BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐẠO TẠO UEH UNIVERSITY TRƯỜNG KINH DOANH UEH HỌC PHẦN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN HÌNH THỨC THI TIỂU LUẬN KHÔNG THUYẾT TRÌNH Giảng viên phụ trách Nguyễn Thù.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐẠO TẠO UEH UNIVERSITY TRƯỜNG KINH DOANH UEH
HỌC PHẦN: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN
HÌNH THỨC THI
TIỂU LUẬN KHÔNG THUYẾT TRÌNH
Giảng viên phụ trách: Nguyễn Thùy Dương
Mã lớp học phần: 22D1HIS51002617
Sinh viên thực hiện: Lê Sỹ Hoàng
MSSV: 31201021060
Lớp: AD005
TP.HCM, tháng 3 năm 2022.
Trang 2Danh mục tài liệu tham khảo
1 Ltd, Ovem Co “Tình Thế ‘Ngàn Cân Treo Sợi Tóc’ và Sự Ra Đời Của Lời
Kêu Gọi Toàn Quốc Kháng Chiến.” Phongkhongkhongquan.Vn Accessed 23
Mar 2022
2 - “Sau Cách Mang Tháng Tám Năm 1945, Nước Ta Đứng Trước Tình Thế
‘Ngàn Cân Treo Sợi Tóc.’” Bài Học Hay, Bài học hay, 11 Mar 2020,
3 “CHỐNG THÙ TRONG GIẶC NGOÀI, GIẶC ĐÓI, GIẶC DỐT, BẢO VỆ THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG THÁNG TÁM, CHUẨN BỊ KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP (8-1945 - 12-1946).”, Accessed 23 Mar 2022.
4 “Chỉ Thị Kháng Chiến Kiến Quốc Của Đảng Ngày 25/11/1945 - Báo Hải Quân Việt Nam.” Báo Hải Quân Việt Nam, 25 Nov 2021.
5 “Tại Sao Sau Cách Mạng Tháng Tám, Việt Nam Lại Đứng Trước Tình Thế
‘Ngàn Cân Treo Sợi Tóc’?” Ihoctot, ihoctot, 27 Feb 2022
6 “Việc Xây Dựng và Củng Cố Chính Quyền Sau Cách Mạng Tháng Tám Dưới
Sự Lãnh Đạo Của Đảng.” Trang Tin Điện Tử Đảng Bộ Thành Phố Hồ Chí Minh Accessed 26 Mar 2022.
7 Nguyễn Trọng Phúc (chủ biên), Ngô Đăng Tri, Nguyễn Ngọc Hà,Giáo trình Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Trang 3ĐỀ BÀI
1 Trước tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” của Việt Nam sau Tháng Tám năm 1945, Đảng
và chính quyền cách mạng đã có những chủ trương, đường lối như thế nào để có thể vượt qua tình thế trên (1945-1946)?
2 Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm về sự lãnh đạo của Đảng trong giai đoạn trên
Từ việc nghiên cứu những sự kiện lịch sử trên anh, chị rút ra được bài học kinh nghiệm nào cho bản thân?
BÀI LÀM
Câu 1: Tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” của Việt Nam sau Tháng Tám năm 1945:
“Giành chính quyền đã khó, giữ chính quyền còn khó hơn” Phải chăng, sau thắng lợi của cuộc Cách mạng tháng Tám năm 1945, Việt Nam đã phải đối mặt và vượt qua rất nhiều những thách thức để có thể giữ vững chính quyền cách mạng và bảo vệ nền độc lập cho đến tận ngày nay?
Sau những năm tháng kiên trì đánh giặc cứu nước, nhân dân Việt Nam ta đã phá tan xiền xích và hình bóng của thực dân Pháp ở bờ cõi nước ta, giành lại chính quyền từ tay quân Nhật, chấm dứt nền quân chủ chuyên chế, mở ra nền độc lập tự do Cách mạng tháng 8 năm 1945 thành công khẳng định vị thế lãnh đạo của Đảng Cộng Sản Việt Nam với phong trào giải phóng dân tộc, ghi nhận công lao to lớn và cũng là một sự kiện lịch sử, một dấu mốc quan trọng trong nền hòa bình của nước ta Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám đã đem lại cho cách mạng Việt Nam thế và lực mới Đảng ta từ một đảng hoạt động bất hợp pháp trở thành đảng cầm quyền, nhân dân ta được giải phóng khỏi cuộc đời nô lệ, trở thành người làm chủ đất nước
Thế nhưng sau khi Tổng khởi nghĩa tháng Tám thành công, nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa được thành lập thì cũng là lúc những thách thức, khó khăn bắt đầu ập đến, sự tàn phá của nạn lũ lụt, nạn đói, hơn 90% dân tộc ta không biết chữ, tài chính thì dẫn đến cạn kiệt Chủ nghĩa đế quốc thì liên tục có hành động tiến công, ra sức đàn áp phong trào, tinh thần khiến cho nước ta bị rơi vào vòng vây của chủ nghĩa đế quốc mà xung quanh đều là những cái tên đáng sợ; từ đó đối diện với một mối đe dọa lớn mang tên “thù trong, giặc ngoài” Bởi lẽ cuộc cách mạng khởi nghĩa giành chính quyền của nước ta thành công
đã trở thành nguồn động lực lớn lao cho cá nước thuộc địa khác vươn lên, Phong trào giải phóng, độc lập dân tộc ở các nước thuộc địa trên thế giới tăng rõ rệt, nhiều nước xã hội chủ nghĩa ra đời và dấy mạnh phong trào đấu tranh ở các nước này; vì vậy các nước đế quốc trở nên lo sợ, họ sợ rằng nước ta sẽ làm họ bị thiệt hại, làm tấm gương chống lại các nước đế quốc vậy nên các ông lớn như Anh, Mỹ trực tiếp ra mặt ủng hộ việc Pháp tái chiếm Đông Dương như dập tắt ngọn lửa đấu tranh vừa được nhen nhóm và phả hơi nóng vào lưng của các nước đế quốc Bên cạnh đó là nguy cơ phản động trong nước và các nước phe đồng minh, thực dân anh lấy cớ “giải giáp” cho quân đội Nhật, khoảng 6 vạn
Trang 4quân Nhật đang còn mắc kẹt ở nước ta còn phía Bắc là 20 vạn quân đội Tưởng Giới Thạch đang chờ đợi mang bọn tay sai vào chiếm đóng – phía Bắc quân Tưởng, phía Nam quân Anh khiến nước ta rơi vào một thế khó khăn, oái ăm khi xung quanh bốn bề quân xâm lược, từ đó tạo điều kiện mở đường cho quân Pháp lăm le vào xâm lược nước ta lần nữa Cách mạng nước ta mới thành công và chính quyền thành lập còn non trẻ và chưa thật sự vững vàng, lực lượng vũ trang của ta còn non yếu, trang bị thô sơ, vũ khí thiếu đi
sự hiện đại và kèm theo đó là thiếu kinh nghiệm chiến đấu Nước ta đang đối mặt với muôn vàn khó khăn, rơi vào tình thế “Ngàn cân treo sợi tóc” Trung ương Đảng đã đề ra chỉ thị Tình hình và chủ trương, chủ trương tạm thời “dàn hòa với Pháp”, Đảng ta đã cố gắng trong việc làm hòa với Pháp, tránh thương tổn cho cả hai bên, đưa ra những chính sách nhượng bộ Bất chấp những thiện chí hòa bình của Việt Nam, quân Pháp nổ súng gây hấn nhiều nơi Mọi nỗ lực hòa bình của chúng ta đã bị từ chối Bởi lẽ đó Đảng ta trình bày ra những đối sách nhằm bảo vệ chính quyền, gìn giữ độc lập, đưa nước ta ra khỏi tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” Ngày 3-9-1945, Chính phủ lâm thời họp phiên đầu tiên dưới sự chủ trì của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định ngay nhiệm vụ lớn trước mắt, là: diệt giặc đói, diệt giặc dốt và diệt giặc ngoại xâm, chúng ta đã xác định được kẻ thù, việc tiếp theo là làm sao đánh đuổi được tất cả khó khăn gặp phải
Đầu tiên, mặc cho sự ngăn cản và làm gián đoạn của bọn thực dân Pháp nước ta khẩn trương củng cố chính quyền cách mạng, Chính phủ nước ta đã chủ động tổ chức cuộc Tổng tuyển cử bầu Quốc hội trong cả nước thắng lợi nhằm mục đích khẳng định vị trí pháp lí của nước Việt Nam ta Kết quả thu lại rất tích cực, có khoảng 90% cử tri đã đi và tham gia bỏ phiếu, ngay sau đó Hiến pháp đầu tiên cũng đã được quốc hội thông qua, con tàu giờ đây đã dần tìm được hướng đi cho mình, Đảng chủ trương kiên trì nguyên tắc:
“Bình đẳng tương trợ”, “Thêm bạn bớt thù”, thực hiện khẩu hiệu: “Hoa – Việt thân thiện” đối với quân đội Tưởng Giới Thạch và “Độc lập về chính trị, nhân nhượng về kinh tế” đối với Pháp Những kết quả đạt được, trong đó đặc biệt kể đến là cuộc Tổng tuyển cứ bầu Quốc hội có ý nghĩa to lớn, làm thất bại âm mưu chia rẽ gây khó khăn của thực dân Pháp, đồng thời nâng cao uy tín của nhà nước Việt Nam trên trường quốc tế, xây dựng bàn đạp vững chắc cho quá trình xây dựng bộ máy chính quyền, mặc những thử thách mà Đảng ta phải trực tiếp đối mặt, khi mà hậu quả của chế độ cũ để lại hết sức nặng nề (nạn đói, nạn dốt, ngân quỹ quốc gia trống rỗng…)
Tích cực chiến thắng giặc dốt và giặc đói, đầu tiên để đánh bại giặc đói, tất yêu giải quyết cái ăn cái mặc của nhân dân Chính phủ đã đề ra những biện pháp trước mắt như tổ chức quyên góp, sẻ chia “nhường cơm sẻ áo”, “hũ gạo cứu đói” …Cùng hàng loạt sự kiện ý nghĩa khác nhằm mục đích san sẻ, ra sắc lệnh trừng trị những hành vi tích trữ, vụ lợi, tinh thần toàn dân được nâng cao, sự đoàn kết, sẻ chia Chính phủ còn tạo điều kiện thuận lợi bằng cách gạt bỏ tô thuế, nâng cao tinh thần “Tăng giá sản xuất” và những cố gắng ấy đã mang lại thành công, nước ta thành công đánh bay giặc đói, cải thiện đời sống của mình Tiếp theo là giặc dốt, ngay sau khi nước ta giành được nền độc lập, một phong trào đã được nổ ra, phong trào xóa nạn mù chữ mang tên “Bình dân học vụ” và cùng với đó Đảng ta còn phát động thêm các phong trào khác như Toàn dân học chữ quốc ngữ để từng bước xóa nạn dốt; vận động toàn dân xây dựng nếp sống mới, đời sống văn hóa
Trang 5mới Phong trào này nhằm giải quyết "giặc dốt" - một trong các vấn đề cấp bách nhất của nước ta lúc bấy giờ, sau cái ăn cái mặc chính là cái tư tưởng, trình độ của nhân dân ta Chiến thắng giặc dốt đã từng bước đẩy lùi các tệ nạn xã hội, xây dựng đời sống văn minh, nâng cao dân trí, văn hóa của người dân, tạo điều kiện cho nhân dân phát huy được quyền làm chủ của mình Đầu năm 1946, nạn đói cơ bản được đẩy lùi, đời sống nhân dân ổn định, tinh thần dân tộc được phát huy cao độ, góp phần động viên kháng chiến ở Nam
Bộ Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh hai việc quan trọng nhất là cứu đói ở Bắc và đánh giặc ở Nam, cùng với đó là tổ chức cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược ở Nam bộ, đấu tranh bảo vệ chính quyền cách mạng non trẻ, sau những hành động ngang ngược tàn bạo của thực dân Pháp thì ta cũng đã đứng lên chống lại Để làm thất bại âm mưu “diệt Cộng, cầm Hồ, phá Việt Minh” của quân Tưởng và tay sai, Đảng, Chính phủ chủ trương thực hiện sách lược “triệt để lợi dụng mâu thuẫn kẻ thù, hòa hoãn, nhân nhượng có nguyên tắc” với quân Tưởng hiệu triệu, thúc giục quân dân Nam Bộ và cả nước chung tay chống lại giặc Pháp, kiên quyết bảo vệ đất nước, bảo vệ độc lập chủ quyền, Đảng ta và nhân dân miền Bắc chi viện, giúp đỡ cho bà con miền Nam kháng chiến Trên cơ sở phương hướng đó, Trung ương Đảng nêu ra chỉ thị Kháng chiến kiến quốc vạch ra con đường cho cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới, trong hành động cách mạng, vừa kháng chiến vừa kiến quốc xây dựng đất nước Chỉ thị muốn nhấn mạnh muốn hoàn thành mục tiêu và bền vững đất nước thì Đảng và Mặt trận Việt Minh phải được củng cố và phát triển, xác định mục tiêu chính của toàn dân lúc này là bọn thực dân Pháp, ta phải tập trung ngọn lửa đấu tranh vào chúng
Đảng nêu ra bốn nhiệm vụ chủ yếu và cấp bách là “củng cố chính quyền, chống thực dân Pháp xâm lược, bài trừ nội phản, cải thiện đời sống nhân dân” Cùng với đó, chỉ thị đã đề
ra những giải pháp với nhiệm vụ cụ thể giải quyết được vấn đề về nạn đói và chính quyền
ở nước ta cùng với những thách thức khác…Chỉ thị Kháng chiến kiến quốc là cương lĩnh hành động trước mắt của Đảng và nhân dân ta Qua đó kịp thời giải quyết những vấn đề quan trọng về chuyển hướng chỉ đạo chiến lược và sách lược sau khi giành được chính quyền, đưa đất nước vượt qua tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”
Câu 2: Ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm về sự lãnh đạo của Đảng trong giai đoạn
trên (1945-4946):
Đánh đuổi thù trong, giặc ngoài thành công là một bước tiến lớn của chính quyền cách mạng, mặc cho những thử thách khi toàn quốc kháng chiến nổ ra, chính quyền cách mạng
đã thực sự vững mạnh và đủ sức lãnh đạo nhân dân thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược quan trọng là vừa kháng chiến vừa kiến quốc, không những được giữ vững mà còn có đà phát triển Nhờ đó, cuộc kháng chiến của nhân dân ta dù lúc đầu hết sức khó khăn nhưng dần dần ta đã chiếm ưu thế và giành thắng lợi cuối cùng
chính sách của Đảng đề ra Tạo ra một nguồn sức mạnh tổng hợp để có thể giải quyết “thù trong, giặc ngoài” Thể hiện tinh thần yêu nước nồng nàn của dân tộc
ta Đảng, Nhà nước cần chủ động nắm bắt tình hình và đề ra những chủ trương,
Trang 6biện pháp sát thực nhằm xây dựng và phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc
chống quân xâm lược, đánh đuổi đế quốc, giành lại độc lập, thống nhất chính quyền, giải quyết những vấn đề cấp bách đang tồn tại trước hết, đánh dấu một cột mốc trưởng thành của chính quyền nước ta trong đường lối và vai trò quan trọng của Đảng lãnh đạo
Pháp ở Nam bộ, đồng thời đẩy mạnh phong trào cả trong và ngoài nước, truyền động lực kháng chiến cho các nước thuộc địa vươn lên giành độc lập tự do
đường lối, chính sách phù hợp để có thể kịp thời giải quyết, đưa ra hướng đi đúng đắn cho chặng đường bền vững sau khi giành được chính quyền với đường lối giải quyết đúng đắn, phù hợp với hoàn cảnh và mục tiêu đề ra, là ngọn cờ dẫn đường, chỉ lối, động viên toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta tiến lên, là nhân tố quan trọng hàng đầu quyết định thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Pháp
do cho tổ quốc, vượt qua những thách thức, tranh thủ thời gian để xây dựng lực lượng, nền tảng chuẩn bị cho cuộc kháng chiến lâu dài, củng cố nền văn hóa yêu nước, nâng cao tinh thần dân tộc
phát triển của đất nước Xây dựng được khối công nông liên minh vững chắc, làm cho nhân dân tin tưởng gắn bó với chính quyền mới
hiện kháng chiến (1945-1946) là phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc, sức mạnh toàn dân chung tay bảo vệ chính quyền cách mạng, triệt để lợi dụng mâu thuẫn trong lòng kẻ địch, coi giải pháp nhân nhượng, ôn hòa có chủ đích với quân địch cũng là một biện pháp đấu tranh cách mạng cần thiết, đề cao tinh thần cảnh giác, đối phó với thù trong giặc ngoài luôn luôn sẵn sàng lực lượng để có thể chuẩn bị cho cuộc chiến lâu dài, lan rộng ra vùng lãnh thổ
là bản thân phải luôn luôn giữ vững tinh thần lạc quan, đoàn kết dân tộc qua bài học về cách giải quyết khó khăn của nước ta, đánh đuổi quân giặc, tin tưởng vào những chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng, cùng với đó luôn đề cao những giải pháp ôn hoà hợp nguyên tắc, hoàn cảnh có lợi cho cả hai bên trong quá trình tranh chấp, giải quyết vấn đề, đồng thời đề cao tầm quan trọng của giáo dục đối với bản thân, bài trừ “giặc dốt” Tích cực đóng góp cho đất nước trên nhiều phương diện, gìn giữ sự bền vững và phát triển của nước ta Đem những bài học
về kháng chiến cứu quốc làm động lực phát triển, sự linh hoạt – chính xác trong việc đưa ra những quyết định và chính sách của Đảng ta cũng là một bài học quý báu cho mỗi cá nhân học hỏi, xác định được rõ mục tiêu bản thân và đưa ra
phương hướng phát triển cũng như đưa ra các giải pháp khi phải đối mặt với thử thách, khó khăn gặp phải Trong tranh chấp hay đấu tranh cách mạng luôn luôn
Trang 7nghĩ đến sự phát triển và xây dựng – vừa kháng chiến vừa kiến quốc, cũng là một lời nhắc nhở khi chúng ta rơi vào một tình thế tương tự, cố gắng tạo nên giá trị thay vì chỉ đấu tranh thương tích