HỆ THỐNG KIẾN THỨC cơ bản văn 9

- Là nhà thơ trưởng thành trong kháng chiến chống - Thơ ông giàu chất suy tư, dồn néncảm xúc, thể hiện tâm tư của người tríthức tham gia vào cuộc chiến đấu của Trường ca Mặt đường khát v

BẢNG HỆ THỐNG CÁC TÁC GIẢ

Nguyễn

Dữ

- Sống ở thế kỉ 16, thời kì chế độ phong kiến đang

từ đỉnh cao của sự thịnh vượng cuối TK 15 bắt đầu

lâm vào tình trạng loạn lạc suy yếu Thi đậu cử

nhân, ra làm quan một năm rồi lui về sống ẩn dật ở

quê nhà nuôi mẹ già, đóng cửa viết sách

- Là nhà văn lỗi lạc, là học trò xuất sắccủa Nguyễn Bỉnh Khiêm

- Là người mở đầu cho dòng văn xuôiViệt Nam, với bút lực già dặn, thôngminh và tài hoa

Truyền kì mạn lục: viết bằng

chữ Hán; ghi chép tản mạnnhững truyện kì lạ được lưutruyền

Phạm

Đình

Hổ

- (1768- 1839)Tên chữ là Tùng Niên hoặc Bình

Trực, hiệu Đông Dã Tiều Quê Hải Dương sinh ra

trong một gia đình khoa bảng, cha từng đỗ cử nhân,

làm quan dưới triều Lê

- Là một nho sĩ sống dưới thời p/k đãkhủng hoảng trầm trọng nên có tưtưởng muốn ẩn cư và sáng tác những

TP văn chương, khảo cứu về nhiềulĩnh vực

- Vũ trung tuỳ bút (Tuỳ bút

viết trong những ngày mưa) Tác phẩm chữ Hán, được viếtđầu thế kỉ 19

-Ngô

gia

văn

phái

Nhóm các tác giả thuộc dòng họ Ngô Thì ở làng Tả

Thanh Oai, huyện Thanh Oai-Hà Tây Trong đó có

hai tác giả chính là Ngô Thì Chí (1758- 1788) làm

quan dưới thời Lê Chiêu Thống và Ngô Thì Du

(1772- 1840) làm quan dưới thời Nguyễn

Là dòng họ nổi tiếng về khoa bảng vàlàm quan

HLNTC (TP viết bằng chữ

Hán ghi chép về sự thống nhấtcủa vương triều nhà Lê vàothời điểm Tây Sơn diệt Trịnhtrả lại Bắc Hà cho vua Lê)

Nguyễ

n Du

- (1765- 1820), tên chữ là Tố Như, hiệu là Thanh

Hiên quê ở Nghi Xuân-Hà Tĩnh

- Sinh ra trong một gia đình quí tộc nhiều đời làm

quan và có truyền thống văn học, cha là Nguyễn

Nghiễm từng làm tể tướng Ông cũng thi đậu tam

trường và làm quan dưới triều Lê và Nguyễn Có

cuộc đời từng trải, từng chạy vào Nam theo Nguyễn

Ánh, bị bắt giam rồi được thả Khi làm quan dưới

triều Nguyễn được cử làm chánh sứ đi TQ 2 lần,

nhưng lần thứ 2 chưa kịp đi thì bị bệnh mất tại Huế

Là người có kiến thức sâu rộng, amhiểu văn hoá dân tộc và văn chươngTrung Quốc Cuộc đời từng trải, đinhiều, tiếp xúc nhiều đã tạo choNguyễn Du một vốn sống phong phú

và niềm cảm thông sâu sắc với nhữngđau khổ của nhân dân Nguyễn Du làmột thiên tài văn học, là đại thi hàodân tộc, là danh nhân văn hoá thế giới

và là một nhà nhân đạo chủ nghĩa lớn

- Tác phẩm chữ Hán: Thanh Hiên thi tập, Bắc hành tạp lục, Nam trung tạp ngâm.

- Tác phẩm chữ Nôm: Truyện Kiều, Văn chiêu hồn, Văn tế sống hai cô gái Trường Lưu…

Đình

Chiểu

(1822-1888)Quê cha ở Phong Điền- Thừa Thiên

Huế, quê mẹ ở Tân Bình-Gia Định (nay là

TPHCM) Xuất thân từ một gia đình quan lại nhỏ,

cuộc đời ông gặp nhiều bất hạnh, khổ đau nhưng

với ý chí và nghị lực mạnh mẽ, vượt lên số phận

sống có ích

- Là tấm gương sáng về lòng yêu nước

và tinh thần bất khuất chống giặcngoại xâm Ông là nhà thơ lớn của dântộc, nhà thơ yêu nước

- Thơ văn của ông mang phong cáchcủa người dân Nam Bộ, là vũ khíchiến đấu sắc bén

Dương Từ - Hà Mậu, Truyện Lục Vân Tiên, Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc, Văn tế Trương Định…

Chính

Hữu

(1926-2007)

- Tên thật là Trần Đình Đắc quê Can Lộc- Hà tĩnh

Năm 1946 ông gia nhập trung đoàn thủ đô

- Là nhà thơ quân đội, tham gia cả hai cuộc kháng

chiến chống Pháp và chống Mĩ Ông được nhà nước

trao tặng Giải thưởng HCM về VHNT (2000)

- Thơ ông thường viết về người lính

và chiến tranh, với cảm xúc dồn nén,ngôn ngữ và hình ảnh chọn lọc, hàmsúc

Tập thơ: Đầu súng trăng treo

Vầng trăng quầng lửa (1970), Thơ một chặng đường (1971)

Ở hai đầu núi (19981) Tuyển

- Là một trong những cây bút nổi tiếng trong phong

trào Thơ mới, đồng thời là một trong những nhà thơ

tiêu biểu của nền thơ Hiện đại Việt Nam Huy Cận

được tặng Giải thưởng HCM về VHNT (1996)

- Cảm hứng chính trong trong sáng táccủa ông là cảm hứng về thiên nhiên,

vũ trụ và cảm hứng về con người laođộng

Lửa thiêng (1940), Vũ trụ ca (1942), Trời mỗi ngày lại sáng (1958), Đất nở hoa

- Thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành trong thời kì

kháng chiến chống Mĩ Từng là Chủ tịch Hội liên

hiệp VHNT Hà Nội

- Thơ của Bằng Việt thường khai thácnhững kỉ niệm và gợi ước mơ của tuổitrẻ với giọng thơ trầm lắng, mượt mà,trong trẻo, ttràn đầy cảm xúc

Tập thơ: Hương cây- Bếp lửa

(Bằng Việt - Lưu Quang Vũ)

Những gương mặt, những khoảng trời (1973) Khoảng cách giữa lời (1983)

Nguyễ

n Khoa

Điềm

- Sinh năm 1943, quê ở xã Phong Hoà- Phong Điền

tỉnh Thừa Thiên- Huế

- Là nhà thơ trưởng thành trong kháng chiến chống

- Thơ ông giàu chất suy tư, dồn néncảm xúc, thể hiện tâm tư của người tríthức tham gia vào cuộc chiến đấu của

Trường ca Mặt đường khát vọng, Đất nước….

Mĩ, từng là Tổng thư kí Hội nhà văn Việt Nam, từ

năm 2000 ông giữ cương vị Uỷ viên Bộ Chính Trị

nhân dân

Nguyễ

n Duy

- Tên khai sinh là Nguyễn Duy Nhuệ sinh năm

1948, quê ở Quảng Xá nay là phường Đông Vệ,

thành phố Thanh Hoá

- Là nhà thơ quân đội, trưởng thành trong kháng

chiến chống Mĩ cứu nước Được trao giải Nhất cuộc

thi thơ Báo Văn nghệ năm 1972- 1973

- Thơ ông thường giàu chất triết lí,thiên về chiều sâu nội tâm với nhữngtrăn trở day dứt suy tư

Các tập thơ Cát trắng, ánh trăng…

- Đề tài chính trong sáng tác của KimLân là sinh hoạt làng quê và cảnh ngộcủa người nông dân sau luỹ tre làng

Con chó xấu xí, Nên vợ nên chồng, Vợ nhặt…

- Truyện của ông thường giàu chất thơtrong trẻo, nhẹ nhàng, thể hiện khảnăng cảm nhận đời sống phong phú

- Kí: Bát cơm cụ Hồ (1952, Gió bấc gió nồm (1956)…

- Truyện: Chuyện nhà chuyện xưởng (1962) Trong gió bão (1963) Tiếng gọi (1966), Giữa trong xanh (1972)… Nguyễ

- Tên khai sinh là Phan Ngọc Hoan quê ở Cam

Lộ-Quảng Trị nhưng lớn lên ở Bình Định

- Ông là nhà thơ xuất sắc của nền thơ ca hiện đại

Việt nam được nhà nước truy tặng Giải thưởng

HCM về VHNT (1996)

- Thơ ông giàu chất triết lí chứa đựngnhiều suy tưởng đậm tính trí tuệ vàhiện đại

Hoa ngày thường,chim báo bão; Điêu tàn; Di cảo….

Hải

Tên khai sinh là Phạm Bá Ngoãn (1930- 1980), quê

ở Phong Điền, tỉnh Thừa thiên - Huế

- Là nhà thơ cách mạng tham gia hai cuộc kháng

chiến chống Pháp và chống Mĩ, là một trong những

cây bút có công xây dựng nền văn học cách mạng

miền nam từ những ngày đầu

- Thơ Thanh Hải thường ca ngợi tìnhyêu quê hương đất nước, ca ngợi sự

hy sinh của nhân dân miền Nam vàkhẳng định niềm tin vào chiến thắngcủa cách mạng

Những đồng chí trung kiên (1962), Huế mùa xuân, Dấu võng Trường Sơn (1977)

- Thơ Viễn Phương thường nhẹnhàng, giàu chất trữ tình sâu lắng

Như mây mùa xuân (1978) Măt sáng học trò, Nhớ lời di chúc

Hữu

Thỉnh

- Tên khai sinh là Nguyễn Hữu Thỉnh sinh năm

1942 quê ở Tam Dương - Vĩnh Phúc

- Là nhà thơ- chiến sĩ

- Ông viết hay, viết nhiều về conngười, cuộc sống nông thôn, và vềmùa thu

- Thơ ông ấm áp tình người và giàusức gợi cảm Nhiều vần thơ thu củaHữu Thỉnh mang cảm xúc bângkhuâng vấn vương trước đất trời trongtrẻo đang biến chuyển nhẹ nhàng

Tập thơ Từ chiến hào đến thành phố…

Y

Phương

Tên khai sinh là Hứu Vĩnh Sước sinh năm 1948, quê

ở huyện Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng

- Là nhà thơ người dân tộc Tày Ông có nhiều bài

viết về quê hương mình, dân tộc mình

- Thơ ông hồn nhiên, trong sáng, chânthật mà mạnh mẽ Cách tư duy trongthơ ông độc đáo, giàu hình ảnh, thểhiện phong cách của người miền núi

Người hoa núi(kịch bản sân khấu, 1982), Tiếng hát tháng Giêng( 1986), Lửa hồng một góc(thơ, 1987),Nói với con Lê

Minh

Khuê

- Sinh năm 1949, quê ở Tĩnh Gia - Thanh Hoá

- Bà thuộc thế hệ những nhà văn trường thành trong

thời kì k/c chống Mĩ Đạt giải thưởng VH quốc tế

- Là nhà văn có sở trường viết truyệnngắn với ngòi bút miêu tả tâm lí tinh

tế sắc sảo, đặc biệt là nhân vật phụ nữ

Những ngôi sao xa xôi, Những ngôi sao, trái đất, dòng sông (tuyển tập truyện ngắn)

Nguyễ

n Minh

Châu

-(1930 – 1989), quê ở Quỳnh Lưu, Nghệ An

- Ông là cây bút xuất sắc của văn học hiện đại, là

hiện tượng nổi bật của văn học Việt Nam thời kì đổi

mới, ông được Nhà nước truy tặng Giải thưởng Hồ

- Truyện của ông thường mang ýnghĩa triết lí mang đậm tính nhân sinh

Dấu chân người lính, Cỏ lau, Mảnh trăng cuối rừng…

Chí Minh về VHNT (2000)

NỘI DUNG - NT TÁC PHẨM VĂN HỌC TRUNG ĐẠI

Chuyện

NCGNX

Ng Dữ

- Truyệntruyền kì

- Tự sự,biểu cảm

- Thế kỉ16

Khẳng định vẻ đẹp tâm hồn truyền thống của ngườiphụ nữ Việt Nam, niềm cảm thương số phận bi kịch của

họ dưới chế độ phong kiến

- Truyện truyền kì viết bằng chữ Hán;kết hợp các yếu tố hiện thực và yếu tốhoang đường kì ảo với cách kể chuyện,xây dựng nhân vật rất thành công

Hoàng Lê

nhất thống

chí(hồi 14)

-Thể tiểu thuyếtlịch sử

chí TS+MT

- TK 18 Hình ảnh người anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ- Quang

Trung với chiến công thần tốc đại phá quân Thanh; sựthất bại thảm hại của quân Thanh và số phận bi đát củavua tôi Lê Chiêu Thống phản nước hại dân

Tiểu thuyết lịch sử chương hồi viếtbằng chữ Hán; cách kể chuyện nhanhgọn, chọn lọc sự việc, khắc hoạ nhânvật chủ yếu qua hành động và lời nói

Truyện

Kiều-Nguyễn Du

- Truyệnthơ Nôm

- Tự sự,

MT, BC

- TK 19

18 Thời đại, gia đình và cuộc đời của Nguyễn Du

- Tóm tắt Truyện Kiều

- Giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo

- Thơ Nôm lục bát Ngôn ngữ có chứcnăng biểu đạt, biểu cảm và thẩm mĩ

- NT tự sự: xây dựng nhân vật, miêu tảthiên nhiên…

Chị em

Thuý

Kiều-

-Tự sự,MT+BC(nổi bật

là MT)

- TK 19

18 Trân trọng ngợi ca vẻ đẹp của chị em Thuý Kiều, dựcảm về số phận nhân vật

-> cảm hứng nhân văn sâu sắc

- Bố cục chặt chẽ, hoàn chỉnh; bút phápước lệ tượng trưng; ngôn ngữ tinhluyện, giàu cảm xúc; khai thác triệt đểbiện pháp tu từ

Kiều ở lầu

Ngưng

Bích-

- Tự sự,biểu cảm,miêu tả

- TK 19

Cảnh ngộ cô đơn, buồn tủi và tấm lòng thuỷ chung,hiếu thảo của Thuý Kiều

NT tả cảnh ngụ tình, miêu tả nội tâm,

sử dụng ngôn ngữ độc thoại, điệp từ,điệp cấu trúc…

HOÀN CẢNH SÁNG TÁC – NỘI DUNG - NT CÁC TÁC PHẨM TRUYỆN HIỆN ĐẠI TG-TP TL+PTB

- Hoàn cảnh đó giúp ta hiểu được cuộc sống

và tinh thần kháng chiến, đặc biệt là nétchuyển biến mới trong tình cảm của ngườinông dân đó là tình yêu làng gắn bó, thốngnhất với tình yêu đất nước

Qua tâm trạng đau xót, tủi hổcủa ông Hai ở nơi tản cư khi nghetin đồn làng mình theo giặc,truyện thể hiện tình yêu làng quêsâu sắc thống nhất với lòng yêunước và tinh thần kháng chiếncủa người nông dân

Xây dựng cốt truyện tâm lí,tình huống truyện đặc sắc;miêu tả tâm lí nhân vật sâusắc, tinh tế; ngôn ngữ nhânvật sinh động, giàu tínhkhẩu ngữ, thể hiện cá tínhcủa nhân vật; cách trầnthuật linh hoạt, tự nhiên

- Hoàn cảnh sáng tác đó giúp ta hiểu đựợccuộc sống, vẻ đẹp của những con người laođộng thầm lặng, có cách sống đẹp, cống hiếnsức mình cho đất nước

Cuộc gặp gỡ tình cờ của ông hoạ

sĩ, cô kĩ sư mới ra trường vớingười thanh niên làm việc mộtmình tại trạm khí tượng trên núicao Sa Pa Qua đó, truyện ca ngợinhững người lao động thầm lặng,

có cách sống đẹp, cống hiến sứcmình cho đất nước

Truyện xây dựng tìnhhuống hợp lí, cách kểchuyện hợp lí, tự nhiên;miêu tả nhân vật từ nhiềuđiểm nhìn; ngôn ngữ chânthực giàu chất thơ và chấthoạ; có sự kết hợp giữa tự

- Tác phẩm được rút từ truyện ngắn cùng têncủa NQS

- Hoàn cảnh sáng tác đó giúp ta hiểu đượccuộc sống chiến đấu và đời sống tình cảm củangười lính, của những gia đình Nam Bộ - tìnhcha con sâu nặng và cao đẹp trong cảnh ngộ

Câu chuyện éo le và cảm động

về tình cảm của hai cha con: ôngSáu và bé Thu trong lần ông vềthăm nhà và ở khu căn cứ Qua đótruyện ca ngợi tình cha con thắmthiết trong hoàn cảnh chiến tranh

Nghệ thuật miêu tả tâm lí,tính cách nhân vật, đặc biệt

là nhân vật trẻ em; xâydựng tình huống truyện bấtngờ mà tự nhiên

éo le của chiến tranh.

- Tác phẩm được in trong tập truyện ngắn của

Lê Minh Khuê, NXB Kim Đồng, Hà Nội2001

- Hoàn cảnh sáng tác giúp ta hiểu hơn về c/schiến đấu và vẻ đẹp tâm hồn của những nữthanh niên xung phong trên tuyến đườngTrường Sơn trong những năm chống Mĩ

Cuộc sống chiến đấu của 3 cô gáiTNXP trên một cao điểm ở tuyếnđường Trường Sơn trong nhữngnăm chiến tranh chống Mĩ cứunước Truyện làm nổi bật tâm hồntrong sáng, giàu mơ mộng, tinhthần dũng cảm, cuộc sống chiếnđấu đầy gian khổ, hi sinh nhưngrất hồn nhiên lạc quan của họ

Sử dụng vai kể là nhân vậtchính; cách kể chuyện tựnhiên, ngôn ngữ sinh độngtrẻ trung; nghệ thuật miêu tảtâm lí nhân vật sắc tinh tế,sắc sảo

- Tác phẩm được in trong tập “Bến quê” củaNguyễn Minh Châu năm 1985

Qua cảm xúc và suy ngẫm củanhân vật Nhĩ vào lúc cuối đời trêngiường bệnh, truyện thức tỉnh ởmọi người sự trân trọng nhữnggiá trị và vẻ đẹp bình dị, gần gũicủa cuộc sống của quê hương

- Tạo tình huống nghịch lí;trần thuật qua dòng nội tâmnhân vật; miêu tả tâm lí tinhtế; hình ảnh giàu tính biểutượng; ngôn ngữ và giọngđiệu giàu chất suy tư

HOÀN CẢNH ST – NỘI DUNG - NT CÁC TÁC PHẨM THƠ HIỆN ĐẠI

Rút từ tập “Đầu súng trăng treo” (1966)

- Hoàn cảnh giúp cho ta hiểu sâu sắc hơn vềcuộc sống chiến đấu gian khổ của nhữngngười lính và đặc biệt là tình đồng chí,đồng đội thiêng liêng cao cả

Bài thơ ca ngợi tình đồng chí,đồng đội thiêng liêng củanhững người lính vào thời kìđầu của cuộc kháng chiếnchống Pháp

- Hình ảnh thơ mộc mạc,giản dị, có sức gợi cảm lớn

- Sử dụng bút pháp tả thực,

có sự kết hợp hài hoà giữayếu tố hiện thực và lãngmạn

- HCST giúp ta hiểu thêm về cuộc K/C giankhổ, ác liệt của dân tộc và tinh thần dũngcảm, lạc quan của những người lính trêntuyến đường TS

Hình ảnh những chiến sĩ lái xetrên tuyến đường Trường Sơntrong những năm chống Mĩ với

tư thế hiên ngang, tinh thần lạcquan, dũng cảm, bất chấp khókhăn nguy hiểm và ý chí chiếnđấu giải phóng Miền Nam

- Giọng điệu ngang tàng,phóng khoáng pha chútnghịch ngợm

- Hình ảnh thơ độc đáo,ngôn từ có tính khẩu ngữgần với văn xuôi

- Sáng tác năm 1958, trong chuyến đi thực

tế dài ngày ở vùng mỏ Quảng Ninh của nhà

thơ Rút trong tập “Trời mỗi ngày lại sáng”

- HCST giúp ta hiểu thêm về hình ảnh conngười lao động mới, niềm vui, niềm tự hàocủa nhà thơ đối với đất nước và C/S mới

Bài thơ là sự kết hợp hài hoàgiữa cảm hứng về thiên nhiên

vũ trụ, cảm hứng về lao động

và cuộc sống mới Qua đó, bộc

lộ niềm vui, niềm tự hào củacon người lao động được làmchủ thiên nhiên và làm chủ c/s

- Âm hưởng thơ vừa khoẻkhoắn sôi nổi, vừa phơi phơibay bổng

- Cách gieo vần có nhiềubiến hoá linh hoạt

- Nhiều hình ảnh tráng lệ, trítưởng tượng phong phú

đưa vào tập “Hương cây- Bếp lửa” (1968).

- Hoàn cảnh này cho ta hiểu thêm tình yêuquê hương đất nước và gia đình của tác giảqua những kỉ niệm về người bà và bếp lửa

Gợi lại những kỉ niệm đầy xúcđộng về người bà và tình bàcháu, đồng thời thể hiện lòngkính yêu trân trọng và biết ơncủa cháu đối với bà và cũng làđối với g/đ, q/h, đất nước

- Hình tượng thơ sáng tạo

“Bếp lửa” mang nhiều ýnghĩa biểu tượng

- Giọng điệu và thể thơ phùhợp với cảm xúc hồi tưởng

và suy ngẫm

- Viết năm 1971, khi tỏc giả đang cụng tỏc

ở chiến khu miền Tõy Thừa Thiờn

- Hoàn cảnh sỏng tỏc giỳp ta hiểu được tỡnhyờu con gắn liền với tỡnh yờu quờ hương đấtnước của người người phụ nữ dõn tộc Tà-ụi

Thể hiện tỡnh yờu thương concủa người mẹ dõn tộc Tà-ụi gắnvới lũng yờu nước, tinh thầnchiến đấu và khỏt vọng vềtương lai

Giọng điệu ngọt ngào, trỡumến, mang õm hưởng củalời ru

- Đợc viết năm 1978, 3 năm sau ngày giải

phóng miền Nam thống nhất đất nớc Introng tập thơ cùng tên của tác giả

- Hoàn cảnh sáng tác giúp ta hiểu được cuộc

sống trong hoà bình với đầy đủ các tiệnnghi hiện đại khiến con người dễ quên điquá khứ gian khổ khó khăn; hiểu được cáigiật mình, tự vấn lơng tâm đáng trântrọng của tác giả

Nh một lời nhắc nhở của tácgiả về những năm tháng gianlao của cuộc đời ngời lính gắn

bó với thiên nhiên đất nớc Qua

đó, gợi nhắc con ngời có thái độ

ân nghĩa thuỷ chung với thiênnhiên với quá khứ

- Nh một câu chuyện riêng

có sự kết hợp hài hoà giữa

tự sự và trữ tình

- Giọng điệu tâm tình, tựnhiên, hài hoà, sâu lắng

- Nhịp thơ trôi chảy, nhẹnhàng, thiết tha cảm xúckhi trầm lắng suy t

ca dao Liờn tưởng, tưởngtượng phong phỳ, sỏng tạo

- Hỡnh ảnh biểu tượng hàmchứa ý nghĩa mới cú giỏ trịbiểu cảm, giàu tớnh triết lớ

- Được sỏng tỏc vào hoàn cảnh đặc biệt đú,bài thơ giỳp cho người đọc hiểu được tiếnglũng tri õn, thiết tha yờu mến và gắn bú vớiđất nước với cuộc đời; thể hiện ước nguyện

Cảm xỳc trước mựa xuõn củathiờn nhiờn và đất nước, thểhiện tỡnh yờu tha thiết với cuộcđời và ước nguyện chõn thànhgúp mựa xuõn nho nhỏ của đờimỡnh vào cuộc đời chung, chođất nước

- Thể thơ 5 chữ cú õmhưởng nhẹ nhàng, tha thiết,giàu chất nhạc và gắn vớicỏc làn điệu dõn ca

- Hỡnh ảnh tiờu biểu, sửdụng biện phỏp chuyển đổicảm giỏc và thay đổi cỏchxưng hụ hợp lớ

chân thành được cống hiến cho đất nước,góp một mùa xuân nho nhỏ của mình vàomùa xuân rộng lớn của đất nước.

trong dịp đó và in trong tập thơ “Như mây mùa xuân” (1978)

- Hoàn cảnh đó giúp ta hiểu được tấm lòngthành kính và niềm xúc động sâu sắc củanhà thơ, của đồng bào miền Nam, của dântộc Việt Nam đối với Bác Hồ kính yêu

Niềm xúc động thành kính,thiêng liêng, lòng biết ơn, tựhào pha lẫn đau xót của tác giảkhi vào lăng viếng Bác

- Giọng điệu trang trọng, thathiết, sâu lắng

- Nhiều hình ảnh ẩn dụ đẹp,giàu tính biểu tượng vừa gầngũi thân quen, vừa sâu sắc

- Viết vào năm 1977, được in lần đầu trên

báo Văn nghệ, sau được in trong tập thơ

“Từ chiến hào đến thành phố”

Cảm nhận tinh tế về nhữngchuyển biến nhẹ nhàng mà rõrệt của đất trời từ hạ sang thu,qua đó bộc lộ lòng yêu thiênnhiên gắn bó với quê hương đấtnước của tác giả

- Dùng những từ ngữ độcđáo, cảm nhận tinh tế sâusắc

- Từ ngữ, hình ảnh gợi nhiềunét đẹp về cảnh về tình

- In trong tập thơ “Việt Nam 1945- 1985”

Là lời tâm tình của người chadặn con thể hiện tình yêuthương con của người miền núi,

về tình cảm tốt đẹp và truyềnthống của người đồng mình vàmong ước con xứng đáng vớitruyền thống đó

- Thể thơ tự do thể hiệncách nói của người miềnnúi, hình ảnh phóng khoángvừa cụ thể vừa giàu sức kháiquát vừa mộc mạc nhưngcũng giàu chất thơ

- Giọng điều thiết tha trìumến, lời dẫn dắt tự nhiên

TÓM TẮT, TÌNH HUỐNG, NGÔI KỂ TRUYỆN HIỆN ĐẠI VIỆT NAM

Làng

(Kim

Lân)

- Ông Hai là người nông dân tha thiết yêu làng Chợ Dầu của

mình Do yêu cầu của uỷ ban kháng chiến, ông Hai phải cùng

gia đình đi tản cư Xa làng, ông nhớ làng da diết nên thường kể

về làng mình một cách đầy tự hào Nhưng rồi một hôm, một tin

đồn quái ác- làng Chợ Dầu làm Việt gian theo Tây khiến ông

Hai vô cùng buồn khổ, tủi nhục suốt mấy hôm, không dám

bước chân ra ngoài, chỉ biết tâm sự với thằng con út Ông Hai

nhất định không muốn quay về làng vì theo ông: "làng thì yêu

thật nhưng làng đã theo Tây rồi thì phải thù"

- Sau đó, có người ở làng lên kể chuyện chiến đấu anh dũng

của làng mình, cải chính lại tin đồn thất thiệt đó, ông hết sức

vui mừng vì biết làng mình không theo giặc, ông đã hồ hởi đi

khoe tin này cho mọi người, dù nhà ông đã bị Tây đốt cháy

- Ông Hai vốn rất yêu làng, lúcnào cũng tự hào và khoe khoang

về ngôi làng của mình với sự giàu

có và tinh thần kháng chiến

Nhưng đột nhiên ông nhận đượctin sét đánh - làng ông theo Tây,làm việt gian Ông vô cùng đauđớn tủi hổ và nhục nhã

- Tình huống làm nổi bật lòng yêulàng gắn liền với lòng yêu nước

và tinh thần kháng chiến củangười nông dân Việt Nam thời kỳđầu của cuộc kháng chiến chốngPháp

- N3, theo cái nhìn vàgiọng điệu của n/v ôngHai

- Không gian truyệnđược mở rộng hơn, tínhkhách quan của hiệnthực được tăng cườnghơn; người kể dễ dànglinh hoạt điều khiểnmạch kể

Câu chuyện xảy ra ở Sa Pa, tỉnh Lào Cai vào năm 1970 Trên

chuyến xe khách chạy từ thị xã Lào Cai đi Lai Châu, qua nơi

nghỉ mát nổi tiếng ở Sa Pa, có một hoạ sĩ già và một cô kĩ sư

nông nghiệp trẻ vừa ra trường, lên Lai Châu nhận công tác Xe

chạy qua thị trấn Sa Pa, đến đỉnh Yên Sơn thì dừng lại nghỉ 30

phút Trong thời gian nghỉ này, ông hoạ sĩ gìa, cô kĩ sư trẻ, bác

lái xe và anh thanh niên làm việc ở trạm khí tượng trên đỉnh

Yên Sơn, Sa Pa đã gặp gỡ nhau Và anh thanh niên đã để lại

nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng người hoạ sĩ già và cô kĩ sư

trẻ Hoàn cảnh sống và làm việc của anh; cách sống, suy nghĩ

và tình cảm của anh đối với mọi người đã làm cho người hoạ sĩ

già cảm nhận được rằng: Trong cái lặng im của Sa Pa có

- Cuộc gặp gỡ bất ngờ giữa bangười trên đỉnh Yên Sơn 2600m

- Tình huống làm nổi bật h/anhững con người đang lao động

âm thầm lặng lẽ, đầy trách nhiệm

để cống hiến hết mình cho đấtnước, cho công cuộc xây dựngCNXH ở Miền Bắc những năm 70của thế kỷ XX

- Ngôi thứ 3, đặt vàonhân vật ông hoạ sĩ

- Điểm nhìn trần thuậtđặt vào nhân vật ônghoạ sĩ, có đoạn là cô kĩ

sư, làm cho câu chuyệnvừa có tính chân thực,khách quan, vừa tạođiều kiện thuận lợi làmnổi bật chất trữ tình

những người làm việc và lo nghĩ cho đất nước.

Sau nhiều năm xa cách vợ con, ông Sáu được về nhà nghỉ

phép Thế nhưng, con gái ông là bé Thu lại không nhận ra cha

mình do có vết sẹo mới trên mặt khiến ông không giống như

trong ảnh Trong ba ngày nghỉ phép ngắn ngủi đó, ông ở nhà

suốt để vỗ về con và cho con cái cảm giác có cha ở bên Thế

nhưng bé Thu không chịu nhận cha, càng ngày càng ương

bướng, thậm chí lúc được cha gắp cho cái trứng cá, bé đã hất

ra Ông Sáu nổi giận, đánh cho Bé buồn chạy sang nhà bà, kể

hết mọi chuyện cho bà Được bà giải thích, bé hiểu ra và trong

giây phút cuối cùng trước khi cha trở lại chiến trường, bé đã

nhận cha trong sự xúc động của mọi người và bé đã vòi cha

mua cho mình một chiếc lược Xa con, ông Sáu nhớ mãi lời

dặn của con Tình cờ một lần cả tiểu đội săn được con voi, anh

cưa lấy khúc ngà, và ngày ngày tỉ mẩn làm cho con gái cây

lược Ngày ngày, ông đem chiếc lược ra ngắm cho đỡ nhớ

Chiếc lược ngà được người đồng đội ấy trao lại cho Thu một

cách tình cờ, khi cô làm giao liên dẫn đường cho đồng chí ấy

trong kháng chiến chống Mĩ

- Ông Sáu xa nhà đi kháng chiếnkhi bé Thu còn nhỏ Sau tám nămông nghỉ phép về thăm nhà,nhưng bé Thu đã không nhận ông

là cha

- Ở chiến khu lúc nào anh cũngnhớ về con, anh dồn hết tâm lựcvào việc làm cây lược ngà để tặngcon Nhưng chưa kịp trao chiếclược cho con thì anh đã hy sinh

- Tạo tình huống như vậy TGmuốn ca ngợi tình cảm cha consâu nặng của cha con ông Sáu,vừa là lời lên án tố cáo tội ác củachiến tranh đã gây ra cho bao giađình Việt Nam

- Ngôi thứ nhất; Nhânvật người kể chuyệnxưng “tôi” (bác Ba) –bạn chiến đấu cảu ôngSáu

- Tác dụng: Câu chuyệntrở nên chân thực hơn,gần gũi hơn qua cáinhìn và giọng điệu củachính người chứng kiếncâu chuyện

- Truyện kể về ba cô gái TNXP là Thao, Phương Định và Nho;

cả ba người làm thành một tổ trinh sát mặt đường tại một trọng

điểm ác liệt trên tuyến đường Trường Sơn những năm đánh

Mỹ Công việc của tổ rất nguy hiểm, luôn luôn đối mặt với cái

chết nhất là trong mỗi lần phá bom

- Tổ trinh sát ở trong một cái hang, dưới chân cao điểm, cách

xa đơn vị Cuộc sống nơi trọng điểm, mặc dù nguy hiểm nhưng

họ vẫn vui nhộn, hồn nhiên yêu đời với những giây phút thanh

thản, mơ mộng và đặc biệt là họ rất yêu thương gắn bó với

nhau trong tình đồng đội

- Trong một lần đi phá bom, không may Nho bị thương, cô đã

Công việc của ba nữ thanh niênxung phong là theo dõi máy bayđịch ném bom, đo đếm khối lượngđất đá bị bom địch đào xới, sanlấp mặt đường và phá bom Côngviệc khó khăn vất vả và luôn phảiđối mặt với cái chết

- Việc tạo tình huống trên chongười đọc thấy sự khốc liệt của

CT Đồng thời cho thấy tâm hồnhồn nhiên trong sáng đầy mơ

- Ngôi thứ nhất; Người

kể chuyện xưng “tôi”

- Phù hợp với nội dungtác phẩm, tạo điều kiệnthuận lợi để miêu tả vàbiểu hiện thế giới tâmhồn, những cảm xúc suynghĩ của nhân vật