Cây tre việt nam (2)

Dựa vào sự chuẩn bị ở nhà,em nhận thấy nhà văn Thép Mới đã giới thiệu sự gắn bó của tre với người Việt Nam trên những lĩnh vực nào?. Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt

I - Đọc - hiểu khái quát văn bản:

1 Tác giả:

- Tên thật : Hà Văn Lộc (1925 – 1991)

- Quê: Tây Hồ - Hà Nội

- Là nhà báo, nhà văn, nhà thuyết minh

phim.

2 Văn bản:

- Xuất xứ :

Năm 1956 - là lời bình cho bộ phim tài

liệu “Cây tre Việt Nam” của các nhà

I - Đọc - hiểu khái quát văn bản:

1 Tác giả:

2 Văn bản:

3 Đọc - giải thích từ khó:

4 Bố cục:

Phần 1: Từ đầu  chí khí như người.

 Giới thiệu kh ái quát về cây tre.

Phần 2: Nhà thơ đã có lần ca ngợi  tre

Phần 1: Từ đầu  chí khí như người

Phần 2: Nhà thơ đã ca ngợi  tre anh

Cây tre là người bạn thân thiết và lâu đời

của con người Việt Nam Tre có nhiều đức

tính quý báu và là biểu tượng của dân tộc

Việt Nam Tre gắn bó với người Việt Nam

trong nhiều mặt của cuộc sống.

Cây tre là người bạn thân của nông

dân Vet Nam, bạn thân của nhân dân

việt Nam.

Nước Việt Nam xanh muôn ngàn cây

lá khác nhau Cây nào cũng đẹp, cây

nào cũng quý, nhưng thân thuộc nhất

vẫn là tre nứa Tre Đồng Nai, nứa Việt

Bắc, tre ngút ngàn Điện Biên phủ, lũy

tre thân mật làng tôi… đâu đâu ta cũng

có nứa tre làm bạn.

Tre, nứa, trúc, mai, vầu mấy chục

loài khác nhau, nhưng cùng một mầm

non măng mọc thẳng Vào đâu tre cũng

sống, ở đâu tre cũng xanh tốt Dáng tre

vươn mộc mạc, màu tre tươi nhũn

nhặn Rồi tre lớn lên, cứng cáp, dẻo

dai, vững chắc Tre trông thanh cao,

giản dị, chí khí như người.

Nhà văn Thép M i đã s d ng ớ ử ụ

nh ng bi n pháp ngh thu t ữ ệ ệ ậ nào trong hai câu văn trên?Em hãy nêu tác d ng c a các bi n ụ ủ ệ

II Đọc - hiểu chi tiết văn bản:

1 Giới thiệu khái quát về cây tre

Để miêu tả những phẩm chất tốt đẹp của tre nhà văn Thép Mới đã sử dụng

những biện pháp nghệ thuật nào?

vươn mộc mạc, màu tre tươi nhũn

nhặn Rồi tre lớn lên, cứng cáp, dẻo

dai, vững chắc Tre trông thanh cao,

giản dị, chí khí như người

1.Giới thiệu khái quát về cây tre:

ngữ biểu cảm.

nhiều phẩm chất tốt đẹp của người Việt Nam.

II Đọc - hiểu chi tiết văn bản:

2.Cây tre gắn bó với con người Việt Nam

Dựa vào sự chuẩn bị ở nhà,em nhận thấy nhà văn Thép Mới đã giới thiệu

sự gắn bó của tre với người Việt Nam trên những lĩnh vực nào? Xác định các đoạn văn tương ứng với từng lĩnh vực đó?

Nhà thơ đã có lần ca ngợi:

Bóng tre trùm mát rượi.

Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình mái chùa

cổ kính Dưới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền măn hóa lâu đời Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp Tre, nứa, trúc, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau Tre là cánh tay của người nông dân:

Cánh đồng ta năm đôi ba vụ Tre với người vất vả quanh năm.

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ “văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người Cối xay tre nặng nề quay, nghìn đời nay, xay nắm thóc Trong mỗi gia đình nông dân Việt Nam, tre là người nhà, tre khăng khít với đời sống hằng ngày.

Giang chẻ lạt, buộc mềm, khít chặt như những mối tình quê cái thuở ban đầu thường nỉ non dưới bóng tre, bóng nứa:

Lạt này gói bánh chưng xanh Cho mai lấy trúc, cho anh lấy nàng…

Tre còn là nguồn vui duy nhất của tuổi thơ Các em bé còn có đồi chơi gì nữa ngoài mấy que chuyền đánh chắt bằng tre.

Tuổi già hút thuốc làm vui Vớ chiếc điếu cày tre là khoan khoái Nhớ lại vụ mùa trước, nghĩ đến những vụ mùa sau, hay nghĩ đến một ngày mai sẽ khác…

Suốt một đời người, từ thuở lọt lòng trong chiếc nôi tre, đến khi nhắm mắt xuôi tay, nằm trên giường tre, tre với mình, sống có nhau, chết có nhau, chung thủy.

Như tre mọc thẳng, con người không chịu khuất.

Người xưa có câu: “Trúc dẫu cháy, đốt ngay vẫn thẳng” Tre là thẳng thắn, bất khuất! Ta kháng chiến, tre lại

là đồng chí chiến đấu cùng ra Tre vốn cùng ta làm ăn, lại vì ta mà cùng ta đánh giặc

Buổi đầu, không một tấc sắt trong tay, tre là tất cả, tre là vũ khí Muôn ngàn đời biết ơn chiếc gậy tầm vông đã dựng nên thành đồng Tổ quốc! Và sông Hồng bất khuất có cái chông tre.

Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín Tre hi sinh để bảo vệ con người Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

-Nhóm 1+2:Trong đời sống văn hóa

-Nhóm 3+4:Trong lao động,sản xuất

-Nhóm 5+6:Trong sinh hoạt hằng ngày -Nhóm 7+8:Trong chiến đấu

Qua những biện pháp nghệ thuật ấy ,nhà văn Thép Mới muốn khẳng định với chúng ta điều gì?

Nhà thơ đã có lần ca ngợi:

Bóng tre trùm mát rượi.

Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình mái chùa cổ kính Dưới bóng tre xanh,

ta gìn giữ một nền măn hóa lâu đời

a.Trong đời sống v ăn hoá

Nhà thơ đã có lần ca ngợi:

Bóng tre trùm mát rượi.

Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản,

xóm, thôn Dưới bóng tre của ngàn xưa,

thấp thoáng mái đình mái chùa cổ kính

Dưới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền văn hóa lâu đời

Dưới bóng tre xanh

Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản,

xóm, thôn.

Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre

ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp Tre, nứa, trúc, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau Tre là cánh tay của người nông dân:

Cánh đồng ta năm đôi ba vụ Tre với người vất vả quanh năm.

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ

“văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người Cối xay tre nặng nề quay, nghìn đời nay, xay nắm thóc

b.Trong lao động

* Nghệ thuật:

+ Tre ăn ở với người

+ Tre giúp người trăm nghìn công việc khác nhau.+ Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người

- So sánh: tre là cánh tay của người nông dân

- Điệp từ: tre

* Nội dung:

Tre là nông cụ lao động

Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với

người, đời đời, kiếp kiếp Tre, nứa, trúc, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau Tre là cánh tay của người nông dân:

Cánh đồng ta năm đôi ba vụ Tre với người vất vả quanh năm.

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ “văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người Cối xay tre nặng nề quay, nghìn đời nay, xay nắm thóc

Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với

người, đời đời, kiếp kiếp Tre, nứa, trúc, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau Tre là cánh tay của người nông dân:

Cánh đồng ta năm đôi ba vụ Tre với người vất vả quanh năm.

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ “văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người Cối xay tre nặng nề quay, nghìn đời nay, xay nắm thóc

Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang Tre ăn ở với

người, đời đời, kiếp kiếp Tre, nứa, trúc, mai, vầu giúp người trăm nghìn công việc khác nhau Tre là cánh tay của người nông dân:

Cánh đồng ta năm đôi ba vụ Tre với người vất vả quanh năm.

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ “văn minh”, “khai hóa” của thực dân cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người Cối xay tre nặng nề quay, nghìn đời nay, xay nắm thóc

Cối xay tre ,nặng nề quay,

từ nghìn đời nay, xay nắm

ay ay

ay

Đọc câu văn ,em có cảm

nhận như thế nào về cách hoạt động của cối

xay tre?

Nặng nề,chậm chạp,khó

khăn

Qua hình ảnh “Cối xay

tre”,em có hình dung như

thế nào về cuộc sống của

người nông dân Việt Nam

xưa?

Cuộc sống lao động thủ

công vất vả ,lam lũ,nhọc

nhằn.

Ngoài cối xay tre giúp đỡ

nhà nông những công việc

Trong mỗi gia đình nông dân Việt Nam, tre là người nhà, tre khăng khít với đời sống hằng ngày.

Giang chẻ lạt, buộc mềm, khít chặt như những mối tình quê cái thuở ban đầu thường nỉ non dưới bóng tre, bóng nứa:

Lạt này gói bánh chưng xanh Cho mai lấy trúc, cho anh lấy nàng…

Tre còn là nguồn vui duy nhất của tuổi thơ Các em bé còn có đồi chơi gì nữa ngoài mấy que chuyền đánh chắt bằng tre

Tuổi già hút thuốc làm vui Vớ chiếc điếu cày tre là khoan khoái Nhớ lại vụ mùa trước, nghĩ đến những vụ mùa sau, hay nghĩ đến một ngày mai sẽ khác…

Suốt một đời người, từ thuở lọt lòng trong chiếc nôi tre, đến khi nhắm mắt xuôi tay, nằm trên giường tre, tre với mình, sống có nhau, chết có nhau, chung thủy

c.Trong sinh hoạt hằng ngày

* Nghệ thuật:

- Nhân hóa:

+ Tuổi thơ: tre là nguồn vui

+ Lớn lên: tre khít chặt những mối tình quê.+ Về già: Có chiếc điếu cày tre là khoan khoái.+Lúc ra đi: nằm trên giường tre

Dựa vào đâu nhà văn Thép

Mới viết: “Trong mỗi gia đình

nông dân Việt Nam, tre là người

nhà,tre khăng khít với đời sống

Trong mỗi gia đình nông dân Việt Nam, tre là người nhà, tre khăng khít với đời sống hằng ngày.

Giang chẻ lạt, buộc mềm, khít chặt như những mối tình quê cái thuở ban đầu thường nỉ non dưới bóng tre, bóng nứa:

Lạt này gói bánh chưng xanh Cho mai lấy trúc, cho anh lấy nàng…

Tre còn là nguồn vui duy nhất của tuổi thơ Các em bé còn có đồi chơi gì nữa ngoài mấy que chuyền đánh chắt bằng tre.

Tuổi già hút thuốc làm vui Vớ chiếc điếu cày tre là khoan khoái Nhớ lại vụ mùa trước, nghĩ đến những vụ mùa sau, hay nghĩ đến một ngày mai sẽ khác…

Suốt một đời người, từ thuở lọt lòng trong chiếc nôi tre, đến khi nhắm mắt xuôi tay, nằm trên giường tre, tre với mình, sống có nhau, chết có nhau, chung thủy.

Trong mỗi gia đình nông dân Việt Nam, tre là người nhà, tre khăng khít với đời sống hằng ngày.

Giang chẻ lạt, buộc mềm, khít chặt như những mối tình quê cái thuở ban đầu thường nỉ non dưới bóng tre, bóng nứa:

Lạt này gói bánh chưng xanh Cho mai lấy trúc, cho anh lấy nàng…

Tre còn là nguồn vui duy nhất của tuổi thơ Các em bé còn có đồi chơi gì nữa ngoài mấy que chuyền đánh chắt bằng tre.

Tuổi già hút thuốc làm vui Vớ chiếc điếu cày tre là khoan khoái Nhớ lại vụ mùa trước, nghĩ đến những vụ mùa sau, hay nghĩ đến một ngày mai sẽ khác…

Suốt một đời người, từ thuở lọt lòng trong chiếc nôi tre, đến khi nhắm mắt xuôi tay, nằm trên giường tre, tre với mình, sống có nhau, chết có nhau, chung thủy

Như tre mọc thẳng, con người không chịu khuất.

Người xưa có câu: “Trúc dẫu cháy, đốt ngay vẫn thẳng” Tre là thẳng thắn, bất khuất! Ta kháng chiến, tre lại là đồng chí chiến đấu cùng ta Tre vốn cùng ta làm ăn, lại vì ta mà cùng ta đánh giặc.Buổi đầu, không một tấc sắt trong tay, tre

là tất cả, tre là vũ khí Muôn ngàn đời biết ơn chiếc gậy tầm vông đã dựng nên thành đồng Tổ quốc! Và sông Hồng bất khuất có cái chông tre

Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù Tre xung phong vào xe tăng, đại bác Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín Tre hi sinh để bảo vệ con người Tre, anh hùng lao động! Tre, anh hùng chiến đấu!

d.Trong chiến đấu

Gậy tre, chông tre chống lại

sắt thép của quân thù Tre

xung phong vào xe tăng, đại

bác Tre giữ làng, giữ nước,

giữ mái nhà tranh, giữ đồng

lúa chín Tre hi sinh để bảo

vệ con người Tre, anh hùng

lao động! Tre, anh hùng

chiến đấu!

Em hãy chỉ ra những hành động tre đã làm để bảo

vệ con người và quê hương Việt Nam?

Qua những hành động đó,em có nhận xét gì về tre?

Tre hiên ngang,dũng cảm, không sợ gian khổ,

hi sinh

giữgiữ

giữgiữ

hi sinhxung phong

chống lại

Dựa vào những kiến thức lịch sử và văn học,em hãy kể những chiến công của tre trong các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm của nhân dân ta?

-Bụi tre Ngà giúp Thánh Gióng đánh tan giặc Ân.

-Gậy tầm vông,chông tre giúp nhân dân ta đánh đuổi giặc

Pháp,giặc Mĩ.

Trong đời

sống văn hoá

Trong lao động Trong sinh hoạt

hằng ngày Trong chiến đấu

Nghệ thuật -Nhân hóa: bóng

tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn.

-Điệp từ: bóng tre.

+ Tre vẫn phải còn vất vả mãi với người.

-So sánh: tre là cánh tay của người nông dân.

+ Về già: Có chiếc điếu cày tre là khoan khoái.

+Lúc ra đi: nằm trên giường tre.

- So sánh: tre là người nhà.

- Điệp từ: tre.

- Nhân hóa:

+ Tre là thẳng thắn, bất khuất.

+ Tre cùng ta đánh giặc.

+ Tre xung phong…,tre giữ làng…, tre hi sinh…

- So sánh:

+ Tre là đồng chí + Tre là vũ khí.

- Điệp từ : tre.

Nội dung Tre gắn với nền

văn hóa truyền thống

Tre là nông cụ lao động Tre gắn bó với người suốt đời. Tre là đồng chí, là vũ khí

Lĩnh vực

Kiến thức

2 Cây tre Việt Nam gắn bó với con người Việt Nam:

Danh

Tre anh hùng chiến đấu

II Đ c - hi u chi ti t văn b n: ọ ể ế ả

3 Cây tre - người bạn đồng hành của dân tộc Việt Nam:

(…) Nhạc của trúc, nhạc của tre là khúc nhạc của đồng quê Nhớ một buổi trưa nào, nồm nam cơn gió thổi, khóm tre làng rung lên man mác khúc nhạc đồng quê

Diều bay, diều lá tre bay lưng trời…

Sáo tre, sáo trúc vang lưng trời…

Gió đưa tiếng sáo, gió nâng cánh diều.

Trời cao lồng lộng, đồng ruộng mênh mông hãy lắng nghe tiếng hát giữa trời cao của trúc, của tre…

“ Tre già măng mọc” Măng mọc trên phù hiệu ở ngực thiếu nhi Việt Nam, lứa măng non của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Các em, các em rồi đây lớn lên, sẽ quen dần với sắt, thép và xi măng cốt sắt.

Nhưng, nứa, tre sẽ còn mãi với các em, còn mãi với dân tộc Việt Nam, chia bùi sẻ ngọt của những ngày mai tươi hát, còn mãi với chúng ta, vui hạnh phúc.

Ngày mai, trên đất nước này, sắt, thép có thể nhiều hơn tre, nứa Nhưng trên đường trường ta dấn bước, tre xanh vẫn là bóng mát Tre vẫn mang khúc nhạc tâm tình Tre sẽ càng tươi những cổng chào thắng lợi Những chiếc đu tre vẫn dướn lên bay bổng Tiếng sáo diều tre vao vút mãi.

Cây tre Việt Nam! Cây tre xanh, nhũn nhặn, ngay thẳng, thủy chung, can đảm Cây tre mang những đức tính của người hiền là tượng trưng cao quý của dân tộc Việt Nam.

II Đ c - hi u chi ti t văn b n: ọ ể ế ả

3 Cây tre - người bạn đồng hành của dân tộc Việt Nam:

“ Tre già măng mọc” Măng mọc trên phù hiệu ở

ngực thiếu nhi Việt Nam, lứa măng non của nước Việt

Nam Dân chủ Cộng hòa.

Các em, các em rồi đây lớn lên, sẽ quen dần với

sắt, thép và xi măng cốt sắt.

Nhưng, nứa, tre sẽ còn mãi với các em, còn mãi

với dân tộc Việt Nam, chia bùi sẻ ngọt của những

ngày mai tươi hát, còn mãi với chúng ta, vui hạnh

phúc.

Ngày mai, trên đất nước này, sắt, thép có thể nhiều

hơn tre, nứa Nhưng trên đường trường ta dấn bước,

tre xanh vẫn là bóng mát Tre vẫn mang khúc nhạc

tâm tình Tre sẽ càng tươi những cổng chào thắng lợi

Những chiếc đu tre vẫn dướn lên bay bổng Tiếng sáo

diều tre cao vút mãi.

Cây tre Việt Nam! Cây tre xanh, nhũn nhặn, ngay

thẳng, thủy chung, can đảm Cây tre mang những đức

tính của người hiền là tượng trưng cao quý của dân

tộc Việt Nam.

Em hiểu như thế nào về hình ảnh:

“Tre già măng mọc”

Măng non tượng trưng cho thế hệ trẻ

“Tre già măng mọc”

là truyền thống tiếp bước cha ông xây dựng đất nước ,gìn giữ truyên thống văn hóa của thế hệ trẻ Việt Nam.

Dự đoán về tương lai của tre,nhà văn Thép Mới đã đưa ra những nhận định gì?

“ Tre già măng mọc”

còn mãi

vẫn là bóng mát vẫn mang khúc nhạc tâm tình Tre sẽ càng tươi những cổng chào

thắng lợi Những chiếc đu tre vẫn dướn lên bay bổng.

Tiếng sáo diều tre cao vút mãi

Là thế hệ măng non của đất nước, em sẽ làm gì để tiếp bước

cha anh?

Ngày mai, trên đất nước này, sắt, thép có thể

nhiều hơn tre, nứa.

Nhà văn Thép Mới

đã sử dụng những câu văn khẳng định, lời văn giàu cảm xúc, các điệp từ “ còn mãi”, “vẫn” nhằm mục đích gì?

Tre mãi gắn bó với người Việt Nam.Tre là biểu tượng cao quý của dân tộc Việt Nam

Bằng hiểu biết thực tế, em thấy

dự đoán của nhà văn Thép Mới có chính xác không?

Vì sao?