Chính sách phân lập đã loại tất cả những người không phải là da trắng ra khỏi các cơ quan quyền lực, trừ một số rất ít người da màu.. - Chế độ a-pac-thai thực chất là sản phẩm đặc tr
Trang 1HỌ VÀ TÊN : LÊ THU PHƯƠNG
TÌM HIỂU VỀ CỘNG HÒA NAM PHI
1 Tự nhiên :
- Địa hình: đại bộ phận là sơn nguyên cao trên 1000m, nâng cao ở phía đông nam (cao nhất là dãy Đrê-ken-béc trên 3000m), thấp trũng ở giữa (bồn địa Ca-la-ha-ri)
- Khí hậu:
+ Phần lớn Nam Phi có khí hậu nhiệt đới nhưng ấm và dịu hơn Bắc Phi
+ Dải đất hẹp ở cực Nam có khí hậu Địa Trung Hải
+ Lượng mưa giảm dần từ Đông – Tây
- Thảm thực vật thay đổi từ Đông – Tây theo sự thay đổi của lượng mưa: rừng nhiệt đới sang rừng thưa và xavan
2 Dân cư :
- Dân số hiện tại của Nam Phi là 61.211.007 người vào ngày 24/02/2023 theo số liệu mới nhất từ Liên Hợp Quốc
- Dân số Nam Phi hiện chiếm 0,76% dân số thế giới
- Nam Phi đang đứng thứ 25 trên thế giới trong bảng xếp hạng dân số các nước và vùng lãnh thổ Mật độ dân số của Nam Phi là 50 người/km2
- Với tổng diện tích đất là 1.213.662 km2 68,32% dân số sống ở thành thị (41.509.563 người vào năm 2019)
Độ tuổi trung bình ở Nam Phi là 28,3 tuổi
3 Kinh tế :
● Công nghiệp
Các ngành chính bao gồm khai thác
khoáng sản, luyện kim màu, cơ khí, hóa
chất, … Cộng hòa Nam Phi còn là một trong
những nước sản xuất chủ yếu : uranium,
kim cương, crom, vàng của thế giới
Trang 2● Nông nghiệp
Sản phẩm nông nghiệp của Cộng hòa Nam Phi chiếm 1/3 tổng sản phẩm xuất khẩu, chủ yếu là hoa quả cận nhiệt đới, ngô, …
4 Lịch sử :
● Chủ nghĩa A-pác-thai
- Xét về mặt chính trị, chế độ a-pác-thai ở Nam Phi được chính thức hình thành từ thời điểm diễn ra cuộc bầu cử năm 1948 Đảng Dân tộc lên cầm quyền với chương trình chính trị được tóm tắt trong khái niệm apartheid Chính sách phân lập đã loại tất
cả những người không phải là da trắng ra khỏi các cơ quan quyền lực, trừ một số rất ít người da màu Các cá nhân trong xã hội bị phân loại theo chủng tộc Sự phân loại đó được thừa nhận về mặt pháp lý và được xây dựng thành luật để quản lý các nhóm người trong xã hội
- Chế độ a-pac-thai thực chất là sản phẩm đặc trưng của chế độ do người da trắng Nam Phi nắm giữ và phần nào là di sản của chủ nghĩa thực dân Anh từ thế kỷ 19 khi các giới chủ thực dân muốn kiểm soát sự di trú của những người da đen và da màu đến các vùng do người da trắng chiếm giữ
- Chính quyền Nam Phi đã thông qua nhiều đạo luật nhằm hợp pháp hóa chế độ apacthai Tiêu biểu có thể kể tới Đạo luật các Khu vực Nhóm người ban hành năm
1950, là cơ sở trung tâm của hệ thống a-pac-thai xác định sự phân chia các nhóm chủng tộc về mặt địa lý Tiếp đó Luật Phân biệt Tiện nghi năm 1953 đưa ra hàng loạt những quy định phân biệt cụ thể như phân biệt người được sử dụng bãi tắm, xe buýt, bệnh viện, trường học phổ thông và đại học Luật này cũng quy định buộc người da đen và da màu phải luôn mang theo bên mình thẻ căn cước, coi đó là dạng hộ chiếu nhằm ngăn chặn sự di cư vào các khu vực da trắng Người da đen bị cấm không được sống tại các thành phố da trắng, thậm chí ngay cả không được thăm viếng nếu không có giấy phép đặc biệt Ngoài ra Luật Cấm Hôn nhân hỗn hợp năm 1949 và
Trang 3Luật Trái Luân lý năm 1950 còn cấm người dân tiến hành hôn nhân hoặc có quan hệ lẫn lộn giữa các chủng tộc cụ thể
- Quyền công dân của người da màu và da đen bị siết chặt, kể cả quyền bầu cử
- Bên cạnh khía cạnh chính trị – xã hội, vấn đề bất bình đẳng về kinh tế và quyền sở hữu cũng trở nên nổi cộm trong xã hội Trong phân phối thu nhập, gần 60% dân số chỉ có thu nhập dưới mức 42.000 Rand/năm , trong khi 2,2% dân số có thu nhập hơn 360.000 Rand/năm Nghèo khổ là tình trạng phổ biến ở Nam Phi lúc bấy giờ Người
da đen là tầng lớp nghèo khổ nhất Khoảng 80% đất đai trang trại nằm trong tay người da trắng Về cơ bản chế độ a-pac-thai đã làm cho những người da đen và da màu bị mất quyền sở hữu chính những mảnh đất vốn là của họ
- Ngày 30 tháng 11 năm 1973 Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua Công ước về ngăn chặn và trừng trị chủ nghĩa Apacthai Việc thông qua Công ước quốc tế này là minh chứng hùng hồn về sự đóng góp to lớn của nhân loại tiến bộ vào cuộc đấu tranh chung vì quyền con người thông qua tổ chức Liên hợp quốc
- Điều 1 Công ước chỉ rõ Apacthai là tội ác chống loài người, là sự tiếp nối của chính sách diệt chủng, giết người hàng loạt, vi phạm thô bạo các nguyên tắc cơ bản của Luật quốc tế và đe dọa nghiêm trọng hoà bình, an ninh thế giới
- Các đoàn chuyên gia cao cấp của Liên hợp quốc sau khi điều tra ở Nam Phi đã báo cáo Đại hội đồng về tình hình phát triển của chủ nghĩa Apacthai ở nước này Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã nhiều lần thảo luận về sự vi phạm quyền con người ỏ Nam Phi Liên hợp quốc cũng đã thành lập uỷ ban chuyên trách về Apacthai để báo cáo Đại hội đồng về thực chất của tội ác này tại Nam Phi
- Qua quá trình điều tra uỷ ban đã báo cáo Đại hội đồng và Hội đồng Bảo an đã áp dụng các biện pháp, kể cả biện pháp trừng phạt đối với Nam Phi
- Tháng 6 năm 1980 Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã thông qua nghị quyết cực lực lên án chính quyền Nam Phi vì tội khủng bố" các chiến sĩ chống chủ nghĩa Apacthai,
vì việc giết hại các tù nhân chính trị
- Chính sách của chủ nghĩa Apacthai là thể hiện chính sách tội phạm chống danh dự
và nhân phẩm của con người, đe dọa nghiêm trọng hòa bình và an ninh thế giới Hội đồng Bảo an thông qua nghị quyết kêu gọi cộng đồng thế giới trừng phạt Nam Phi bằng cách cắt đứt quan hệ kinh tế vối Nam Phi, đồng thời yêu cầu chính quyền Nam Phi đình chỉ việc vi phạm quyền con người ở nước này, đình chỉ các hoạt động xâm lược chống các quốc gia láng giềng châu Phi
Trang 4- Như vậy, bằng nỗ lực của mình Liên hợp quốc đã phát huy vai trò một cách cao nhất trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa Apacthai và biểu hiện của nó, bảo vệ có hiệu quả nhất các quyền và tự do cơ bản của con người
- Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, nhân dân Nam Phi dưới sự lãnh đạo của tổ chức
"Đại hội dân tộc Phi" đã bền bỉ tiến hành cuộc đấu tranh đòi thủ tiêu chế độ phân biệt chủng tộc
- Năm 1993, chế độ Apacthai được xóa bỏ
- Nen-xơn Man-đê-la được bầu làm Tổng thống người da đen đầu tiên trong lịch sử nước Cộng hoà Nam Phi
● Tổng thống
Tổng thống Cộng hòa Nam Phi là nguyên thủ quốc gia và là lãnh đạo chính phủ theo Hiến pháp Nam Phi Từ năm 1961 đến năm 1994, nguyên thủ quốc gia được gọi là Tổng thống Nhà nước
Tổng thống được Quốc hội, là Hạ viện bầu và thường là lãnh đạo của đảng đa số, Đảng Đại hội Dân tộc Phi
đã nằm quyền liên tục từ sau khi chế
độ Apacthai bị xóa bỏ ngày 27/4/1994 Trước đó chức danh lãnh đạo chính phủ là Thủ tướng, chức vụ tồn tại tới năm 1983 sau đó hợp nhất với chức vụ Tổng thống Nhà nước với nhiệm kỳ 4 năm Kể từ năm 1993
và sau đó là Hiến pháp quy định nhiệm kỳ tổng thống là 5 năm với 2 nhiệm kỳ Tổng thống đầu tiên được bầu theo hiến pháp mới là Nelson Mandela và Tổng thống đương nhiệm là Cyril Ramaphosa được Quốc hội bầu khi Jacob Zuma từ chức
Theo Hiến pháp tạm thời (trong thời gian 1994-1996), để có một chính phủ quốc gia thống nhất, trong đó nghị sĩ đảng đối lập đa số sẽ là Phó Tổng thống Cùng với Thabo Mbeki, Tổng thống Nhà nước cuối cùng, FW De Klerk cũng từng là Phó Tổng thống, đồng thời với vai trò là lãnh đạo Đảng Quốc gia một đảng lớn thứ 2 trong Quốc hội mới Nhưng sau đó, De Klerk đã từ chức và trở về lãnh đạo đảng của mình Theo hiến pháp mới (ban hành năm 1996) chính phủ liên minh tự nguyện tiếp tục tồn tại, Tổng thống sẽ không bổ nhiệm các chính trị gia đối lập làm Phó Tổng thống nữa Tổng thống phải là thành viên của Quốc hội trong thời gian bầu cử Sau khi đắc cử buộc phải từ chức là thành viên Quốc hội
Trang 55 Văn hóa :
● Tôn giáo
Theo cuộc điều tra dân số mới nhất năm 2001, tín đồ Thiên chúa giáo chiếm 79.7% dân số Con số này gồm Thiên chúa giáo Zion 11.1%, Trào lưu chính thống (Charismatic) 8.2%, Cơ đốc giáo 7.1%, Hội giám lý 6.8%, Cải cách Hà Lan 6.7%, Giáo phái Anh 3.8%, và nhánh Thiên chúa giáo khác 36% Đạo Hồi chiếm 1.5% dân số, 15.1% không theo tôn giáo nào, 2.3% khác và 1.4% không được xếp hạng
Nhà thờ Bản xứ Nam Phi là những nhóm Thiên chúa giáo lớn nhất Mọi người cho rằng nhiều người trong số những người tự cho là không theo tôn giáo nào có tham gia các tôn giáo bản xứ truyền thống Nhiều người theo cả Thiên chúa giáo và các tôn giáo bản xứ truyền thống
Hồi giáo tại Nam Phi có thể xuất hiện từ trước thời thuộc địa, và không có liên quan với những thương nhân Ả Rập và Đông Phi Nhiều người Hồi giáo Nam Phi được miêu
tả là người da màu, chủ yếu tập trung tại Tây Cape, gồm cả những người có tổ tiên là những nô lệ tới từ quần đảo Indonesia (Cape Malays) Những người khác được cho
là người Ấn Độ, chủ yếu tại Kwazulu-Natal, gồm cả những người có tổ tiên là những thương nhân tới từ Nam Á; nhóm này còn gồm những người khác từ khắp nơi trên lục địa Châu Phi cũng như những người da trắng, da đen cải đạo Có một vài ngôi chùa Phật giáo tại Nam Phi, đa số là các ngôi chùa Trung Hoa, mà nổi tiếng nhất là Fo Guang Shan Nan Hoa Temple, nằm trong khu phố của những người Hoa định cư tại đó
● Ngôn ngữ
Nam Phi có 11 thứ ngôn ngữ khác nhau, trong đó tiếng Anh là một trong những ngôn ngữ chính, khi
đi du lịch Nam Phi bạn hoàn toàn chỉ cần sử dụng tiếng Anh Ngoài
ra, có 9 ngôn ngữ chính thức khác vẫn tồn tại và được sử dụng mặc
dù không phổ biến Những người da đen sống tại đô thị thường sử dụng tiếng Anh hay tiếng Hà Lan Nam Phi ngoài tiếng
Trang 6mẹ đẻ của họ Một nhóm nhỏ người sử dụng các ngôn ngữ Khoisan - một trong tám ngôn ngữ không chính thức rất đáng chú ý, ngữ hệ Khoisan đang gặp nguy hiểm vì không được chính thức ghi nhận mặc dù một số nhóm ngôn ngữ bên trong Nam Phi vẫn đang tìm cách phổ biến sử dụng ngôn ngữ đó để giữ lại nó nhằm đa dạng hơn
văn hóa Nam Phi.
● Văn học - nghệ thuật trong văn hóa Nam Phi
Trong văn hóa Nam Phi, người dân
bản địa da đen đề cao nghệ thuật sân khấu, họ đa dạng các phong cách âm nhạc Các nhạc công da đen từng biểu diễn bằng tiếng Hà Lan Nam Phi hay tiếng Anh trong thời kỳ apartheid nay đã chuyển sang sử dụng các ngôn ngữ Châu Phi truyền thống và phát triển một phong cách âm nhạc riêng biệt -gọi là Kwaito Các ca sĩ da trắng và
da màu Nam Phi theo truyền thống thường có ảnh hưởng từ các phong cách âm nhạc Châu Âu như Seether Âm nhạc sử dụng tiếng Hà Lan Nam Phi
có nhiều kiểu, hiện đại hay punk rock