Giáo trình Cây xanh đô thị: Phần 2

Giáo trình Cây xanh đô thị: Phần 2 cung cấp cho người học những kiến thức như: quy trình triển khai vấn đề phát triển cây xanh đô thị. Mời các bạn cùng tham khảo!

Chương 3

QUY TRÌNH TRIÊN KHAI

VAN DE PHAT TRIEN CAY XANH DO THI

3.1, DINH NGHTA VE QUY HOACH VA THIET KE CAY XANH DO THI

3.1.1 Quy hoạch cây xanh đô thị

(Quy hoạch cây xinh đô thị Hà bùi toán nằm trong quy hoạch chưng ca đồ thị Quy hoạch cây xanh đồ thị được biểu như một môn khoa học tổng hợp, vừa mang

nh nghệ thuật xây dựng, vữa mang tin sing tao trong việc tổ chức bổ cục không gian để tan cho đồthị có một sắc thái và hinh dáng riêng Việc qy hoạch cây xanh

làm sao phải hải hòa với công trình kiễn trúc khác, phù hợp với hoàn cảnh địa lý, khí hậu, đắt đai của từng khu vực cụ thể

Hình 3.1, Thiét ké cây xanh đồ thị theo quy hoạch

Căn cứ trên các chỉ tiêu v cây xanh trong đô thị, diện tích xây dụng và phát triển

hệ thống cây xanh cẳn được xác định phù hợp với tổng thể của khu quy hoạch nhằm: phát huy được vai trò của cây xanh trong việc cai thiện môi trường, làm tăng vẻ đẹp

hiện đại và đặc thủ cho mỗi đô thị

3

Khi thiết kế cây xanh đô thị cẩn phù hợp với yêu cầu và mục tiểu của quy hoạch

đồ thị và phát triển đô thị, phù hợp với điều kiện tự nhiền, khí hậu, thô nhưỡng, ính chất, chức năng, truyền thông, văn hoá và bản sắc của đô thị, Thiết kế cây xanh cần

2 Thiết kế cây xanh đô thị

có sự kết hợp bài hỏa với không gián mặt nước, cảnh quan và môi trường: đáp ứng các yêu cầu về quân lý và sứ đụng, Đẳng thôi tuân thù quy chuỖn kỹ thuật về quy

hoạch, thiết kế cây xanh đô thị

3.2, CAC NGUYEN TAC CHUNG TRONG QUY HOẠCH CÂY XANH VÀ

HOAN THANH BAN VE QUY HOACH CÂY XANH ĐÔ THỊ

32.1 Nguyên tắc ết kế, quy hoạch cây xanh đỗ thị

- Cây xanh không cần thiết phải phân bổ đồng đều, dàn ti tên toàn thể mặt bằng

đồ thị mà nó cần bổ tí ở các vị trí đễ thu hút lượng người nhất Thường bổ rỉ ở

trong lòng các điểm dân cư (Cây xanh đơn vị ở), hoặc trung tâm công cộng đô thị

(Cây xanh ngoài đơn vị ở)

- Đối với các mảng cây xanh phòng hộ (Cây xanh ngoài dân dụng) nên bố trí trồng ưu tiên ở đảu hướng gió để phát huy tác dụng tạo vi khi hậu cho đô thị hoặc chấn gió, cát Cây xanh cách ly bổ trí tiếp cận nguồn ô nhiễm

* Nguyên tde 2:

- Cây xanh sẽ phát huy rất tốt tắc dụng của nó đối với đô thị trong điều kiện ráp trung va Tién tue: Vi vậy cần tạo các mang xanh lớn trên mặt bằng đô thị (> 3ha) tạo

các cấp công viên: công viên đơn vị ở 3-Sha, công viên quận huyện hoặc tiêu vùng 56

5-15ha, céng vién c4p thành phố từ 15-30ha, công viên cấp quốc gia > 30ha Các

đây cây xanh phòng hi

giản tiếp qua các mảng xanh đường phố hoặc dòng sông để tạo nên một hệ thông cây xanh thông nhất và liên tụ trên toàn địa bàn đồ thị

cây xanh cách ly tất cá phải được nỗi kế rực tiếp hoặc

* Nguyện tắc 3

- Phải tạo được tính quần thể cây xanh trong và ngoài đố thị: Cơ sở của tính quần

thể được xác lập qua sự thống nhất về chức năng và bổ cục cây xunh cùng sự nỗi kết

giữa tuyển cây xanh trong, ngoài qua các đầy cây xanh từ ngoại ô chạy sâu vào đô thị, Đo đó phái quy hoạch toàn bộ các phẫn cây xanh trong và ngoài thành phố cùng

lúc, tạo mối liên hệ chặt chẽ với nhau, tạo thành một hệ thông thông nhất Tắt cả dựa

trên cơ sở tính chất quy mô của quy hoạch vũng, quy hoạch chung và quy hoạch chỉ tiết của đô thị

* Nguyên tắc 4

- Phải sổ sự kết hợp hữu cơ các yêu tổ tạo thành cảnh quan với nhau (địa hình,

mặt nước )

ết định hệ

~ Hệ thống không gian trồng của mặt nước va dai dat ven bờ có thé quy

thống chính của cây xanh đồ thị

~ Địa hình có độ đốc lớn ít thuận lợi cho việt xây dựng nên được cải tạo rỗng cây gây rừng tạo thành vườn công viên cho thành phổ,

Chính các iu trúc kết hợp mặt nước với cây xanh hoặc địa hình với cây xanh sẽ

là cơ sở quyết định hệ thống cây xanh cho toàn thành phố Nó trở thành trung,

của bố cục cây xanh trong đô thị,

* Nguyên tắc 5

~ Chọn loại giống cây trồng: Cây xanh chỉ có thể xanh tốt và phát huy

khi có giống cáp trồng phù hợp với điều kiện mỗi trường và khí hậu địa phươn

nhất là thực tế đặc điểm khí hậu của khu đất xây dựng (hướng gió, tốc độ gió, chỉ

c dụng

nhiệt, độ ẩm, lượng mưa )

Vid

‘Thanh phd Hồ Chỉ Minh - Nhiều mưa nhiều nắng, hệ thống cây xanh cần đú để

dẫn giỏ, không nên quá diy hoặc quá rộng dễ tăng độ am không cân thiết Vùng biển

có thế trồng phi lao, cây lá kim nhằm mục đích chắn gió hoặc trồng sú, vẹt giữ đắc, Vũng đồi - núi cần phải trồng cây có bộ rễ đây, đeo bám sâu hoặc cây thân mũ (có gai) để cây bám chặt đất, hút nước sâu, chịu được khô hạn

* Neuve ide 6:

- Các dành fam thẳng cảnh hoặc các di ích lich si: trong bắt kỳ điều kiện nào

phái dược đưa vào hệ thống cây xanh đô thị, vi đó cũng là những bộ phận của hoạt

giải trí Nó trở thành trung tâm

động tâm lĩnh, chiêm nghiệm, nghỉ ngơi, thư giãn v

cho sự phát triển của hệ thống cây xanh khu vực, Các di tích lịch sử thường có những ving bảo vệ l, I, II, thường vùng II hoặc một phản vùng II là những nơi được tu tiên bổ trí cây xanh, vừa dễ tôn tạo dĩ tích vừa tạo mảng xanh cho đỏ thị

- Những di tích mang tính chất rừng cằn giữ nguyên hiện trang, trường hợp cần thiết có thể trồng thêm cây xanh để tng quy mô đạt đến mức cần thiết 7 dục Địn

đạo Củ Chỉ, giả trị dịch thực của nó, ngoài các địa đạo dưới lòng dắt, chính là khu

ùng nguyên sinh mã đã có thời kỹ làm nên kỷ tích trong lịch sử

*Nguyôn tắc 7

= Quy hoạch cây xanh cần đảm báo diện tích cây xanh cân thiết cho tùng cấp: Do

đỏ phải căn cứ vào quy mô, tính chất đô thị để có được diện tích phù hợp,

~ Ngoài diện tích cây xanh thực t bắt buộc phải có cho quy mô đô tị, phầi tính

dn khả năng phát biển và mớ rộng đô thị, Khả năng này cản cứ vào định hướng, phát triển đồ thị, từ đồ mà dự trả điệ tích cây xanh phù hợp

Xây dụng, ắt trồng cây xanh cần tận dụng đất không xây dựng được của đô thị, hoặc vị tí đắt giá tị nhất cỏ thể được - Để tết kiệm d

~ Các tổ chúc Irong công viên báo dim phục vụ cả 4 mia

- Từ nơi xa nhất của thành phổ đến công viên không quá 4km:

~ Điện tích công viên <30ha vả có phân khu rồ rằng

~ Trong công viên không cho phép đường giao thông thành phố cắt ngang

3.2.1.3 Nguyên tắc chung khi thiết KẾ cây xanh đường phố

Việc lựa chọn các hình thức bổ trí cây xanh, loại cây xanh trồng trên đường phố phải phù hợp với từng loại đường phổ, diều kiện khí hậu và thổ nhường, đảm bảo an toàn cho người và phương tiện tham gia giao thông, đáp ứng các yêu cầu về mỹ quan và vệ sinh môi trường đô thị: hạn chế làm ảnh hưởng đến các công trình cư sở

hạ tẳng trên mặt đất, dưới mặt đất cũng như trên không,

38

Minh 3.2, Cay xanh dường phố

Cây xanh bóng mát trồng trên đường phổ phải tuân thủ quy hoạch chủng loại trên

n phố duyệt,

~ Thiết kế cây xanh nhà ở gắn liễn với hệ thông quy hoạch cây xanh khu vực

- Phổi hợp chật chẽ với thiết kế công nh

“hụn và bổ tí cñy xanh trên cơ sở nghiền cứu giữ gìn cây có sẵn, chọn c

địa phương vừa đỡ tổn kém tiễn chuyên chở, đỏ nghỉ với

Hình 3.3 Cây xanh trong Khu nhà ở

mặt nghệ thuật: Nên có phong cách thống nhất với phong cách

xung quanh về nhiều mặt Phối hợp màu sắc thích hợp trúc

- Khu cây xanh sử dụng chung phải hoàn thiện kỹ thuật các thiết bị như hệ thắng tưới cây, điện chiếu sắng và vệ sinh công cộng

3.2.1.5 Nguyen tic thiét ké cy xanh bigt thự và nhà riêng

~ Thể hiện được phong cách sống của gia chủ

- Đồng thời, thể hiện tính đân tộc vá tính địa phương

- Phù hợp với kinh tế của gia chủ

~ Phù hợp với tính chất và nội đụng của kiến trúc, chọn

~ Hình đáng cây đẹp, cây bóng mắt nên chọn cây lưu niền

ly cho hợp lý

60

3.2.1.7 Nguyên tắc thiết kế, tổ chức cây xanh khu công nghiệp

- Tổ chức quy hoạch cây xanh khu công nghiệp phải gắn liền với việc tổ chức hệ thống cây xanh chung của toàn thành phổ Cây xanh khu công nghiệp không chỉ giải

quyết mỗi tương quan đối với thành phố ở khu vực tiếp cận mà còn phải phối hợp

với các bộ phận cây xanh khác của thảnh phố tạo thành một mạng lưới cây xanh hoàn chỉnh Nếu chỉ giải quyết cục bộ, phiến diện, không những không đưa lại kết quả như ý muốn mà còn để mắc sai lắm, gây tác dụng ngược lại

~ Quy hoạch cây xanh khu công nghiệp cần nắm vững tính chất, quy mô, quy

trình sản xuất và những yêu cầu riêng đối với từng nhà máy, xí nghiệp

~ Quy hoạch cây xanh khu công nghiệp cần phối hợp chặt chế giữa các khu chúc năng trong khu công nghiệp như: bộ phận sản xuất, bộ phận hành chính, khu ở công nhân, nhà ăn công nhân,

oài ra khi quy hoạch cây xanh khu công nghiệp

công nghiệp đối với thành phổ; tương quan giữa nhà máy và khu nhà ớ; các bộ phận in cha ¥ đến: vị trí của khu

cây xanh khác được tổ chức gin nha may

3.3.2, Hoàn thành băn vẽ quy hoạch cây xanh đô thị

3.321 Nội dụng quy hoạch cây xanh trong quy hoạch đổ thị

Theo Nghị định 64/2010/NĐ-CP về “Quản lý cây xanh đô thị”, nội dung quy hoạch cây xanh được thực hiện như sau:

~ Quy hoạch cây xanh đô thị là một nội dung trong quy hoạch đô thị

- Trong quy hoạch chung đô thị phái xác định: chỉ tiêu đất cây xanh, tổng diện tích đất cây xanh cho toàn đô thị, từng khu vực đô thị (khu vực mới; khu vực cũ, cải tạo và khu vực dự kiến phát triển), diện tích đất

sử dụng đất cây xanh đ thị

lễ phát triển vườn ươm vả phạm vỉ

- Trong quy hoạch phân khu đồ thị phải xác định cụ thể: vị tí, quy mồ, tính ch chức năng, phạm vi sử dụng đất cây xanh; các nguyên tắc lựa chọn cây trồng

- Trong quy hoạch chỉ tết đô thị phải xúc định cụ thể: chủng loại cây, iêu chuẩn

cây trằng, các hình thức bổ cục cây xanh trong các khu chức năng; xác định vị trí cây xanh trên đường phd,

3.2.2.2 Quy hoạch chỉ tết cây xanh, công viên - vườn loa đổ thị

Quy hoạch chỉ tiết cây xanh, công viên - vườn hoa đồ thị được lập lâm cơ sở để lập đự ấn đầu tư cây xanh, công viên - vườn hoa

* Nội dụng nhiệm vụ quy hoạch chỉ tiết cây xanh, công viên ~ vườn hoa, bao gồm:

~ Phạm vị, ranh giới, diện tích khu vực lập quy hoạch;

~ Các chỉiêu cơ bản về đất đai và hạtằng kỹ thuật;

- Các yêu cầu và nguyên tắc thiết kế không gian kiến trúc cảnh quan, kết nỗi hạ ting ky thuật và lựa chọn loại cây trồng phù hợp;

~ Thiết kế kiến trúc cảnh quan cây xanh, công viên - vườn hoa;

~ Quy hoạch hệ thống hạ ting kY thuật trong công viên - vườn hoa

* Hỗ sơ quy hoạch ch tiết cây xen, công viổi - tướn hoa, bao gồm!

Sơ đồ vị tí và giới hạn khu đất, bản đồ hiện trạng (kiến trúc cảnh quan, hệ

thống hạ tẳng kỳ thuận; bản đồ quy hoạch tổng mặt bằng sir dung dit; bản đỗ tổ

chức không gian kiến trúc cảnh quan (vị trí, hình thức bố cục cây xanh ); các bản

vẽ mình họa; bản đổ quy hoạch hệ thống hạ tằng kỹ thuật; danh mục các chủng loại

cây, tiêu chuẩn cây trồng;

-'Thuyếtgldh tÄng Hợp VÀ GÁG tân bản pháp lý iên quan:

3⁄3 GIỚI THIỆU MỘT SO GIẢI PHÁP CO BAN TRONG THIET KE CÂY

XANH DO TH]

3.3.1 Thiết kế cây xanh công viên

3.3.1.1, Một số chỉ tiêu tham khảo thiết kế cả

~ Tỉnh diện tích cây xanh cho mỗi người dân

Băng 9 Tỷ lệ % giữa các khu vực trong công viên (Theo TCXDVN 362:2005)

Bảng 10 Tỷ lệ % giữa cây xanh - sân bãi và công trình trong công viên

Bảng 11 Tỷ lệ % diện tích chung cũa công viên (Theo TCXDVN 362:2008)

“Tỷ lệ đất cây xanh công viên (1)

lạm Loy vat mm (Cây xanh |Sản, đường Công trình

„_L | Quảng rường nút giao thông (Quy mô >1la) 2535 s_ | 2._ | Quảng tường nút giao thong (Quy m6 <Ihs) 20-30, 5

3 | Quảng trường nút giao thông lập thể (Không 410 | S5

3.3.1.2 Chon logi cay trằng và thiết kế cây xanh cho công viên

“Mình 3.6, Ciiy xanh công viên

~ Khu yên tĩnh: để phục vụ cho yêu cầu tạo cảnh đẹp, cây xanh được trang theo nhiều loại hình khảc nhau, màu sắc phổi kết nghiên cứu theo từng chủ đề tư tưởng Đôi khi là những đảm cây to màu sẫm có chen những khóm cây màu nhạt hoặc did

vào cây hoa có sắc dju mát như móng bỏ, hoa tim, tử vi tàu, khóm mai trắng, Đa

phẫn là cây lá bản nhưng có điểm những đảm lá kim như thiên tuổ, thông, bạch đần,

«ita, Cây mau slim thường lä các loại như nhăn, muỗm, sanh; cây mau nhạt như sửa,

64

séu, long niio, me, ngge lan Trong khu yên tỉnh có thể bổ trĩ những bãi cỏ rộng đẹp, trên đó có thể điểm những cây đứng độc lập có đáng đẹp như muỗng ngủ, ti, đa

'Ven hỗ nước có thể dùng các loại cây có khả năng nghiêng bóng xuống mặt nước

như đữa, sĩ hoặc cây có cảnh lá rù như liễu, móng bỏ, hoa tím, hay có thể dùng

những loại cây thân trắng đẹp đẻ nhìn thấu suốt mặt hồ và cảnh bên bở kia (phương,

pháp lục cảnh), Nói chung, dé tao cảnh đẹp việc bổ trí và chọn cây vô cùng phong phí và muôn hình muôn vẻ

= Khu thế tao: thường là ãi cô để tập thể đục (hệ thao, cây trồng chủ yêu phục vụ yêu cầu chuyên môn (không che bóng mát các sẵn) và khỏ gẫy, có bóng mút, tần gọn,

In thẳng như xã cử, đầu, chùm bao lớn, sắu, sao đen, muỗm, vàng anh,

erie

“Hình 37, Cây xanh thu thé thao trong céing view

- Kiiu thiểu niên nhỉ đẳng: trồng cây tạo Không gian thoảng rộng, mầu sắc sặc sỡ,

tuyệt đối không tring cây có mủ, hoa độc, cây có gai Bồ trí khu vực này trồng nhiêu

oại cây để các em hiểu biết về thực vật: Chủ yếu trồng cây hoa nhiều mẫu sắc tươi thơm và cây có bóng mát

- Công viên bách thú việc chọn cây trồng cũng phải chú ý: chúng ta nên chụn những loại cây to khỏe, cây cao thing, thân nhỏ và máu sắc đẹp đề tạo cảnh tốt,

‘ding thời tránh được thủ vật phả hoại cây như làm bong võ, hông sốc cây Chúng

tà có thể kết hợp đưa vào vườn một số loại cây ăn quả để cung cấp thêm hoa quả cho động vật Chung quanh những nơ nhốt động vậ ta không nên trồng cây bụi làm che mắt tẩm nhịn của người xem và bị động vật phá hoi

- Công viên bách tho: phải dựa vào các nguyên tắc khoa học Vì có nhiễu loại khác nhau, yêu cầu sinh lý, sinh thải của cây với môi trưởng, hoàn cảnh sống,

mỗi loại cây khác nhau:

+ Ở những khu vực trồng cây nhỏ (như các loại rau, cô, các loại cây làm thuốc)

ẳn được tổ chức theo lối hình hoe, lam thành những mảng, từng luỗng

ding cay đưới nước cẳn được bố trí trong các hỗ nước, chứa,

+ Những cây không chịu được rét cần phải trồng trong nhà kinh

Noi chung khi bổ trí cây trồng cần lỉnh hoạt, tự nhiên, phong phú nhiều vé, tuo phong cảnh khác nhau Trưởng hợp cỏ một số cây đặc biệt ta muốn phân biệt

nh

rõ: hình đáng, mẫu sắc và vi mô, ta nôn trồng trước những phông đệm sẫm của màu

cây phía sau với những khoảng cách nhất định để nhin được rõ từ một không gian

3.3.2 Giải pháp cơ bản khi thiết kế vườn hoa

'Vườn hoa thực ra cũng là một loại công viên nhưng bị hạn chế quy mô và nội cdung do khu đất chật hẹp Thường điệntích chiểm vào khoảng -6ha Việc phần khu

trong vườn hoa không có ranh giới rõ rằng Hloạt động vườn hoa chủ yếu vào các giữ

\shi của nhân dân, thưởng là buổi sáng sớm, chiễu hoạc tồi, kể cả các ngày nghỉ

'Có hai loại vườn hoa chủ yếu:

+ Loại 1: Tả chức đẻ dao chơi, nghỉ là chủ yếu Nhân tố chính là cây xanh, hẳu

như không có công tình Đôi khi chỉ có một chòi nhỏ tổ chức sinh hoạt văn nghệ đơn giản Không xây dựng công trình hoạt động vui chơi

+ Loại 2: Ngoài nội dung đạo chơi nghỉ ngơi, vườn này còn có tác dụng tổ chức sinh hoạt văn hóa nhộn nhịp như biểu điễn văn nghệ quần chúng, chiều phim, xiếc, triển lãm, hoặc các hoạt động thể thao quy mỗ nhỏ

~ Cơ cấu vườn hoa: Do diện tích nhỏ nên cợ cấu vườn hoa thường có một trung tâm và công trình, nếu có, thường bố trì tập trung ở đây Trong vườn có thể có bố trí

66

thiết bị vui chơi riêng nhưng không tách biệt thành từng khu rõ ràng Vườn có lỗi

váo chính, nếu quy mô tương đối lới

phổ chính, có thể có I cổng vào thường rõ rằng và hướng ra đường,

công phụ, nếu vườn quy mô nhỏ có nhiễu lỗi sào the các trục đường và hông phân bit công chính, công phụ

“cây xanh:

+ Bồ tí trồng nhiều loại cây khác nhau,

+ Trồng cây báo đâm bốn mùa vườn có hoa lá xanh tri,

Ngoài yêu cầu cây cho bóng mát, cây trồng trong vườn hoa cần có giá tị trang

trí cao (màu sắc, hình dáng đạp hoặc có khả năng cắt xén) Cụ thể một số loại như: cau

bụi cau tượng, dứa lắng chả 1ä cảnh, cô tông, tai tượng, đính lăng viễn trắng, móng bò hoa trắng, trúc đào hoa văng, muỗng hoa dio, tu vi tau, bing nỗ đê dễ cắt xén

° Cây trằng chung quanh vườn hoa nên chọn loại có tác dụng cách ly hụi và tiếng

ủn bên ngoài đường phổ để dim bảo yên nh trong vườn, nhưng chủ ý không lảm

cách bit với các công tình chúng quanh, cổ thé trồng cây hằng ro thấp như bông

“Tình 38, Viồn dạo trong klu nhà ở

Cức loại vườn đạo:

~ Vườn dạo tiền quảng trường và trước các quắng trường,

+ Vườn đạo ở đầu các dưỡng p

+ Vườn đạo trong khu nhà

- Cơ cấu vườn dạo: Cơ cầu vườn dạo đơn giản hơn so với vườn hoi Trung tâm chí là một công trình kiến trúc nhỏ, hoặc đôi khi không có trung tâm rõ rằng Công trình kiến trúc ở dây chỉ đơn thuần mang tính chất trang tí Vườn thường không cỏ

công Lối đi chit yéu là các đường mòn đạo chơi hoặc 1-2 đường trục nếu vườn bổ

trí theo kiểu hình học

- Tỏ chức cây xanh: Vẻ mặt tổ chức cây xanh giống như vườn hoa nhưng thường

có tỷ lệ thảm cỏ lớn hơn Riêng vườn đạo trước công trình hoặc quảng trường khi bố trí cây xanh cin chủ ý phù hợp với công trình chưng quanh, cùng với công tình tạo

thành một thể thống nhất về đường nét và mẫu sắc

3⁄34: Giải pháp cơ bản khi thiết kế cây xanh đường phố và quảng trường 3.3.4 Thi hé cay xunh đường phổ

* Phân loại cây xanh đường phổ

- Cây trồng trên via hò: Chủ yếu là cây bỏng mát (cây lưu niên) rồng thành dây

trên via hè đọc trục giao thông Thường tổ chức trong trường hợp kiến trúc hai bên

đường tương đối sẵn nhau và đường không rộng hoặc dường rộng nhưng chỉ trằng

cây trên lỗi đi bộ hành

Hinh 3.9 Day cay xanh phần cách giữa 2 foat ding (Xe dtd vi môtô) 68

- Dây cây xanh trên via hè: Thường tổ chức trong trường hop khoảng đất da cho cây trồng rộng từ 2-7m, thường là cây trang tí

- Dãy cây xanh phân cách (còn gọi là dãy cây chín cách các loại đường hoặc hai chiều xe chạy)

~ Bu-lơ-va: Loại này kết hợp giữa đi lại va dạo chơi; bố trí ở giữa, một hoặc hai đường xe chạy, loại nhỏ từ 8-20m

- Vườn hoa đặc biệt đọc đường phố rộng hơn 80m

* Thiết kỂ cây xanh trằng trêu vữa hè

~ Chú ý hướng đường để tạo bóng mát tốt nhất

- Trường hợp khối lượng xe và người nhiều nên trồng cây trong bồn (bổn có thé

bình tròn (D > 1,4m) hoặc hình vuông với điện tích tối thiểu 1,25mx1,25m),

~ Cây trồng phải đúng quy định như sau:

è rộng tối thiểu 3,ãm mới trồng

cách mép đường tối thiểu I,2m

+ Bền cây cách mép đường tối thiểu 0,6m,

~ Khi trồng cây cần chú ý chỗ đường cắt nhau hoặc đường rẽ cong, không bổ trí

cây che lắp tim nhìn cúa người lái xe

* Thiẫ kế dã tây xanh trên va hè

~ Dây cây xanh có chiều rộng tối thiểu 1,25m, thường đãy cây có chiều rộng khoảng từ 1,5-7m; cần chú ý phối hợp trồng cây với chiều rộng của đường

Hinks 3.10, Day dy xan via he

- Nếu chiều rộng của dây cay tir 1,5-2m, c Ông một hàng cây cao vừa phái

và cây nhó, đôi khi xen hàng cây bụi thấp hay cây hoa, ngoài ra là có

- Nếu chiều rộng đãy cây từ 2-3m, có thể trồng một hàng cây cao lớn và một hàng cây thấp ở phía trước đường xe chạy, hoặc trồng hai hàng cây thấp

~ Nếu chiêu rộng của đãy cay tir 3-Sm trồng cây thành một hàng lớn và hai hàng cây thấp hai bên Có thể trồng xen kế những làm cây bụi thấp hoặc cây riêng lẻ sinh trưởng tự do ở phía đường xe chạy:

- Nếu dãy cây rộng tir 5-7m có thể trồng bai hàng cây cao lớn,

* Thiết kế đây cây xanh chia cách

- Dãy cây xanh có chiều rộng tủy theo tính chất và chiều rộng của đường, Thường,

tông vào khoảng từ 1.5-2,5m

~ Thỉnh thoảng trên đãy cây này cứ khoảng 100m cẩn mở một lỗi đi ngang qua

~ Thường không trồng cây bóng mát trên dãy cây phân cách trừ trường hợp đường tàu điện hoặc có tính chất địa phương, chủ yếu trên dãy này trồng các loại cây trang trí, cây bụi thấp hoặc thảm hoa hay cỏ,

* Thiết

~ Bu-lơ-va loại nhỏ từ 8-20m, có thể bố trí ở giữa đường nhưng thường ở một phía Cơ cấu loại này có đường đạo chơi trong dãy cây xanh, các ghế đá ngồi nghỉ

Dây cây ở đây có thế là hàng cây rộng lớn, cây bụi thấp v.v tủy chiều rộng của

đây và hưởng đường,

ới đường bu-lơ-va

- Bu-l-va loại lớn 20-80m, thường là loại đường đi dạo ở gần trung tâm hoặc đường dẫn đến một công trình công cộng lớn hoặc bên bờ sông, bờ biển Cơ cấu có thể bố trí một hoặc hai đường đi tùy thuộc chiều rộng của đường, thỉnh thoảng có quảng trường bố trí tượng, vòi phun, có ghế để nghỉ chân Cây trồng yêu cầu nghệ thuật cao, thường không trồng cây cao to mà chủ yếu là cây bụi thấp, bãi cỏ, bãi hoa,

én hoa Có thể sử dụng loại hình cây cắt xén và uốn cắt nghệ thuật, Cây cần phối

hợp với các công trình kiến trúc nhỏ Nếu tổ chức đường đạo hai bền cần đặc biệt chủ ý đây cây ở giữa Trường hợp này edn chú ý ứ lệ trằng các loại cây có hoa hoặc chia đoạn lỗi ra vào và những nơi ngồi nghỉ Chia đoạn thường lấy vào khoảng 75- 100m một đoạn, lối ra vào lấy ở hai bên đầu nếu chiều dài bu-lơ-va 200m, trường

‘hop bu-lo-va đài hơn có thể cho ra vào ở các nơi chia đoạn trên mặt cất ngàng, VỀ tý

lệ các loại cây bố trí trên bu-lơ-va có thể lấy như sau:

+ Bài cổ: 10-20%,

* Dhiét ké déi v6i dtaing hoa chiéu rng hon 80m

Tùy chiều rộng cũn vườn mà tổ chức theo kiểu vườn hoa hoặc vườn dạo Tuy nhiên vì vưởn đải dọc theo đường xe chạy nên cũng cần

xanh đường phổ, đặc biệt phần đất hai bên đường hợp các yêu cầu của cây

Hình 3.11 Đường hoi:

* Chọn loại câu trồng

~ Khi chọn cây trồng đường phố cần chú ý:

+ Cây phải thích ứng với điều kiện bụi bặm, giỏ, sâu bệnh,

có thân thẳng, độ phân cành cao tối thiểu 3m

+ Cây không đâm cảnh ngang ở dưới thân,

~ Cây có rễ ăn sâu, rễ không nỗi trên mật đất

+ Tần cây gọn,

Cay có lá xanh quanh năm, hoặc nị xụng lá thì rụng đều

+ Cây có khả năng sống lâu (lưu niên, 2 0 nam)

+ Trinh logi e@y c6 quả nhiều,

= Cây trồng trên đường phổ phải ươm trên một năm rười và yêu cầu khi cây én định phái có chiều cao khoảng 1/6-1/8 chiều rộng đường, chiều cao cây con khi mới trùng tối thiêu 2,5m,

- Khoảng cách cây thy thuộc vào tán cây rộng hay hẹp, chủ yếu đủ che mặt đường, thông thường lấy vào khoáng 6-10m Thoi gian cây cồn bé có thể trồng xen các loại cây khác

~ Một số loại cây trồng đường phố:

~ Cây bóng mát: sao đen, xấu, sếu, dầu, trôm, long não, phượng, dừa (vũng biển)

+ Cây bụi thấp: cô tòng, tai tượng, bánh hỏi, cau bụi, tùng bách

+ Cây hoa trồng bồn bài: xôn, cắm chướng, cúc, mim ché,

3.3.4.2, Thiét ké city xanh quãng trường:

“Trong thành phố có nhiều loại quảng trường như:

~ Quảng trường lớn toàn thành

~ Quảng trường trước công trình công cộrig lớn

~ Quảng trường giao thông

~ Quảng trường khu nhà ở

* Thiết kỂ cây xanh quảng trường lớn toàn thành

Loại quảng trường này chủ yếu phục vụ cho các buổi mít tỉnh, các ngày hội lớn

Ty quy mô dân số thành phố và tỉnh chất thành phố mã quy định diện tích Thường lấy vào khoảng 1-4ha Công trình trên quảng trường thường có khán dai, néu loại thành phố nhỏ thì là nhà hành chính (Văn phòng Ủy ban hay Tinh ủy, hode Thanh

“y) Hình đăng quảng trường (hường vuông hoặc chữ nhật Chung quanh thường có kiến trúc lớn, Do đó khi thiết kế cây xanh edn chú ý:

- Phối hợp chặt chẽ với công trình kiến trúc chung quanh,

- Thể hiện sự trang nghiêm

- Giải quyết bóng mát cho quảng trường nhưng tạo khoảng trống lớn tủy yêu cầu lượng người chứa Thường trằng cỏ là chủ yếu, bên các công trình và đường đi trồng cây bóng mắt, riêng lễ đài trồng cây trang tí và cây hoa dep, ban hoa, din hoa

- Cây trồng tạo điều kiện thuận lợi cho việc diễu hành

~ Loại cây trồng cần xanh tươi quanh năm, thân thắng, tán gọn

* Thiết kế cây xanh quảng trưởng trước công trình công cộng lớn

Trước công trình công cộng lớn thưởng tổ chức quảng trường để nhân dân tụ tập khi vào công trình mà không ảnh hưởng đến giao thông thành phố; hoặc đôi khí kết hợp 'quảng trường trước công trình với nơi nghỉ ngơi chốc lát (nh chất như vườn dạo),

~ Cơ cầu tổ chức đơn giản: Trung tâm có thể bổ trí lượng hoặc vòi phun hay bổn hoa Công trình kiến trúc nhỏ hoặc cây trồng trên quảng trường cẳn phối hợp vẻ màu Sắc cũng như hình dạng với công trình, Không được che khuất công trình Thưởng trồng các bồn hoa, bài cỏ hay các loại cây trang tí, thỉnh thoảng điểm những cây bóng mát đứng độc lập Dọc dường đi và gần công trình có thể trồng các loại cây bồng mắt tắn gọn và thân thẳng

kì

Tình 3,13, Cây xanh quảng trường trước UBND Thành phố Hỗ Chí Minh

* Thiết

+ Đảo giao thong: cây xanh quảng trường giao thông

Là hình thức tổ chức cho các loại xe tự điều chỉnh luỗng giao thông và các điểm giao nhau của đường phố lớn Hình đáng đáo phụ thuộc vào hướng tuyển đường và lưu lượng giao thông, Thường là hình tròn hoặc tam giác Tổ chức cây xanh ở đây phụ thuộc vào tính chất và lưu lượng giao thông Có khi tổ chức thành vườn dạo

(Đảo giao thông Hỗ Con Rùa), có khi lại tạo nên điểm cây xanh không cho người

vào (Ngã 6 Cộng hòa) chủ yếu trồng cây cần bảo đảm hướng dẫn giao thông đồng thời tạo điểm cảnh quan cho thành phố với điều kiện không trở ngại tắm nhìn của

người lái xe, Đối với đảo không cho người vào nên chọn cây hình đáng đặc biệt quanh đáo trồng cây rào thấp hoặc bố trí tượng hay vòi phun, chung quanh có rào (nếu bán kính đảo lớn), Đối với đảo hình thành do các đường giao thông nội bộ, có thể tổ chức kết hợp với việc dạo chơi

+ Quảng trường đầu đường phổ hoặc góc phố:

Ở dầu đường phố hoặc góc phố đôi khi có tổ chức quảng trường do có những

khoảng đất trồng không xây dựng được hoặc do yêu cầu giao thông cần có khoảng

(êm giao thông) Loại quảng tưởng này

thường nhỏ, hình dạng tity thuộc vào hình thức tổ chức các công trình xung quanh

đất trồng để điều chỉnh luỗng xe hoặc

Việc trồng cây trên quảng trường này chủ yêu phục vụ cho người đi qua để ngắm

hơn là é dạo chơi Đặc biệt nếu diện tích tương đối lớn thì tổ chức như kiểu vườn đạo

+ Quảng trường bến bai 6 16:

Thường bố trí ở ranh giới ngoại ô và nội thành, trên tuyển đường chính dẫn vào

trung tâm thành phố,

'Yêu cầu tô chức cây xanh ở đây là phải làm thể nảo để gây được ấn tượng đầu tiên tốt dẹp cho người mới vào thành phổ Từ quảng trường có thể nhin thấy thảnh phố như tượng kỹ niệm hoặc có kiến trúc đặc biệt chẳng hạn

Cơ cấu quảng trường là những lỗi đi dẫn từ chỗ đỗ xe đến chỗ ngồi dợi hoặc dẫn

Ta đường phố chính Những khóm cây bóng mát với nhiều ghế đá ngồi nghỉ, vườn hoa trang trí đơn giản bằng những loại cây lá màu hoặc cây hoa lưu niệm Trường hợp đất rộng có thể bổ trí kiến trúc chòi lớn ở giữa một vườn đạo nhỏ

Hình 3

L3 Cổy xanh quảng trường Khu ở

3.345, Giải pháp eư bản khi thiết kế cây xanh khu nhà ở

3.3.5.1 Hin thie b6 tri chung

Hình thức tổ chức cây xanh của khu nhà ở rất phong phú Nó cũng theo các nguyên tắc tạo cảnh chủ yếu như các dạng sau:

7

- Diễm (cây riêng lẻ),

- Diy (hang cây),

~ Măng (khôm cây, vùng cây)

Tình 3.14 Hình thức tổ chức cây xanh khu nhà ở

Cé thể tùy cách giải quyết của từng trường hợp cụ thể trong khu nhà ở mà theo hhai hình thức sau;

- Bồ trí theo hình học: thưởng dùng ba cây, bàng cây bổ trí trước các cổng ra vào,

công trình côi hoặc để cách ly các công trình với nhau

~ Bồ trí theo thể tự do: thường dùng cây bóng mát, cây bụi phổi kết lại với nh đất cạnh nhà, vườn trang tam

3.3.5.2 Chỉ tiêu thiết kế cây xanh khu nha

- Theo Quy chuẩn XIDVN 01:2008 chỉ iêu cây xanh khu nha 6 2 Lm#ng,

~ Tiêu chuẩn đất cấy xanh khu nhà ở kết hợp sân chơi, đường đi bộ: lẫy tỷ lệ phẩn

- Cụ thể như san: Nhà 3-5 tằng (cao < lóm) - Bat cdy xanh chiếm < 25% dign tich khu đít trong tổng số diện tích < 300m Tương tự, với khu đất có diện tích 10.000m”

iy xanh chiếm < 35%; 18.000m°; < 379; >35.000m2: < 40% (Diện tích trên gồm cả

n chơi của khu nhà ở, đường đi bộ), Tắt cả tham khảo theo bảng dưới đây:

Băng 13 Tỷ lệ cây xanh trong khu nhà ở (nh

u cau xây dựng Tỳ lệ cây xanh CÁ) theo diện tích lồ đt

~ Diện th của vườn đơn vị ở (hay tương đương cấp Phường) 0,5-3,Sha

~ Dường và quảng trường chiếm 20-30% điện tích khu cây xanh

- Sản nghỉ ngơi yên tình rộng khoảng 100mẺ, mỗi sân bảo đâm suo ho mỖi người

ân trọng khu vực có được 0,5m”

~ Khoảng cách quy định piữa các hàng cây trong một nhóm:

+ Cñy to mỗi hàng cách nhau

+ Khon edly ua din sing mi hàng cách nhau : 5m,

+ Cay 66 quả mỗi bằng cách nhau 6m

+ Cây bụi loại lo cách nhau 122m

6

+ Cy bui logi trung bình 08-Im

Tủy theo loại cây ưa sáng hay thích bóng răm mà có khoảng cách tăng lên hay giám xuống cho hợp với các giống cây sống ở Việt Nam Cụ thể khoảng cách này .được quy định như sau:

+ Giữa các cây lớn loại ưa sắng 3m trở lên

¬> Giữa các cây lớn loại ưa bóng ram 3.5m

+ Giữa các nhôm cây cao trên 2m 0,6-1m,

-+ Giữa các nhóm cây cao trên 1,2m 04-0,8m

-+ Giữa nhóm cây và cây lớn cách nhau Tm ở lên

Bảng 14 Khoảng cách quy định giữa cây đến các công trình kỹ thuật

GE Rig Wind ain XKhoảng cách tính bằng mét

| Cach cay tan ich nhóm cây,

3.3.6, Gidi pháp thiết kế cây xanh cho các công trình chuyên dụng

3.3.6.1 Thiết kế cây xanh bệnh viện

Thiết kế cây xanh cho bệnh viện phải dựa vào bổ cục kiển trúc Bổ cục kiến trúc thay đổi thi thiết kế cây xanh cũng thay đối

“Thường thì trong bệnh viện cha ra các khu hành chính, y vụ, điều tị nội khoa,

ngoại khoa, phòng mỏ, phòng điều trị bệnh nhân nội trú, khu bệnh truyền nhiễm,

khu thần kinh và các khu đặc biệt khác v.v Ngoài ra còn các khu vực khác như

Nhà giặt ti, kho chứa thuốc, nhà ăn, nhà bắp, nhà xác, nhà nghĩ bác sĩ nội trí, nhà

lưu trú của cần bộ công nhân viên bệnh viện v.v

“Tủy quy mô của bệnh viện lớn hay nhỏ mà có sự thay đổi Do đó thiết kế c

xanh phải dựa vào bố cục chung của bệnh viện dé bé trí cho phù hợp Tránh bố trí lẻ

te ri rae,

Phia nam phòng bệnh nội trú nên dành nhiều đất cây xanh để bố trí thâm cỏ,

vườn đạo nhỏ, những sân bãi cỏ ánh nắng chiếu để hoạt động thể dục, đồng thời

cho béoh nha ea ngoi tan b nghi nga, host dng tim ning, die te bằng phương pháp thể dục

Vườn đạo cảnh thuộc các khoa truyền nhiễm, khoa nh, khoa ung thư niên bổ trí riêng biệt, mỗi khoa một khu vườn dùng hàng rào cây xanh cách ly

Tình 315 G

Hình 3.16 Mộ gúc tân trong khuôn viên hệnh viện trong bộnh viện

Trong vườn hoa, lá, cỏ, cây phâi phong phú nhiễu màu sắc, bổn mùa xanh tốt, sinh động sạch, đẹp, Có thể bổ tí chỏi nghị, hành lang đạo chơï (có thể đùng

lang xanh”) đân hoa, tượng, han non bd, suối "cạn" (về điểm này nghệ thuật vườn

cửa Nhật ưa sử dụng, nước tụ cũng cỏ thể áp dụng được), Ngoi ra tổ

hề ngồi, một vải phign đã rải rắc v.v

thành,

chức một số

Đổi với khu vực bệnh viện nhỉ nên bổ trí những sân chơi phong phú cho nhỉ đẳng, thiểu nh

Xung quanh cửa ra vào phòng thưởng trục và phông khẩm bệnh nên bổ

sit, XẾp một t ghế quanh sản vườn cho bệnh nhân ngồi đợi nghỉ

Dig cay xanh ngăn cách các khu vục trong bệnh viện, giữa chỗ lưu trủ của bệnh

bệnh nói chung không nên giao cắt lẫn nhau,

Phòng khẩm, nơi sát trùng, phát thuốc, phòng thử máu, điều chế thuốc, khua tai

cây xanh để tránh gió bụi

“Trước nhà mô (hay các khu điều trị các khoa nói chung) phải dng cây to phối hợp với cây bụi che kín, cách ly với các khu vực khác, chủ yêu với khu bệnh nhân mũi họng, nhà ăn là những nơi phải đặc biệt dùng

78

diều trị nội trú để trảnh cho bệnh nhân khôi nhìn thấy hoặc nghe tiếng kêu khóc,

tránh gây ảnh hưởng xấu về tình thần

Khoa điều trị bằng xạ trị, các loại quang tuyến, điện nói chung là các chất phóng xạ thì phải cân cứ vào yêu câu phòng hộ mã dùng nhiễu đãy cây to phối hợp, cây bụi, cách ly và để biến cắm người đến

c đường mà bệnh nhân trong viện thưởng đi qua nên bổ tri những cảnh

đẹp Về mùa đông tạo điều kiện cho có nhiều ánh sáng

Trên cí

Cách mỗi khoảng 50m nên bổ trí băng ghế và

bệnh nhân ngồi nghị, thư giãn sue quang cảnh xung quanh cho Các kiến trie phục vụ khác như: nhà giặt quần áo, drap, mễn, chỗ sát trùng, bếp

lò đun cũng đùng cây thường xanh ngăn cách với các loại phục vụ khác

Nên làm đầy cách ly giữa các khu vực phòng khám với nơi bệnh nhân lưu trú, khu hành chính quản lý với các kiến trúc phục vụ v.v đầy cách ly giữa phạm vỉ trong và ngoài bệnh viện

3.3:6.2, Thiét ké edy xanh trường học

“Thiết kế cây xanh trường học nên có sự bổ trí phân biệt giữa các trường tiểu học

và trung học vÌ lứa tuổi, điều kiện học tập không giỗng nhau do đó sinh hoạt cũng không giống nhau

Hình 317, Cây sanh trường học hợp với sân tưng

Cây xanh trưởng bọc nói chung nên phù hợp với quy hoạch của vườn trường, để

làng cho việc phối hợp phân cha các khu vục trong trưởng,

~ Các khu trong trường: lúp học, thư viện, phòng thí nghiệm là những trọng điểm

cây xanh của vuờn trường, do đó nên chủ ý bổ trí nhiều cây xanh để tạo nên môi

trường yên tỉnh học tập cho học sinh

- Trên các bãi cỏ nên điểm một số cây to và phía ngoài không nên có nhiều cây bụi để tránh làm ảnh hưởng đến hoạt động ngoại khóa chung, Nhưng mặt khác cũng, nên trồng một cây nhỏ đề phục vụ các tô ngoại khóa

xanh phía ngoài phòng học, phỏng đọc sách nên bổ tri và chọn loại cây không che lắp ánh sáng và thông giỏ

- Các khu vực của trường như: nhà ở công vụ, ký túc xả, nhà ăn, nhà tắm rỗng nhiều cây xanh để tạo điều kiện vệ sinh Nếu có điều kiện cũng có thể lợi dụng

80

những chỗ dim lầy hay địa hình ghd ghé bé tri thành vườn dạo nhỏ để học sinh đạo chơi lúc nghỉ ngơi

- Nhà lắm, bếp phải có bằng rào cây xanh cách ly

~ Xung quanh sân vận động nên có những cây to, khỏe, tin gon

- Mặt phía Bắc và Tây

mưa nắng bắt lợi cho sức khỏe hoe sinh, a bé tri nhiều hàng cây thưởng xanh để tránh gió lùa

Đổi với những trường cỗ quy mô lớn có thể lợi đụng những mảnh đất phân tán

vụn vật tạm thời và vườn trằng cây ăn quả kết hợp với sản xuất

“Xung quanh vườn trường nên trồng nh hàng cây bóng mát và cây bụi để phòng

ig gió cắt, ngăn cân tiếng ổn Giữa phòng học, phòng đọc sách và sin vận động

* Ci xanh thự viện thường có 3 lầm vực chính:

xanh cách ly: Bỗ trí vòng quanh thư viện Thưởng trồng một hoặc hai hing cây nhằm ngăn ồn và khói bụi từ bên ngoài vào thư viện, Tổ chức thành

một bức tường cây xanh, tong đó, cây bụi chèn lẫn cây bóng mát Ở khu vực này

trồng phân lớn các loại cây có tần rộng, màu sẫm

~ Khu vực cả

Hinh 3.18 Một gúc thư giần trang thư viện

- Khu vực cây xanh trước công rnh: Tổ chức như một vườn đạo nhỏ trước công trình, Các luỗng hoa bãi có tổ chức quy cũ, có nhiều hoa thơm, mâu sing và cc cấy

mà tô chức đường đi lối dạo cho thoải mái linh hoạt Trong vườn trồng nhiều cây

cao to tan rộng, có bóng mát Tốt nhất chọn các cây có hoa thơm, màu sáng Trong vườn bố trí nhiều ghế đá cho độc giả nghỉ ngơi trong chốc lát Chú ý trong vườn cẩn tạo nhiều máng cỏ xanh Màu xanh là màu giảm mỏi mắt sau những thời gian da đọc sách và làm căng thằng, Nếu vườn rộng có thể tổ chức bễ nước, vòi phun,

3

6.4 Thiét ké cy xanh bao tang

Tay theo từng loại bảo tàng để chia ra các khu vực với các nội dung khác nhau

Ví dụ như bảo tầng Lịch sử tổ chức phải trang trọng, cổ kính Các loại bảo tảng Cách mạng thể hiện không khí sôi sục của cách mạng Bao tàng Tự nhiên cỏ những khu tổ chức ở ngoài trời mô phông tự nhiên Cây xanh trong bảo tảng phải phục vu cho các nội dung đó,

“Thường vườn trong bảo tàng chia làm hai khu vực:

~ Vườn khu vực công vào: Có tác dụng trang trí cho công trình, là chỗ nghỉ lúc chở đợi vào tham quan Bồ trí các luồng hoa, bồn cánh, đồng thời bố trí thêm nhiều cây bóng mát tán rộng Ở trong vườn bổ trí một số ghế đá ngay cạnh nhà đợi Nhà bảo tầng mang nội dung gì nên trồng một số cây phủ hợp với nội dung đó Ví dụ như bao tầng Dân tộc nên trồng một số cây có màu sắc rực rỡ, có nhiễu cây ở cả miỄn xuôi, miền ngược; có thể bố trí thêm phủ điêu hoặc tượng thể hiện tinh đoàn kết giữa các dân tộc Bảo tảng Cách mạng trồng nhiều cây hoa màu đỏ như phượng mùa hè, trạng nguyên mùa đông, gạo về mùa xuân (hoa gạo còn gọi là cây hoa anh hùng)

- Vườn khu vực sẵn trong bảo tầng: Thường vị trí giữa các nhà với nhau hoặc vườn ngoài của nhà bao ting, Vườn ở đây cũng có tác dụng để trang tr cho công trình, vì vậy, trồng cây cẳn phù hợp với công trình Nói chung nhà bão tảng có tÌ

82

làm các công trình có tính chất văn hóa theo nội dung của nó Tổ chức cây xanh ở đây cần phù hợp với hình thức bố cục kiến trúc để đạt tới sự thống nhất hài hòa chung Trong khu bảo tàng còn có thể tổ chức một số nội dung bổ trí ngoài trời hoặc trong nhả kinh Tổ chức cây xanh ở vị trí này căn cứ theo yêu cầu nội dung của

vị trí đó, Vi du trong bảo tàng Quân đội có chỗ trưng bày xác máy bay hay xe,

kiện cho phép, có thể có những mô hinh mô

pháo Xung quanh hiện vật nếu di

phỏng khung cảnh lúc đang xáy ra chiến sự như làm cây

tường Hoặc trong bảo tàng Tự nhiên có thé có chỗ mô tả khung cảnh tự nhiên bằng mô hình hang „ cây le um tim như ngoài thiên nhiên

“Mình 3.19, Lườn Ähu vục sân trong nhà bio tang

Cay trong vũng này tổ chức cẳn thông thoáng, sảng sửa có nhiều bóng mát để người di tham quan bảo tảng có thẻ ngồi nghĩ trong chốc lát, các ghế đã ngồi nghỉ chân Ngoài ra tổ chức nhiều bãi cô, bn hoa, luồng hoa các cây trang trí Lỗi di lại tốt nhất là rải si hoặc lát đá tự nhiên

33.7 Gi pháp th kế

Cây xanh tong khu công nghiệp là một bộ phận của cây xanh đô thị Nhưng ở mỗi

xị trí khác nhau trong khu công nghiệp, cây xanh có những yêu edu tổ chức riêng biệt

kiện vệ sinh, phong cảnh cao hơn so với

iy xanh khu công nghiệp

trung tâm đô thi, gằn khu nhà ở, yêu cả

ác khu công nghiệp bố trí xa đô thị Nói chung khoảng cách giữa khu nhà ở và khu công nghiệp cần tỏ chức hợp lý

Nếu giữa khu công nghiệp và khu nhà ở có khoảng cách ly tương đối rộng rải, hợp

lý, thì ngoài việc tổ chức những vùng đai cây xanh phòng hộ vệ sinh, còn có thể bố trí các công trình phụ, phục vụ khu dân dung hoặc khu công nghiệp, nhưng tối da không quá 40% diện tích đây cây xanh cách ly Ngược lại nếu khu công nghiệp bổ trí gần khu nhà ở, khoảng cách ly nhỏ, tổ chức số đây cây phòng hộ cần nghiêm ngặt, chặt chẽ

Ở một vai trường hợp do điểu kiện đặc biệt nào đó, các xí nghiệp công nghiệp phải bố trí gần các vườn hoa hoặc công viên hay các bộ phận cây xanh khác của thành phố, khi tổ chức cây xanh trong nội bộ khu công nghiệp cần chú ý hạn chế ảnh

hưởng của xí nghiệp đối với bộ phận cây xanh nghỉ ngơi bên cạnh, đồng thời gắn

liễn với bên ngoài nhằm tăng thêm tính chất sử dụng và phong cảnh chung Một vườn hoa, công viên gần nhà máy chẳng những để cho nhân dân thành phố nghỉ ngơi mà còn là nơi vui chơi giải trí của công nhân trước và sau khi làm việc

"Như trên đã trình bảy, thiết kế quy hoạch cây xanh khu công nghiệp cần phải dựa trên cơ sở mục đích yêu cầu và nhiệm vụ của khu công nghiệp đó Trên cơ cấu quy hoạch chung của toàn khu công nghiệp làm sao đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ và

\g nhất toàn diện trong khu công nghiệp

“Tùy theo điều kiện sản xuất và phương thức sản xuất, đắt cây xanh thường chiếm

từ 20-40%, trung bình là 30% toàn thể diện tích của khu công nghiệp (không kể đất cây xanh cách Iy) Trong giới hạn của từng khu vực chức năng khu công nghiệp, cây xanh được bố trí theo chức năng riêng (hành chính, sản xuất, kho tảng, giao thông, ) tinh chất và biện pháp cây xanh cần giải quyết theo các điều kiện riêng của từng khu vực

“Tổ chức các dạng cây xanh cho các sẵn bãi riêng của khu xí nghiệp, công nghiệp

(cây thân gỗ, cây bụi, bãi cỏ, bồn hoa, ) có thể xác định theo giới hạn sau:

- Sân bãi lớn của nhà máy công nghiệp nặng, diện tích cây xanh cơ ban 10-12%

- Sân bãi trung bình (thường của nhà máy cơ khí và liên hợp dét), diện tích cây xanh 12-20%,

- Sân bãi nhỏ của xí nghiệp công nghiệp nhẹ và thực phẩm, diện tích cây xanh

'Trên cơ sở những nguyên tắc bố cục chung của một khu công nghiệp chúng ta có thể sắp xếp các bộ phân cây xanh trong khu công nghiệp đỏ

6 cay xanh cổng vào nhà má)

Cổng nhà máy, là bộ phận đầu tiên của các nhà máy xí nghiệp, là cửa ngõ ra vào nên đòi hỏi phải được tổ chức tốt với nhiều hình thức và nội dung phong phú vẻ mặt kiến trúc cũng như

Khi nghiên cứu trồng cây ớ cổng vào cần chỉ ý

~ Đảm bảo không trở ngại giao thông;

~ Kết hợp chặt chẽ với hình thức kiến trúc công vào, hàng rào hai bên, các công trình bên trong và không gian quảng trường phía trước công trình

~ Phối hợp với cây trồng trên các tuyển giao thông,

máy cũng như các tuyển bên trong từ cổng vào các bộ phận của nhà máy,

“Hình 3.20, Cấp xanh trước khu công nghiệp

- Chọn những cây cao lớn, có thân thing, tắn rộng, cho nhiều bóng mắt và hoa

quả có màu sắc đẹp, Kết hợp trồng thêm những cây cảnh thép b6 tri các chậu cảnh,

cột đèn trang trí, các dai hoa, bồn hoa

= Hinh thite kién trúc công nhà máy nên rộng rãi, thẩm mỹ, gắn liên với nhà thường trực và hàng rào hai bên Chú ý trồng thêm những cây có tương phản với kiến trúc tạo cảnh sinh động và phong phú hơn

3.3.7.2, Thids ké ely xanh quảng trường nhà máy

i¢ quảng trường trong khu công nghiệp thường được tỏ chức ở cổng nhà máy: các đầu mỗi gia ăn thiết hoặc trước các công trinh quán lý, hành chính công công với mục dich tăng thêm không gian, tạo điều kiện tốt cho hoạt động tập trung hoặc phân tán để đàng, đồng thời góp phần tạo cảnh trang trí cho xí nghiệp

mục đích bảo đảm an toàn, nhanh chóng cho vận chuyển của nhà máy ở cá

- Quảng trường trang trí: Tô chức cây xanh quảng trường trang trí với mục dich tạo cảnh cho nhà máy thêm phong phú và tạo điều kiện tốt cho công nhân nhà máy nghi ngoi và tiến hành các hoạt động tập thể

Quảng trường trước cổng nhả máy là nơi tập trung và phân tắn công nhân trước

và sau giờ làm việc của nhà máy; bảo đảm an toàn cho công nhân nhà máy với giao thông bên ngoải, Về kiến trúc nó có tác dụng mở rộng không gian trước nhà máy, cây xanh bố trí cần đạt được hiệu quả cao nhất về bóng mát và tạo cảnh trước nhà máy

'Trước các công trình công cộng nhà hành chính quản lý tùy theo quy mô, tính chất và yêu cầu riêng của từng loại mà tổ chức các quảng trường có nội dung và hình thức khác nhau

'rên quảng trường trồng cây bóng mắt, cây cảnh, ngoải ra có thể bồ trí các chậu

hoa, bồn cảnh, bể phun nước, non bộ, cột đền, tượng trang trí Khi bố trí cây xanh

vả các vật cảnh trang trí cần phái cân nhắc tỉ mi, bảo đảm hòa hợp với các không, gian của quảng trường và các công trình kiết

hình thức của xí nghiệp, nhưng cần chủ ÿ tránh không kéo đải làng phí và nhất là làm lu mở tinh chất phục vụ chú yêu của các đường đi lại trong xi nghiệp, không cản

(rỡ hoặc gián đoạn hướng chỉ đạo của nó

3.3.7.3, Thiét ké city xunh giao thing trong nhà máp

“Tổ chức mạng lưới giao thông trong các nhà mái xi nghiệp XuẤt phát từ mụt

tiêu phục vụ sản xuất với những tuyến đường thing vả ngắn nhất thuận tiện cho xiệc đi lại và vận chuyển trong nha mây

Ổ những nhà máy xí nghiệp lớn thường tổ chức 3 loại dường chỉnh

Đường sắt

~ Đường ô lô

~ Đường đi bộ và xe dap

Chiều rộng của các loại đường phụ thuộc vào phương tiện vận chuyển, lượng vận

chuyển, chiểu dài các con đường trong từng nhà máy xí nghiệp

ng ôn, khối bụi và khả năng ha hoạn,

Những tuyển đường vẫn chuyển qua

c nhà hành chính, nhà ở, nhả nghiên

cứu kỹ thuật nghiệp vụ và đặc biệt là cúc

phan xưởng sản xuất chế tạo máy móc

tỉnh vi cần hạn chế đến mức thấp nhất

ảnh hướng cửa bụi bam, ting ôn

Ngoài việc trồng những hàng cây lớn

phải trồng thêm cây bụi và hàng rào trên

những đoạn cần thiết dọc đường đi

Ở những nhả máy xí nghiệp có tổ

chức đường đôi thì phải trồng cây xanh

ở đây phân cách giữa rộng tối thiểu là

2,5m, trồng một hoặc hai hàng cây lớn

hoặc để nguyên thâm cô trồng điểm cây

cảnh thấp và thưa Hạn chế việc trồ

Dọc theo vỉa bè các tuyến đường, ngoài lỗi di bộ, nên

bụi bậm, giữ đất mẫu và độ ấm cho cây phát triển

giảm bút

Chiều rộng của lỗi đĩ tủy theo cường độ chuyển động của từng xí nghiệp, lối di

bộ 4m có thé di được 2.000 người trong 30 phút Dường đi trong công xưởng gồm các loại cơ bản

- Đường cơ giới vận chuyển hàng hóa

- Đường người đi bộ

~ Đường vừa để vận chuyển bảng hóa vừa để người đi bộ,

~ Đường tâu điện ngằm hoặc nỗi vận chuyển hành khách,

Đường ray vận chuyển hàng hóa

TỎ chức

iy xanh hai bên đường xe vận chuyển hàng hóa, chủ yếu là để ngăn cân những ảnh hưởng của khói bụi, khí độc và tiếng Ôn đến nhà cửa bên đường và khu vực lân cận Mặt khác, để giảm tiếng động và tăng thêm cảnh đẹp Thường trồng, một hàng cây hoặc kèm theo một hãng cây bụi hoặc một bên c

có Nếu đường quả dài nên trồng nhiễu loại c

“Trường hợp đường dành cho vận chuyển hàng hỏa và người đi bộ cùng trên một

n đường, nên dùng đây cây xanh phân cách đường người đi bộ và đường xe co

Trồng cây thy theo chiều đài và chiéu rộng của đường Cây trồng cách nhà tối thiểu là 7m kể từ tưởng nhả Cây trồng không được làm cân trở việc vận chuyển hàng hóa trong xỉ nghiệp công nghiệp Các lỗi đi có thể chia ra làm nhiều hướng, Những tuyển đường có chiều rộng <3,5m cần phối hợp tốt trong việc trồng cây xanh với việc bổ trí các mạng lưới hạ tầng kỹ thuật khác, Trồng cây tốt nhất là thành một hàng ở via hẻ phía Tây đễ lấy bóng mát cho người đi bộ và mặt đường

Cây trồng trên đường ngoài tác dụng chịu được khói bụi và chất độc hại do sản xuất gây ra còn có tác dụng về mặt kiến trúc cảnh quan, phân luồng giao thông nội

bộ và lấy bóng mát Vì thế, cây chọn trên đường cẵn phải có tán gọn và thân tháng,

độ phân cảnh từ 4-5m trở lên, lá day, không rụng lá hàng loạt

“Tóm lại, trồng cây trên các tuyển đường trong khu công nghiệp cần đáp ứng yêu cầu cụ thể về giao thông, kỹ thuật bà mỹ thuật chung của toàn nhà máy:

3.3.74, Thiết kế cây xanh nơi nghĩ ngơi giải trí căa công nhân

Tổ chức các sân bãi nghĩ ngơi trong các nhà máy xí nghiệp nhằm phục vụ cho công nhân trong các giờ nghì giải lao, lúc chờ đợi dỗi ca và các buổi sinh hoạt quin chúng sau giữ lâm việc Bem lại sức khỏe vả tỉnh thẫn cho công nhân sau những giờ lao động mệt nhọc

"Ngoài ra cần tìm hiểu về tâm lý của công nhân, cách làm việc học tập, nghỉ ngơi

và sinh hoạt hằng ngày của nha máy để tổ chức các vườn được thích hợp

Riêng về mặt nội dung và hình thức của sân vườn; trong một khu công nghiệp cỏ nhiều bộ phận khác nhau, tỉnh chất hoạt động cũng khác nhau Vì vậy việc tổ chức

sản bãi, nghỉ ngơi cần phải xét đến từng yêu câu cụ thể

Vi dụ: Ở những phân xướng sản xuất ổn ảo, ảnh sáng nhiễu và chói (nhạt phân xưởng đệt, phân xưởng rèn đúc, phân xưởng hàn ) cần tổ chức các

yên tĩnh, râm mát Trái lại ở những phân xưởng yên tĩnh, cần tổ chức chỗ vui chơi

Minh 3.23, Vic đạo tĩnh tại va tae giãn

Trong nhà máy còn tô chức eäc vườn dạo tĩnh tại và thư giãn chung cho toàn nhà , quy mô vườn lớn, nhỏ phụ thuộc vào số lượng công nhân của nhả máy, Vườn

lớn có thể bộ trí nhà hát ngoài trời, phòng đọc sách, nhà triển lầm, các quản rượu bia giải khát, bể phun nước, ở những vườn nhỏ tổ chức đơn giản hơn, có thẻ làm những sân bãi lát gạch sạch sẽ hoặc bê tông xi măng, bổ trí các phể đá bổn hoa, chậu cảnh có bản nhỏ để nghỉ ngơi, giải khát,

Ở những nhà máy có bổ tí luôn cả khú nhà ở cho công nhân cũng cẲn trồng cây xanh cách ly riêng biệt giữa khu ở và khu sản xuất, các vườn nghĩ ngơi giải trí cho công nhân, bố tí chủ yếu trong khu nhà ở

Nếu cạnh xí nghiệp có tổ chức nhà ở cho công nhân thỉ phải trồng cây xanh cách

ly va hang rao riêng, phải tạo được bố cục phông đệm tốt cho toàn bộ khu vực

3.3.7.5 Thiét ké cây xanh ở những vị trí đặc biệt

Do yêu cầu riêng của từng nhà máy xí nghiệp và yêu cầu cụ thể của mỗi bộ phận mỗi công trình mả tổ chức các dạng cây xanh đặc biệt với mục dich hạn chế những ánh hưởng do thiên nhiên và sản xuất sinh ra Tạo điểu kiện tốt cho sản xuất, bảo quân các nguyên liệu và sản phẩm

3.3.76, Thidt kd edly xanh phòng hộ và cách ly nha may

* Cây xanh phòng hộ

Trang một khu công nghiệp thường có nhiều bộ phận khác nhau, nhiều phân

xưởng khác nhau có tính chất sản xuất khác nhau, liên hệ mật thiết với nhau Đề hạn

chế ảnh hưởng lẫn nhau giữa các bộ phận như: khói bụi, độc hại, hỏa hoạn, tiếng ủn, cần trồng cây cách ly, phòng hộ cho từng bộ phận, rừng phân xưởng Tủy theo yên cầu khác nhau mà có cách tổ chức khác nhau và chọn cây trồng thích hợp

‘Cac nhà máy xỉ nghiệp còn bị ảnh hưởng bởi điều kiện thiên nhiên, khí hậu bên ngoài như: nắng, mưa, gió bão đưa bụi bặm vào xí nghiệp, để bảo vệ sản xuất và

điều kiện làm việc binh thường của công nhân cần nghiên cứu bố trí các loại hình

cây xanh phòng hộ thích hợp

* Cây xanh cách ly

Tế chức đãy cây xanh cách ly với mục đích ngăn ngừa và hạn chế ảnh hưởng của

xi nghiệp với bên ngoải, chủ yếu là khu nhà ở Khu vực sản xuất nhiều khói bụi và độc hại thì phải có dãy cách ly tốt, dây, dùng nhiều cây cao khỏe xen kẽ cây nhỏ, để ngăn ngừa chất độc lan toa vào khu dan cư

Thiết kế cây xanh cách ly cân căn cứ vào mức độ độc hại của từng nhà máy xi nghiệo, vào tình hình cụ thế của khu vực cách ly, vị trí của xí nghiệp với thành phố Khoi byi va hơi độc từ ông khói nhà máy bay ra chịu sự chỉ phối của hướng giỏ, tin suất gió và tốc độ gió, đồng thời phụ thuộc vào độ cao của ống khỏi Ông khói càng cao tốc độ gió cảng lớn, tẫn suất gió càng lớn, ảnh hưởng của xí nghiệp đổi với bên ngoài cảng nhiều và phạm vi ảnh hưởng càng rộng, ngược lại với trường hợp này khỏi bụi từ trên cao tỏa xuống gây ảnh hưởng nhanh vả nghiêm trọng hơn, nhưng, phạm vi ảnh hưởng hẹp hơn Căn cứ vào những điều kiện đó ta quyết định khoáng cách cách ly, tổ chức các đãy cây xanh cách ly sao cho thích hợp, han chế tối da ảnh

hưởng của khói bụi đến khu ở dân cư và các khu vực lân cận,

Bể rộng của dãy cách ly tùy theo loại hình sản xuất, mức độ độc hại của nó đối với môi trường xung quanh, tùy theo phạm vì không gian nhà máy thải ra khói bụi

và độc hại trong không khí

Chiều cao của cây xanh ở dãy cách ly phải đảm bảo cho luồng gió mang chất độ hại đi cao hơn chiều cao của nhà ở Trường hợp chất bản, chất độc hại làm bản lớp không khí gần mặt đất, cần tô chức nhiều dãy cây xanh trong khoảng cách ly vệ sinh Đặc biệt là cây bụi thấp có tác dụng ngăn cản sự lan tràn theo chiều ngang, ở cao độ thấp của khói bụi, hơi độc

Để phát huy đến mức cao nhất tác dụng của dãy cây xanh cách ly, vẫn đề đặt ra lá xác định khoảng cách ly thích hợp với từng loại xí nghiệp và phương pháp tô chức

cây xanh trong khoảng cách ly ấy (Xem mục 2.5.1 và hình 2.4)