=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Ý nói quá chừng, đến nỗi áo quần cũng phải vá lunbg tung Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh Câu số 11189 Bươi kít cho thôi => Tương Đương với
Trang 1Những bài ca dao nhân sinh hay nhất
Trang 2=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Ý nói quá chừng,
đến nỗi áo quần cũng phải vá lunbg tung Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11189 )
Bươi kít cho thôi
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bươi kít (cứt) cho thôi (thối); Những cái dở không tìm cách che dấu, dẹp bỏ lại còn bới lên cho thêm rắc rối; làm việc gì đó dở dang, không xong, để lại hậu quả xấu Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu
số 12259 )
Bươi kít mà ngởi
Trang 3=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Bươi kít (cứt) mà
ngởi (ngửi); Rỗi hơi, làm những chuyện gây hại cho mọi người và bản thân Biết điều thì im miệng đi, đừng có bươi kít mà ngởi Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 12260 )
Bạc đầu chưa hết dại
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * No fool like an old
fool Xuất xứ: - Đại Chúng (Câu số 11343 )
Bạn phường ta thức dậy
Cơm gói với trù khăn
Ta hãy đi dần dần,
Vô chùa truông ta đợi,
Tới cầu lêu ta đợi
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11694 )
Bạo ăn Trường Lại
Bạo cai Trường Phong
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Trang 4Ngữ: Bạo ăn (ăn khoẻ) Trường Lại bạo cai (hay cãi) Trường Phong; Trường Lại và Trường Phong là hai xóm thuộc xã Kỳ Thịnh, Kỳ Anh, nổi Tiếng ăn khoẻ và hay lí sự Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu
số 6591 )
Bạo không ai khen, hèn người ta chê
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bạo (khoẻ mạnh) không ai khen, hèn người ta chê; 1 - Thói
thường, người đời ít khi thừa nhận cái tốt, cái đẹp của nhau mà chỉ tìm cách moi móc điều xấu, diều dở của người 2- Thói ganh ghét đồng loại, tìm cách hạ thấp uy thế của người khác Chớ có trổ tài múa may, ở đời bạo không ai khen, hèn người ta chê Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11992 )
Bấy lâu vắng mặt đeo phiền
Bây giờ kháp mặt bằng tiên kháp rồng
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6762 )
Bắc thang cho con nít
Trang 5=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Đại
Chúng (Câu số 11367 )
Bắt được tay nhay (day) được cánh
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Bắt được quả tang
kẻ đang định làm việc xấu, việc phạm pháp Cái thằng trộm ni đã gian manh, bắt được tay day được cánh mà nó cứ chối phăng Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6670 )
Bắt kít không lọt tay
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bắt kít (cứt) không lọt tay (X Đội dần đi ẻ) Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 12006 )
Bức chi vội lấy chồng non
Sớm chồng tổn thọ, muộn con bạn cười
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Khuyên phụ nữ
đừng lấy chồng sớm Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 7101 ) Bền cặc lọ hơn bền gọ lim
Trang 6=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bền cặc (tục) lọ hơn bền gọ (gụ) lim; (Cặc lọ; sinh thực khí đàn ông; gỗ lim; gụ và lim là hai loại gỗ quý thuộc nhóm thiết mộc, cứng, bền Bền cặc lọ; có người nối dõi tông đường; bền gọ lim; nhà cửa, tài sản kếch xù, vững bền) 1- (Quan niệm dân gian) coi trọng việc duy trì nòi giống, nối dõi tông đường hơn là có nhiều của cải mà chẳng có ai kế thừa Chăm thằng cháu đích tôn để cho bền hương hoả, bền cặc lọ hơn bền gọ lim con ạ 2- (Ít dùng) Tình cảm vợ chồng hài hoà, nồng thắm hơn là nhà cao cửa rộng, của cải dồi dào Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6815 )
Bền quai dai cuống
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * 1 Giỏ bền quai thì
lâu đứt, quả dai cuống thì khó rụng 2- Chất lượng tốt thì sử dụng được lâu dài Làm một việc gì đó với một ý chí bền bỉ, dẻo dai Trong làng này, nó thuộc loại bền quai dai cuống Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6833 )
Bệnh hèn tìm thuốc chựa,
Trang 7Người dại có thầy bày
Như làm sao dậy được,
Còn tỉnh hồn sao được!
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bệnh hèn tìm thuốc chựa (chữa), người dại có thầy bày; (Bệnh hèn; bệnh nặng) Trong cuộc sống, mọi khó khăn cần phải có người giúp
đỡ việc dù trắc trở đến đâu cũng tìm ra phương cách Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6847 )
Bốc cứt không lọt tay
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 12205 )
Bởi vì em quen thói
Miệng vùng vằng nhiều điều
Chồng xán rá đá niêu
Mặt giận hờn sớm chiều
Trăm công chi cũng bỏ
Vạn việc gì cũng bỏ
Trang 8=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Xán (ném) rá đá niêu Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số
6979 )
Ba mai bảy choòng
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Ba mai bảy choòng (chồng); 1 - Vô tích sự, không làm nên việc gì
Nó thì ba mai bảy choòng thế chứ có làm nên việc gì đâu 2 - Sửa soạn, chuẩn bị dềnh dàng, cố tình kéo dài thời gian để lẩn tránh công việc Khẩn trương lên mà mần (làm), đừng có ba mai bảy choòng nữa Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6497 )
Cười ngoác miệng ra mang tai
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14327 )
Cười như đười ươi nắm ống
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * (Dân sơn tràng kể;
đi rừng phải chuẩn bị sẵn hai cái ống tre, gặp đười ươi phải xỏ hai tay vào hai cái ống tre để cho nó nắm, đến khi nó nhắm mắt lại cười thì cứ
Trang 9việc rút tay ra khỏi ống tre mà đi) Cười ngây ngất, chẳng biết gì đến xung quanh Người đâu mà ngây ngô quá thể hễ gặp nhau là cứ cười như đười ưu nắm ống Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14334 ) Cười như bò đấy tấm tô
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cười như bò đấy (đái) tấm tôn; Cười to, thành tràng dài, tiếng rổn rảng; cái cười vô duyên vô lối của những kẻ nông nổi Mấy thằng vô công rổi nghề, xúm nhau uống rượu vặt rồi cười như bò đấy tấm tôn Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14332 )
Cười như gụ say mật ong
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cười như gụ (gấu) say mật ong; Cười tít cả mắt, lăn ra mà cười Cái thằng thật vô duyên, nỏ (chẳng) có chuyện chi mà cũng cười như gụ say mật Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14335 )
Cười như khỉ được mùa ngô
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Cười một cách sung
sướng, thỏa mãn Mua được chiếc xe máy cộ (cũ), nó cười như khỉ được
Trang 10mùa ngô Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14336 )
Cười như mụ tra được mấn mới
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cười như mụ tra (bà già) được mấn (váy) mới; Cười một cách rạng
rỡ, mãn nguyện Lấy ảnh về rồi thỉnh thoảng hắn đem ra nhìn, nỏ biết răng (không biết làm sao) mà cười nhại mụ tra được mấn mới Xuất xứ:
- Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14337 )
Cười như người phát dại
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Cười một cách điên
dại , trông rất dáng sợ Chẳng biết ả ta bị bệnh chi mà cười như người phát dại Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14340 )
Cười như nghé
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * (Câu mắng) Cười
không thành tiếng, cười một cách ngờ nghệch Hắn suốt ngày cười như nghé chớ (chứ) lại (không) biết mần (làm) chi (gì) mô (đâu) Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14339 )
Trang 11Cười như tru hít lồn
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Cái cười đắc chí,
thỏa thuê của kẻ tầm thường Cười chi (gì) mà cười như tru hít lồn Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14341 )
Cười như Vện Cớt
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * (Vện Cớt; tên
người đàn bà ở xã Khố Nội, Can Lộc, Hà Tĩnh, nổi tiếng đần độn) Cười một cách ngây dại Nói thánh nói tướng, tưởng hắn lấy được tiên, ra đều (hoá ra) rước về một ả tối ngày cười như Vện Cớt Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14342 )
Cười nhe nanh
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Cười lộ cả răng
nanh, trông đáng sợ Trông nó như con quỷ gặp ai cũng cười nhe nanh Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14331 )
Cười re ré như chó xé dẻ lụa
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Ré lên cười từng
hồi lien thanh như phát rồ Con gấy (gái) con gớm chi (gì) mà cười re ré
Trang 12như chó xé dẻ lụa Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 14346 )
Ba thưng bảy đấu
Đong lại cho nhằm
Mất mùa ba năm
Quần quành áo cụt
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11314 )
Bác một trự mự cũng một đồng
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bác một trự (đồng bạc) mự (mợ, thím) cũng một đồng; Hai bên cùng đóng góp để lo việc chung, và sự đóng góp đó là bình đẳng nên đừng ai tị nạnh ai Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11359 ) Ban ngày thì để đi chơi
Tối sập mặt trời, đổ lúa vô xay
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung (Câu số 11678 )
Trang 13Bán trôn nuôi miệng
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Đại
Chúng (Câu số 11736 )
Bánh khéo không ai khen, cháy seng mình phải vạ
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Bánh khéo không ai khen, cháy seng (chảo, cái xanh) mình phải vạ; 1- Rán bánh khéo vừa ngon vừa thơm thì bánh phải hơi sém da
nhưng như vậy rất dễ cháy chảo Nghĩa là bánh ngon người ăn chưa chắc
đã khen nhưng lỡ cháy chảo thì người rán phải chịu trách nhiệm 2 - Những việc có nguy cơ ảnh hưởng đến mình thì không nên cố làm, dễ mắc tai vạ Làm vừa vừa thôi, bánh khéo không ai khen, cháy seng mình phải vạ Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6584 )
Bánh lành trong lá
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Béng (Bánh) lèng (lành) trong lá Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6585 )
Bao giờ đồng ruộng thảnh thơi,
Trang 14Nằm trâu thổi sáo vui đời Thuấn, Nghiêu
Mừng nay có chủ Thuấn, Nghiêu,
Mưa Nhân, gió Huệ thảy đều muôn dân
Sông lô một dải trong ngần,
Thảnh thơi, ta rũ bụi trần cũng nên
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Đại
Bây giờ tôi về cùng anh,
Anh đập anh đánh, anh tình phụ tôi
Đất xấu vắt chẳng nên nồi
Cho anh lấy vợ, cho tôi lấy chồng
Trang 15=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6733 )
Bè ta ná chú
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6806 )
Béng khéo không ai khen,
Cháy seng mình phải vạ
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Béng (bánh) khéo không ai khen, Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 6843 )
Cũng như con khẳng
Cẳng như que xoi điếu
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * (Con khẳng; là cái
que thường bằng tre được vót tròn, dài khoảng 40cm, đường kính
khoảng 2cm Con khẳng dùng để xỏ kết vì kèo, ngoài Bắc gọi là con xỏ) Chỉ chân rất nhỏ gầy, không có bắp thịt Thằng con nhà nớ mười lăm tuổi rồi mà cẳng vẫn còn như con khẳng Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ
Trang 16Tĩnh (Câu số 13063 )
Cơm cá trích ních mấycụng không no
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm cá trích ních mấy cụng (cũng) không no; Cá trích thịt thơm bùi, ăn không ngán cho nên ăn được nhiều cơm Với người dân nghèo trước đây, cơm cá trích đã là điều mơ ước Đi cày mà ăn cơm cá trích thì ních mấy cũng không no Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số
11450 )
Cơm cày cá đó
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * 1- Những thức tự
túc sẵn cớ tạo nên niềm hạnh phúc giản dị của người lao động Ai mâm cao cộ (cỗ) đầy mặc họ, anh em mình cứ cơm cày cá đó như ri (thế) này)
kể cũng sướng chán Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11451 )
Bò hoe lọ rán, cộc đuôi thì đừng
Bò hoe lọ trán, cộc đuôi thì đừng
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Chim rừng gà rú (núi) chớ nuôi, Bò hoe lọ (lõ) trán, cộc (cụt) đuôi
Trang 17thì đừng Kinh nghiệm chăn nuôi; chim rừng, khó nuôi, hay bị bệnh; bò
lõ trán, cộc đuôi hay bị cảm Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số
12165 )
Buông câu thả nhợ cho dài,
Họa may con cá lạc loài cắn câu
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Miền
Trung, Phú Yên, (Câu số 7244 )
Bút Nam tào dao thầy thuốc
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Xuất xứ: - Đại
Chúng (Câu số 7266 )
Trang 18Cơm chín tới, cải vồng non,
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Những thứ vừa đến
độ hấp dẫn nhất Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11463 ) Cơm gạo môốc, trôốc cá rô
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm gạo môốc, trôốc (đầu) cá rô; (Cơm gạo mốc thì hôi, khó ăn; đầu cá rô toàn xương xẩu cứng không nhá nổi) Chỉ cuộc sống quá ư kham khổ Sống như hắn còn khổ hơn đi tù , quanh ăn cơm gạo môôc trôốc cá rô Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11478 )
Cơm gạo trú, mắm hôi
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Ăn uống kham khổ,
cuộc sống vất vả gian nan Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số
11479 )
Cơm gói trù khăn
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm gói trù (trầu) khăn; (Trù khăn; trầu têm sẵn và buộc vào chéo khăn vấn ngang lưng) Chuẩn bị chu đáo để làm một việc gì đó Xuất xứ:
Trang 19- Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11481 )
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm ló (lúa) lốc, Trôốc (đầu) cá thèn,; Ngày trước, các đặc sản này được xem là tốt hơn các thứ cùng loại Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11499 )
Cơm mô đầy diều chó, ló mô đầy diều ga
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm mô (đâu) đầy diều chó, ló mô (đâu) đầy diều ga (gà) Trong điều kiện lương thực chưa đủ cho người, thì không thể có thức ăn cho gà
và chó ăn no được Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11502 ) Cơm mô cho đầy bụng chó
Trang 20Ló mô cho đầy niều ga
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm mô (đâu) cho đầy bụng chó, Ló mô (đâu) cho đầy niều (diều)
ga (gà) Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11501 )
Cơm mô no chó
Ló mô no ga
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Cơm mô (đâu) no chó, Ló (lúa) mô no ga (gà) 1 - Chó và gà nhà nông chỉ nuôi theo kiểu tự nhiên, ăn những sản phẩm phế thải của con người Khi có cho ăn cơm, ăn lúa chúng ăn rất khỏe Cuộc sống kham khổ, người đói thì vật nuôi cũng không có ăn 2 - Không nên quá lãng phí cơm gạo mà phải để cho vật tự đi kiếm ăn Cho chúng ăn vừa vừa thôi, có mô no chó, ló mô no ga Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11503 )
Cơm nồi đồng dễ nấu,
Lấy chồng xấu dễ sai,
Em đừng tham nơi lược giắt trâm cài,
Trang 21Lại thêm nùi thuốc nhánh
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương
Ngữ: Lại thêm nùi (dúm) thuốc nhánh Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu số 11513 )
Cơm nhà trù đạy
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Phải tự lo liệu mọi
thứ, không ai lo thay cho mình Xuất xứ: - Miền Trung, Nghệ Tĩnh (Câu
số 11520 )
Cơm sôi đừng cho đàn ông độ,
Lúa lổ đừng cho đàn bà thăm
=> Tương Đương với Anh Ngữ hoặc : Ghi Chú: * Giải Thích Phương