Khái niệm về laser• Laser, là khuếch đại ánh sáng bằng phát xạ kích thích, là quá trình mà nhờ đó một vật liệu có thể bị cắt hoặc đánh dấu bằng cách sử dụng chùm tia laser dưới sự điều
Trang 1Chuyên đề: Ứng dụng của laze trong
đóng tàu.
SVTH:Lê Quốc Duy GVHD:Nguyễn Đình Long MSSV: 48132057
Trang 2I.Ứng dụng của laze trong hàn,
cắt,vạch dấu kim loại:
Ưu điểm:
Cùng một thiết bị có thể dùng cho cả cắt và hàn
Năng lượng tập trung vào một vùng rất nhỏ (một luồng laser 3
kW có thể tập trung vào một lỗ đường kính 0,2 mm, tạo nên mật
độ năng lượng 95 kW/mm2)
Tiếng ồn và khói ít
Các góc cắt vuông có chất lượng cao
Cắt các mép vát hàn không có xỉ, vùng bị ảnh hưởng nhiệt nhỏ
Biến dạng cắt và hàn rất nhỏ
Trang 3Nhược điểm:
• Để hoàn vốn đầu tư mức độ sử dụng phải cao
• Chỉ hàn được các thép có C, S và Ph thấp Phải dùng các cách thử phá hoại mới hoặc cải tiến
• Cần phải có dung sai về độ phẳng và độ dầy riêng Ứng suất cán được giải phóng khi cắt có thể tạo ra biến dạng tấm
• Mức độ chấp nhận của các cơ quan đăng kiểm: mối hàn có thể
bị cracking cứng hóa, một số mối hàn có tiềm năng bị rỉ cục
bộ
• Phải thiết kế lại chế độ hàn khi hàn laser (đặc biệt là hàn dầm chữ T)
• Các vết cắt phải mài cạnh do rất sắc
Trang 4Khái niệm về laser
• Laser, là khuếch đại ánh sáng bằng phát xạ
kích thích, là quá trình mà nhờ đó một vật liệu
có thể bị cắt hoặc đánh dấu bằng cách sử dụng chùm tia laser dưới sự điều khiển của máy tính
Trang 5Các kiểu máy hàn, cắt laser chính trong đóng tàu
Laser CO2:
Được phát triển đầu tiên tại
Mỹ năm 1964
Nó có công suất lớn nhưng
không truyền qua được cáp
quang
Dẫn tia laser đến vị trí yêu cầu
bằng hệ thống gương chính
xác và mỏng manh và dùng
chuyển động của chi tiết hoặc
của đầu laser hoặc cả hai
Trang 6•Laser CO2 dùng cắt các loại thép ferit (dùng oxy áp suất thấp), thép không rỉ (dùng nitơ cao áp), thép hợp kim titan hoặc manhê (dùng khí acgon).
• Laser CO2 dùng khí hêli hoặc acgon làm khí bảo vệ khi hàn
•Hiệu suất nhiệt đạt 10%, công suất lớn nhất tới 45 kW
•Trong ứng dụng, 85% dùng để cắt, 14% hàn và 1% nhiệt luyện
•Hiện nay, laser CO2 cắt được tôn dầy đến 20 mm, hàn tôn dầy đến 7 mm trong một lần hành trình
Trang 7Các kiểu máy hàn, cắt laser chính trong đóng tàu:
Laser Nd YAG
(neodymium-yttrium aluminium garnet)
Được phát triển lần đầu tại
Mỹ năm 1964
Hiệu suất nhiệt của chúng Hiệu suất nhiệt của chúng
thấp hơn laser CO2 và được
ứng dụng khá chậm
Nd YAG có thể truyền qua
cáp quang
Trang 8* Các loại khí bảo vệ cũng giống như laser CO2
* Hiệu suất nhiệt tới 2,5%, công suất cực đại 5 kW
* Laser Nd YAG dùng 70% trong hàn chính xác, 25% trong
cắt và khoan lỗ, 5% trong vạch dấu
Khả năng truyền được theo cáp quang làm cho loại laser này
có ứng dụng tốt trong các công việc 3 chiều
Nó được dùng rất nhiều trong công nghiệp ô tô và hàng không
Trang 9Khi hàn bằng tia laser không có vật liệu tiếp xúc với chi tiết hàn nên mối hàn không bị bẩn
Phương pháp hàn này hàn vật liệu trong môi trường không khí, trong khí đó hàn bằng tia điện tử phải thực hiện trong môi trường chân không
Vùng ảnh hưởng nhiệt khi hàn bằng tia laser rất nhỏ
Đây là đặc tính rất quan trọng khi hàn những chỗ gần các yếu tố nhạy về nhiệt
Hàn bằng tia laser được áp dụng phổ biến trong công nghệ chế tạo
vi mạch
Nhờ phương pháp này có thể nối các đầu nối với tấm mạch in
Hàn bằng tia laser còn được áp dụng trong công nghệ làm kín vỏ trong các mạch tích hợp
Phương pháp này cũng có thể nối các kim loại có tính chất lý hóa
Trang 10Ứng dụng trong cắt kim loại: các phần rất nhỏ của phôi gia công bị ăn mòn khỏi vật liệu chủ, thông qua các vụ nổ nhỏ, khi chùm tia laser đi qua, dẫn tới lượng quét bỏ kim loại rất nhanh
Tuy nhiên, khi năng lượng laser tập trung vào chi tiết ở
dạng nhiệt, nó làm mềm dẻo chi tiết gia công, cho phép thực hiện quá trình hàn
Laser rất hiệu quả trong việc nối các kim loại không
giống nhau, cần hay không cần hàn vật liệu, và chùm laser
có thể được biến đổi để thâm nhập vào phôi ở độ sâu quy
định
Trang 11o Độ sâu thâm nhập được điều khiển cũng cho phép tia
laser được sử dụng trong đánh dấu chi tiết gia công
o Quá trình đánh dấu nhìn chung được dùng cho khả
năng tạo vết của chi tiết, các biểu tượng thương mại và cho các yêu cầu thông tin
o Nhưng trong ứng dụng này, cũng như trong các ứng
dụng hàn, laser YAG được ưa chuộng hơn là CO2 bởi nó hoạt động ở mức năng lượng thấp hơn, do nó sử dụng
môi trường phát sáng khác
o Vì thế, nó có khả năng điều khiển tinh hơn, và cường
độ ra thấp hơn, tạo ra ít nhiệt hơn trong phôi
Trang 12Lợi ích toàn diện của laser đối với người sử dụng
là khả năng xoay vòng
Nó đưa đến một trong những lợi ích quan trọng hơn của công nghệ laser, là thời gian và vì thế, tiết kiệm chi phí
Những tiết kiệm này thường đạt được mà không cần dụng cụ gia công rắn
Và bởi vì không cần phải chống lại áp lực dao cắt, các yêu cầu về dụng cụ gia công và gá kẹp được
giảm rõ nét
Những đòi hỏi kẹp giữ chi tiết gia công được đơn giản hóa, cho phép một trình tự được cài đặt và chạy
mà không cần thời gian sớm cần thiết cho sản xuất
Trang 13Tiết kiệm sử dụng vật liệu cũng là một lợi ích chính khác trong sử dụng công nghệ laser
Các bộ phận cắt laser, tùy vào hình dạng, có thể
được lắp rất gần để đạt được sản lượng tối đa và vì thế chi phí thấp nhất
Điều này có thể đạt được bằng cách tải các chi tiết được tạo từ CAD và lập trình các máy cắt laser
Các mô hình toán học trên bộ xử lý máy tính gần như được tái tạo một cách chính xác trong quá trình tạo nguyên mẫu, sau đó được đưa vào dây chuyền sản xuất với độ chính xác thống kê vốn không thể thực
hiện với các kỹ thuật gia công khác
Trang 14* Quá trình cắt bằng laser không gây ra ứng suất hoặc làm méo chi tiết do nhiệt
* Nó để lại mép chi tiết sạch và loại trừ các hoạt động thứ cấp như là mài nhẵn
• Điều này có thể xảy ra do các máy laser có khả năng tạo ra các xung sóng cực đại với dạng sóng hình chữ nhật, cho phép sản xuất các chi tiết với tốc độ cực lớn mà không phải hy sinh độ chính xác hoặc chất lượng mép ưu việt
• Vì thế, chúng lý tưởng cho các vật liệu phôi mỏng vốn khó giữ trên các dụng cụ máy cắt kim loại thông thường
Trang 15Laser cung cấp tốc độ cực tốt cho việc cắt lỗ với các kích thước khác nhau, và cũng dùng cho các vết cắt phức tạp hoặc là các dấu trên bề mặt nhấp nhô, và lỗ đục và các mẫu lỗ với hầu hết các hình dạng và kích thước khác nhau có thể được cắt thường xuyên và có thể đoán trước được
Nó cung cấp cho khách hàng các sản phẩm được gia công ổn định vốn, trong hầu hết các trường hợp, có thể được kết hợp ngay tức khắc vào trong sản phẩm
Trang 16 Tính vạn năng của laser giúp nó phù hợp với các ứng dụng trong nhiều ngành công nghiệp đa dạng từ làm khuôn mẫu tới đóng tàu
Khả năng tạo ra các bán thành phẩm mà không đòi hỏi dụng cụ gia công phức tạp không những
giảm rất thấp chi phí sản xuất các nguyên mẫu mà còn giảm thời gian cần thiết đi rất nhiều
Hơn thế nữa, độ hẹp rãnh của chùm tia laser có thể tạo điều kiện thuận tiện cho việc ghép các vật liệu khác mà trước đây có nghĩa là tốn rất nhiều
công đoạn và phung phí nhiều vật liệu
Vì vậy, nó giúp cho việc cải biến được thực hiện
Trang 17Nhiều chi tiết được sản xuất bằng cắt laser không thể
thực hiện bằng các phương pháp khác hoặc nếu có thì chi phí cao đến mức không thể sản xuất được
Hiện nay, công nghệ cắt laser được sử dụng để tạo ra
các quan niệm đột phá, đặc biệt với việc sử dụng uốn
cong mềm
Đây là một quá trình mà các khe hở được cắt thành tiết
diện để có thể uốn bằng tay
Tốc độ cắt cao hơn của laser khiến chúng vượt trội
đến nỗi sự chênh lệch thời gian giữa các kỹ thuật gia
công khác không còn là yếu tố ảnh hưởng đến cách
lập kế hoạch công việc
Trang 18II.Ứng dụng laser trong căn tim hệ trục
• Ánh sáng Lade là ánh sáng màu và có thể tạo được chùm tia song song nên có thể dùng nó để căng tim hệ trục Lúc này chỉ cần có nguồn phát chùm tia Lade song song hình trụ với
đường kính đủ nhỏ, để đảm bảo độ chính xác, và tấm chắn kín
để đưa và xác định vị trí đường tâm hệ trục tại các vị trí cần xác định
• Cách tiến hành như sau: Đầu tiên sơ bộ khoét lỗ ở các khu vực đường tâm sẽ đi qua, sau đó, đặt nguồn sáng Lade tại điểm
chuẩn phía lái và điều chỉnh cho chùm tia sáng hướng đúng đích là điểm chuẩn ở phía mũi, rồi cố định nó Tiếp đến lần lượt từ lái về phía mũi hoặc ngược lại đặt tấm chắn tại các vị
Trang 19TÀI LiỆU THAM KHẢO
1.Nguyễn ĐÌnh Long_
Trang bị động lực_
Trường Đại Học Nha Trang
2007
2.Phạm Văn Thể_
Trang bị đọng lực diezen tàu thuỷ_