CAC PHUONG CHAM HOI THOAI TIEP

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI Tiếp … Tôi đồng ý với những nhận định về truyện ngắn của ông ấy.. Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn ta

Các nhân vật trong truyện cười sau đã không tuân thủ phương châm hội thoại nào?

MẮT TINH, TAI TINH

Có hai anh bạn gặp nhau, một anh nói: 

- Mắt tớ không ai bằng! Kìa! Một con kiến đang bò ở cành cây trên đỉnh núi phía trước mặt, tớ trông rõ

mồn một đến cả từ sợi râu cho đến bước chân của nó Anh kia nói:

- Thế cũng chưa tinh bằng tớ, tớ còn nghe thấy sợi râu

nó ngoáy trong không khí kêu vù vù và chân nó bước kêu sột soạt.

(Truyện cười dân gian Việt Nam)

Giờ văn học , thầy giáo hỏi bài cũ:    

- Ai đã viết Hịch tướng sĩ?

    Cả lớp im phăng phắc

Thầy phát cáu gọi:

    - Huỳnh! Ai đã viết Hịch

tướng sĩ !?

    Huỳnh run rẩy đứng lên, nói lắp bắp:

    - Thưa thầy không phải

em ạ

Tiết 8:

Tiết 8:CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI

THOẠI ( tiếp theo )

1.Phương châm quan hệ

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)

Mỗi người nói về một đề tài không ăn khớp, hòa nhập với nhau.

Người nói ,người nghe không hiểu nhau, k hông  giao tiếp được với nhau

(?) Những hình ảnh trên khiến em liên tưởng đến thành ngữ nào có nội dung tương tự thành ngữ

ông nói gà, bà nói vịt ?

 Trống đánh xuôi, kèn thổi ngược.

A : - Nằm lùi vào!

B : - Làm gì có hào nào

A : - Đồ điếc!

B : - Tôi có tiếc đâu.

Hai thành ngữ dây cà ra dây muống , lúng búng như

ngậm hột thị này dùng để chỉ

những cách nói như thế nào?

Nói dài dòng,rườm rà, nói không ra

lời

Người nghe khó tiếp nhận thông tin

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)

Tôi đồng ý với những nhận định về truyện ngắn của ông ấy.

- Tôi đồng ý với những nhận định về truyện ngắn của ông ấy

Tôi đồng ý với những nhận định của ông ấy.

- Tôi đồng ý với những nhận định về truyện ngắn của ông ấy.

Tôi đồng ý với những truyện ngắn của ông ấy.

=> Nói mơ hồ, nhiều cách hiểu

Truyện Cười : Mất rồi, cháy!

Một người sắp đi chơi xa, dặn con:

    - Ở nhà có ai hỏi thì bảo bố đi vắng nhé !

    Sợ con mải chơi quên mất, lại cẩn thận lấy giấy bút viết vào

tờ giấy rồi bảo:

    - Có ai hỏi thì con cứ đưa ra tờ giấy này !

    Con cầm giấy bỏ vào túi áo Cả ngày chẳng thấy ai hỏi Tối đến, sẵn có ngọn đèn, nó lấy giấy ra xem, vô ý thế nào lại để giấy cháy mất.

    Hôm sau, có người đến chơi hỏi:

    - Bố cháu có nhà không?

    Nó ngẩn ngơ hồi lâu, sực nhớ ra, sờ vào túi không thấy

giấy liền nói:

    - Mất rồi !

    Khách giật mình hỏi:

    - Mất bao giờ?

    - Tối hôm qua !

    - Sao mà mất?

    - Cháy !!!

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt

ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:

- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.

Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:

- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc-ghê-nhép)

Vì sao người ăn xin và cậu bé trong truyện đều cảm thấy mình

đã nhận được từ người kia một cái gì đó?

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe, nước mắt

ông giàn giụa, đôi môi tái nhợt, áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:

- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.

Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:

- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc-ghê-nhép)

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông:

- Xin ông đừng giận cháu! Cháu không có gì cho ông cả.

Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:

- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc-ghê-nhép)

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông :

- Xin ông đừng giận cháu ! Cháu không có gì cho ông

cả

Ông nhìn tôi chăm chăm, đôi môi nở nụ cười:

- Cháu ơi, cảm ơn cháu! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc-ghê-nhép)

NGƯỜI ĂN XIN

Một người ăn xin đã già Đôi mắt ông đỏ hoe , nước mắt ông giàn giụa , đôi môi tái nhợt , áo quần tả tơi Ông chìa tay xin tôi.

Tôi lục hết túi nọ đến túi kia, không có lấy một xu, không có cả khăn tay, chẳng có gì hết Ông vẫn đợi tôi Tôi chẳng biết làm thế nào Bàn tay tôi run run nắm chặt lấy bàn tay run rẩy của ông :

- Xin ông đừng giận cháu ! Cháu không có gì cho ông

cả

Ông nhìn tôi chăm chăm , đôi môi nở nụ cười :

- Cháu ơi, cảm ơn cháu ! Như vậy là cháu đã cho lão rồi Khi ấy tôi chợt hiểu ra: Cả tôi nữa, tôi cũng vừa nhận được một cái gì đó của ông.

(Theo Tuốc-ghê-nhép)

(?) Những hình ảnh trên khiến em liên tưởng đến câu ca dao nào răn dạy chúng ta về cách giao tiếp, ứng xử trong xã hội?

Lời nói chẳng mất tiền mua, Lựa nào mà nói cho vừa lòng nhau

TT Phương châm

hội thoại Những điều cần lưu ý khi giao tiếp

1 Phương châm về

lượng - Cần nói có nội dung.- Nội dung phải đáp ứng đúng yêu cầu

cuộc giao tiếp, không thiếu, không thừa.

2 Phương châm về

chất - Đừng nói những điều mình không tin là đúng hay không có bằng chứng xác thực

3 Phương châm

quan hệ - Cần nói đúng đề tài giao tiếp.- Tránh nói lạc đề

4 Phương châm

cách thức - Chú ý nói ngắn gọn, rành mạch.- Tránh cách nói mơ hồ.

5 Phương châm

lịch sự - Cần tế nhị, tôn trọng người khác

Các phương châm hội thoại

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)

II LUYỆN TẬP

Bài tập 1.

a Lời chào cao hơn mâm cỗ.

b Lời nói chẳng mất tiền mua, Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau

c Kim vàng ai nỡ uốn câu, Người khôn ai nỡ nói nhau nặng lời

- Suy nghĩ, lựa chọn ngôn

ngữ khi giao tiếp.

- Có thái độ tôn trọng, lịch

sự với người đối thoại

Chẳng được miếng thịt miếng xôi Cũng được lời nói cho nguôi tấm lòng.

Một lời nói quan tiền thúng thóc Một lời nói dùi đục cẳng tay.

Bài 3.

a Nói dịu nhẹ như khen, nhưng thật ra là mỉa mai, chê trách là

nói mát

b Nói trước lời mà người khác chưa kịp nói

là

nói hớt

c.Nói nhằm châm chọc điều không hay của người khác một cách cố ý là

nói móc

d Nói chen vào chuyện của người trên khi không được hỏi đến là

nói leo

e.Nói rành mạch, cặn kẽ, có trước có sau là

nói ra đầu ra đũa PHƯƠNG CHÂM

LỊCH SỰ

e Nói ra đầu ra đũa

PHƯƠNG CHÂM CÁCH THỨC

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)

II LUYỆN TẬP

a Nói mát

b Nói hớt

c Nói móc

d Nói leo

Tiếng việt Tiết 8 : CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI ( Tiếp …)

II LUYỆN TẬP

Bài tập 4.

a nhân tiện đây xin hỏi;

Khi người nói muốn hỏi một vấn đề nào đó không thuộc đề tài đang trao đổi

(P/ C quan hệ)

Khi người nói muốn ngầm xin lỗi trước người nghe về những điều mình sắp nói

b cực chẳng đã tôi phải

nói ;…xin lỗi,có thể anh

không hài lòng nhưng

tôi cũng phải thành thực

mà nói là…;

(P/C lịch sự)

c đừng nói leo; đừng ngắt

lời như thế; đừng nói cái giọng

đó với tôi.

Khi người nói muốn nhắc nhở người nghe phải tôn trọng

(P/C lịch sự)