Có người biết phân biệt tốt và xấu, nhưng vì đã thành thói quen nên rất khó bỏ, khó sửa.. Em có đồng tình với ý kiến: Có người biết phân biệt tốt và xấu, nhưng vì đã thành thói quen nên
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
***
ĐỀ SỐ 47
ĐỀ KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC SINH
Môn: Ngữ văn 9
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể giao đề
(Đề thi gồm: 02 trang)
Phần 1: Đọc hiểu (3.0 điểm): Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Có thói quen tốt và thói quen xấu Luôn dậy sớm, luôn đúng hẹn, giữ lời hứa, luôn
đọc sách, là thói quen tốt.
Hút thuốc lá, hay cáu giận, mất trật tự là thói quen xấu Có người biết phân biệt tốt và xấu, nhưng vì đã thành thói quen nên rất khó bỏ, khó sửa Chẳng hạn vì thói quen hút thuốc lá, nên cũng có thói quen gạt tàn bừa bãi ra nhà, cả trong phòng khách lịch sự, sạch bong Người biết lịch sự thì còn sửa một chút bằng cách xin chủ nhà cho mượn cái gạt tàn.
Tạo được thói quen tốt là rất khó Nhưng nhiễm thói quen xấu thì dễ Cho nên mỗi người, mỗi gia đình hãy tự xem lại mình để tạo ra nếp sống đẹp, văn minh cho xã hội?
(Theo Băng Sơn, Giao tiếp đời thường, SGK Ngữ văn 7, tập hai, NXB Giáo dục, 2019)
Câu 1 (0.5 điểm) Chỉ ra phương thức biểu đạt chính của đoạn trích.
Câu 2(0.5 điểm) Xác định 01 phép liên kết được sử dụng trong các câu sau: Tạo được thói
quen tốt là rất khó Nhưng nhiễm thói quen xấu thì dễ
Câu 3(1.0 điểm) Trong đoạn trích, tác giả đã nhắc đến những thói quen tốt nào? Vì sao đó là
những thói quen tốt?
Câu 4 (1.0 điểm) Em có đồng tình với ý kiến: Có người biết phân biệt tốt và xấu, nhưng vì đã
thành thói quen nên rất khó bỏ, khó sửa hay không? Vì sao? (Trình bày trong khoảng 3 – 5 dòng)
Phần 2: Làm văn (7 điểm)
Câu 1 (2,0 diểm) Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, em hãy viết 01 đoạn văn bàn về ý
nghĩa của việc giữ lời hứa,
Câu 2 (5,0 diểm) Phân tích diễn biến tâm lí và tình cảm của bé Thu trong đoạn trích truyện
Chiếc lược ngà của nhà văn Nguyễn Quang Sáng.
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO
TẠO
**
HƯỚNG DẪN CHẤM
ĐỀ KHẢO SÁT NĂNG LỰC HỌC SINH
Môn: Ngữ văn 9
Phần
Trang 2
1-(3
điểm)
Câu 2 Phép liên kết:
- Phép lặp: thói quen
- Phép nối: Nhưng
(HS chỉ cần nêu được 1 phép liên kết)
0.5 điểm
Câu 3
+ Trong đoạn trích, tác giả đã nhắc đến những thói quen tốt: Luôn dậy sớm,
luôn đúng hẹn, giữ lời hứa, luôn đọc sách
+ Chúng đều là những thói quen tốt bởi nó sẽ làm cho cuộc sống trở nên
tốt đẹp và thành công
- Luôn dậy sớm giúp con người có thêm thời gian để chăm sóc bản thân,
làm những công việc chỉn chu hơn cho công việc đi học và đi làm ngày
mới
- Thói quen đúng hẹn giúp nâng cao uy tín của mỗi người và tạo được tâm
thế chuyên nghiệp, tự tin và là bệ phóng để đạt hiệu quả cao trong công
việc
- Thói quen giữ lời hứa cũng là thói quen xây dựng thương hiệu bản thân
Việc giữ lời hứa với người khác sẽ làm đẹp hình ảnh của bản thân
- Thói quen đọc sách chính là thói quen và kỹ năng buộc phải có Vì kiến
thức quá nhiều mà xã hội thì chuyển biến từng ngày, con người buộc phải
tự cập nhật kiến thức mà sách chính là nguồn kiến thức khổng lồ kết tinh từ
những con người thành công Ở sách, con người sẽ tìm được những chân
trời kiến thức vô tận và sách chính là người bạn quý báu, người thầy vĩ đại
nếu ta biết tận dụng
0.5 điểm
0.5 điểm
Câu 4 Gợi ý: Đồng tình vì thói quen thường có sức hút rất lớn – lớn hơn
nhiều so với những gì chúng ta nhận thấy Một chút ý chí hay một vài thay
đổi trong cuộc sống chưa đủ để gỡ bỏ những thói quen đã ăn sâu vào chính
mình Bởi vì, bạn đầu nó giống như là một đường chỉ mảnh, nhưng hành
động lặp đi lặp lại nhiều ngày sẽ khiến đường chỉ đó ngày càng dày lên và
in sâu vào não chúng ta Bộ não của chúng ta được xác lập hoạt động dựa
vào tiêu chí phần thưởng, tức là luôn ưu tiên những hoạt động không tốn
nhiều năng lượng và có tính giải trí cao để thực hiện Vì thế, những thói
quen xấu nhưng mang lại cảm giác thoải mái sẽ dễ khiến chúng ta lựa chọn
và phụ thuộc vào chúng Bỏ thói xấu không khó nhưng chưa chắc đã dễ
dàng vì thói xấu ấy đã trở thành thói quen vì thế muốn loại bỏ hoàn toàn
những điều xấu ấy phải dựa vào những yếu tố như tác nhân, nhưng quan
trọng nhất vẫn là sự tự giác và kiên trì
1.0 điểm
Câu 1 (2 điểm)
Trang 32-
(7
điểm)
- Về hình thức
Là đoạn văn nghị luận có kết hợp các phương thức biểu đạt khác, diễn đạt
sinh động, đảm bảo độ dài
Về nội dung: HS viết đoạn văn đảm bảo các yêu cầu:
*Mở đoạn: Giới thiệu vấn đề: ý nghĩa của việc giữ lời hứa
*Thân đoạn: ý nghĩa của việc giữ lời hứa
- Giữ lời hứa là thực hiện việc mà mình đã nhận lời với ai đó và nó là điều
vô cùng quan trọng đối với mỗi người Việc giữ lời hứa chính là một đức
tính tốt của con người
- Việc giữ lời hứa không chỉ chứng minh rằng bạn là người đáng tin cậy mà
còn chứng minh bạn rất đáng để người khác ủy thác trách nghiệm Còn nếu
không giữ lời hứa, người khác sẽ không những không tin tưởng bạn mà còn
xa lánh bạn
- Người giữ lời hứa sẽ được mọi người tin tưởng và quý mến và tôn trọng
- Giữ lời hứa cũng cho thấy bạn là người sống có trách nhiệm
- Lời hứa còn mang đến niềm tin hy vọng cho người khác
- Lời hứa đôi lúc còn thể hiện sự coi trọng người khác của bạn Nếu bạn
thất hứa thì đôi lúc sẽ có người nghĩ họ không được coi trọng trong bạn
3 Dẫn chứng: Hồi Bác Hồ sống ở Pác Bó, một hôm được tin Bác đi công
tác xa, một em bé đã đến xin Bác mua cho một chiếc vòng bạc Hơn 2 năm
sau Bác quay trở về, không một ai còn nhớ đến chuyện năm xưa Bỗng Bác
mở túi lấy ra một chiếc vòng bạc mới tinh trao tận tay em bé – bây giờ đã
là một cô bé Cô bé và mọi người cảm động đến rơi nước mắt Một hành
động nhỏ đó nhưng cho thấy CTHCM của chúng ta là người luôn giữ chữ
tín
*Kết đoạn
- Khẳng định lại về ý nghĩa của việc giữ lời hứa
- Bài học: Bởi vậy, bạn hãy trân trọng nó và hãy hứa nếu như đó là việc
bạn có thể làm được, bạn sẽ có được những kết quả tốt từ người khác
0.25
0.25
0.25
0.25
Câu 2- (5 điểm)
a.Đảm bảo hình thức bài văn nghị luận văn học
b.Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
c.Triển khai vấn nghị luận : Vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp
chặt chẽ giữa lý lẽ và dẫn chứng, thể hiện sự cảm nhận sâu sắc
Có thể viết bài văn theo định hướng sau :
A.Mở bài :
- Giới thiệu tác giả Nguyễn Quang Sáng và truyện ngắn « Chiếc lược ngà »
0.5 điểm
0,25 điểm
Trang 4- Giới thiệu về nhân vật bé Thu
B B.Thân bài
1 Khái quát
- Truyện ngắn Chiếc lược ngà được Nguyễn Quang Sáng viết năm 1966,
khi cuộc kháng chiến chống Mĩ đang rất ác liệt
-Truyện kể về tình cảnh éo le của cha con ông Sáu để từ đó làm nổi bật
tình cha con sâu nặng đồng thời khẳng định:Chiến tranh có thể cướp đi tất
cả, thậm chí là cả mạng sống của con người nhưng tình cảm gia đình thì
không gì có thể giết chết được
- Truyện hấp dẫn người đọc bởi cach kể chuyện tự nhiên, chân thực và cảm
động; cách xây dựng tình huống éo le
2 Thân bài: Lần lượt đi đưa ra các luận điểm và chứng minh.
2.1 Cảnh ngộ của bé Thu
Bé Thu sinh và lớn lên trong hoàn cảnh đất nước có chiến tranh Ba
em lên đường đánh giặc khi em chưa tròn một tuổi, em chỉ được gặp ba
trong những ngày ba về phép ngắn ngủi Tình cảm cha con của Thu được
đặt trong tình thế éo le, trắc trở của chiến tranh nên càng xúc động lòng
người
2.2 Thái độ và hành động của bé Thu trước khi nhận ra ông Sáu
- Tình huống: gặp lại con sau nhiều năm xa cách với bao nỗi nhớ
thương nên ông Sáu không kìm được nỗi vui mừng trong phút đầu nhìn
thấy con
- Diễn biến tâm lí của bé Thu:
+ Hốt hoảng, mặt tái đi, rồi vụt chạy và kêu thét khi mới gặp ông
Sáu
+ Gọi trống không với ông Sáu mà không chịu gọi cha
+ Nhất định không chịu nhờ ông Sáu chắt nước nồi cơm to đang sôi,
hắt cái trứng có mà ông gắp cho
+ Khi bị ông Sáu tức giận đánh một cái thì bò về nhà bà ngoại, khi
xuống xuống còn cố ý khua dây cột xuống kêu rổn rảng thật to
Thật trớ trêu, đáp lại sự vồ vập của người cha, bé Thu lại tỏ ra ngớ
vực, lảng tránh, xa cách Sự ương ngạnh của bé Thu hoàn toàn không đáng
trách Trong hoàn cảnh xa cách và trắc trở của chiến tranh., nó còn quá bé
nhỏ để có thể hiểu được những tinh tế khắc nghiệt, éo le của đời sống và
người lớn cũng chưa kịp chuẩn bị cho nó đón nhận những khả năng bất
thường Nó không tin ông Sáu là ba chỉ vì mặt ông có vết sẹo, khác với
hình ba mà nó được biết Qua những diễn biến tâm lí, Bé Thu thể hiện cá
tính mạnh mẽ và tình cảm sâu sắc, chân thật, em chỉ yêu ba khi tin chắc đó
đúng là ba
2.3 Thái độ và hành động của bé Thu khi nhận ra ông sáu là cha.
- Trong buổi sáng cuối cùng, trước phút ông Sáu phải lên đường,
thái độ và hành động của bé Thu đã đột ngột thay đổi hoàn toàn Lần đầu
tiên Thu cất tiếng gọi : ba” và tiếng kêu như tiếng xé, rồi “ nó vừa kêu vừa
chạy xô tới, nhanh như một con sóc, nó chạy thót lên và dang hai tay ôm
chặt lấy cổ ba nó”, “ Nó hôn ba nó cùng khắp Nó hôn tóc, hôn cổ, hôn vai
0.25 điểm
0.25
1.5
1.5
