Ánh trăng

Ánh trăng của nguyễn duy Ánh trăng của Nguyễn Duy Có nhiều tác phẩm vừa mới được ra đời chưa lâu đã bị độc giả quên lãng Nhưng cũng có những thi phẩm bất hủ cùng thời gian và để lại trong lòng người đ[.]

Ánh trăng của Nguyễn Duy

Cú nhiều tỏc phẩm vừa mới được ra đời chưa lõu đó bị độc giả quờn lóng Nhưng cũng cú những thi phẩm bất hủ cựng thời gian và để lại trong lũng người đọc nhiều cảm xỳc sõu sắc Và bài thơ Ánh Trăng của Nguyễn Duy viết năm 1978 in trong tập thơ cựng tờn là một thi phẩm như thế

Bài thơ như 1 lời tõm sự chõn thành : Vầng trăng khụng chỉ là vẻ đẹp của thiờn nhiờn, đất nước mà nú cũn gắn bú với tuổi thơ , với những ngày khỏng chiến gian khổ và trở thành kỷ niệm thiờng liờng

Mở bài 2: Nguyễn Duy thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành trong cuộc khỏng chiến chống Mĩ cứu nước Nguyễn Duy nổi tiếng với cỏc bài thơ như :

“Tre Việt Nam”, “Hơi ấm ổ rơm”, Hiện nay, ụng vẫn tiếp tục sỏng tỏc với những bài thơ tài hoa, đậm chất suy tư “Ánh trăng” (1978) là một trong những bài thơ của Nguyễn Duy được nhiều người ưa thớch bởi tỡnh cảm chõn thành, sõu sắc, tứ thơ bất ngờ, mới lạ vầ giàu chất triết lớ :

Tỏc giả đó mở đầu bài thơ với hỡnh ảnh trăng trong quỏ khứ thơ mộng

và nghĩa tỡnh

“Hồi nhỏ sống với đồng với sụng rồi với bể hồi chiến tranh ở rừng vầng trăng thành tri kỉ”

“Đồng, sụng và bể” gắn liền với những vựng quờ bỡnh dị, hiền hoà là nhưng nơi cất giữ bao kỉ niệm của một thời ấu thơ Cũng chớnh nơi đú, ta bắt gặp

hỡnh ảnh vầng trăng Khi vào chiến trường thỡ trăng đó thật sự trở thành “tri kỉ”  Hai tiếng tri kỉ đó núi hết tỡnh cảm gắn bú keo sơn của trăng và người

Khổ thơ thứ hai như khẳng định vẽ đẹp hiền hoà trần trịu của trăng Vầng trăng đó trở thành người bạn khụng bao giờ quờn

“Trần trụi với thiờn nhiờn hồn nhiờn như cõy cỏ ngỡ khụng bao giờ quờn cỏi vầng trăng tỡnh nghĩa”

“trần trụi và hồn nhiên” là một vẽ đẹp bình dị, hiền hoà, vô t đến lạ th-ờng, không cầu kì, không trang sức Hỡnh ảnh so sỏnh đó tụ đõm lờn cỏi vẽ đẹp trần trụi, hồn nhiờn của trăng Chớnh vẽ đẹp ấy đó khiến con người cảm thấy trăng trở nờn gắn bú trở nờn tỡnh nghĩa và thế rồi :

“Từ hồi về thành phố quen ỏnh điện, cửa gương vầng trăng đi qua ngừ như người dưng qua đường”

khi con người khụng phải sống trong khụng gian rừng nỳi nữa thỡ trăng

cũng trở nờn xa lạ “ỏnh điện, cửa gương” tượng trưng cho một cuộc sống

đầy đủ, sung tỳc cú phần xa hoa mà người lớnh sau khi bước ra khỏi cuộc chiến tranh Và rồi trong chớnh cuộc sống sung sướng đú, con người đó quờn

đi người bạn tri kỉ của mỡnh, người bạn mà một thời xem là “tri kỉ, tỡnh nghĩa” Phộp nhõn hoỏ, so sỏnh “như người dưng qua đường” đó khiến người đọc thờm đau đớn, xút xa, bởi vầng trăng ấy đó bị chớnh con người phụ bạc

 Sự ồn ó của phố phường, những cụng việc mưu sinh và những nhu cầu vật chất thường nhật đó lụi kộo con gười ra khỏi những giỏ trị tinh thần ấy, khiến

họ trở thành kẻ quay lưng với quỏ khứ, quay lưng với tỡnh “tri kỉ”  Phải chăng khi được sống đầy đủ về mặt vật chất, người ta cú thể quờn đi những giỏ trị tinh thần, quờn đi cỏi nền tảng cơ bản của cuộc sống, đú chỡnh là tỡnh cảm con người Cuộc sống hiện đại với ánh sáng chói loà của ánh điện, cửa

gơng đã làm lu mờ ánh sáng của vầng trăng Tác giả đã tạo ra sự đối lập giữa hình ảnh vầng trăng tri kỉ, tình nghĩa trong quá khứ và vầng trăng

"nh ngời dng qua đờng" trong hiện tại Sự đối lập này diễn tả những đổi

thay trong tình cảm của con ngời Thủa trớc, ta hồn nhiên sống với đồng, với sông, với bể, với gian lao "ở rừng", khi ấy trăng chan hoà tình nghĩa, thiên nhiên và con ngời gần gũi, hoà hợp Bây giờ, thói quen cuộc sống phơng tiện đủ đầy khiến ta không còn thấy trăng là tri kỉ, nghĩa tình nữa Nhà thơ nói về trăng là để nói thế thái, nhân tình

Vầng trăng đi qua ngõ

Nh ngời dng qua đờng Nghệ thuật so sánh đợc tác giả sử dụng rất thành công Vầng trăng tri kỉ năm xa bây giờ nh ngời dng, nghĩa là cha hề gặp gỡ, cha hề quen biết, trăng trở nờn xa lạ  Hai tiếng “người dưng” nh xoáy vào tâm can ngời đọc,

nh một nhát dao cứa vào da thịt, vừa đau đớn vừa xót xa Phải chăng khi ngời ta có địa vị và chức quyền thì ngời ta quên đi mất những ngời bạn, những ân nhân đã giúp đỡ mình?

Nhưng rồi một tỡnh huống bất ngờ xảy ra buộc người lớnh phải đối mặt:

“Thỡnh lỡnh đốn điện tắt phũng buyn -đinh tối om vội bật tung cửa sổ đột ngột vầng trăng trũn”

“Đốn điện tắt” là cỏch núi tượng trưng cho những khú khăn, thử thỏch của cuộc đời Lỳc đú, người lớnh bỗng phải đối diện với cỏi thực tại tối tăm Trong

cỏi “thỡnh lỡnh”, “đột ngột” ấy, người lớnh vụi bật tung cửa sổ và bất ngờ

nhận ra người bạn tri kỉ năm xưa của mỡnh – vầng trăng Con người khụng hề biết được rằng người bạn đó bị anh ta lóng quờn luụn ở ngoài kia đang chờ

đợi, luụn dừi theo những bước chõn của anh ta “Người bạn ấy” khụng bao

giờ bỏ rơi con người, khụng bao giờ oỏn giận hay trỏch múc trước sự vụ tõm,

vụ tỡnh của con người Vầng trăng ấy vẫn rất vị tha và khoan dung, sẵn sàng đún nhận tấm lũng của một con người biết sỏm hối, biết vươn lờn hoàn thiện mỡnh

Cuộc đời mỗi con người khụng ai cú thể sống mói trong yờn bỡnh mà khụng cú khú khăn, thử thỏch Cũng như một dũng sụng, đời người là một

chuỗi dài với những quanh co, uốn khỳc Và chớnh trong những khỳc quanh

ấy, những biến cố ấy, con người mới thật sự hiểu được cỏi gỡ là quan trọng, cỏi gỡ sẽ gắn bú với họ trong suốt hành của cuộc đời

“Ngửa mặt lờn nhỡn mặt

cú cỏi gỡ rưng rưng như là đồng là bể như là sụng là rừng”

“Ngửa mặt lờn nhỡn mặt “ là sự đối diện hai hai con người Trong phút giây

ấy, khoảnh khắc ấy con người như bàng hoàng trớc vẽ đẹp kì diệu của

trăng Hai ngời bạn năm xa lại có dịp hội ngộ cùng nhau Con người cảm thấy

cú cỏi gỡ “rưng rưng” tự trong tận đỏy lũng và dường như nước mắt đang

muốn trào ra vỡ oà xỳc động trước lũng vị tha của người bạn “tri kỉ” của

mỡnh cái “rng rng” kia là nỗi ân hận, sự day dứt của con ngời khi họ đối diện với vầng trăng Đối mặt với vầng trăng, bỗng người lớnh cảm thấy như đang xem một thước phim quay chậm về tuổi thơ của mỡnh ngày nào, nới cú

“đồng” “sụng” và cú “bể” Chớnh những thước phim quay chậm ấy làm người

lớnh trào dõng nhưng nỗi niềm và những giọt nước mắt tuụn ra tự nhiờn, khụng chỳt gượng ộp nào! Những giọt nước mắt ấy đó phần nào làm cho người lớnh trở nờn thanh thản hơn, làm tõm hồn anh trong sỏng lại Một lần nữa những hỡnh tượng trong tuổi thơ và chiến tranh được lỏy lại làm sỏng tỏ những điều mà con người cảm nhận được Cỏi tõm hồn ấy, cỏi vẻ đẹp mộc mạc ấy khụng bao giờ bị mất đi, nú luụn lặng lẽ sống trong tõm hồn mỗi con người và nú sẽ lờn tiếng khi con người bị tổn thương  Đoạn thơ hay ở chất thơ mộc mạc, chõn thành, ngụn ngữ bỡnh dị mà thấm thớa, những hỡnh ảnh đi vào lũng người

Vầng trăng trong khổ thớ thứ ba đó thực sự thức tỉnh con người:

“Trăng cứ trũn vành vạnh

kề chi người vụ tỡnh ỏnh trăng im phăng phắc

đủ cho ta giật mỡnh”

Cỏi "giật mỡnh " đỏng trõn trọng và đầy ý nghĩa khộp lại bài thơ trong muụn trựng suy tưởng từ người đọc Vầng trăng kia lặng im khụng núi , khụng oỏn trỏch , vầng trăng cứ lặng lẽ trũn mà khiến hồn người sực tỉnh và trở về với chớnh mỡnh , tỡm lại những dấu yờu xa xưa đó bỏ quờn vào dĩ vóng

-Hình ảnh “trăng tròn vành vạnh” tợng trng cho một quá khứ thuỷ chung son sắt và vẹn nguyên mặc cho ai vô tình lãng quên Tấm lòng bao dung

độ lợng ấy đủ cho ta giật mình” mặc dù trăng không một lời trách cứ

- Trăng tợng trng cho vẻ đẹp bền vững, phẩm chất cao quí của nhân dân, của tình bạn, tình đồng đội trong những tháng năm “không thể nào quên”

- Trăng không hề trách “ngời vô tình” càng chứng tỏ hơn sự bao dung

và lòng độ lợng của trăng

- Hình ảnh trăng im phăng phắc khiến ta nh đang nhìn thấy trăng nh một con ngời bằng xơng bằng thịt hiện trớc mắt ta Phải chăng là cái im lặng của sự nhắc nhỡ, cảnh tỉnh những ai vội vàng quên đi cội nguồn gốc

rễ, quên đi quá khứ của mình, nhất là quá khứ đau thơng mất mát

“Ánh trăng” đã đi vào lòng người đọc bao thế hệ như một lời nhắc nhở

đối với mỗi người: Nếu ai đã lỡ quên đi, đã lỡ đánh mất những giá trị tinh thần qúy giá thì hãy thức tỉnh và tìm lại những giá trị đó Còn ai chưa biết coi trọng những giá trị ấy thì hãy nâng niu những kí ức quý giá của mình ngay từ bây giờ, đừng để quá muộn

Bài thơ không chỉ hay về nội dung mà cón có những nét đột phá trong nghệ thuật Nghệ thuật nhân hoá, tượng trưng kết hợp với thể thơ năm chữ được vận dụng sáng tạo, các chữ đầu dòng thơ không viết hoa thể hiện những cảm xúc liền mạch của nhà thơ Nhịp thơ biến ảo rất nhanh, giọng điệu tâm tình đã gấy ấn tượng mạnh trong lòng người đọc, kết cấu bài thơ

như một câu chuyện  Ánh trăng không chỉ là chuyện riêng của nhà thơ,

chuyện của một người mà có ý nghĩa với cả một thế hệ Hơn thế bài thơ còn

có ý nghĩa với nhiều người, nhiều thời bởi nó đặt ra vấn đề thái độ với quá khứ, những người đã khuất và đối với cả chính mình.