SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO PHÚ THỌ ( ĐỀ THI CHÍNH THỨC ) KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN HÙNG VƯƠNG NĂM HỌC 2020 2021 Môn NGỮ VĂN Thời gian làm bài 150 phút, không kể thời gian gia[.]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
PHÚ THỌ TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN HÙNG VƯƠNG KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10
NĂM HỌC 2020-2021 Môn: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề
Đề thi có 01 trang
Câu 1 (2,0 điểm)
Đọc đoạn trích và trả lời các câu hỏi:
Tôi theo ông qua từng cánh đồng Lúa chét không nhiều mà hạt lúa cũng không căng mẩy Nhưng nó là món quà cho những năm thiếu gạo, cho những tháng ngày túng quẫn Những cánh đồng cứ nối dài theo mỗi bước ông đi Ông nâng niu những bông lúa mà người ta đã bỏ quên, để chia sẻ một phần cơ cực cho gia đình Dáng ông nhỏ nhoi giữa đồng, cơn gió mùa thổi qua chạm vào những nốt đồi mồi đã kéo dày trên người ông Tôi lặng bước bên ông, để cố nhặt thật nhiều bông lúa Để khỏi nhìn thấy ông cả đời cúi mình trước lúa Ông vẫn bảo: “Cây lúa cúi càng thấp thì càng nhiều hạt Đời người đừng quá vội ngẩng cao đầu” Tôi vẫn nhớ lời ông dạy vào những ngày đông rét mướt, để an yên bước qua những ngày tất tưởi…
(Trích Gió đồng đương thổi, Nguyên Khối, theo http://baovannghe.com.vn)
a) Chỉ ra các phương thức biểu đạt được sử dụng trong đoạn trích.
b) Đoạn trích thể hiện tình cảm, thái độ gì của nhân vật “tôi”?
c) Thông điệp nào có ý nghĩa nhất được gửi gắm qua câu nói của người ông:
Cây lúa cúi càng thấp thì càng nhiều hạt Đời người đừng quá vội ngẩng cao đầu?
Câu 2 (3,0 điểm)
Hôm qua, Bộ Tư lệnh Thủ đô cho biết đã chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất để đón
950 người từ vùng dịch trở về trong 14 ngày tại các địa điểm quân đội tại Sơn Tây và Xuân Mai Không có người biểu tình, cũng chẳng có máy kéo, chẳng có biểu ngữ… nào ngăn những người Việt hồi hương về cội nguồn lúc khó khăn cả Trong khi đó, bảo hiểm y tế cũng tuyên bố sẽ chi trả toàn bộ tiền điều trị cho các bệnh nhân nghi nhiễm virus nCov, không ai bị bỏ rơi trong cuộc chiến dịch bệnh corona cả […]
… Trong khi nhiều nước còn tranh luận về cách chữa trị cho bệnh nhân nhiễm virus corona, chúng ta đã chữa trị thành công cho 03 bệnh nhân, trong đó có một người
có tiền sử bệnh ung thư Hình ảnh các bác sỹ Việt Nam chữa trị thành công bệnh nhân corona xuất hiện trên quảng trường NewYork như một lời ngợi ca của thế giới với thành công của Việt Nam Một cuộc chiến gian khổ đã và đang bắt đầu, nhưng không có người dân Việt Nam nào bị bỏ lại trong cuộc chiến này cả.
(Trích diễn đàn Vững tin theo Đảng, ngày 05/02/2020)
Từ đoạn trích trên, hãy viết về một ấn tượng đẹp nhất của em về hình ảnh con người Việt Nam trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19
Câu 3 (5,0 điểm)
Trong bài Tiếng nói của văn nghệ, nhà văn Nguyễn Đình Thi viết: Văn nghệ nói chuyện với tất cả tâm hồn chúng ta.
(Trích Ngữ văn 9, Tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019, tr.14)
Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Hãy làm rõ những điều mà văn nghệ nói chuyện với tâm hồn con người qua bài thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy.
Hết
-Họ và tên thí sinh: SBD:
………
ĐỀ THI CHÍNH THỨC
Trang 2Thí sinh không được sử dụng tài liệu Cán bộ coi thi không giải thích gì thêm.
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO
TẠO
PHÚ THỌ
KỲ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN HÙNG
VƯƠNG NĂM HỌC 2020-2021 HƯỚNG DẪN CHẤM Môn: NGỮ VĂN
Hướng dẫn chấm có 03 trang
I. Một số chú ý khi chấm bài
- Đáp án chấm thi dưới đây dựa vào lời giải sơ lược của một cách Khi chấm thi giám khảo cần bám sát yêu cầu trình bày lời giải đầy đủ, chi tiết, hợp logic và có thể chia nhỏ đến 0,25 điểm
- Thí sinh làm bài theo cách khác với hướng dẫn chấm mà đúng thì tổ chấm cần thống nhất cho điểm tương ứng với thang điểm của hướng dẫn chấm
- Điểm bài thi là tổng điểm các câu không làm tròn số
II. Đáp án – thang điểm
Câ
1
Đọc đoạn trích và trả lời các câu hỏi:
a) Các phương thức biểu đạt: miêu tả, biểu cảm, tự sự, nghị luận
b) Đoạn trích thể hiện tình cảm, thái độ của nhân vật “tôi”:- Nỗi thương nhớ, bồi hồi khi kể lại kỉ niệm cùng ông ra đồng mót lúa chét
- Niềm xúc động thấm thía trước lời dạy của ông về cách ứng xử với nguồn cội
c) Thông điệp: Càng thành công, con người càng phải biết cúi đầu hướng về và nhớ ơn nguồn cội; đừng bội bạc, vô ơn
2
Viết về một ấn tượng đẹp nhất của em về hình ảnh con người Việt Nam trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19.
Yêu cầu về hình thức:
- Viết đúng hình thức một bài văn nghị luận xã hội
- Diễn đạt rõ ràng, mạch lạc; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp
Yêu cầu về nội dung:
* Ý nghĩa của đoạn trích:
- Đó là những hình ảnh đẹp của dân tộc Việt Nam trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19
- Thể hiện tinh thần đoàn kết, truyền thống nhân ái, niềm tin vào sức mạnh dân tộc…
* Ấn tượng đẹp nhất của em về hình ảnh con người Việt Nam trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19
- Học sinh có thể tự chọn và viết về một ấn tượng đẹp nhất về dịch Covid-19 Dưới đây là một số gợi ý:
+ Các bác lãnh đạo Đảng và Nhà nước tận tụy và sáng suốt chỉ đạo nhân dân phòng chống dịch + Những chiến sĩ trên mặt trận vũ trang, văn hóa, giáo dục, y tế
+ Những con người trong cuộc sống đời thường cùng chung tay góp sức phòng chống Covid-19
- Hình ảnh tiêu biểu trên đã nêu cao truyền thống đạo lý chiến thắng đại dịch, khẳng định vị thế của đất nước trên trường quốc tế
- Phê phán những cá nhân có hành vi ích kỉ, trục lợi, đi ngược lại lợi ích cộng đồng và làm trái pháp luật
* Bài học:
- Nhận thức được ý nghĩa của những hành động cao đẹp, truyền thống đạo lý nhân văn của con người trong bối cảnh đất nước khó khăn
- Noi gương, lan tỏa những hình ảnh đẹp về con người Việt Nam để gìn giữ và phát huy truyền thống cao đẹp của dân tộc
3 Trong Tiếng nói của văn nghệ, Nguyễn Đình Thi viết:
ĐỀ THI CHÍNH
THỨC
Trang 3Em hiểu ý kiến trên như thế nào? Hãy làm rõ những điều mà
thơ Ánh trăng của Nguyễn Duy.
Yêu cầu chung:
- Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
- Xác định đúng vấn đề nghị luận
- Diễn đạt trôi chảy, mạch lạc; không mắc lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp
Yêu cầu cụ thể:
1 Giải thích
- Tâm hồn: ý nghĩ và tình cảm, làm thành đời sống nội tâm, thế giới bên trong của con người
- Nói chuyện: giao tiếp, đối thoại của người nghệ sĩ với bạn đọc thông qua tác phẩm
-> Vai trò và sức mạnh của văn nghệ: nối sợi dây đồng cảm giữa người nghệ sĩ và bạn đọc thông qua việc n đời sống, thể hiện tư tưởng, tình cảm, trăn trở của nhà văn về con người, cuộc
2 Bàn luận
- Đặc trưng của văn học: nhận thức, phản ánh đời sống, biểu hiện tư tưởng, tình cảm của người nghệ sĩ thông qua hình tượng nghệ thuật
- Mối quan hệ mật thiết giữa nhà văn - tác phẩm - bạn đọc:
thức các mối quan hệ xã hội, thế giới xung quanh và chính mình Từ đó, hiểu được những suy tư, trăn trở của người nghệ sĩ
=> Tác phẩm văn học là cầu nối để người nghệ sĩ giao tiếp, chuyển tải tư tưởng, tình cảm đến bạn đọc
3 Chứng minh
* Nội dung: Hình ảnh ánh trăng, vầng trăng là cầu nối để văn nghệ nói chuyện với người đọc
- Nhận thức về hiện thực:
+ Mối quan hệ giữa trăng và người trong quá khứ: trăng là người bạn tri kỉ của thời thơ ấu và những năm chiến đấu ở rừng
+ Mối quan hệ giữa trăng và người trong hiện tại: trăng trở thành người dưng
- Nhận thức về chính mình: ăn năn, hối hận vì đã bội bạc, lãng quên quá khứ
- Bài học về lẽ sống: đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, ân nghĩa thủy chung cùng quá khứ thân
* Nghệ thuật:
- Xây dựng hình tượng sống động, giàu ý nghĩa
- Kết hợp yếu tố tự sự với trữ tình
- Xây dựng tình huống bất ngờ
4 Đánh giá
- Tác phẩm văn học không chỉ giúp con người nhận thức hiện thực đời sống mà còn bồi đắp tâm hồn, tư tưởng, tình cảm cho con người
- Hành trình sáng tạo của người nghệ sĩ là hành trình bắc chiếc cầu nối giữa nhà văn – tác phẩm – bạn đọc để gửi gắm những thông điệp về con người, cuộc đời
TỔNG ĐIỂM
Lưu ý chung
1 Giám khảo cần vận dụng linh hoạt hướng dẫn chấm, bài làm của thí
sinh cần được đánh giá tổng quát, tránh đếm ý cho điểm.
2 Chỉ cho điểm tối đa theo thang điểm với những bài viết đáp ứng đầy
đủ những yêu cầu đã nêu ở mỗi câu đồng thời phải chặt chẽ, diễn đạt lưu
loát, có cảm xúc.
Trang 43 Khuyến khích những bài viết có tư duy khoa học, lập luận sắc sảo và
có tính sáng tạo Bài viết có thể không giống đáp án, có những ý ngoài đáp
án nhưng phải có căn cứ xác đáng và lí lẽ thuyết phục.
4 Không cho điểm tối đa với những bài viết chỉ nêu chung chung, sáo rỗng.
5 Cần trừ điểm đối với những lỗi về hành văn, ngữ pháp và chính tả.
Hết