T30 văn bản cây tre việt nam

Ngaøy soaïn Ngày soạn Ngày dạy Tuần 30 Tiết 109 BÀI 26, 27 Văn bản CÂY TRE VIỆT NAM Thép Mới I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT Giúp học sinh 1 Về kiến thức Hiểu và cảm nhận được giá trị nhiều mặt và sự gắn bó cây tr[.]

Ngày soạn:………

Ngày dạy:……….

Tuần 30- Tiết 109 BÀI 26, 27

Văn bản: CÂY TRE VIỆT NAM

Thép Mới

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp học sinh

1.Về kiến thức:

Hiểu và cảm nhận được giá trị nhiều mặt và sự gắn bó cây tre với cuộc sống của dân tộc Việt Nam khiến cây tre trở thành một biểu tượng của đất nước ta

2 Về kĩ năng:

Nắm được những đặc điểm nổi bật của nghệ thuật giàu chi tiết và hình ảnh, kết hợp kể và tả

3.Thái độ:

- Thấy được vai trò của cây tre với con người Việt nam

- Trân trọng, giữ gìn và phát huy những nét đẹp và giá trị của cây trê

II CHUẨN BỊ:

GV: Giáo án + tranh tư liệu về tre

HS: Chuẩn bị theo sự hướng dẫn của giáo viên

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG LÊN LỚP

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG GHI BẢNG Hoạt động 1: Khởi động 5’

Mục tiêu cần đạt:GV kiểm tra sự

chuẩn bị của học sinh , giúp HS có

tâm thế chuẩn bị bài mới

1) Kiểm tra bài cũ: Cô Tô

- Bầu trời Cô Tô sau cơn bão được

miêu tả như thế nào ?

- Con người trên đảo Cô Tô hiện

ra như thế nào ?

- Cảnh mặt trời mọc trên biển như

thế nào?

A Duyên dáng, mềm mại

B Rực rỡ, tráng lệ

C Dịu dàng, bình lặng

D Hùng vĩ, lẫm liệt

2) Giới thiệu bài mới:

Làng quê Việt Nam nơi nào

cũng rợp mát bóng tre, tre là người

bạn của người nông dân Việt Nam

trong cuộc sống hàng ngày, trong lao

động và trong chiến đấu ….Cây tre

đã đi vào lòng người như một huyền

thoại

Hoạt động 2: (5’) HDHS tìm hiểu

phần đọc hiểu chú thích

Mục tiêu cần đạt: GV giúp hs tìm

hiểu chung về tác giả, tác phẩm.

- Theo nội dung đã học

- Lắng nghe

I GIỚI THIỆU CHUNG:

-Yêu cầu học sinh đọc chú thích

H.Em hãy nêu đôi nét về tác giả

Thép Mới ?

H.Em hãy trình bày hoàn cảnh viết

bài của nhà văn ?

Hoạt động 3: (20’) HDHS tìm

hiểu văn bản

Mục tiêu cần đạt: Gv giúp hs khai

thác văn bản, tìm hiểu phân tích

những nét đặc sắc về nội dung,

nghệ thuật.

GV: Hướng dẫn học sinh đọc văn

bản : khi trầm lắng, khi suy tư, lúc

ngọt ngào, dịu dàng, khi khẩn

trương, sôi nổi, lúc phấn khởi Chú ý

nhấn đúng các điệp từ, điệp ngữ,

đồng vị ngữ

-Đọc trước một đoạn

-Gọi học sinh đọc tiếp

-Nhận xét giọng đọc của học sinh

-Yêu cầu học sinh tìm bố cục của

bài ?

-Nhận xét - sửa sai

-Nhấn mạnh mỗi đoạn trùng với

MB, TB, KB của bài văn miêu tả

-Yêu cầu học sinh đọc lại đoạn 1

H.Những phẩm chất nào của tre đã

được thể hiện ?

-GV đọc bài thơ của Nguyễn Duy để

thấy được sức sống dẻo dai, mãnh

liệt của tre

H.Qua những phẩm chất của tre tác

giả đã sử dụng nghệ thuật gì để làm

nổi bật hình ảnh cây tre ?

-Yêu cầu học sinh đọc đoạn 2

H.Tre giúp người dân những gì?

H.Tre còn dùng để làm gì cho trẻ

-Đọc chú thích * -Nêu đôi nét về tác giả Thép Mới

-Trình bày hoàn cảnh viết bài của nhà văn

- Chú ý

- Đọc theo hướng dẫn của giáo viên

- Nhận xét giọng đọc của các bạn

-Tìm bố cục của bài

-Nhận xét- bổ sung

-Mỗi đoạn trùng với 3 phần của bài tập làm văn tả cảnh

-Đọc lại đoạn đầu

-Mộc mạc, cứng cáp, dẻo dai, vững chắc và có mặt khắp nơi

-Sử dụng nghệ thuật nhân hóa

-Đọc đoạn 2 -Nêu theo những chứng kiến trong đời sống hàng

1) Tác giả: Thép Mới tên khai

sinh là Hà Văn Lộc (1925-1991) quê quận Tây Hồ- Hà Nội Ngoài báo chí ông còn viết nhiều về bút kí, thuyết minh phim

2) Tác phẩm: Làm lời bình

cho bộ phim: “cây tre” năm 1956

II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN:

1) Đọc văn bản:

2) Bố cục văn bản: 3 đoạn

-Đ1:Từ đầu… như người-> Những phẩm chất của tre -Đ2: Tiếp theo… chiến đấu -> Tre gắn bó với con người trong mọi hoạt động

-Đ3: Đoạn còn lại -> Tre vẫn mãi là người bạn đồng hành với người Việt Nam trong hiện tại và trong tương lai

3) Hiểu văn bản:

a) Phẩm chất của tre:

-Tre mọc khắp nơi

-Tre cứng cáp mộc mạc, dẻo dai, vững chắc, chí khí như người

-> nhân hóa để làm nổi bật phẩm chất cao quý của cây tre

b)Tre gắn bó với con người:

-Dựng nhà, dựng cửa…

nhỏ, người già ?

H.Trong chiến đấu tre giúp ta làm gì

?

-Yêu cầu học sinh đọc đoạn 3

H.Cây tre trong hiện tại và trong

tương lai sẽ như thế nào ?

-> Cây tre là nền văn hóa độc đáo:

nhạc, sáo, diều, hội họa ….Hình ảnh

tre non trên huy hiệu

Hoạt động 4: (3’) HDHS tổng kết

Mục tiêu cần đạt: GiúpHS nắm nội

dung và nghệ thuật chính

H.Em hãy nêu nghệ thuật của bài ?

H.Nội dung chính của bài là gì?

H: Nêu ý nghĩa của văn bản

Hoạt động 5: (2’) HDHS luyện tập

- Yêu cầu học sinh đọc phần luyện

tập

- Nhận xét

ngày

-Tre làm cọc, làm chông để chống lại quân thù

-Đọc lại đoạn 3

-Vẫn mãi là người bạn thân thiết của người dân Việt Nam

-Nêu nghệ thuật của bài

-Nêu nội dung của bài

-Nêu ý nghĩa

-Cây tre trăm đốt, Thánh gióng, nàng Út ống tre

- Nhận xét

-Giúp người trong công việc sản xuất: thúng, nong, nia, đồ dùng….làm đồ chơi cho trẻ, làm điếu cày cho người già -Tre làm cọc, làm chông để chống lại sắt thép của quân thù

c)Cây tre mãi gắn bó với người:

- Tre làbạn đồng hành của người dân việt Nam trong hiện tại và trong tương lai

- Tre là biểu tượng của thiếu nhi Việt Nam

III TỔNG KẾT:

1) Nghệ thuật:

Nhiều chi tiết hình ảnh có chọn lọc, sử dụng rộng rãi và thành công phép nhân hóa

2) Nội dung:

Cây tre là người bạn thân thiết lâu đời của người nông dân và nhân dân Việt Nam Cây tre có vẻ đẹp bình dị và nhiều phẩm chất quý báu Cây tre đã trở thành một biểu tượng của đất nước Việt Nam, dân tộc Việt Nam

3) Ý nghĩa văn bản:

Là người bạn thân thiết của người dân Việt Nam và là biểu tượng của người dân Việt Nam

IV LUYỆN TẬP:

Tìm một số câu tục ngữ, ca dao, cổ tích nói về cây tre

IV HƯỚNG DẪN CÁC CÔNG VIỆC NỐI TIẾP.: (3’)

-Học bài, tìm thêm ví dụ

-Chuẩn bị bài: Câu trần thuật đơn

Đọc kĩ văn bản

Soạn bài theo đọc- hiểu văn bản

* Rút kinh nghiệm:

………

………

Ngày soạn:………

Ngày dạy:………

Tuần 30 - Tiết 110

Tiếng Việt: CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1.Về kiến thức:

Giúp học sinh nắm được khái niệm về câu trần thuật đơn

2.Về kĩ năng:

Nắm được các tác dụng của câu trần thuật đơn

3 Thái độ:

Thấy được tác dụng của câu trần thuật đơn trong văn bản

Sử dụng đúng câu trần thuật đơn vào bài làm văn

II CHUẨN BỊ:

GV: Giáo án + bảng phụ

HS: Bài soạn

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG GHI BẢNG

Hoạt động 1: Khởi động 5’

Mục tiêu: Kiểm tra bài cũ, giúp

HS có tâm thế chuẩn bịbài mới.

1) Kiểm tra bài cũ:

-Chủ ngữ của câu là gì ?

cho ví dụ ?

-Vị ngữ của câu là gì ? cho

ví dụ ?

-Vị ngữ trong câu “Mặt trời

nhú lên dần dần, rồi lên cho kì

hết” có cấu tạo là:

A.Động từ B Cụm động

từ C.Tính từ D Cụm tính

từ

2) Giới thiệu bài mới:

Câu phân loại theo mục

đích nói thông thường có 4 kiều

câu: Câu trần thuật, câu nghi vấn,

câu cầu khiến, câu cảm thán và

mỗi kiểu câu có nhiệm vụ riêng

Để nắm vững hơn về kiểu câu trần

thuật, hôm nay…

Hoạt động 2 (20’) HDHS tìm

hiểu khái niệm về câu trần thuật

đơn

Mục tiêu: Giúp học sinh nắm

được khái niệm về câu trần thuật

- Theo nội dung đã học

- Lắng nghe

I CÂU TRẦN THUẬT ĐƠN

LÀ GÌ ? 1) Khái niệm:

-Yêu cầu học sinh đọc yêu cầu 1

-Treo bảng phụ có ghi các ví dụ

H.Có tất cả bao nhiêu câu trong

đoạn văn ?

H.Các câu ở bài tập 1 có nhiệm vụ

dùng để làm gì ?

H.Yêu cầu xác định CN, VN trong

các câu trần thuật ?

H.Có mấy câu có một kết cấu C-V

tạo thành có nhiệm vụ là kể, tả,

nêu nhận xét ?

H.Câu nào có 2 kết cấu C-V

-> Các câu: 1, 2, 9 là các câu trần

thuật đơn, câu 6 là câu trần thuật

ghép

H.Như vậy câu trần thuật đơn

dùng để làm gì ?

-Yêu cầu học sinh đọc ghi nhớ

Hoạt động 3: (15') HDHS làm bài

tập HS thực hành

Mục tiêu: GV giúp hs vận dụng

kiến thức thực hiện bài tập.

-Yêu cầu học sinh đọc bài tập

-Hướng dẫn học sinh luyện tập

-Yêu cầu chia nhóm thảo luận

-Mời các nhóm lên trình bày kết

quả

-Nhận xét - sửa sai

-Đọc yêu cầu thứ nhất

-Có 9 câu

-Xác định C-V

-Nhận xét

-Có 3 câu:1, 2, 9

-Câu 6

-Là câu có một kết cấu C-V dùng để kể, tả, nêu ý kiến

-Đọc ghi nhớ SGK

-Đọc bài tập

-Thảo luận nhóm

-Đại diện nhóm lên trình bày kết quả

-Nhận xét- bổ sung

+ Kể, tả, nêu ý kiến :1, 2, 6, 9 +Hỏi: 4

+ Bộc lộ cảm xúc: 3, 5, 8 +Cầu khiến: 7

-Có 3 câu có một kết cấu C-V: +Tôi/hếch răng lên xì một

C V hơi rõ dài

+ Tôi /mắng

C V +Tôi /về, không một chút

C V bận tâm

-> Câu trần thuật đơn là loại câu có một kết cấu C- V

+ Chú mầy/ hôi như cú

C V mèo thế này, ta/ nào chịu được

C V -> Câu trần thuật ghép

2) Tác dụng:

-Dùng để kể, tả, nêu ý kiến, nhận xét

*Ghi nhớ :

Câu trần thuật đơn là loại câu

có một kết cấu C- V, dùng để

kể, tả, nêu ý kiến, nhận xét.

II LUYỆN TẬP:

Bài 1:

-Tìm câu trần thuật đơn:

+Câu 1: Dùng để giới thiệu +Câu 2: Dùng để nhận xét -Các câu còn lại 3, 4 là câu trần thuật ghép

Bài 2: Một số câu mở đầu các truyện đã học, chúng thuộc kiểu câu nào ? và có tác dụng

gì ? a) Câu trần thuật đơn dùng để giới thiệu

b) Câu trần thuật đơn dùng để giới thiệu nhân vật

c) Câu trần thuật đơn dùng để giới thiệu nhân vật

Bài 3: Cách giới thiệu nhân vật ở 3 ví dụ này là giới thiệu nhân vật phụ trước rồi từ việc làm của nhân vật phụ mới đi giới thiệu nhân vật chính Bài 4: Ngoài tác dụng giới thiệu nhân vật, những câu mở đầu còn có tác dụng gì?

-Ngoài giới thiệu nhân vật ở 2 đoạn văn còn có tác dụng miêu

tả hành động của các nhân vật

IV HƯỚNG DẪN CÁC HOẠT ĐỘNG NỐI TIẾP: (5')

-Học bài, tìm thêm ví dụ

-Chuẩn bị bài: " Lòng yêu nước" (Hướng dẫn đọc thêm)

Đọc kĩ văn bản

Tìm hiểu về tác giả, tác phẩm

Trả lời câu hỏi hiểu văn bản

Chuẩn bị phần luyện tập thêm: Ôn tập văn miêu tả.

* Rút kinh nghiệm:

………

………

………

………

………

Ngày soạn:………

Ngày dạy:……….

Tuần 29- Tiết 111

Văn bản: LÒNG YÊU NƯỚC

(Hướng dẫn đọc thêm)

I-li-a Ê-ren-bua

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1- Kiến thức:Hiểu được tư tưởng của bài văn, lòng yêu nước bắt nguồn từ những gì gần gũi

thân thuộc của quê hương và lòng yêu nước được thể hiện thành chủ nghĩa anh hùng trong cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ Quốc

2- Kĩ năng: Kĩ năng đọc văn bản, cảm nhaanjlongf yêu nước.

3- Thái độ: Giáo dục lòng yêu nước

II CHUẨN BỊ:

GV: Giáo án + Tranh ảnh những vị anh hùng

HS: Chuẩn bị theo hướng dẫn của giáo viên

III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG GHI BẢNG Hoạt động 1: Khởi động.3’

Mục tiêu cần đạt: GV kiểm tra

kiến thức cũ, tạo tâm thế vào

bài mới.

1) Kiểm tra bài cũ:

-Cây tre gắn bó với đời sống

người nông dân như thế nào ?

-Trong hiện tại và trong tương

lai cây tre sẽ như thế nào ?

-Để nêu những phẩm chất của

tre, tác giả đã sử dụng biện pháp

nghệ thuật nào?

A.So sánh B Ẩn dụ

C Hoán dụ D Nhân hoá

2) Giới thiệu bài mới:

Yêu quê hương, yêu làng

xóm, yêu miền quê Đó cũng

chính là biểu hiện của lòng yêu

nước Lòng yêu nước được bộc lộ

rõ nét khi nó được thử thách và

rèn luyện trong cuộc chiến tranh

chống ngoại xâm

Hoạt động 2: HDHS tìm hiểu

chung ( 2’)

Mục tiêu cần đạt: Giúp HS tìm

hiểu về tác giả, tác phẩm

-Yêu cầu học sinh đọc chú thích *

H.Em hãy nêu đôi nét về tác giả ?

- Theo nội dung đã học

- Lắng nghe

-Đọc chú thích * -Nêu đôi nét về tác giả

I GIỚI THIỆU

1) Tác giả: I-li-a-ê-ren-bua

(1891-1962) là nhà văn Nga Ông là nhà văn nổi tiếng và còn

H.Nêu xuất xứ của tác phẩm ?

Hoạt động 3: (10') HDHS đọc

văn bản Hs biết thể hiện văn bản

Mục tiêu cần đạt: GV giúp hs đọc

văn bản, hiểu được nội dung

nghệ thuật của văn bản.

GV: Đây là một đoạn bút

kí-chính luận nhưng lại giàu chất trữ

tình, nhiều hình ảnh cụ thể, nên

đọc với giọng vừa rắn rỏi, dứt

khoát, vừa mềm mại, dịu dàng,

tràn ngập cảm xúc Nhịp điệu

chậm, chắc, khỏe, chân thật Câu

cuối cùng đọc thật tha thiết, xúc

động

-Chú ý đọc chính xác các từ ngữ

phiên âm từ tiếng Nga

-Đọc trước một đoạn

-Yêu cầu học sinh đọc tiếp

-Nhận xét- uốn nắn sửa chữa cho

học sinh

-Yêu cầu học sinh đọc lại đoạn

đầu

H.Tác giả lí giải lòng yêu nước

như thế nào ?

H.Em hãy tìm ý chính và trình tự

lập luận trong đoạn văn

-Yêu cầu học sinh đọc đoạn 2

H.Lòng yêu nước được thể hiện

khi nào ?

-Dẫn một vài câu thơ hoặc hình

ảnh tiêu biểu tinh thần yêu nước

của nhân dân ta

Giáo viên giáo dục học sinh:

Lòng yêu nước ngày nay được thể

hiện bằng những nổ lực học tập,

lao động sáng tạo để xây dựng Tổ

Quốc giàu mạnh lập những thành

tích vẻ vang cho Tổ Quốc

Hoạt động 4: (3') HDHS tổng kết.

-Nêu về tác phẩm

- Chú ý

-Đọc theo hướng dẫn -Nhận xét

- Đọc theo yêu cầu

- Trả lời

- Tìm trong văn bản

- Trả lời

-Chị Út Tịch, Lê Văn Tám, Kim Đồng …

- Lắng nghe

-Nêu nghệ thuật của bài

là một nhà báo

2) Tác phẩm: Được trích từ

bài báo thử lửa được viết vào cuối tháng 6 năm 1942

II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN:

1) Đọc văn bản:

2) Hiểu văn bản:

a) Ngọn nguồn của lòng yêu nước:

-Lòng yêu nước ban đầu là lòng yêu những vật tầm thường nhất: yêu nhà, yêu làng xóm, yêu miền quê trở nên lòng yêu tổ quốc

b) Lòng yêu nước được thử thách và thể hiện trong cuộc

chiến đấu chống ngoại xâm bảo

vệ Tổ Quốc

-Lòng yêu nước bộc lộ đầy đủ sức mạnh lớn lao của nó trong những hoàn cảnh thử thách gay gomà lúc này là cuộc chiến tranh Vệ Quốc

III TỔNG KẾT:

Mục tiêu cần đạt: HS nắm nội

dung và nghệ thuật chính

H.Em hãy nêu nét nổi bật của

nghệ thuật bài ?

H.Nội dung bài nói lên điều gì?

Hoạt động 5: (3’) HDHS luyện

tập

-Yêu cầu học sinh đọc phần luyện

tập

-Nhận xét

-Nêu nội dung của bài

-Nói theo những hiểu biết của mình

-Nhận xét

1) Nghệ thuật: Bút kí chính

luận đậm chất trữ tình,nóng bỏng tính thời sự

2) Nội dung: Thể hiện lòng

yêu nứớc sâu sắc của tác giả dồng thời nêu chân lí :" Lòng yêu nước ban đầu là lòng yêu những vật tầm thường nhất

….Lòng yêu nhà, yêu làng xóm, yêu miền quê trở nên lòng yêu

Tổ Quốc

IV LUYỆN TẬP:

.Nói đến vẻ đẹp tiêu biểu về quê hương mình thì em sẽ nói những

gì ?

*Phần bài tập thêm( 22’)

HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS NỘI DUNG GHI BẢNG Hoạt động 6: Hướng dẫn học

sinh ôn tập văn miêu tả.

MT: Ôn lại một số kĩ năng về

là văn miêu tả.

Giáo viên nêu ra các yêu cầu :

1/ Em hãy nhắc lại đặc điểm

của kiểu bài văn tả cảnh

2/ Nhắc lại dài bài của bài văn

miêu tả

L: Nhận xét, bổ sung

GV: NHận xét, điều chỉnh

3/ Lập dàn bài chi tiết cho đề

bài : “ Em hãy tả một em bé bụ

bẩm đang tập đi, tập nói.”

GV: Định hướng, gọi ý cho học

-Học sinh trình bày

- Mục đích: Tái hiện cụ thể,

sống động như thật cảnh vật hoặc chân dung người

- Nội dung: Hệ thống, chuỗi

hình ảnh, màu sắc, âm thanh, đường nét, sự vật, người, thiên nhiên hiện ra rõ như trước mắt, tận tai người đọc

- Hình thức: Văn xuôi (bút kí,

các thể truyện), văn vần (thơ, ca dao)

Mở bài: Tả khái quát cảnh,

người

Thân bài: Tả cụ thể, chi tiết

theo một trình tự nhất định

Kết bài: Ấn tượng chung, cảm

xúc của người tả

- Trình bày đảm bảo 3 phần:

Mở bài, thân bài, kết bài

- Chú ý, thực hiện

1 Đặc điểm của các kiểu bài văn tả cảnh:

2.Dàn bài :

Bài 3: Tả một em bé bụ bẩm,

ngây thơ đang tập đi, tập nói

* Dàn ý chi tiết:

a) MB:

sinh lập dàn bài -Em bé con nhà ai ? Tên họ,

Tháng tuổi, quan hệ với em? b) TB:

-Hình dáng

-Em bé tập đi: Chân, tay, mắt, dáng đi…

-Em bé tập nói : miệng, môi, lưỡi, mắt…

c) KB:

-Thái độ của mọi ngừoi đối với

em bé

IV HƯỚNG DẪN CÁC HOẠT ĐỘNG NỐI TIẾP.: (3') -Xem lại văn bản -Chuẩn bị bài: "Câu trân thuật đơn có từ là" Đọc kĩ văn bản .Xem trước ví dụ Tập đặt câu, xem bài tập * Rút kinh nghiệm: ………

………

………

………

………