BÀI GIẢNG MÔ PHỔI ĐH Y DƯỢC TP HCM BÀ3 MO LIEN KET

MỤC TIÊU• Thuộc định nghĩa mô liên kết • Kể tên các đặc điểm cấu tạo, chức năng MLK • Kể tên 9 loại tế bào liên kết cấu tạo, chức năng • Kể tên 2 loại sợi liên kết • Phân loại mô liên kế

MÔ LIÊN KẾT

(Connective tissue)

ThS.BS Trang Thị Ánh Tuyết

MỤC TIÊU

• Thuộc định nghĩa mô liên kết

• Kể tên các đặc điểm cấu tạo, chức năng MLK

• Kể tên 9 loại tế bào liên kết (cấu tạo, chức

năng)

• Kể tên 2 loại sợi liên kết

• Phân loại mô liên kết

• Kể tên thành phần hóa học chất căn bản LK

• Giúp liên kết các mô lại với nhau

• Là mô có chứa mạch máu để tự nuôi và nuôi các mô khác

• Có nguồn gốc từ trung bì phôi

• Gồm có 3 thành phần: tb liên kết nằm riêng rẽ, giữa chúng có sợi lk và chất căn bản lk

Định nghĩa: cấu tạo gồm 3 thành phần: các tế

bào liên kết, sợi liên kết và chất căn bản (sợi và chất căn bản gọi là chất nền)

Đặc điểm mô LK:

VI THỂ

1 TB liên kết:

a TB trung mô (tb đa năng)

VI THỂ (tt)

b Nguyên bào sợi và tb sợi (tổng hợp sợi và chất căn bản của mô lk, sản xuất ra enzym phân hủy chất nền )

VI THỂ (tt)

c Đại thực bào: lớn, có nguồn gốc từ mono bào trong máu, gồm có 3 loại: đại thực bào tại chỗ, đại thực bào viêm, đại thực bào tham gia vào phụ trợ miễn dịch

VI THỂ (tt)

d Tương bào: tổng hợp globulin miễn dịch (Ig)

VI THỂ (tt)

e Masto bào: từ tb gốc tủy xương, bào tương có các hạt ưa baz, dị sắc, chứa histamin, ECF-A, gây

ra phản ứng dị ứng,…

Vi thể (tt)

h Tế bào mỡ

VI THỂ (tt)

2 Sợi liên kết:

a Sợi collagen: kết thành bó lớn nằm vùi trong chất căn bản, các vi sợi collagen có dạng vân xếp song song

VI THỂ (tt)

- Vi sợi collagen được tạo bởi các phân tử tropocollagen (gồm 3 chuỗi xoắn α)

VI THỂ (tt)

Collagen type I (đa số, lớp bì da, xương, sụn xơ, gân, dây chằng,…)

VI THỂ (tt)

- Collagen type II (sụn trong)

VI THỂ (tt)

- Collagen type III: nhỏ hơn collagen type I, rất phân nhánh, nối với nhau tạo thành lưới (sợi lưới)

VI THỂ (tt)

- Collagen type IV: nối với màng đáy của cầu thận

VI THỂ (tt)

b Sợi chun (có khả năng đàn hồi, phổi, các động mạch lớn)

VI THỂ (TT)

• Chất căn bản: vô định hình, gel ưa nước

- Proteoglycan: là đại phân tử, lk với

glycosaminoglycan – GAG

VI THỂ (tt)

• Chất căn bản (tt)

- Fibronectin: lk giữa sợi lk và tế bào lk Gồm 2 phân tử protein gắn với nhau bằng cầu nồi disulfur

PHÂN LOẠI

• Mô lk nhày (chất căn bản chiếm ưu thế)

• Mô liên kết thưa (tb chiếm ưu thế)

PHÂN LOẠI (tt)

• Mô lk đặc (thành phần sợi collagen chiếm ưu thế, gồm mô lk đặc có định hướng và mô lk đặc không định hướng)

PHÂN LOẠI (tt)

• Mô chun (sợi chun chiếm ưu thế, dây chằng cột sống, dây thanh âm, ĐM lớn)

PHÂN LOẠI (tt)

• Mô lưới: gồm có tb lưới và sợi lưới (collagen typ III), không có chất căn bản, là khung đỡ trong cơ quan tạo huyết

PHÂN LOẠI (tt)

• Mô mỡ: thành phần cấu tạo chủ yến là tế bào mỡ, mạng lưới sợi collagen typ III TB mỡ lk với nhau tạo tiểu thùy, bào tương có giọt mỡ lớn

- Có 2 loại tế bào mỡ: tb mỡ trắng và tb mỡ nâu (có nhiều ti thể)