CHƯƠNG 3 hinh thuc phap luat

CHƯƠNG 3 Hinh thuc phap luat Copy LOGOwww themegallery com CHƯƠNG 3 3 1 HÌNH THỨC PHÁP LUẬT ThS Đào Thu Hà NỘI DUNG CHƯƠNG 3 ØKhái niệm, phân loại hình thức pháp luật ØVăn bản quy phạm pháp luật – hìn.

NỘI DUNG CHƯƠNG 3

Ø Khái niệm, phân loại hình thức pháp luật

Ø Văn bản quy phạm pháp luật – hình thức pháp luật của Nhà nước CHXHCN Việt Nam

Ø Hiệu lực và nguyên tắc áp dụng văn bản quy phạm pháp luật

Ø Điều ước quốc tế

Ø Hệ thống hóa pháp luật

TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU

§ Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015 (sửa đổi, bổ sung 2020)

§ Luật điều ước quốc tế 2016

§ Luật thoả thuận quốc tế 2020

I KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI HTPL

Hình thức pháp luật (nguồn pháp luật theo nghĩahẹp): là cách thức biểu hiện ý chí của giai cấpthống trị mà thông qua đó ý chí trở thành pháp luật

Tập quánpháp (Án lệ pháp)Tiền lệ pháp

Văn bản quyphạm pháp

luật

Tiền lệ pháp (Án lệ)

Ø Xuất phát từ hoạt động của cơ quan tư pháp và hành pháp;

ØNgày nay có vị trí quan trọng trong pháp luật tư sản nhất

là ở các nước thuộc hệ thống pháp luật Anh – Mỹ (Common Law).

Là việc Nhà nước thừa nhận các bản án

của Tòa án hoặc quyết định hành chính và sử

dụng các bản án hoặc quyết định đó làm căn

cứ để giải quyết những sự việc tương tự xảy ra

sau đó.

Văn bản quy phạm pháp luật

Ø Đây là hình thức pháp luật tiến bộ nhất.

Ø Thể hiện dưới các hình thức cụ thể như Hiến pháp, Luật, sắc lệnh

Là hình thức pháp luật do các cơ quan nhà nước

ban hành dưới hình thức văn bản (pháp luật thành

văn).

NGUỒN LUẬT CÁC NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI

- Văn bản cơ quan hành chính

- Các nước thuộc EU: Luật của

II VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LUẬT

Văn bản quy phạm pháp luật là gì?

là văn bản có chứa quy phạm pháp luật

- quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung, được áp dụng lặp đi lặp lại nhiều lần đối với cơ quan,

tổ chức, cá nhân trong phạm vi cả nước hoặc đơn vị hành chính nhất định, do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền theo quy định của pháp luật ban hành và được nhà nước bảo đảm thực hiện.

Được ban hành theo đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật.

Văn bản áp dụng quy phạm pháp luật

Là văn bản do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền ban hành nhưng không có đủ các yếu tố của văn bản quy phạm pháp luật

§ Hạn chế số lần áp dụng

§ Phải chỉ rõ đối tượng áp dụng

bổ nhiệm trưởng ban thi đua phong trào

thực hành tiết kiệm

www.thmemgallery.com Company Logo

HỆ THỐNG VBQPPL

Điều 4 Luật BHVBQPPL 2015

UBND các cấp

TAND Tối cao VKSND Tối cao

HĐND các cấp

Hiến pháp, Bộ luật, Luật,

Nghị quyết

Lệnh, Quyết định Pháp lệnh

Nghị quyết Quyết định

Nghị định Nghị quyết liên tịch

Chính phủ

Chủ tịch nước

QUỐC HỘI UBTVQH

Quyết định Nghị quyết

- Văn bản liên tịch

NGUYÊN TẮC BAN HÀNH VBQPPL

Điều 5 Luật BHVBQPPL

Nguyên tắc

Đảm bảo tình hợp hiến, hợp pháp và tính thông nhất Tuân thủ thẩm

quyền, trình tự, thủ tục

Bảo đảm công khai, dân chủ

Bảo đảm tính minh bạch

Bảo đảm tính khả thi, tiết kiệm

Không làm cản trở việc thực hiện ĐƯQT mà

VN là thành viên

Trình tự ban hành VBQPPL

Công bố

Thảo luận, tiếp thu thông qua chỉnh lí Thẩm tra

Soạn thảo

Lập chương trình xây dựng luật

CÔNG BỐ LUẬT, NGHỊ QUYẾT CỦA QUỐC HỘI, PHÁP LỆNH, NGHỊ QUYẾT CỦA UBTVQH

Chủ tịch nước công bố Luật,

pháp lệnh chậm nhất là 15

ngày, kể từ ngày Luật, pháp

lệnh được thông qua (05 ngày

kể từ ngày thông qua đối với

luật, pháp lệnh được xây

dựng, ban hành theo trình tự,

thủ tục rút gọn.

ĐĂNG CÔNG BÁO VBQPPL

trong hợp văn bản có nội dung thuộc

bí mật nhà nước).

trên công báo in và công báo điện tử

là văn bản chính thức và có giá trị như văn bản gốc.

Điều 150 LBHVBQPPL 2015

vKý văn bản quy phạm pháp luật

§ Cơ quan làm việc theo chế độ tập thể:

• TM Quốc hội…

§ Cơ quan làm việc theo chế độ cá nhân:

• Người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền ban hành

Loại Vb: STT/ năm ban hành/ tên viết tắt của cơ quan ban hành và số khóa quốc hội

VD: Pháp lệnh sô: 22/2010/UBTVQH12

VB của các

CQNN khác

STT/ năm ban hành/ tên viết tắt của loại Vb tên viết tắt của cơ quan ban hành Vb

-VD: 10/2010/NĐ-CP Quyết định số: 10/2010/QĐ-TTg về …

số :10/2011/QĐ-CTN về ….

Thông tư liên tịch số: VKSNDTC- BTP về

20/2012/TTLT-TANDTC-Nội dung văn bản quy phạm pháp luật

- Từ Điều 15 đến Điều 30 Luật BHVBQPPL 2015

III HIỆU LỰC VÀ NGUYÊN TẮC ÁP DỤNG

1 Hiệu lực của văn bản quy phạm pháp luật

2 Nguyên tắc áp dụng văn bản quy

phạm pháp luật

3 Giám sát, kiểm tra và xử lý VBQPPL trái pháp luật

1 HIỆU LỰC CỦA VBQPPL

Hiệu lực của VBQPPL là giới hạn tác động củavăn bản theo thời gian, theo không gian vàphạm vi đối tượng thi hành

- Hiệu lực theo thời gian

- Hiệu lực về không gian và đối tượng tác động

Thời điểm

có hiệu lực Điều 151

Hiệu lực trở về trước Điều 152

Ngưng hiệu lực Điều 153

Hết hiệu lực

VBQPPL Điều 154

HIỆU LỰC VỀ KHÔNG GIAN VÀ ĐỐI TƯỢNG ÁP DỤNG

Điều 155 Luật BHVBQPPL 2008

2 ÁP DỤNG VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LuẬT

(Điều 156 LBHVBQPPL 2015)

- Áp dụng từ thời điểm bắt đầu có hiệu lực, (trừ trường hợp có hiệu lực hồi tố);

- Áp dụng văn bản có hiệu lực cao hơn;

- Áp dụng văn bản được ban hành sau;

- Áp dụng có lợi nhất cho người vi phạm pháp luật.

3 GIÁM SÁT, KIỂM TRA VÀ XỬ

LÝ VBQPPL TRÁI PHÁP LUẬT

- VBQPPL phải được gửi đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để giám sát, kiểm tra theo quy định của pháp luật

hệ thống pháp luật

ban hành văn bản quy phạm pháp luật

và các văn bản quy định về thẩm quyền của cơ quan nhà nước.

3 Giám sát, kiểm tra (2)

đồng dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội (Đ

164 LBHVBQPPL)

pháp luật có dấu hiệu trái pháp luật (Đ.165.LBHVBQPPL)

tra, xử lý văn bản quy phạm pháp luật có dấuhiệu trái pháp luật (Đ 166 LBHVBQPPL)

tra, xử lý văn bản QPPL có dấu hiệu trái phápluật (Đ 167 LBHVBQPPL)

IV ĐIỀU ƯỚC QUỐC TẾ

1 Khái niệm

2 Phân loại

3 Mối quan hệ giữa ĐƯQT và Luật quốc gia

1 KHÁI NIỆM ĐƯQT

§ Điều ước quốc tế là những thỏa thuận giữa các chủ thể của Luật quốc tế (trước hết và chủ yếu là các quốc gia) trên cơ sở bình đẳng, tự nguyện, dù được ghi nhận trong một văn kiện duy nhất hoặc trong hai hay nhiều văn kiện có quan hệ với nhau và với bất kể tên gọi riêng của nó là gì nhằm xác định, thay đổi hoặc chấm dứt các quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia trên những lĩnh vực mà các bên quan tâm, phù hợp với các nguyên tắc cơ bản của Luật quốc tế hiện đại.

2 PHÂN LOẠI ĐƯQT

§ ĐƯQT nhân danh nhà nước

§ ĐƯQT nhân danh chính phủ

§ ĐƯQT song phương

§ ĐƯQT đa phương

3 MỐI QUAN HỆ GIỮA ĐƯQT

VÀ PHÁP LUẬT QUỐC GIA

Nghị quyết số 71/2006/QH11 ngày 29-11-2006 phê chuẩn Nghị định thư gia nhập Hiệp địnhthành lập Tổ chức Thương mại thế giới

(WTO) của nước CH XHCN Việt Nam

V HỆ THỐNG HÓA PHÁP LUẬT