Chương trình đào tạo ngành Văn hóa các Dân tộc Thiểu số Việt Nam 1 Phụ lục 2 ĐỀ CƢƠNG CHI TIẾT MÔN LOẠI HÌNH CƢ TRÚ CÁC DÂN TỘC TÂY NAM BỘ (Dùng cho trình độ đại học) ***** A Thông tin về giảng viên G[.]
Trang 1Phụ lục 2
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN LOẠI HÌNH CƯ TRÚ CÁC DÂN TỘC TÂY NAM BỘ
(Dùng cho trình độ đại học)
*****
A Thông tin về giảng viên:
Giảng viên: Kiều Văn Đạt
Nơi làm việc: Bộ môn Văn hóa học
Điện thoại: ………, Mobile: 0989 672 494
Email: kieudat@tvu.edu.vn
B Thông tin về môn học:
1 Số tín chỉ/đvht: 02
- Lý thuyết: 01
- Thực hành: 01
2 Đối tượng học: Bậc học: Đại học
Ngành: Văn hóa các Dân tộc Thiểu số Việt Nam Chuyên ngành: Văn hóa Khmer Nam Bộ
Lớp: DA17VDT Hệ: Chính quy
3 Điều kiện tiên quyết/song hành: Cơ sở văn hóa Việt Nam, Văn hóa Đông Nam Á
4 Mục tiêu/Kết quả học tập của môn học: Sau khi học xong môn học này, sinh viên sẽ có khả
năng:
4.1 Về kiến thức:
- Xác định tọa độ khu vực Tây Nam Bộ
- Mô tả các loại hình cư trú trong truyền thống và hiện đại của các tộc người sinh sống ở khu vực Tây Nam Bộ
- Diễn giải những nét đặc trưng trong việc xây dựng những loại hình cư trú trong truyền thống và hiện đại của các tộc người sinh sống ở Tây Nam Bộ
- Dự báo về những tác động của đời sống kinh tế - xã hội đối với những loại hình cư trú
của các tộc người sinh sống ở Tây Nam Bộ
4.2 Về kỹ năng nghề nghiệp:
- Vận dụng lý thuyết vào các nghiên cứu thuộc lĩnh vực văn hóa cư trú của các tộc người ở
Trang 2khu vực Tây Nam Bộ
- Làm sáng tỏ các giá trị văn hóa trong những loại hình cư trú của các tộc người ở khu vực Tây Nam Bộ
4.3 Về thái độ và kỹ năng mềm:
- Ý thức tôn trọng, bảo vệ các giá trị văn hóa trong những loại hình cư trú của các tộc người ở khu vực Tây Nam Bộ
- Tổ chức và làm việc nhóm
- Tự nghiên cứu
5 Nội dung và mục tiêu/KQHT chi tiết môn học:
Chủ đề/Bài học MT về kiến thức MT về kỹ năng
chuyên môn
MT về thái độ và kỹ năng mềm Chương 1 Lý
thuyết về loại
hình cư trú và
tổng quan về
khu vực tây
Nam Bộ
- Xác định những kiến thức cơ bản Tây Nam Bộ: Đặc điểm tự nhiên;
Đặc điểm xã hội; Đặc điểm cư trú các tộc người Tây Nam Bộ
- Phân tích, đánh giá các vấn đề lý luận và thực tiễn có liên quan đến những loại hình cư trú của các dân tộc ở Tây Nam Bộ
Làm sáng tỏ các giá trị văn hóa trong những loại hình cư trú của các dân tộc ở Tây Nam Bộ
Những loại
hình cư trú của
các tộc người ở
Tây Nam Bộ
- Mô tả các loại hình cư trú trong truyền thống
và hiện đại của các tộc người sinh sống ở khu vực Tây Nam Bộ
- Vận dụng lý thuyết vào các nghiên cứu thuộc lĩnh vực văn hóa
cư trú của các tộc người
ở khu vực Tây Nam Bộ
- Ý thức tôn trọng, bảo
vệ các giá trị văn hóa trong những loại hình
cư trú của các tộc người
ở khu vực Tây Nam Bộ
- Tổ chức và làm việc nhóm
- Tự nghiên cứu
Chương 3 Loại
hình cư trú của
các tộc người ở
Tây Nam Bộ
truyền thống
và biến đổi
- Diễn giải những nét đặc trưng trong việc xây dựng những loại hình cư trú trong truyền thống và hiện đại của các tộc người sinh sống
ở Tây Nam Bộ
- Phân tích về những tác động của đời sống kinh tế - xã hội đối với những loại hình cư trú của các tộc người sinh sống ở Tây Nam Bộ
- Ý thức tôn trọng, bảo
vệ các giá trị văn hóa trong những loại hình
cư trú của các tộc người
ở khu vực Tây Nam Bộ
- Tổ chức và làm việc nhóm
- Tự nghiên cứu
Trang 36 Kế hoạch giảng dạy chi tiết:
Chủ đề/
Bài học
Cách tổ chức giảng dạy Yêu cầu đối với SV
Cách đánh giá
Định mức tiêu hao TTB, VT, CC,… phục
vụ GD/SV
Chương 1 Lý
thuyết về loại
hình cư trú và
tổng quan về
khu vực Tây
Nam Bộ
Bài 1: Lý
thuyết về loại
hình cư trú
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm:
Cơ sở cho việc phân chia 2 kiểu quần cư: nông thôn
và thành thị :
- chức năng;
- mức độ tập trung dân cư;
- qui mô;
- phong cách kiến trúc, qui hoạch, vị trí địa lý kinh tế
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Bài 2: Tổng
quan về khu
vực Tây Nam
Bộ
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm:
+ Đặc điểm tự nhiên
+ Đặc điểm xã hội + Đặc điểm cư trú các tộc người Tây Nam Bộ
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Chương 2 - Thuyết giảng - Hoạt động: - Lắng nghe, - Phấn/bút
Trang 4Những loại
hình cƣ trú
của các dân
tộc ở Tây
Nam Bộ
Bài 1 Cư trú
kiểu nhà vườn
vùng nội ô
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
lông, bảng;
- Máy chiếu
Bài 2 Cư trú
kiểu nhà vườn
tại nông thôn
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Bài 3 Cư trú
tại cồn, cù lao,
đảo
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Trang 5quan đến nội dung
bài học
Bài 4 Cư trú
ven sông, biển - Thuyết giảng - Tổ chức và thực
hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Bài 5 Cư trú
kiểu thành thị - Thuyết giảng - Tổ chức và thực
hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Bài 6 Các
điểm cư dân
mới
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Trang 6có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
chương 1 + 2
- Thực tế một số địa bàn cư trú có các tộc người Kinh, Khmer, Hoa sinh sống tại các xã, phường, thị trấn trong tỉnh Trà
Vinh
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
xem lại lý thuyết chương 2; tham khảo thông tin liên quan đến điểm thực tế
+ Sau khi học: Sinh
viên hoàn thành nhật
kí
- Quan sát, trao đổi, phỏng vấn
- Ghi chép thông tin thành nhật kí
Phương tiện
đi lại: sinh viên tự túc
Chương 3
Các phương
án bảo vệ và
phát triển các
loại hình cư
trú của các
dân tộc ở Tây
Nam Bộ Bài
1: Những nét
đặc trưng trong
việc xây dựng
những loại
hình cư trú
trong truyền
thống và hiện
đại của các tộc
người Tây
Nam Bộ
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
+ Cư trú kiểu nhà vườn vùng nội ô;
+ Cư trú kiểu nhà vườn tại nông thôn;
+ Cư trú tại cồn, cù lao, đảo;
+ Cư trú ven sông, biển;
+ Cư trú kiểu thành thị;
+ Các điểm cư dân mới
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
phương án bảo
vệ và phát triển
các loại hình
cư trú của các
dân tộc ở Tây
Nam Bộ
- Thuyết giảng
- Tổ chức và thực hiện: trao đổi –
thảo luận, làm bài tập nhóm
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
đọc tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
+ Trong lớp học:
trao đổi, thảo luận, trả lời các câu hỏi và giải quyết các bài tập
- Lắng nghe, chia sẻ những vấn đề trao đổi với SV
- Nhận xét, đánh giá, bổ sung và kết luận vấn đề trao đổi
- Phấn/bút lông, bảng;
- Máy chiếu
Trang 7có liên quan
+ Sau khi học: Sv
đọc thêm tài liệu về các vấn đề có liên quan đến nội dung
bài học
chương 3
- Thực tế một số địa bàn cư trú: ven kênh rạch của tộc người Kinh và trên giồng gò của tộc người Khmer tại tỉnh Trà Vinh, Tây
Nam Bộ
- Hoạt động:
+ Trước khi học: SV
xem lại lý thuyết chương 2; tham khảo thông tin liên quan đến điểm thực tế
+ Sau khi học: Sinh
viên hoàn thành nhật
kí
- Quan sát, trao đổi, phỏng vấn
- Ghi chép thông tin thành nhật kí
Phương tiện
đi lại: sinh viên tự túc
7 Đánh giá:
Tiêu chuẩn đánh giá sinh viên
Dự lớp: tối thiểu 80% thời gian
- Điểm quá trình: 50%
+ Thuyết trình, thảo luận nhóm: 25 % + Kiểm tra giữa kỳ (viết): 25%
- Điểm kết thúc (tự luận): 50%
Nội dung đánh giá cuối môn học
- Xác định những loại hình cư trú của các tộc người ở khu vực Tây Nam Bộ;
- Đề xuất các phương án bảo vệ và phát triển các loại hình cư trú của các dân tộc Tây Nam
Bộ
8 Tài liệu học tập:
- Sách, giáo trình chính
1 Nguyễn Công Bình (1990), Văn hóa cư dân Đồng bằng sông Cửu Long, NXB Khoa học
Xã hội, Hà Nội
2 Phan Thị Yến Tuyết (1993), Nhà ở -Trang phục - Ăn uống của các dân tộc vùng Đồng bằng sông Cửu Long, NXB KHXH, Hà Nội
3 Ngô Văn Lệ (2003), Một số vấn đề về văn hóa tộc người ở Nam Bộ và Đông Nam Á, NXB
ĐHQG TP.HCM
Trang 8- Sách tham khảo
1 Trần Văn Bính (2004), Văn hóa các dân tộc Tây Nam Bộ: Thực trạng và những vấn đề đặt ra, NXB Chính trị Quốc gia
2 Phú Văn Hẳn (2000), "Người Chăm và sự hoà nhập văn hoá", Những thành tựu nghiên cứu khoa học, Viện Khoa học Xã hội tại TP Hồ Chí Minh, NXB Khoa học Xã hội, Hà Nội
3 Trần Ngọc Thêm (1999), Cơ sở văn hoá Việt Nam, tái bản lần thứ 2, NXB Giáo dục
4 Viện Dân tộc học (1984), Các dân tộc ít người ở Việt Nam (các tỉnh phía Nam), NXB
Khoa học Xã hội
5 Mai Ngọc Chừ (1999), Văn hóa Đông Nam Á, NXB ĐHQG Hà Nội
- Website
www.vae.org.vn
www.hoisuhoc.vn
www.ncvanhoa.org.vn
www.vanhoahoc.edu.vn
Trà Vinh, ngày tháng năm 2019
Kiều Văn Đạt