DẠY VÀ HỌC NGÀY NAY
Trang 3562-2015zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBAD4!J~~1!PJzyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA 1.zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA HIEN TRANG: THAI f)0 THU f)ONG CUA HOC SINH, . zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA
SINHVIEN
Tu nhifu nam nay, trong xa hQi cung nhu tren cac phuong tien thong tin dai chung, ta thuong nghe duoc nhieu nh~ xet kha tieu cue ve hoc sinh vii.sinh vien, Nao la thanh nien s6ng khong co hohl ba~ va ly tuong, nao iii.hoc sinh sinh vien thu dong trong hoc t~p, khong ham hoc hoi, tim hi~u va dao sau kien thuc Gan day, du lu~n I~ vo cung hoang mang, 10lang khi co nhieu hoc sinh quay lung lai v6i mon lich s\:!n6i rieng vii
cac mon xa hQi nhan van noi chung Xet cho cung, nhung khia canh tieu cue ay iii.do chinh chung ta, lit nhung thay co giao, la nhung nguoi Ion, iii.nhiing nguot c6 trach nhiem vdi su nghiep giao due, dil gay ra.D uongXuan Thanh da nhan xet mot each
di dom nhung hoan toan chinh xac nhu sau:
"Khong phai ngau nhien mil.bao chi phai bao dong: 'Gidi tre hien nay chi biet cam cii dep cua mi toni Gi&i tre chi biet cam nMn 'cclidt;p cua m itom' viho ngoi tren con do rna phan Idn ngudi dua do xem m itom la d~c san" (DuO'ngXuan Thanh, 2014)
Dieu do co nghia la neu ngudi d~ybiet duQ'c nhieu "d~c san"
cao cap hon mi tom, thi cMc cMn Iii.gidi tre cling se co the cam nMn duQ'c nhieu ccli dt;p khac, cao hon ''cclidt;p cua mi tom': Noi nhu the khong c6 nghia ia cho rang anh hUdng cua ngudi thay Iii.tuy~t doi doi vdi ngu<'1ihoc Cling khong co nghia Iii.ngudi thay chi can gioi Iii.duO'ng nhien se dil.o tc)'Ora the h~
ngu<'1ihoc gioi: ngohl vi~czyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA tl,inang cao minh ien, ngu<'1ithay can chu y phat trien cac nang Itjc sau day ahoc sinh vii.sinh vien,
nhUng nang Il,icrna da so cac em con rat yeu
2 MOTs 6NANG Ll)'C CAN PHAT TRIEN NOI SINHVIEN
2.i.Ming Itjc phe phan Nang Ivc phe phein bat ngu6n titvi~c biet nghi van Nghi van,
do Iii.tien de cua cae hOllt dong khoa hoc, la phan xC),tl,inhien cua con ngu<'1ikhi pheit hi~n ra sl,i khong kh&p giua thong tin
ta vita thu nh~n duQ'c va kien thUc mil ta da co ve van de lien quan Co the' noi khong ngoa rling nghi van la dlic dnh khong the' thieu dugc cua nM khoa hoc, bai mot ie rat dO'n gian Ia khong c6 nghi van, anh ta se khOng the'tien hanh bat leYmQt nghien cuu nghiem tuc nao ca NM khoa hQc la ngu<'1i"cling dau'; "budng binh" nbat: khong nha khoa hQc chan chinh nao
detin ca, Mi vianh ta chi tin sau khi da kicm nghi~m va doi chUng nhieu Ian v~ deu nh~n dU<;lcket qua gi6ng nhau Chi co sl,i tMt khoa hoc m d i co the' thuyet phl,lc dU<;lCnba khoa hoc
Neu Copernic, Galilee catin, hen nhcit, va neu cac nba khoa hoc the h~ sau khong biet nghi ng<'1thi cole nhan lo.p ngay nay van con tin ding m~t tr<'1iquay xung quanh trcli dat Chia se sau day cua GS Phan Dinh Di~u, nguyen Vi~n truang dau tien cua Vi~n khoa hoc tinh toan va dieu khien, cho tMy nang ll,ic phe phan rat cao cua ong:
"Khong bao gid xem cai da hQc la du roi Luon nghi rang ben qnh cclibiet roi con nhung dieu chlta biet, chua dugc hoc
Ngay trong hoc khoa hoc, toi da co chut mau "noi loC).Il"roL Hoc toan d~ hoc nhung khihQc kien thUc toi khong nghi do Iii.chan ly duy nhilt, chua Mn luon luon dung Chk co khoa hoc, ly thuyet khac dieu minh da hoc, th~ chi ngu<;1clC),i.Do
do phill tim hieu dieu d6 co khong, noddau, tim no bang cach nllO" (Phan Dinh Di~u, 2009)
b(l, dang vien phat trien ddi song v~t chat, tinh than phu hop v6i thuc tien, bao dam cho ho duoc thu huang ket qua cua cong cuoc doi m6i Trong qua trinh dau tranh can phai nh~n dien kip thdi nhung bieu hi~n moi cua chu nghia ca nhan va tac hai cua no de
co bi~n phap ngan chan kip thai, hi~u qua
Hai la; nang cao tinh tlj phe binh phe binh de'phOng chOngsuy
Ho Chi Minh cho rang, tu phe binh va phe binh la vi~c phai lam thuong xuyen nhu "rna m~t hang ngay" cua moi can b(l, dang vien,
T l,iphe binh latl,isoi minh se thay r6 minh hon nh~ r6 thieu sot
s\:!achua khuyet diem rna gin giu dao dlic, loi songMngay cang tien bQ va co tl,iphe binh nghiem tuc thi moi khuyen khich duoc nguot khac phe binh minh Ngudi Iuon guong mau tu phe binh va yeu cau moi nguoi phai thang than gop y phe binh min~ Ngudi cho rang, khuyet diem nao cling co hai cho each mang, furh huang den dao due, khi mac khuyet diem, du nho cung phai "uong thucc xo' tay s\lch khuyet diem
De tl,fph¬ ::binh va phe binh hi~u qua, doi hoi moi can bQ dang vien ph:litl,igiac hoc t~p va ren luy~n d\lo dlic, loi song; tron~ sinh hOllt ph:li de cao nguyen tac t~p trung dan cM, nguyen tac t~p the lanh dllO,ea nhan ph1,ltnich Trang tl,fphe binh va phe binh ph:li the hi~n tnich nhi~mcanhan, co thcli dQ thl,fcsl,icau thj, biet lang nghe y kien phe blnh cua ngudi khcic Trong sinh hOllttl,fphe binh va ph¬ ::binh phill bolodam tinh giao d1,lc,tinh chien dau ca~, giup moi cho can b(l, dang vien sau moi Ian sinh hOlltco sl,ftruang thanh hO'n ve nh~ thlic chinh txi, tu tUdng, banh dong va vi~c lam, tinh than doan ket, y thuc dau tranh chong nhung bieu hi~n cua cM nghla ca nhan
Ba la,phtit huy vaitrocac t6 chUcchinh tri - xii hQiva queJ'nchUng nhan dtmtrong phOng, chOngsuy thoai aq.o auc cua can bQ,aang vien.
Theo Ho Chi Minh, de phong, chOng suy thocli dllo dlic cua can
bo, dang vien hi~n naythi"vi~c can ph:li lam trlidc tien la chinh don I~ Dang"(9) De xay dl,fngDang m\lllh ve chinh trj va to chuc, nang cao nang ll,iclanh dllO,slic chien dau cua Dang Doi hOi ph:li thl,iChi~n tot nguyen tac t~p trung dan chu trong sinh hoC),tva thl,ic hanh leylu~t Dang; phat huy toi da quyen lam chu cua nhan dan, dl,ia van dandexay dl,ing Dang va phong, chOng suy thocli ve dllo dlic cua can bo, dang vien Quan ly ch~t che can bQ, dang vien trong sinh hoC),tva cong tac, tang cu6'ng cong tac kiem tra, giam sat nh~m giao d1,lc,ren luy~n can bo, dang vien
Phat huy vai tro cua M~t tr~n To quoc, cac to chlic, doan tM nhan dan trong phOng, chOng suy thocli dllo dlic cua can b(>,dang vien Tiep thu co chon loc cac y kien dong gop cua quan chung nhan dan, cac to chuc, doan the doi vdi to cMc dang va can bQ, dang vien nham kip thai phat Mn nhUng sai lam, khuyet diem va
co bi~n phap dau tranh, xu Iy hi~u qua Ben CC),nhd6, ph:li lam t6t vi~c neu guO'ng dien hinh tien tien, neu guO'ng ngudi t6t, vi~c t6t nham khuyen khich can b(>,dang vien tv giac hoc t~p va ren luy~n, guo'ng mau trong dC),odlic va loi song de cho quan chUng, nhan dan hoc t~p noi theo
TAl LIEU THAM KHAo:
1.H6' Chi Minh, vexaydl,lng Dang, Nxb SgTh~t, HIlN(li, 1981, tr.104
2 Dang C(mg san Vi~t Nam: Van ki~n D~ h(li d~ bieu toanquocIan
thliXI, Nxb CTQG, H, 2011, tr.173
3 Dang C(lng san Vi~t NamYan ki~n HQi nghjIanthlit11BCHTU Dang kh6a XI, Nxb CTQG, H, 2012, tr.9S
4 H6 Chi Minh, Vexaydgng Dang, Nxb Sg Th~t, HaNQi, 1981, tr.114
5 H6 Chi Minh, Vexaydt!ng Dang, Nxb SgTh~t, HIlNQi, 1981,tr.11S
14
o
Trang 4la cau noi rat quen thuoc trong nganh giao due, nhung chua
ai dam qua quyet la minh biet day tu duy sang tao GS Phan
Dinh Dieu cling da tung noi:
" the nao la tu duy sang t':10thl chua bao gia co su trao doi gifta thay va tro de truyen thu kinh nghiern va nhung to cMt
ay chohQCtro nen can ban van lit tiep thu kien thuc mot each thu dong [ zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBAJzyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA tittiep thu tot toi sang t':10la mot qua trinh, doi hoi phaiducc ren luyen Giao due ta noinhieuve yeu cau sang
t':10,doc l~p tu duy nhung chuang trinh hoc gan nhu chua long ghep nhung nang luc do cho hoc sinh Do la(jnhung men khoa hoc Can khoa hoc xa hQi 1<.Uyeu han nua Dieu nay can
co trong noi dung cai each giao due, d6i moi giao due trong tho; gian tor' (Phan Dinh Dieu, 2009)
Day la mot khoang trong trong cac chuang trlnh dao t':10 phd thong vadai hoc cua chungtaoTiteach d':1Yr~p khuon va each hoc nhu vet nhu hien nay, den d':1Yhoc sang t':10la m!)t quang duong phdn dau gian kho, nhung khong the ne tranh duoc, neu muon doi moi dai hoc Ttt duy sang t':10khong the tach rdi cac nguyen ly phat hi~n ra cai moi trong nghien cuu khoa hoc, No doi hoi phai duoc trang bi kien thuc, ducc huan luyen ben bl, lau dai kedthuc t~p trong tinh huong co th~t
1Mrna cac truong dai hoc ngay nay chi trang bi so sai mot so kien thuc quy trinh, roi co "cam tay chi viec" cho sinh vien thuc hi~n m¢t so cong dO':1nnghien cuu don gian nao do de hoan thanh lu~n viin tot nghiep, roi hili long bao cao la ngudi hQc da biet sang t':10khoa hoc Cach d':1Y"cam tay chi viec" ay co the mang l<).ihieu qua nMt thai, nhttng do chinh la cOinguon cua
tu duy r~p khuon: the he di sau lam dung nhUng gi mit theM
di truoe da d<).yhQ, kec:icai d<'1,th~m chi cciisai Do ehinh la cach dao t<).ocua chUng ta hi~n nay, rna GS Phan mnh Di~u (1993) cho ding each lam ay chi dao t\10duQ'ceac chuyen vien cMp hanh, chu khong the dao t\lO dU<;1cnhftng ngudi tri thuc dung nghia
2.3 Nang life zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA ttf hlJe
Ngay nay, nguy co l<).ch~u kien tMe thl Ion han rat nhieu
so voi each day vili ch\1c nam, vitoc d¢ phat trien cua kien tMc qua Ion Han nfta, nhung gl chung ta biet hOm qua co the hOm nay khong can dung nua,vikhoa hQc luon luon phat trien va hoan thi~n Do cling chinh lit cOi nguon cua phuongzyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA
• PGS.TS TRAN THANH zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBAAI
Khoa Sa Pham - Truong D<.Uhoc Can Tho
Vl the, phai day cho sinh vien biet nghi nga khoa hoc,vido
chinh lit chat men xuc tac, kich thich cac em tu tim toi hoc
hoi, Phai cho cac em biet la nguoi thay cling co the khong biet,
tharn chi nguoi thay cling co the sai, vi ho cling chi lit mot
con nguoi, mit con nguci thi luon luon khiem khuyet, nhat lit
ve m~t tri tue, VI the, se la vo nghia neu nguot thay tim each
chung to su hoan thien kien thuc cua minh doi vci sinh vien,
GS Ho Ngoc D<.Udii tung noi:
"Doi voi sinh vien dai hoc, gia trjC (Jban lit nga vue thay
Khac voi lop 1, gia trj caban la tin thay [ J.Chung ta nen
khuyen khich sinh vien nghe nhitng dieu thay giang de rna
suy ra nhUng dieu co the nghi nga Can sinh vien rna chi nho
dU(icnhung lai thay giang thl tam thuang qua" (Ho NgQc D<.U,
2005)
Dieu do co nghia la khoi g<;1ilen sl,i nghi nga (jsinh vien
cling da lit mot thanh congo Thoi quen hQc t~p cua nhieu hQc
sinh sinh vien hi~n nay la nghe de nho, de thuoc long va de tra
bili,lam bili thi va kiem tra HQc t~p tich qtc doi hOi nguai hQc
nghe de suy nghi, de doi chieu voi nhung gi dii biet, de phat
hi~n ra nhftng cho "I~ch pha'; de nghi nga,va de tim tei hQc
hOi,nghien cuu Do cung chinh la chuan bj cho nguai hQc tUng
bttoc tiep c~n voi nghien cuu khoa hoc
2.2 Tilduy sang tq,o thay ehotilduy rqp khuim
Titvai ch\lc nam nay, "d<).ycho nguai hQc tu duy sang t~o"
TICH CUC • HOA VIEC HOC ••
LV LU~ND~YvA HQC
15zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA
Trang 5TAlzyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBALI~UTHAM KHAo:zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA
1.Darriulat P., 2012 DiIO t<;10tien si: Doi di~n v6'i th\ic teoBaozyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA Tia Sang ngay zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA 26/1112012, http://www.tiasang.com.vn/Default.aspx?tabi
d=113&CategoryID=6&News=5900 truy c~p ngay28/1112012.
2 Duong Xuarr Thilnh, 2014 34 nghin tYco dao t<;10duO'cd(>ingii giao vien tich hO'p? http://giaoduc.net.vn/Giao-duc-24h!34-nghin-ty-co-dao-tao-duoc-doi -ngu -giao-vien-tich -hop-post143288.gdtruy c~pngay20/04/14.
3 H6 NgQc£)~, 2005 Sinh vien chi nen tin thay m(>tnaa Tnlloi phong van cua Kieu Hm, dang tren bao Ph\l nu Vi~t Nam
4 Hoilng T\lY2008 De col6'p tri thtic xting dang T\lp chi'Iia Sang,
ngay06/12/2008
5 http://tiasang.com.vn/Default.aspx?tabid=76&News=2572&Cat egoryID=3 truy c~pngay3/4/2014.
6 Phan Dinh Di~u 1993 Applying Mathematics and Democracy
T\lp chiNIASnytt, s6 2, tr.11-14.
7 Phan Dinh Dieu, 2009 HQc, nhung di!ng nghi dola chan Ii duy nh.1t.Tuoi tre cuoi twin, http://tuoitre.vn/Tuoi-tre-cuoi-tuan/308512/
hoc-nhung-dung-nghi-do-Ia-chan-Iy-duy-nhat.html troy c~p ngay
2/4/2009.
8 Phan Dinh Di~u, 2013 De biet la minh khong biet T~ dja chi http://chungta.com/ndltu-lieu-tra-cuu/de_biet_la_minh_khong_
biet/default.aspx, truy c~p ngay
dCiisong xa hQi.V ithe, nguoi giang vien can phai co ythlic doi
xu dan chu v6'i sinh vien, theo nghia rong nhat cua tu nay Phai cho sinh vien quyen "khong dong y" vdi thay, tharn chi phan doi thay, vi khoa hoe dua tren su thuyet phuc bang cac minh chung chu khong phai la ap d~t
4.K E TLU ~N Giao due Vi~t Nam dang dung truce nhieu van de bat c~p chua tung thay: noi nhu GS Pham Toan, giao due nuoc ta dang
la «mot nen giao due va dinh huong duoc troi tu do trong nhieu nam dang troi den sat bCivue pha san » (Pharn Toan, 20l3) V ithe, moi giang vien, nMt la cac giang vien tre, can phai no luc rat nhieu de gop phan cuu van tinh hinh truce khi qua muon
Giao su Vien SI nguoi Phap P Darriulat da tham gia nhieu heat dong dao tao va nghien cuu khoa hocdVi~t Nam va da co nhieu nhan xet xac dang ve giao due nuoc taoTu nhung nhan xet do, giao su da dua ra nhfing lai khuyen het suc xac dang cho gidi khoa hoc nudc ta, rna cac giang vien d~ hoc can phcli suy ngam nghiem tuc:
"Hi~n nay,s\i tl,i ton dang khien chUng ta khong dam doi di~n hii%nthlje, va sl,i khiem ton khien chung ta khong dam tham vong [mot cach thl,iCte] ChUng ta can phai eo thai do hoan toan ngU<;1cl~: sl,it\iton ladechung ta tham vong va tl,i tin; Sl,ikhiem ton degiup chUng ta eo nghi ll,iede doi di~n v6'i thl,iCten (Darriulat P., 2012)
Phai tl,i tin va co tham vong dephan dau d~t dU<;1cml,lc tieu doi m6'i giao dl,lcva cai.tien chat lU<;1ngdao t~o d~ hoc, nhung phai khiem ton va co nhieu nghi ll,iCdedoi di~n v6'i thl,ic te bi dat ella nganh giao dl,lCrna hang ngay, hang giCichUng ta dang doi di~n Do la hai thai do d6i l~p nhau nhung can phcli eo ella chung ta hi~n nay
cham "hoct~psudt dCii':V ithe, day cho sinh vieneachtu hoc
phai.la nQi dung Chllyeu cua dao tao dai hoc ngay nay Do cling
chinh la con duong duy nMt dan diit sinh vien tiep c~n v6'i
nghien cuu khoa hoc Co the' noi chac chan rang truce het cac
nha khoa hoc la nhung nguoi rat gioi ve tu hoc: chang nhung
ho biet tl,ihoc nhu the nao, ho con biet hoc cai gi, va biet each
tim kierntalli~u de thea man nhu cau tu hoc cua ho, Noi m(>t
each ngan gon, nang luc tu hoc la nang l~c kham phara nhfing
cai rna minh chua biet, nhfing kien thuc rna minh conthieu de
hoc, de lam giau cho ban than minh VI the, nguoi nao khong
tMy dU<;1Ccai minh chua biet thi khong the nao tien b(>duoc,
Khong tu hoc se dan den "cam diec khoa hoc': la ngudn goc cua
tinh trang lam khoa hoc nhech nhac, ''diec khong S<;1sung': cua
can benh vicudng, nhu GS Hoang Tuy da canh bao ve mot b(>
phan khong nho cac nha khoa hoc hien nay:
"Debi lam van the ech ngoi day gieng, de mac benh vicuong,
khong hoa nMp van dong chay van minh Clla thCiid~, khong
chap nh~n lu~t chO'iquoc te, roi ngay cang tl,lth~u rna van tl,iru
ngll minh, tl,i danh lua minh, va danh lua nhan dan minh v6'i
nhfing thanh tich khong co th~t" (Hoang Tl,ly,2008)
2.4 Tinh than mqo hiem khoa hgc
A Einstein da tung noi: kien thuc khoa hoc khong quan
trong bang trl tUdng tU<;1ng.Co kien thlic, ta co the' di tu A den
B, nhung neu eo tri tUdng tU<;1ng,ta eo the di bat cli nO'inao
ta muon Nhung de ehuan bi tinh than "di bat cli nO'i nao ta
muon" thi sinh vien can phai co mQt chUt m~o hiem, va giang
vien can dong vien khuyen khich cac em, ho~c it ra thi cling
khong nen trung ph~t khi xay ra sl,i co Khong m~o hiem se
khong bao gia co phat hj~n khoa hoc, vicon duang duy nhat
dan den kham pha la du hanh, tham hiem V ithe, muon cho
sinh vien tich el,iehoa cac kien thuc clla minh thi ean phcli tUng
bu6'c xoa bO khuynh hu6'ng qua th~ trong, "chuong s\i an
toan" da ngl,i tri hiu dM trong tam ly Clla gi6'i tri thuc Vi~t Nam
chUng tao Do chinh la khuynh hu6'ng an ph~, khong muon
thay doi, vikhong dam duang dau v6'i song gio clla bien d
ChI nhfing ai da dU<;1cren luy~n trong tinh than dam nghi dam
lam nhu the thi m6'i eo dU<;1eban Hnh rna GS Ho NgQc D~ da
co dip noi den:
"Lam khoa hoc thi phai co dU<;1Ccai ban linh dung ra rna
tuyen bo: toi thach ai lam tot han toi; cong trinh Clla toi, toi
cung thach cac anh gop y sua chua rna hay hO'n toi dU<;1c"(Ho
NgQc D~i, 2005)
3 THAI zyxwvutsrqponmlkjihgfedcbaZYXWVUTSRQPONMLKJIHGFEDCBA £>Q £>01 VOl NG1101HQC
3.1 Phai lam glIdng
Urn guO'ngdegiao dl,lc nguai khae laroot phuO'ng phap da
co tulau dCiinhung luc nao cung co tae dl,lng, nMt la doi v6'i
nguCii hoc la thanh thieu ni<~n.Giang vicn keu gOi sinh vien
hQc t~p tich cl,ic thl phai t~o dieu ki~n cho sinh vicn phat huy
Hnh tichc\ic trong hoc t~p HO'n the nfia, giang vien con phai
tich cl,ictrong nh~ thlic, trong doi m6'i tu duy, trong sl,itim toi
kham pha clla minh Khong co gi phan tac dl,lng cho bang vi~c
giang vicn thi h6 hao sinh vicn tham gia nghien cliu khoa hQc
nhung chinh minh l~ khong tham gia
3.2 Phai dim chu vai ngllui hQC
Thai d~i ngay nay la thO'i d~ dan cM hoa tren mQi m~t Clla
JNGAY riA l'