Họ và Tên Hoàng Thị Huyền UBND TỈNH HÀ NAM SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ CHÍNH THỨC KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 11 THPT NĂM HỌC 2021 2022 Môn Ngữ văn Thời gian làm bài 180 phút (Đề thi có 02 trang) I ĐỌ.
Trang 1UBND TỈNH HÀ NAM
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐỀ CHÍNH THỨC
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 11 THPT
NĂM HỌC 2021 - 2022 Môn: Ngữ văn
Thời gian làm bài: 180 phút (Đề thi có 02 trang)
I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau:
Cửa tiệm không nhiều khách, trong nửa tiếng mới chỉ có một người bước vào Kĩ thuật cắt hình bóng của người nghệ nhân này là vô cùng điêu luyện, chỉ thấy ông chăm chú quan sát khách hàng mấy giây rồi cầm kéo lên cắt giấy chuyên nghiệp Từ những động tác của nghệ nhân, bạn tôi nhìn thấy được sự lưu loát phóng khoáng, tự do bay bổng của đôi tay ông Hai ba phút sau, bằng những nhát cắt dứt khoát, linh động, một hình cắt bóng sống động đã hiện ra.
Bạn tôi nghĩ bụng:“Lẽ nào mình gặp được cao nhân ở chốn này?” Thế là anh bước tới, nhờ nghệ nhân cắt bóng chân dung mình Nghệ nhân niềm nở, mời bạn tôi ngồi xuống, sau đó quan sát nhanh đường nét của anh ấy Hình cắt bóng của bạn tôi nhanh chóng được hoàn thành Anh nhìn hình cắt bóng chân dung mình nhưng lại cảm thấy cái bóng nghiêng đen rất kì lạ, cái bóng mím môi, cau mày toát lên một vẻ buồn bã không thể diễn tả bằng lời.
Nghệ nhân cắt hình bóng nhận ra vẻ ngạc nhiên của anh, giải thích rằng:“Vừa nhìn thấy anh, tôi đã cảm thấy anh là một người hay bi quan, buồn rầu Muốn cắt được hình bóng của một người, kĩ thuật tất nhiên rất quan trọng nhưng quan sát và nắm bắt thần thái còn quan trọng hơn Như vậy mới có thể tạo nên một tác phẩm vừa có hình lại vừa có thần Tôi làm công việc cắt hình bóng này hai mươi năm rồi, tôi làm vì yêu thích, khi không có khách, tôi thường quan sát những người đi qua đây, hoặc quan sát thiên nhiên xung quanh, sau đó cắt sự vật, cỏ cây hoa lá, núi non sông nước… Nhờ sự chịu khó quan sát này mà kĩ thuật của tôi ngày càng thêm phong phú, bây giờ tôi có thể tự tin
để có thể nắm bắt được diện mạo và truyền thần một người.”
Lúc này trong lòng bạn tôi không còn nỗi nghi hoặc nào nữa Anh ấy đứng dậy chuẩn bị ra về nhưng nghệ nhân đã gọi anh lại:“Anh bạn trẻ, tôi thấy trong lòng anh u sầu buồn bã Thế này đi, tôi tặng anh một bức cắt bóng có chủ đề là bóng tối nhé!”
Nói xong nghệ nhân cúi đầu, dùng giấy đen bắt đầu cắt hình bóng Chỉ sau một lát, một vành trăng khuyết và mấy ngôi sao lấp lánh đã xuất hiện.
(Theo Đá cuội hay kim cương, Dale Carnegie,
NXB Thanh niên, 2018, trang 24,25)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản
Câu 2 Anh/Chị hiểu thế nào về một tác phẩm vừa có hình lại vừa có thần trong câu nói
của người nghệ nhân cắt bóng?
Câu 3 Ý nghĩa của hình cắt bóng chân dung và hình cắt bóng chủ đề bóng tối mà người
nghệ nhân cắt bóng dành tặng cho anh bạn trong văn bản trên?
Trang 2Câu 4 Qua văn bản, anh/chị hãy nhận xét về vẻ đẹp của người nghệ nhân cắt bóng? Câu 5 Từ nội dung văn bản, hãy rút ra bài học có ý nghĩa nhất với anh/chị? (Trình bày
trong đoạn văn khoảng 8 đến 10 dòng)
II LÀM VĂN ( 17,0 điểm)
Câu 1 (7,0 điểm)
Louis Aragon từng tâm sự: “Không có niềm tin nào đến với tôi mà không phải qua con đường hoài nghi, lo âu, đau đớn của từng trải.”
Hãy viết một bài văn nghị luận trình bày suy nghĩ của anh/chị về ý kiến trên
Câu 2 (10,0 điểm)
Nhận xét về chi tiết nghệ thuật trong truyện ngắn, tác giả Bùi Việt Thắng cho rằng:
“Một chi tiết đắt giá ngoài ý nghĩa là một chi tiết chân thực còn cần đạt tới ý nghĩa tượng trưng, hàm chứa một cách nhìn, một cách đánh giá và năng lực tưởng tượng của nhà văn về cuộc sống và con người.”
(Bùi Việt Thắng, Truyện ngắn những vấn đề lý thuyết và thực tiễn thể loại, NXB
ĐHQG Hà Nội, 2011, tr 76)
Anh/Chị hiểu ý kiến trên như thế nào? Bằng hiểu biết về một số tác phẩm truyện
ngắn trong chương trình Ngữ văn 11, hãy làm sáng tỏ ý kiến trên.
-
HẾT -Họ và tên thí sinh:……… Số báo danh:
Trang 3Người coi thi số 1………Người coi thi số 2………