Đặt vấn đềCách mạng tháng Tám năm 1945 đã thành công vang dội, mang độc lập tự do cho dân tộc Việt Nam, và Mặt trận Việt Minh là một trong những yếu tố nòng cốt khiến cho cách mạng thắng
Trang 2I Đặt vấn đề
Cách mạng tháng Tám năm 1945 đã thành công vang dội, mang độc lập tự do cho dân tộc Việt Nam, và Mặt trận Việt Minh là một trong những yếu tố nòng cốt khiến cho cách mạng thắng lợi vẻ vang Bài tiểu luận này sẽ trình bày những yếu tố và lý do tác động đến việc Đảng đặt vấn đề giải phóng dân tộc lên hàng đầu và thành lập Mặt trận Việt Minh trong Hội nghị Trung ương lần thứ 8 tháng 5 năm 1941
II Nội dung
Chiến tranh thế giới thứ hai nổ ra vào cuối năm 1939 giữa hai tập đoàn đế quốc phát xít Đức, Ý, Nhật và Anh, Pháp, Mỹ nhằm giành giật thị trường nguồn nguyên liệu và đóng chiếm thuộc địa Cuộc chiến ác liệt đã ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam, với những chính sách đàn áp các lực lượng cộng sản và tiến bộ của thực dân Pháp Chúng tăng thuế, trưng thu các xí nghiệp cho quân sự, gắt gao kiểm soát sản xuất và phân phối xuất nhập khẩu, điên cuồng vơ vét tài nguyên và bóc lột sức lao động của nhân dân để chuẩn bị cho các cuộc tiến công
Đầu tháng 11 năm 1939, ban chấp hành Trung ương đã họp và thành lập Mặt trận Thống nhất dân tộc phản đế Đông Dương với lực lượng chính là công nông dân Nhận thức được những áp bức bóc lột mà nhân dân và đất nước phải hứng chịu từ đàn áp của thực dân, hội nghị đã quyết định chuyển hướng chiến lược, tập trung mũi nhọn đánh đầu đế quốc và tay sai, giải phóng độc lập Đông Dương, chuẩn bị điều kiện giành chính quyền và những bước chuyển biến quan trọng để chỉ đạo chiến lược cách mạng dân tộc dân chủ
Lợi dụng lúc Pháp đầu hàng Đức vô điều kiện, quân đội Nhật Bản tiến vào chiếm đóng Lạng Sơn và đổ bộ vào Hải Phòng Ngày 23 tháng 09 năm 1940, Pháp ký hiệp định đầu hàng Nhật, khiến nhân dân Việt Nam lâm vào tình thế “một cổ hai tròng”
Trang 3Nhân lúc chính quyền Pháp tan rã, rút chạy khỏi Bắc Sơn, nhân dân nơi đây dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ địa phương đã nổi dậy chiếm đóng đồn mỏ và nhiều khu vực xung quanh Song, cuộc khởi nghĩa ở Bắc Sơn nhanh chóng bị đàn áp trở lại Tiếp nối tinh thần giải phóng dân tộc ấy, cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ đã nổ ra ở hầu khắp các tỉnh miền nam, khiến chính quyền địch ở một số xã tan rã và thành lập chính quyền cách mạng Cuộc khởi nghĩa cũng không tránh khỏi những đàn áp dã man của thực dân Pháp với gần sáu nghìn người thiệt mạng và nhiều làng mạc bị ném bom Cuộc khởi nghĩa Đô Lương đầu năm 1941 cũng diễn ra mạnh mẽ nhưng lại nhanh chóng bị đế quốc dập tắt Ba cuộc khởi nghĩa diễn ra dọc khắp ba miền Bắc Trung Nam chỉ trong vòng 3 tháng ngắn ngủi đã trở thành những phát súng mở đầu, khơi dậy và dâng cao thào khí giải phóng dân tộc đã nung nấu bấy lâu nay và một lần nữa khẳng định rằng giải phóng dân tộc là nhiệm vụ tiên quyết
Nhận thấy được những biến chuyển khôn lường ấy, đầu năm 1940, đồng chí Nguyễn
Ái Quốc đã trở về nước và chủ trì cuộc họp hội nghị ban chấp hành Trung ương Đảng vào tháng 5 năm 1941 tại Pác Bó, Cao Bằng Hội nghị xác định mâu thuẫn lớn nhất ở Việt Nam và Đông Dương lúc này là mâu thuẫn của dân tộc đối với đế quốc phát xít Pháp và Nhật Từ những phân tích những diễn biến hiện giờ của thế giới, khi bộ máy thống trị kinh tế chính trị của chủ nghĩa đế quốc đang có những khủng hoảng cùng với cao trào cách mạng đã lên cao trong cả nước, hội nghị đã khẳng định mục tiêu mũi nhọn của cách mạng là giải phóng dân tộc “Trong lúc này nếu không giải quyết được vấn đề dân tộc giải phóng, không đòi được độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc, thì chẳng những toàn thể quốc gia dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu, mà quyền lợi của
bộ phận giai cấp đến vạn năm cũng không đòi lại được”
Hội nghị nhấn mạnh công tác xây dựng, bồi dưỡng và rèn luyện Đảng vững mạnh, đủ năng lực để lãnh đạo cuộc tổng khởi nghĩa đi đến thắng lợi; đồng thời dự báo: “Nếu cuộc chiến tranh đế quốc lần trước đã đẻ ra Liên Xô - một nước xã hội chủ nghĩa thì cuộc chiến tranh đế quốc lần này sẽ đẻ ra nhiều nước xã hội chủ nghĩa, do đó mà cách mạng nhiều nước sẽ thành công.” Hội nghị quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh
Trang 4thay cho Mặt trận phản đế Đông Dương, nhằm “liên hiệp hết thảy tất cả các tầng lớp nhân dân, các đảng phái cách mạng, các đoàn thể dân chúng yêu nước, đang cùng nhau đánh đuổi Nhật-Pháp, làm cho Việt Nam hoàn toàn độc lập, dựng lên một nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.” Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bức thư tới nhân dân cả1
nước với lời kêu gọi sục sôi: “Hỡi các chiến sĩ cách mạng! Giờ giải phóng đã đến Hãy phất cao cờ độc lập, lãnh đạo toàn dân đánh tan thù chung Tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc đương vang dội bên tai các đồng chí! Máu nóng của bậc anh hùng đương sục sôi trong lòng các đồng chí! Chí phấn đấu của quốc dân đương chờ đợi sự lãnh đạo của các đồng chí!" 2
Với cương lĩnh chính trị đúng đắn, sự lãnh đạo tài ba của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Mặt trận Việt Minh đã ngày càng phát triển toàn diện, thu hút đông đảo người dân yêu nước từ miền ngược về miền xuôi đoàn kết tham gia phá tan kẻ thù
III Kết luận
Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 8 tháng 5 năm 1941 là dấu mốc quan trọng và có ý nghĩa lịch sử to lớn khi đã hoàn thiện chuyển hướng chiến lược cách mạng là giải phóng dân tộc Việc cho ra đời của Mặt trận Việt Minh ở hội nghị cũng là một quyết định sáng suốt và kịp thời, là yếu tố tiên quyết quyết định thắng lợi của Cách mạng tháng Tám, giải phóng dân tộc và đưa đất nước Việt Nam đến độc lập tự do
Tài liệu tham khảo:
1. Văn kiện Đảng 1930-1945, Tập III.
2 Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011.
2Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, t.3, tr.229-231.
1Văn kiện Đảng 1930-1945, Tập III, sđd, trang 216-217.