Đây là phương pháp toàn diện nhất, chứa nhiều thông số cần thiết và tự động gán cácthông số đó vào bản liệt kê
Chúng ta có thể đưa ra ít hoặc nhiều các thông số về catalog, đặc tính bộ đèn và đường phốiquang của bộ đèn chúng ta cần, mà không nhất thiết phải điền hết những thông số màchương trình đòi hỏi Nếu các thông số mà đưa ra càng nhiều thì vùng lựa chọn bộ đèn càngchặt chẽ hơn, sát với các yêu cầu mà ta đòi hỏi
Quá trình lựa chọn
Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add Luminaire to schedule trên Toolbar Phương pháp lựa chọn bộ đèn đã mặc định trước (default selection) sẽ hiện ra Nếu ta muốn đổi phương pháp khác ta có thể chọn một trong những phương pháp (New Search) ở bên phải màn hình hoặc nếu ta muốn thay đổi phương pháp lựa chọn bộ đèn mặc định có thể vào File/Configuration từ Main Menu
Chọn Cooper Lighting Database Search Màn hình hiện ra và chúng ta sẽ nhập các thông
số bộ đèn cần thiết mà chúng ta có
- Phần Catalog Information (thông số trong Catalog):
- Brabd Name: tên loại bộ đèn hãng Cooper
- Product Line: mặt hàng hãng Cooper
- Trade Name: tên thương mại hãng Cooper
Trang 17- Catalog Number: mã số bộ đèn trong catalog
- Phần Luminaire Characteristics: (đặc điểm bộ đèn)
- Luminaire Type: chọn All, Interior, Exterior hoặc Poles/Other Sau đó chọn loại chiếusáng trong danh sách (ví dụ: Down Light, Cove Light, Strips, Area Lighting…) Ta cóthể tham khảo thêm tiếng Việt tại Phụ lục (phần B: các loại bộ đèn)
- Project Type: chọn loại đối tượng trong danh sách (ví dụ: Commercial Conference,Industrial Aisle, Institutional Church…) Tham khảo tiếng Việt tại phụ lục (phần C: đốitượng chiếu sáng)
- Listings: chọn mã vùng
Hình 4.1 Nhập các thông số lựa chọn bộ đèn
Phần Photometric Information: (thông số ánh sáng)
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Distribution: chọn loại phân bố trong danh sách
- Total Wattage: tổng công suất một bộ đèn bao gồm cả trong ballast Cho giá trị công suấtcần thiết:
Nếu ta đánh dấu “=” thì chương trình sẽ tìm chính xác bộ đèn có công suất như vậy
Nếu ta đánh dấu “>” thì chương trình sẽ đưa ra các bộ đèn có công suất lớn hơn
Nếu ta đánh dấu “<” thì chương trình sẽ đưa ra các bộ đèn có công suất nhỏ hơn
Hoặc nếu ta đưa hai giá trị thì chương trình sẽ đưa ra các bộ đèn có công suất nằm trongkhoảng đó
- Percent Efficiency: đưa giá trị hiệu suất cần thiết Cùng tương tự như phần Total Wattage
ta chọn dấu = , > hoặc <
- Photometry Required: Chúng ta đánh dấu phần này nếu chúng ta cần tính toán chiếu sáng.Nếu không trong kết quả lựa chọn các bộ đèn sẽ có thể có những bộ đèn không có đường
Trang 18phối quang và chúng ta không thể sử dụng chúng đẻ tính toán Mặc khác có đường phốiquang ta có thể quan sát và lựa chọn bộ đèn thích hợp.
- Source Type: chọn loại bóng đèn trong danh sách (ví dụ: Fluorescent, CompactFiuorescent, High Pressure Sodium, hoặc Metal Halide…)
- Number of Lamps: đưa giá trị số bóng đèn trong một bộ đèn Cũng tương tự như phần totalwattage ta chọn dấu =, > hoặc <…
Loại bỏ các thông số lựa chọn
Chúng ta có thể xóa bỏ các thông số lựa chọn theo phương pháp Cooper DatabaseSearch để chọn theo phương pháp khác, bằng cách click lên Reset all criteria phía trênnút Search
Lựa chọn và xem kết quả
- Click lên nút Search Số bộ đèn sẽ hiện dưới nút Search
- Chúng ta xem kết quả bằng cách click lên thanh Search Reults phía trên màn hình Mànhình kết quả các bộ đèn xuất hiện
Hình 4.2 Danh sách các bộ đèn theo dữ liệu Cooper
- Chọn bộ đèn ta muốn Hình dạng, đường phối quang bộ đèn xuất hiện
- Chọn vài bộ đèn: giữ nút Ctrl và chọn những bộ đèn khác nhau.
- Chọn một nhóm bộ đèn: bằng cách chọn bộ đèn đầu và giữ nút Shift rồi click bộ đèn
cuối
- Click OK Màn hình Luminaire Type xuất hiện.
Ký hiệu loại bộ đèn
Trang 19Trong dự án chúng ta thường sử dụng nhiều loại bô đèn khác nhau Do đó chúng tacần phải ký hiệu mỗi loại bộ đèn đã lựa chọn bằng một ký hiệu nào đó, rồi được lưu vàodanh sách các bộ đèn của dự án Chúng sẽ sử dụng sau này để tính toán.
- Nhập ký hiệu (ví dụ: A) vào hộp thoại Type tại màn hình Luminaire Type.
- Thay đổi catalog number nếu cần thiết
- Click OK Màn hình Luminaire Editor xuất hiện
Hình 4.3 Ký hiệu loại bộ đèn 2- Phương pháp Cooper Hit list (danh sách Cooper)
Hit list là một danh sách gồm tất cả bộ đèn thuộc hãng Cooper được sắp xếp theo ngày sửdụng hoặc theo mức độ thường được sử dụng Do đó có hai phương pháp lựa chọn bộ đèn:
- Lựa chọn các bộ đèn thường hay sử dụng (frequency of use)
- Lựa chọn các bộ đèn theo ngày sử dụng (by date) với số lượng tối đa 20 bộ đèn trong danhsách
Quá trình lựa chọn:
- Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add luminaire to schedule trên Toolbar
- Chọn Cooper Hit list từ New Search Màn hình Cooper lighting Hit List xuất hiện
Hình 4.4 Danh sách các bộ đèn theo Cooper Hit List
Trang 20- Chọn một trong hai phương pháp (Most frequently Used hoặc Most recently Used) Danhsách các bộ đèn xuất hiện.
- Đánh dấu các bộ đèn cần chọn
- Click OK
3 Phương pháp Catalog Number (mã số catlog)
Khi chúng ta biết mã số catalog của bộ đèn thì chúng ta có thể sử dụng phương pháp này
Mã số catalog ta biết nhờ nhìn ở Specification Sheets Ngoài ra Luxicon còn cho phép lựachọn các bộ đèn không cần biết tới toàn bộ mã số catalog, mà một phần cũng được
Quá trình lựa chọn:
- Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add /luminaire to schedule trên Toolbar
- Chọn Cat # tại New Search Màn hình Cooper lighting Catalog Numbern Search xuất hiện
Hình 4.5 Danh sách các bộ đèn theo mã số catalog
- Đầu tiên ta chọn một trong phần sau: begins with hoặc includes hoặc ends with
- Kế đó đánh mã số catalog của bộ đèn và chúng ta có thể chọn bộ đèn trong AvailableSpecification Sheets Click find Next cho phép tìm bộ đèn kế tiếp ở phía dưới danh sách
- Đánh dấu lên bộ đèn đã chọn, ở hộp bên cạnh xuất hiện hình dạng bộ đèn đó và khi đánhdấu ở danh sách thứ hai sẽ hiện đường phối quang của bộ đèn đã chọn
- Click OK
4- Phương pháp Cooper Lighting Brand Name (tên nhãn hiệu chiếu sáng)
Chúng ta có thể chọn bộ đèn bằng cách mở một trong những tập sách và nhìn nội dung trongđó
Quá trình lựa chọn:
- Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add luminaire schedule trên Toolbar
Trang 21-Chọn Binder (hình các tập sách) từ New Search Màn hình Cooper lighting Brand NameSeach xuất hiện.
- Chọn sách nào có chứa các thông số bộ đèn muốn chọn và lựa chọn bộ đèn trong sáchSpecification Sheets, ta sẽ có bộ đèn và đường phối quang của nó
- Click OK
5- Phương pháp Cooper Trade Name (tên thương mại)
Phương pháp này cho phép chúng ta dễ dàng lựa chọn bộ đèn, ngay cả khi chưa biết chínhxác bộ đèn nào chúng ta muốn sử dụng Ví dụ: ta muốn chiếu sáng Galleria (phòng trưngbày), ta chỉ việc chọn Galleria trong Trade Name Search, thì sẽ hiện danh sách các bộ đèn cóthể sử dụng ở lĩnh vực đó
Quá trình lựa chọn
- Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add Luminaire to Schedule trên Toolbar
- Chọn nút TM từ New Search Màn hình Cooper Lighting Trade Name xuất hiện
Hình 4.7 Danh sách các bộ đèn theo tên thương mại
- Chọn lĩnh vực sử dụng trong Trade Name Tiếp theo đó lần lượt chọn bộ đèn trongAvailable Specification ta sẽ có hình dạng và đường phối quang của nó
6- Phương pháp IES File
Chúng ta có thể sử dụng bất cứ bộ đèn nào có file IES được cài vào máy tính
Quá trình lựa chọn
- Chọn Add/Luminaire từ Main Menu hoặc chọn Add Luminaire to Schedule trên Toolbar
- Chọn nút IES từ New Search Màn hình Cooper Lighting IES File Selection xuất hiện
- Click Browse và chọn file mà ta muốn nhập
Trang 22- Nếu số bộ đèn chọn nhiều hơn một thì ta đánh số bộ đèn trong hộp thoại Và như vậy ta sẽ
có bộ đèn cần thiết và đường phối quang của nó
- Click OK
7- Phương pháp Project Luminaire Search (tìm kiếm bộ đèn trong dự án)
Phương pháp này chỉ được sử dụng khi chúng ta làm việc trong Luxicon Wizards
Nó cho phép chúng ta chọn bộ đèn một cách nhanh chóng
Quá trình lựa chọn
- Chọn Luminaire từ New Search
- Danh sách Project Luminaires xuất hiện Chọn bộ đèn Click OK Bộ đèn được gán vàoWizard
Các biểu tượng cho biết các yếu tố liên quan của bộ đèn đã được thêm vào hoặc sửa đổi và
bộ đèn mới đã được lưu vào trong cơ sở dữ liệu của người sử dụng Biểu tượng đô la $ chobiết các thông số kinh tế đã được thêm vào, biểu tượng mũi tên cho biết tờ thông số kỹthuật của bộ đèn đã được chú thích trong catalog điện tử và biểu tượng cho biết một thông
số nào của bộ đèn đã được thay đổi
2- Các đặc tính bộ đèn
Để tham khảo cấu trúc, các đặc tính điện, ánh sáng, lĩnh vực sử dụng của loại bộ đèn lựachọn trong catalog ta chọn View Spec Sheet (tờ các thông số kỹ thuật) Chọn Print SpecSheet để in các thông số loại bộ đèn lựa chọn
Để xem các kết quả của bộ đèn được lựa chọn ta click Report Tại màn hình Report đưa racác thông số bộ đèn, Ballast, đường phối quang, hệ số sử dụng (CU Table), giá thành
Trang 23ta có thể thay đổi giá trị Light Loss Factor (hệ số suy giảm), Workplane Height (chiều cao bềmặt làm việc) hoặc Suspension Length (khoảng cách từ đèn đến trần) nếu cần thiết
Trang 24Hình 4.8 Màn hình đánh giá số lượng bộ đèn
Chú ý: Nếu bộ đèn lựa chọn cần thay đổi một số đặc tính thì phần Quantily và Report chỉnên tham khảo sau khi đã thay đổi thông số các bộ đèn tại màn hình Luminaire Editor
4- Vai trò của Quick Add
Sau khi lựa chọn, tham khảo các đặc tính bộ đèn và số lượng bộ đèn ta có thể chọn nútQuick Add nếu ta không cần thiết phải thay đổi các đặc tính bộ đèn Điều này cho phépchúng ta đến thẳng trực tiếp màn hình New Luminaire Definition, bỏ qua phần LuminaireEditor Nếu chúng ta đang ở phần Luminaire Editor thì nút Quick Add không còn giá trị
4.3 THAY ĐỔI CÁC THÔNG SỐ BỘ ĐÈN
Tại phần Luminaire Editor cho phép ta đưa nhiều thông số về bộ đèn Chúng ta có thể thayđổi biểu tượng, đặc tính bộ đèn, bóng đèn, Ballast, giá cả và các thông số khác Để hiển thịmàn hình Luminaire Editor có ba phương thức:
Hình 4.9 Màn hình thay đổi các thông số bộ đèn
- Sau khi chọn được bộ đèn từ màn hình Cooper Lighting Search Criteria, click OK, mànhình Luminaire Editor hiển thị
Trang 25- Click Luminaire Editor trên thanh công cụ
- Chọn View/Luminaire Editor từ Main Menu Màn hình Luminaire Editor hiển thị
1- Thay đổi biểu tượng bộ đèn (Luminaire Symbol)
Dựa vào hình dạng bộ đèn, Luxicon mặc định một biểu tượng hình chữ nhật, hình tròn hoặchình vuông của bộ đèn Ta có thể thay đổi các biểu tượng này theo các bước sau:
- Click ô cạnh Use 2D Symbol in CAD Màn hình Symbol Menu hiển thị
Hình 4.10 Các biểu tượng bộ đèn
- Mỗi loại bộ đèn ứng với một biểu tượng Chọn loại bộ đèn mà ta muốn nhìn, click lên biểutượng đó Màn hình Symbol thứ hai xuất hiện và ta có thể chọn biểu tượng mong muốn Cònnếu không chọn được biểu tượng như ý muốn, ta trở về Family Menu bằng cách click lên nútFamilies
- Từ màn hình Symbol Menu ta có thể quan sát đường phối quang và các thông số bộ đènbằng cách click nút Hint
Hình 4.11 Hình dạng đường phối quang
Ta có thể thay đổi tỷ lệ mặc định của biểu tượng bộ đèn
- Đánh dấu vào Use 2D Symbol in CAD để chọn tỷ lệ mới ký hiệu bộ đèn
Trang 26- Nếu ta chọn ký hiệu khác, Luxicon sẽ thừa nhận kích thước của ký hiệu được biểu diễntrên màn hình
- Ta có thể tăng hoặc giảm kích thước của ký hiệu được chọn, bằng cách nhập các hệ sốX,Y Các hệ số này được nhân với kích thước mặc định để có được kích thước ký hiệu mớiChú ý: Nói chung ta không cần thiết phải thay đổi biểu tượng, kích thước biểu tượng khikhông cần thiết
2- Thay đổi các thông số bóng đèn
- Click Lamp trên màn hình Luminaire Editor Các thông số bóng đèn gồm có: loại đèn, hệ
số suy giảm quang thông, mã hiệu, số lượng, công suất, quang thông, tuổi thọ, chỉ số màu,nhiệt độ màu Tại đây ta có thể thay đổi hệ số suy giảm quang thông (Lamp LumenDepreciation), chỉ số màu (CRI) và nhiệt độ màu (Colour Temperature)
Trang 27- Click Search Số bóng đèn được tìm thấy sẽ hiển thị tại góc phải bên dưới màn hình LampDatabase Search, mã số catalog của các bóng đèn cũng được hiển thị trên màn hình Ta cóthể nhập giá của bóng đèn (Selected Lamp Cost), nó sẽ được lưu cho việc tính toán kinh tế(Economic Calculations) sau này
- Chúng ta có thể xóa các thông số cần tìm bất cứ lúc nào bằng cách chọn nút Clear All
- Nếu ta đánh dấu vào ô nhỏ ở góc trái bên dưới màn hình Lamp Database Search, hệ số suygiảm ánh sang sẽ thay đổi Nếu không chọn phần này thì chỉ có quang thông bóng đèn và mãhiệu thay đổi
- Chọn bóng đèn thay thế từ danh sách, click OK, các đặc tính của bóng đèn được nhập vàophần Luminaire Editor
- Click Reset Lamp to Original để chọn lại bóng đèn ban đầu
Ý nghĩa hai hệ số trên màn hình Lamp Database Search:
3-Thay đổi các thông số ballast và chọn nguồn dự phòng
a) Thay đổi các thông số ballast
- Click Ballast/Emergency trên màn hình Luminaire Editor, các thông số ballast được hiểnthị Nhập điện áp (Voltage), số ballast (Number of Ballast)
Hình 4.14 Bảng các thông số ballast
Nếu muốn thay đổi ballast khác thì ta click Change Ballast (Optional) Màn hình BallastDatbase Search hiển thị
Trang 28Hình 4.15 Lựa chọn loại ballast khác
- Click vào hộp thoại Ballast Type để chọn loại ballast Sau đó click Search để tìm kiếm
- Ta có thể đưa giá ballast vào Select Ballast Cost, thông số này được lưu lại cho phần tínhtoán kinh tế này
- Chọn một ballast trong danh sách, hệ số ballast (Ballast Factor) sẽ thay đổ nếu hộp dướigóc trái màn hình được đánh dấu; nếu không chỉ mã hiệu ballast thay đổi, còn hệ số ballastvẫn không đổi
- Click Clear All nếu muốn loại bỏ các thông số ballast đã lựa chọn
b) Chọn nguồn dự phòng và tính toán chiếu sáng sự cố
Luxicon cho phép chọn nguồn dự phòng cho từng bộ đèn cho dự án Ta có thể tính toánriêng đối với nguồn dự phòng và kiểm tra lại các độ rọi của chiếu sáng sự cố
- Click Ballast/Emergency trên màn hình Luminaire Editor
- Đánh dấu vào hộp thoại Order with Optional Battery nếu ô đó sáng, còn nếu ô đó mờ thìkhông cho phép sử dụng bộ đèn đó với nguồn dự phòng
- Các thông số của nguồn dự phòng hiển thị Ta có thể thay đổi lượng quang thông tạiEmergency Output trong khoảng cho phép bên cạnh trông ô Emergency Output
- Chọn Save To User Database để lưu các bộ đèn với nguồn dự phòng
Để tính toán chiếu sáng sự cố:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
Chú ý: Nếu muốn lưu lại bộ đèn có nguồn dự trữ sử dụng sau này thì chọn Save To UserDatbase
4- Thay đổi hệ số suy giảm ánh sáng (Light Loss Factor – LLF)
Ta có thể sửa đổi LLF ở phần Configuration, Luminaire Editor và Definition
a) Tại phần Configuration
Trang 29- Chọn File/Configuration… từ Main Menu.
- Click thanh Luminaire
Click vào ô bên cạnh LLF , màn hình Light Loss Factor Caculator xuất hiện
Hình 4.16 Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ số suy giảm ánh sáng
Màn hình được chia thành hai phần:
Phần 1: bao gồm tám yếu tố (bụi bẩn trên bộ đèn, sự già hóa bộ đèn, các bề mặt phản xạ,
b) Tại phần Luminaire Editor
Sau khi hoàn thành phần lựa chọn bộ đèn thì ta đến được phần Luminaire Editor hoặc clickLuminaire Editor trên Secondary Toolbar
Để thay đổi các thành phần trong LLF, click lên ô bên cạnh Total Light Loss Factor
Ta lần lượt vào phần Lamp và Ballast để lựa chọn giá trị hệ số suy giảm quang thông (LampLumen Depreciation) và hệ số Ballast (Ballast Factor) cho từng loại bộ đèn
c) Tại phần Luminaire Definition
Sau khi lựa chọn xong các đặc tính bộ đèn Click Add To Plan Màn hình LuminaireDefinition hiển thị hoặc ta chọn bộ đèn trên mặt bằng, kế đó bấm chuột phải chọn ID/Edit.Màn hình Edit Luminaire Properties xuất hiện
Chọn ô cạnh LLF Màn hình LLF Calculator hiển thị Thay đổi các yếu tố cần thiết
Trang 30Chú ý: Tại Luminaire Editor và Luminaire Definition chúng ta thay đổi tám yếu tố tác độnglên Suggested Luminaire LLF Những giá trị này không làm thay đổi giá trị mặc định trongphần Configuration, mà chỉ trực tiếp tác động lên bộ đèn trên mặt bằng Những bộ đèn cótận cùng là file IES thì không thể thay đổi được
5- Một số thao tác cơ bản tại màn hình Luminaire Editor
Thêm loại bộ đèn
Khi chúng ta đang làm việc tại phần Luminaire Editor, chúng ta có thể đưa thêm vài loại bộđèn nữa trong chương trình bằng cách:
- Chọn nút Add ở phía trên cùng màn hình Luminaire Editor
- Màn hình lựa chọn bộ đèn xuất hiện Chọn bộ đèn mong muốn
Copy bộ đèn
Khi chúng ta muốn thêm một loại bộ đèn không khác nhiều so với loại bộ đèn đã có Conđường ngắn nhất là copy loại bộ đèn hiện có, sau đó thay đổi những thành phần khác nhau
đó Quá trình đó như sau:
- Chọn bộ đèn trong danh sách mà ta muốn copy
- Click nút Copy, rồi kế đó đặt tên cho loại bộ đèn mới Thay đổi những thông số cần thiết
Xóa loại bộ đèn
- Chọn bộ đèn mà ta muốn xóa trong danh sách
- Chọn nút Del
Thay đổi bộ đèn hiện có
- Chọn bộ đèn mà ta muốn thay thế trong danh sách
- Chọn nút Repl Màn hình lựa chọn bộ đèn xuất hiện cho phép ta chọn loại bộ đèn mới thaythế bộ đèn cũ
Lưu trữ các thông số bộ đèn trong chương trình
Sau khi đã đưa hoặc thay đổi các thông số của các bộ đèn, ta có thể lưu lại các thông số đóbằng cách chọn Save To User Database
Tạo thêm danh mục khác của bộ đèn
Chúng ta có thể đưa thêm các thông số bộ đèn khác với giá trị mặc định trong Luxicon Đểtạo ra danh mục này, chúng ta cần làm các bước sau:
- Tại màn hình Luminaire Editor chọn thanh Other sẽ hiện lên sáu ô User
- Điền các thông số vào các ô này
Trang 31- Chúng ta có thể tạo thêm cột mới và đặt tên cho nó trong phần Schedule Editor
- Ngoài ra chúng ta có thể thêm hoặc xóa bớt cột bằng cách chọn Insert New Column hoặcDelete Column Khi chọn Insert Column, hộp thoại Column Properties xuất hiện Click FieldName, chọn tên cần thiết và thay đổi tên cột (column title) nếu cần thiết Click OK
- Chọn loại bộ đèn trong dự án (Project)
- Hoặc chọn bộ đèn theo một trong bốn phương pháp thích hợp trong New Search PaletteNếu Specification Sheet không có trong dự án, ta chọn Result List trong ô đầu tiên của MainToolbar trong Catalog Sau đó chọn loại ta muốn bằng cách click lên Add To Project
Trang 32Sử dụng phần này khi chúng ta muốn nhìn một phần nào đó trong một trang
- Click nút Hand, đầu cursor sẽ hiện lên một bàn tay
- Click và kéo theo các hướng bất kỳ mà ta muốn, ta sẽ thấy trang đó sẽ dịch chuyển Thảchuột khi đã thấy vùng mong muốn
Zooming
- Chọn nút Zoom tương ứng với loại ta muốn sử dụng
- Click nút Zoom In (hoặc Zoom Out), rồi click lên màn hình nếu ta muốn thu nhỏ (hoặcphóng to) chữ và hình
Jumping
Cho phép ta đến thẳng nơi mong muốn một cách nhanh chóng
- Chọn một trong những đặc tính dưới Jump trong Main Menu
- Hoặc click Application, Description, Energy Data, Line Drawing, Orderring Info,Photometry, Spec Features hoặc More trong Toolbar giữa
Annotating (chú giải)
Khi chúng ta muốn chú giải một phần nào đó của trang, click lên Rectangle hoặc Arrow Vớihai nút này ta có thể tạo ra đường viền hình chữ nhật xung quanh thông tin quan trọng hoặccác mũi tên chỉ vào những điểm đó Ta có thể thay đổi tính chất mặc định đối với Arrows vàRectangle trong Configuration dưới File trong Main Menu
Để tạo Arrow (mũi tên):
- Trước hết di chuyển đến phần trang cần chú giải
- Click lên nút Arrow Đầu cursor biến thành mũi tên
- Dịch chuyển mũi tên đến vùng cần chú giải, click chuột trái
Để tạo Rectangle (hình chữ nhật):
- Trước hết di chuyển đến phần trang cần chú giải
- Click lên nút Rectangle Đầu cursor biến thành dấu cộng (+)
- Click và kéo tạo hình chữ nhật bao xung quanh vùng cần chú giải
- Xong, thả chuột
Thay đổi các thông số trong phần chú giải:
- Click lên nút Arrow hoặc Rectangle, kế đó click lên phần muốn thay đổi
- Click lên nút Properties trên Toolbar và thay đổi bất kỳ thông số nào
Trang 33Xóa phần chú giải:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Click lên nút Arrow hoặc Rectangle, kế đó click lên phần muốn xóa
- Click lên nút Delete trên Toobar
Khôi phục lại kích thước cũ của Rectangle:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Click lên nút Rectangle Đầu cursor chuyển thành dấu cộng (+)
- Đặt cursor lên hình chữ nhật muốn khôi phục lại kích thước
Dịch chuyển phần chú giải
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Click lên nút Rectangle hoặc Arrow Đầu cursor sẽ chuyển thành dấu cộng hoặc mũi tên
- Đặt cursor lên phần chú giải Bấm về kéo đến chỗ cần thiết, xong thì thả chuột
Thoát ra khỏi catalog:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Chọn File/Exit to Luxicon từ Main Menu
- Hoặc chọn Return to Luxicon trên Main Toolbar
Trang 34
CHƯƠNG 5: PHÂN BỐ CÁC BỘ ĐÈN
5.1 PHÂN BỐ CÁC BỘ ĐÈN LÊN VÙNG LÀM VIỆC
Trong Luxicon có hai phương pháp phân bố bộ đèn
- Từ màn hình Luminaire Editior chúng ta có thể chọn lần lượt từng bộ đèn để phân bố lên
- Tại màn hình Luminaire Editor chọn bộ đèn cần thiết
- Click lên Add To Plan Màn hình New Luminaire Definition xuất hiện
- Chọn vị trí và hướng phân bố bộ đèn
2- Chọn và phân bố bộ đèn từ Luminaire Palette
Phương pháp này được sử dụng khi ta muốn phân bố cùng một lúc các loại bộ đèn khácnhau lên mặt bằng
- Vẽ kích thước mặt bằng
- Click lên Luminaire Palette từ Toolbar hoặc chọn View/Palettes/Luminaire từ Main Menu
Hình 5.1 Lựa chọn đặc tính phân bố bộ đèn
Trang 35- Chọn loại bộ đèn ta muốn Màn hình New Luminaire Definition xuất hiện
- Chọn vị trí và hướng phân bố bộ đèn
3- Lựa chọn hoặc thay đổi các đặc tính phân bố bộ đèn
- Tại màn hình New Luminaire Definition (hay Edit Luminaire Properties) chọn bộ đèn cầnthiết tại hộp thoại Type và Layer
- Lần lượt đưa các giá trị yêu cầu đối với chiều cao treo đèn so với trần (Suspension Length),
vị trí đặt bộ đèn (Location), hệ số suy giảm (LLF) Hệ số suy giảm hiện trên hộp thoại là giátrị mặc định, nếu cần thì thay đổi nó
- Nếu muốn vẽ các đường đẳng rọi thì chọn Iso-template Chọn Define Contours đểthay đổi các thông số mặc định
- Chọn Text và đánh chữ cần thiết nếu muốn chữ đó hiện lên mặt bằng cùng với bộ đèn
- Đánh dấu vào hộp thoại Exclude from Calcs nếu muốn loại trừ bộ đèn này khi tính toán
- Để phân bố bộ đèn trên mặt bằng ta chọn một trong các phương pháp phân bố trongAiming Information Section
Chọn None: để tự chương trình phân bố
Chọn None: để tự chương trình phân bố
Chọn By Angle: xoay đèn theo hướng, độ nghiêng, góc xoay
Chọn None: để tự chương trình phân bố
Chọn By Point: phân bố theo điểm
Chọn None: để tự chương trình phân bố
- Muốn biểu thị hướng của bộ đèn ta đánh dấu chọn Display Aiming Vectors
Sau khi click OK, bộ đèn sẽ hiện ra cùng với vector (đường nét đứt trên bộ đèn)
5.2 CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÂN BỐ BỘ ĐÈN
Vị trí mặc định của tất cả các bộ đèn trên mặt bằng là vị trí thẳng đứng và góc
00 được tính theo hướng bắc Khi phân bố, ta có thể phân bố một bộ đèn hoặc các bộ đèncùng một lúc Ngoài ra ta có thể bố trí thành các hàng ngang, dọc bằng cách xoay
đèn theo hướng mong muốn
1- Bố trí theo góc (Aiming by Angle)
Xác định hướng (Orientation), độ nghiêng (Tilt) và xoay (Spin) của bộ đèn
Quy ước
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Trục của bộ đèn nằm trên bề mặt ngang hướng theo hướng Bắc, song song với trục Y
- Góc ngang (Orientation Angle): Góc nằm trên mặt phẳng ngang, được tính từ hướng Bắctheo chiều kim đồng hồ, thay đổi trong khoảng 00 ÷ 3600
Trang 36- Góc nghiêng (Tilt Angle): Góc nằm trên mặt phẳng đứng, thay đổi trong khoảng (-1800 ÷
1800) Trục 00 là đường vuông góc với mặt phẳng bộ đèn hướng xuống phía nam (mặt phẳng
bộ đèn song song với bề mặt ngang) Góc dương được tính từ trục 00 theo chiều kim đồng
hồ trên mặt phẳng đứng Góc âm được tính từ trục 00 theo chiều ngược kim đồng hồ
- Góc xoay (Spin Angle): Góc nằm trên mặt phẳng ngang, được tính từ trục đèn theo chiềukim đồng hồ, thay đổi trong khoảng 00 ÷ 3600
Ví dụ: chọn góc nghiêng bộ đèn 300, trên hình chiếu đứng (East View) ta thấy đường vuônggóc với bề mặt bộ đèn tạo với đường thẳng đứng một góc 300
Hình 5.2 Lựa chọn phương pháp bố trí theo góc với góc nghiêng 30 0
Trình tự thực hiện
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
Từ màn hình New Luminaire Definition:
- Trong phần Aiming Information chọn By Angle
- Nhập giá trị các góc vào các ô tương ứng
Nếu bộ đèn đã phân bố trên mặt bằng:
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Click lên bộ đèn
- Bấm nút chuột phải Chọn ID/Edit hoặc chọn Modify/ID/Edit từ Main Menu
- Màn hình Luminaire Definition xuất hiện Chọn By Angle trong phần Aiming Information.Nhập giá trị các góc vào các ô tương ứng
2- Bố trí theo hướng trên mặt bằng (Aim Orientation Graphically)
Chúng ta có thể xoay bộ đèn theo hướng cần thiết ngay trên mặt bằng và từ đó xác định giátrị các góc
a) Từ màn hình New Luminaire Definition
- Chọn By Angle Click Orient Graphically
Trang 37- Trên bộ đèn xuất hiện một đường mảnh nối liền nó với đầu chuột, ta di chuyển đầu chuộtđến nơi cần thiết và click vị trí đó
- Màn hình Edit Luminaire Properties xuất hiện, trong ô Orientation Angle xuất hiện giá trịtương ứng với góc của bộ đèn trên mặt bằng Bây giờ chúng ta có thể nhập giá trị góc Tilt vàSpin nếu cần
b) Khi bộ đèn đã được bố trí trước trên mặt bằng
3- Phân bố theo điểm (Aim by Point)
a) Khi bộ đèn chưa phân bố trên bề mặt làm việc (Plan view)
Từ màn hình Luminaire Editor, chọn Add to Plan Màn hình New Luminaire Definition xuấthiện
- Chọn By Point trong phần Aiming Information Click Add New Point Luxicon sẽ chophép chọn điểm đầu trên mặt bằng, sau đó tăng dần Click OK
- Khi mặt bằng hiện ra Click lên điểm có tọa độ x, y mong muốn
- Khi mặt đứng hiện ra, click lên điểm có tọa độ z (chiều cao) mong muốn Màn hìnhAiming Point Proprerties xuất hiện
- Đánh tên vào hộp thoại Name, click OK để trở về màn hình New Luminaire Definition
Hình 5.3 Phân bố theo điểm
- Nếu muốn hiện chữ của bộ đèn trên mặt bằng thì chọn Text Info at Point
- Nếu muốn hiện hướng vector trên mặt bằng, chọn Display Aiming Vectors
Trang 38- Bộ đèn sẽ được phân bố vào điểm mà ta đã chọn.
b) Khi bộ đèn đã được đặt trên mặt bằng
- Click lên bộ đèn trên mặt bằng Bấm chuột phải Chọn Aiming, kế đó Define iming Point
- Hoặc click lên bộ đèn trên mặt bằng Chọn Modify/Define Aiming Point từ Main Menu
- Hoặc click lên bộ đèn trên mặt bằng Chọn Add Aming Point trên Toolbar
- Mặt bằng hiện ra Click lên điểm có tọa độ (x,y) mong muốn
- Khi mặt đứng hiện ra, click lên điểm có tọa độ z (chiều cao) mong muốn
5.3 CÁC THAO TÁC CƠ BẢN TRONG PHÂN BỐ CÁC BỘ ĐÈN
1- Thay đổi vị trí bộ đèn
- Click lên bộ đèn trên mặt bằng
- Bấm nút chuột phải Chọn ID/Edit hoặc chọn Modify/ID/Edit từ Main Menu hoặc chọn IDtrong Toolbox
- Màn hình Edit Aiming Point Definition xuất hiện Chúng ta có thể thay đổi tên và vị trí củađiểm phân bố bộ đèn
2- Các hình dạng phân bố các bộ đèn
- Phân bố hình chữ nhật (Rectangular Array)
- Phân bố đối xứng (Polar Array)
- Phân bố hình bàn cờ (Checkerboard Array) Trình tự thực hiện:
- Chọn một bộ đèn hoặc các loại bộ đèn khác nhau bằng cách click lên bộ đèn đầu, giữ phímShift và đánh dấu các bộ đèn tiếp theo
Hình 5.4 Phân bố đèn theo hình chữ nhật hay hình bàn cờ
Trang 39- Click Rectangular Array, Polar Array, Checkerboard Array trong Toolbox hoặc (chọnModify/Array từ Main Menu, rồi chọn Rectangular, Polar hoặc Checkerboard) hoặc (clickchuột phải chọn Array, kế đó chọn Rectangular, Polar hoặc Checkerboard).
- Đối với phân bố theo hình chữ nhật hoặc hình bàn cờ: màn hình Array Definition xuấthiện Đưa giá trị số hàng (Rows: nằm ngang theo hướng Tây, Đông), số cột (Column: thẳngđứng theo hướng Bắc, Nam), khoảng cách giữa các hàng và cột Nếu muốn các bộ đèn phân
bố đối xứng trên mặt bằng thì chọn Center Array
- Phân bố đối xứng qua một tâm (Polar Array):
Màn hình Array Definition xuất hiện Đưa giá trị tâm phân bố, số bộ đèn, góc và bán kínhphân bố
Hình 5.5 Phân bố đối xứng qua tâm
Ta có thể xoay hình dạng bố trí các bộ đèn trong mặt phẳng ngang (Plan views), mặt phẳng
3- Thay đổi hình dạng phân bố các bộ đèn
Sau khi phân bố các bộ đèn, để thay đổi các đặc tính phân bố ta làm như sau:
Trang 40Ta còn có thể thay đổi các đặc tính bộ đèn thông qua màn hình Array Definition bằng cáchchọn các bộ đèn, kế đến click Edit Selected, màn hình Luminaire Edit Properties hiển thị.
4- Các hình thức thay đổi vị trí, hình dạng phân bố
Khi phân bố một bộ đèn trên mặt bằng thì thường được gán giá trị mặc định
Chúng ta có thể thay đổi vị trí của nó bằng cách định vị trí chính xác trong phần LuminaireDefinition Rồi từ đó đặt thêm các bộ đèn cùng loại bằng cách copy, phân bố thành dãy,cung (copy,array hoặc mirror)…
Dịch chuyển bộ đèn
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)
- Click lên bộ đèn Giữ và kéo bộ đèn đến chỗ mong muốn
- Hoặc click lên bộ đèn Bấm chuột phải, chọn Move Bộ đèn sẽ dính với đầu cursor Click
và nhả bộ đèn vào vị trí mong muốn
- Bộ đèn dính vào đầu cursor
- Dịch chuyển bộ đèn đến chỗ mong muốn, bấm chuột trái thả bộ đèn Nếu chọn MultipleCopy tiếp tục click và thả bộ đèn lên mặt bằng Bấm chuột phải để kết thúc copy
- Click lên bộ đèn trên mặt bằng hoặc các bộ đèn (giữ phím Shift và click lên các bộ đèn)
- Chọn Mirror trong Toolbox hoặc (chọn Modify/Mirror từ Main Menu) hoặc (bấm chuộtphải chọn Mirror)
- Khi ta dịch chuyển cursor ta sẽ thấy một bộ đèn đối xứng với bộ đèn cũ qua tâm là cursor.Bấm chuột trái thả bộ đèn vào vị trí mong muốn
Chú ý: Giữ phím Shift sẽ phản chiếu bộ đèn đi bốn hướng
Tạo thành nhóm (User Defined Groups)
Tạo kích cỡ hình vẽ (calibrate)