UBND THÀNH PHỐ BẮC NINH PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯ ĐỀ CHÍNH THỨC (Đề thi có 01 trang) KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ NĂM HỌC 2021 2022 Môn Lịch sử Lớp 9 Thời gian làm bà[.]
Trang 1UBND THÀNH PHỐ BẮC NINH
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
ĐỀ CHÍNH THỨC
(Đề thi có 01 trang)
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
NĂM HỌC 2021-2022
Môn: Lịch sử - Lớp 9
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
Câu 1 (3,0 điểm)
Phân tích hoàn cảnh và ý nghĩa của phong trào giải phóng dân tộc ở các nước
châu Á, châu Phi và khu vực Mĩ Latinh sau Chiến tranh thế giới thứ hai
Câu 2 (3,0 điểm)
Trình bày những thỏa thuận của các cường quốc trong Hội nghị Ianta (02/1945)
về việc đóng quân và phân chia phạm vi ảnh hưởng ở châu Á Những thỏa thuận đó đã tác động như thế nào đến Việt Nam trong những năm 1945 - 1946?
Câu 3 (5,0 điểm)
Trình bày những hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ năm 1919 đến năm 1925 Con đường cứu nước mà Nguyễn Ái Quốc đã lựa chọn là gì? Nêu ý nghĩa của sự lựa chọn đó
Câu 4 (5,0 điểm)
Đảng ta chủ trương thành lập mặt trận Việt Minh trong hoàn cảnh nào? Từ việc tóm tắt những đóng góp của mặt trận Việt Minh vào thắng lợi của Cách mạng tháng Tám (1945) hãy rút ra bài học lịch sử
Câu 5 (4 điểm)
Khái quát ý nghĩa của những sự kiện tạo ra bước ngoặt trong kháng chiến chống
Mĩ cứu nước (1954 - 1975) của nhân dân Việt Nam
- HẾT -
Trang 2UBND THÀNH PHỐ BẮC NINH
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
(Đề thi có 03 trang)
HƯỚNG DẪN CHẤM
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP THÀNH PHỐ
NĂM HỌC 2021-2022
Môn: Lịch sử - Lớp 9
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
* Hoàn cảnh…
- Từ liên minh chống phát xít trong Chiến tranh thế giới thứ hai, hai cường quốc Liên
Xô và Mĩ trở thành hai lực lượng đối đầu Sự đối đầu Xô - Mĩ và tình trạng Chiến tranh
lạnh kéo dài 4 thập niên đã chi phối quan hệ quốc tế phần lớn nửa sau thế kỉ XX
- Trong những năm đầu sau Chiến tranh thế giới thứ hai, hầu hết các nước tư bản dù
thắng trận hay bại trận đều suy yếu, kiệt quệ, trong khi đó Mĩ ít chịu tổn thất trong chiến
tranh, vươn lên trở thành quốc gia giàu mạnh nhất, đứng đầu các nước tư bản chủ nghĩa
và mở rộng ảnh hưởng của mình trên thế giới
- Chủ nghĩa xã hội trở thành hệ thống thế giới Đến những năm 50 - 60, với sự tăng
trưởng nhanh chóng về mọi mặt, hệ thống XHCN đã trở thành lực lượng chính trị, quân
sự, kinh tế hùng hậu, là chỗ dựa cho phong trào cách mạng thế giới
* Ý nghĩa của phong trào giải phóng dân tộc…
- Sự ra đời của hơn 100 quốc gia độc lập đã đưa các dân tộc thuộc địa từ thân phận nô
lệ trở thành các quốc gia độc lập Thắng lợi đó đã làm bản đồ chính trị thế giới có những
thay đổi to lớn và sâu sắc
- Đưa tới sự sụp đổ của hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa thực dân
- Ngày nay, các nước Á- Phi - Mĩ Latinh ngày càng tích cực tham gia và có vai trò quan
trọng trong đời sống chính trị thế giới
- Sau khi giành độc lập, nhiều nước Á - Phi - Mĩ Latinh đã đạt được thành tựu to lớn trong
công cuộc xây dựng đất nước và phát triển kinh tế - xã hội như Trung Quốc, Ấn Độ, …
0,5
0,5
0,5
0,5
0,25 0,25
0,5
* Những thỏa thuận…
- Hội nghị chấp nhận những điều kiện của Liên Xô để tham chiến chống Nhật bản: 1- Giữ
nguyên trạng Mông Cổ; 2- Trả lại cho Liên Xô miền Nam đảo Xakhalin và các đảo xung
quanh; quốc tế hoá thương cảng Đại Liên (Trung Quốc); Liên Xô chiếm 4 đảo thuộc quần
đảo Curin
- Nhật Bản: Quân đội Mĩ chiếm đóng
- Ở bán đảo Triều Tiên, quân đội Liên Xô chiếm đóng miền Bắc và quân đội Mĩ chiếm
đóng miền Nam, lấy vĩ tuyến 38 làm ranh giới
- Trung Quốc cần trở thành một quốc gia thống nhất; quân đội nước ngoài rút khỏi Trung Quốc
- Các vùng còn lại của châu Á (Tây Á, Nam Á, Đông Nam Á) vẫn thuộc phạm vi ảnh
hưởng của các nước phương Tây
* Tác động đến Việt Nam…
- Liên Xô được thỏa mãn các điều kiện tham chiến chống Nhật tại châu Á, tiêu diệt đạo
quân Quan Đông… góp phần vào việc tiêu diệt phát xít Nhật, ngày 15/8/1945 phát xít
Nhật đầu hàng đồng minh… => điều kiện khách quan thuận lợi… thời cơ “ngàn năm có
một” cho nhân dân Việt Nam Tổng khởi nghĩa giành chính quyền…
- Các vùng còn lại của châu Á… các nước đế quốc phương Tây quay lại tái chiếm thuộc
địa => tạo điều kiện cho Pháp chuẩn bị và quay trở lại xâm lược Việt Nam… nhân dân
Việt Nam phải tiếp tục cuộc kháng chiến chống Pháp bảo vệ độc lập dân tộc và những
thành quả của Cách mạng Tháng Tám 1945…
0,5
0,25 0,25
0,5
0,5
0,5
0,5
Trang 33 5,0
* Hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ 1919 - 1925
- Tháng 6 - 1919, thay mặt người Việt Nam yêu nước tại Pháp, Nguyễn Ái Quốc gửi đến
hội nghị Vécxai bản Yêu sách của nhân dân An Nam…
- Tháng 7 - 1920, Người đọc được Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân
tộc và vấn đề thuộc địa…
- Tháng 12 - 1920, Người dự Đại hội của Đảng Xã hội Pháp, bỏ phiếu tán thành việc gia
nhập Quốc tế Cộng sản và tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp…
- Năm 1921, Người cùng một số người yêu nước của các nước của các thuộc địa Pháp
thành lập Hội Liên hiệp thuộc địa…
- Từ 1921 đến 1923, trong thời gian ở Pháp, Người là chủ nhiệm kiêm chủ bút cho báo
Người cùng khổ, viết bài cho báo Nhân đạo, viết tác phẩm Bản án chế độ thực dân Pháp…
- Tháng 6 - 1923, Người sang Liên Xô dự Hội nghị quốc tế nông dân và dự Đại hội lần
thứ V Quốc tế Cộng sản (1924)…
- Cuối năm 1924, Nguyễn Ái Quốc về Quảng Châu - Trung Quốc, mở các lớp huấn luyện
chính trị cho những người Việt Nam yêu nước đang hoạt động tại Trung Quốc…
- Tháng 6 - 1925, Người thành lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên và ra tờ báo
Thanh niên…
* Con đường cứu nước …
- Con đường cứu nước Nguyễn Ái Quốc lựa chọn cho dân tộc ta là: Con đường của cách
mạng tháng Mười, con đường Cách mạng vô sản
* Ý nghĩa…
- Mở đường cho sự chấm dứt khủng hoảng về đường lối cứu nước …
- Đặt nền tảng cho Cương lĩnh chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam sau này…
0,5
0,5
0,5
0,5
0,5
0,25
0,5
0,5
0,5
0,5 0,25
* Hoàn cảnh thành lập mặt trận Việt Minh
- Thế giới: Chiến tranh thế giới thứ hai đang lan rộng và ngày càng khốc liệt Phát xít
Đức chuẩn bị tấn công Liên Xô…
- Trong nước:
+ Phát xít Nhật đã nhảy vào Đông Dương, câu kết với thực dân Pháp cùng đô hộ nhân
dân ta, mâu thuẫn dân tộc vô cùng gay gắt… Các phong trào đấu tranh của nhân dân ta
diễn ra mạnh mẽ…
+ Ngày 28 - 1 - 1941, Nguyễn Ái Quốc về nước và chủ trì Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp
hành Trung ương ĐCS Đông Dương (5 - 1941) chủ trương đặt vấn đề giải phóng dân tộc
và thành lập mặt trận Việt Minh…
+ Thực hiện chủ trương của Hội nghị 8 của Đảng, ngày 19 - 5 - 1941, Mặt trận Việt
Nam độc lập đồng minh được thành lập (gọi tắt là Việt Minh) nhằm đoàn kết các tầng lớp
nhân dân yêu nước cùng đánh đuổi thực dân Pháp, phát xít Nhật, giành độc lập dân tộc…
* Những đóng góp của Mặt trận Việt Minh…
- Mặt trận Việt Minh có công lao lớn trong việc chuẩn bị lực lượng chính trị, lực lượng
vũ trang và căn cứ địa cách mạng…
- Khi thời cơ đến, Việt Minh cùng Đảng phát động quần chúng đứng lên giành chính
quyền, làm nên thắng lợi của CMT8, lập nên nước VNDCCH
* Bài học
- Phải tập hợp tất cả các tầng lớp, giai cấp có tinh thần dân tộc vào mặt trận dân tộc
thống nhất, lấy liên minh công nông làm nòng cốt
- Mặt trận dân tộc thống nhất phải được đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng
- CM muốn thắng lợi cần có quá trình xây dựng lực lượng và tập dượt đấu tranh
0,5
0,5
0,5
0,5
0,75
0,75
0,5
0,5 0,5
Trang 45 4,0
* Những sự kiện đánh dấu bước ngoặt của cuộc kháng chiến chống Mĩ, cứu nước là:
phong trào "Đồng khởi" ở miền Nam (1959 - 1960); cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân
Mậu Thân 1968; Hiệp định Pari về việc kết thúc chiến tranh và lập lại hoà bình ở Việt
Nam năm 1973
* Phong trào "Đồng khởi" đã giáng đòn nặng nề vào chính sách thực dân kiểu mới của
Mĩ, làm lung lay tận gốc chế độ tay sai Ngô Đình Diệm Đánh dấu bước phát triển của
cách mạng miền Nam, chuyển cách mạng từ thế giữ gìn lực lượng sang thế tiến công
* Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 làm lung lay ý chí xâm lược
của Mĩ, buộc Mĩ phải tuyên bố "Phi Mĩ hoá chiến tranh", ngừng hoàn toàn ném bom bắn
phá miền Bắc, chịu đàm phán với ta ở Pari, mở ra bước ngoặt của cuộc kháng chiến chống
Mĩ
* Hiệp định Pari về việc kết thúc chiến tranh và lập lại hoà bình ở Việt Nam năm 1973
Là thắng lợi của sự kết hợp giữa đấu tranh quân sự, chính trị, ngoại giao, là kết quả
cuộc đấu tranh kiên cường, bất khuất của quân dân ở hai miền đất nước, mở ra bước ngoặt
mới của cuộc kháng chiến chống Mĩ, cứu nước Mĩ phải công nhận các quyền dân tộc cơ
bản của nhân dân ta, rút hết quân về nước Đó là thắng lợi lịch sử quan trọng, tạo ra thời
cơ thuận lợi để nhân dân ta tiến lên giải phóng hoàn toàn miền Nam
1,0
1,0
1,0
1,0
- HẾT -