Nội dung trình bày gồm 5 phầnI - Đặt vấn đề II - Một số hình thức tham vấn công chúng chủ yếu đã được thực hiện ở các địa phương III-Những kỹ năng cần có khi tham vấn công chúng IV- Nhữ
Trang 1Một số vấn đề cần quan tâm khi
tham vấn công chúng
Nguyễn Văn Mễ,
Nguyên PBTTU, Chủ tịch HĐND,
Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Thừa Thiên - Huế K11
Trang 2Nội dung trình bày gồm 5 phần
I - Đặt vấn đề
II - Một số hình thức tham vấn công chúng chủ yếu đã được thực hiện
ở các địa phương
III-Những kỹ năng cần có khi tham vấn công chúng
IV- Những vấn đề cần quan tâm khi tham vấn công chúng
V - Kết luận
Trang 3B ài tập động não
Anh/Chị hãy nêu một kỹ năng cần có của đại biểu dân cử khi tham vấn công chúng?
Mỗi người ghi vào giấy bìa một câu ngắn về 1 kỹ năng và gởi lại cho giảng viên Thời gian 5 phút
Giảng viên tổng hợp thông tin phục vụ bài giảng
Trang 4I - Đặt vấn đề
Tham vấn công chúng cử ĐB dân cử là hoạt động
nhằm huy động sự tham gia của XH vào việc hoạch
định và giám sát thực hiện chính sách KT-XH.
Là đại diện của cử tri nên việc tham vấn công chúng là
có tính bắt buộc nhằm làm cho chính sách ban hành có tính khả thi,đáp ứng được nguyện vọng và hài hoà
được lợi ích của những đối tượng chịu tác động của chính sách.
Tham vấn công chúng là một khâu đặc biệt quan trong, không thể thiếu nhằm thực hiện luật ban hành VBQPPL
và các luật liên quan khác.
Tham vấn công chúng được thực hiện dưới nhiều hình thức; đòi hỏi phải vận dụng nhiều kỹ năng được rèn
luyện thông qua nhiều hoạt động của đại biểu dân cử.
Trang 5II - Một số hình thức tham vấn công chúng chủ yếu đã được thực hiện ở các địa phương
Tham vấn trực tiếp:1-Tiếp xúc, đối thoại với cử tri theo những chủ đề được xác định(thường tổ chức trước và sau các kỳ họp).2- Phỏng vấn sâu các nhóm đối tượng chịu sự tác động của các chính sách KT-XH.3- Tổ chức hội thảo và thảo luận nhóm theo chuyên đề với một số cử tri am hiểu sâu về vấn đề cơ quan dân cử đặt ra.
Tham vấn gián tiếp:1- Tổng hợp ý kiến và các kiến nghị của cử tri qua các báo cáo từ cơ sở lên; qua tổng hợp của UBMTTQVN các cấp.2- Thông qua các đơn vị tư vấn có kinh nghiệm hoặc qua bộ máy chính quyền , đoàn thể các cấp để điều tra, thu thập ý kiến công chúng qua các phiếu hỏi hoặc
phiếu điều tra.3- Khai thác thông tin từ các cuộc điều tra xã hội học do các
tổ chức chính trị, xã hội nghề nghệp thực hiện về chủ đề mà ĐBDC quan tâm.4- Thông qua hoạt động truyền thông của cơ quan dân cử để nhận
được phản hồi từ công chúng, từ các cơ quan BC đối với các chính sách KT-XH
Tham vấn bằng các hình thức khác:Giao lưu trực tuyến qua mạng thông tin điện tử; nhận và sử lý trực tiếp đơn thư kiến nghị; khiếu nại , tố cáo của cử tri; mở diễn đàn trao đổi trên các phương tiện thông tin đại chúng về một số chủ đề chọn lựa (kinh nghiệm của TPHCM, báo NĐBND…)
Trang 6III-Những kỹ năng cần có khi tham vấn công chúng (tiếp)
+ Biết cách lựa chọn, xác định rõ yêu cầu khi vận dụng các kỹ năng
tham vấn phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ đặt ra Thông thường có sự kết hợp của nhiều kỹ năng:
- Kỹ năng xây dựng thông điệp của cơ quan dân cử để tham vấn công chúng.
- Kỹ năng lập phiếu điều tra; đặt câu hỏi, phỏng vấn sâu; tổ chức hội thảo chuyên đề; thảo luận nhóm…
- Kỹ năng truyền đạt; kỹ năng thuyết phục.
- Kỹ năng thu thập, sử lý và sử dụng thông tin qua tham vấn phục vụ cho việc ra QĐ& GS.
- Kỹ năng phân tích chính sách ;kỹ năng đánh giá tác động của chính sách.
- Kỹ năng kiểm soát thời gian.
+ Phải tạo không khí đối thoại dân chủ, gợi mở; có thái độ trân trọng, chú ý lắng nghe; khi truyền đạt thông tin và khi tiếp thu ý kiến cần diễn đạt rõ ràng, mạch lạc, dê hiễu, thu hút sự chú ý của người đối thoại.
Trang 7III-Những kỹ năng cần có khi tham vấn công chúng
Kỹ năng xác định vấn đề ưu tiên để tham vấn công chúng:
+ Phải làm rõ căn cứ lựa chọn:
- Có tính chất cấp thiết, bức xúc, có ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống đông đảo cử tri; được cử tri đặc biệt quan tâm(ví dụ: chính sách ĐBGT, tái định cư; các chính sách tài chính, tín dung…).
- Có ảnh hưởng sâu sắc đến công tác quản lý nhà nước.( các vấn đề cải
cách hành chính có liên quan đến hoạt động của doanh nghiệp;về quy
hoạch phát triển vùng lãnh thỗ ).
- Đã nằm trong KH dự kiến đưa ra bàn trong HĐND vào tương lai gần.
- Có yêu cầu thể chế hoá các chủ trương, chính sách của Đảng; của cấp
trên; kiến nghịcủa các cơ quan TTĐC; của MT và đoàn thể về các vấn đề
“nỗi cộm”.
+ Phải đối chiếu , so sánh mức độ, phạm vi tác động của v/đ lựa chọn so với các vấn đề cũng được xác định là cấp bách khac; tính khả thi của việc
tham vấn về thời gian và nguồn lực.
Các kỹ năng để thực hiện việc tham vấn công chúng:
+ Phân tích về đối tượng công chúng được tham vấn để có cách tiếp cận phù hợp.
+ Biết cách lập KH tham vấn
Trang 8IV- Những vấn đề cần quan tâm khi
tham vấn công chúng
+ Khi lập KH tham vấn công chúng cần xác định rõ nội dung chủ đề, đối tượng, phạm vi tham khảo ý kiến ; yêu cầu phải đạt được; hình thức thực hiện…để hoạt động tham vấn được triển khai đúng chương trình, tiến độ; đạt chất lượng mong muốn.
+ Khi tham vấn về một chính sách sắp được ban hành cần thực hiện tốt các qui định của luật Ban hành VBQPPL; đặc biệt làm rõ nội dung
chính sách; căn cứ pháp lý cơ sở khoa học và thực hiện tốt việc
đánh giá tác động cả về KT và xã hội; có cơ sở dữ liệu minh hoạ.
Chỉ đưa ra tham vấn công chúng những nội dung chính sách đã được đưa vào KH hoạt động; có sự thống nhất trong lãnh đạo ĐP, trước hết
là giữa cơ quan dân cử và cơ quan điều hành.
+ Phải có cách hướng đối tượng tham vấn bám sát mục đích, yêu cầu đề ra; không mở rộng phạm vi và không để lạc đề
+ Nếu cơ quan dân cử trực tiếp thực hiện việc tham vấn dưới hình thức phiếu điều tra phải chọn lựa đội ngũ giúp việc được tập huấn kỹ về kỹ năng và chọn mẫu điều tra với qui mô phù hợp để có thể rút ra KL sát đúng.
Trang 9IV- Những vấn đề cần quan tâm khi tham vấn công chúng (tiếp theo)
+ Khi thục hiện việc tham vấn người chủ trì phải tự tin, bình tĩnh; kiên trì thuyết phục để tạo lòng tin và tinh thần hợp tác của
người đối thoại, biết cách khuyến khích họ bày tỏ ý kiến;ghi nhận những ý kiến khác nhau.Chủ động tính trước một số
tìnhhuống phức tạp khi tham vấn để có cách sử lý phù hợp.
+ Đối với những chủ đề tham vấn có phạm vi rộng, tác động đến nhiều nhóm lợi ích khác nhau cần chú ý khai thác năng lực của
tư vấn, chuyên gia có nhiều kinh nghiệm trên cơ sở thống nhất
kế hoạch và có sự tham dự của cơ quan dân cử trong một số công đoạn quan trọng như việc tổ chức thu thập ý kiến công chúng qua phiếu điều tra; đánh giá tác động chính sách…
+ Ngoài những dữ liệu thu thập được qua tham vấn công chúng cần chú ý khai thác nguồn thông tin qua các công trình nghiên cứu; các cuộc điều tra xã hội học về những chủ đề và vùng
lãnh thỗ có liên quan
Trang 10V- KẾT LUẬN
Tham vấn công chúng là hoạt động quan trọng và thường
xuyên của cơ quan dân cử; đối tượng chủ yếu là đông đảo cử tri đại diện cho các nhóm lợi ích khác nhau để đi đến quyết định chính sách hoặc giám sát việc thực hiện Tham vấn công chúng khác với tham vấn chuyên gia về đối tượng, phạm vi, kết quả…
Để tham vấn công chúng có kết quả,phải xác định đúng vấn đề; hiểu rõ đối tượng; có KH cụ thể; lựa chọn hình thức và vận
dụng tốt các kỹ năng khi thực hiện và sử dụng kết quả tham
vấn.
Chất lượng và hiệu quả tham vấn sẽ tăng lên nhiều khi phát huy sức mạnh tổng hợp của mối quan hệ Cơ quan DC- công chúng – cơ quan thông tin BC Đồng thời nên áp dụng qui trình đánh giá tác động chính sách ở cấp tỉnh; dựa trên những kết quả
thực hiện ở cấp TƯ;nhằm chọn được phương án tối ưu khi ban hành các quyết định mới hoặc GS việc thực thi của các cơ quan
NN và toàn XH để hoàn thiện chính sách.
Phải thường xuyên đúc rút kinh nghiệm qua hoạt động tham
vấn ông chúng.
Trang 11Bài tập tình huống 1
Khi quyết định tham vấn công chúng để ban hành chính sách bảo vệ nhà vườn, phố cổ ở Thừa thiên Huế; UBND Tỉnh đã quyết định phải tập trung vào các đối tượng sau:
+ Những hộ chịu sự tác động trực tiếp của chính sách (chủ sỡ hữu;
người quản lý, sử dụng nhà vườn)
+ Những đối tượng trong XH có liên quan.
+ Các cơ quan QLNN như XD,TN&MT,VHTT,Tài chính, Thuế
+ Các đơn vị sự nghiệp và tư vấn chuyên ngành:TTBTDTCD;qui hoach& kiến trúc…
Theo Anh/ Chị cần bổ sung thêm đối tượng nào nữa không ?Thử nêu một số nguyên tắc để xác định đối tượng cần tham vấn.
Thảo luận nhóm 15 phút; nhóm trưởng trình bày, cả lớp tham gia 5-7 phút/nhóm.
Giảng viên bình luận.
Trang 12Bài tập tình huống 2
Qua tham vấn công chúng về chính sách bảo vệ nhà vườn phố
cổ, cử tri TT-H đề nghị bổ sung, sửa đổi:
+ H ổ trợ chi phí trùng tu ở mức 100%, thay vì cao nhất
80%
+ Chính sách miễn giảm tiền SDD; giảm giá căn hộ chung cư cho những hộ đông nhân khẩu có nhu cầu tách hộ.
+ Miễn giảm thuế trong thời gian trùng tu xây dựng
Theo anh/chị, cơ quan hoạch định chính sách cần tiếp thu,
phản hồi về các ý kiến trên như thế nào?
Thảo luận nhóm 20 phút; trưởng nhóm trình bày, cả lớp tham gia 5-7 phút/nhóm.
Giảng viên bình luận.
Trang 13Bài tập tình huống 3
HĐND Tỉnh tham vấn công chúng để xây dựng NQ về quy hoạch xây dựng vùng chuyên canh cao su và sắn nguyên liệu ở 1 tỉnh vùng Tây Nguyên gồm 30.000 ha cao su; 20.000 ha sắn.
Ý kiến phản hồi của cử tri:1- Qui mô DT sắn nên giảm bớt vì sắn làm giảm độ phì và gây xói mòn Nên có chính sách để thúc đẩy việc gắn chuyên canh với thâm canh.2- Không dừng lại ở QH chung mà phải đi vào QH chi tiết, làm rõ ranh giới cụ thể các vùng cây trồng trên thực địa.3- Cần bố trí nguồn nhân lực và NS cho việc chuyển giao công
nghê.
Ý kiến phản hồi của các chuyên gia về môi trường:1- Cần làm tốt việc đánh giá tác động MT vì đây là một chương trình KT-XH quan trọng; đặc biệt chú ý quan hệ nông lâm; vấn đề chống xói mòn; bảo vệ
nguồn nước.2- Cả cây cao su và cây sắn đều liên quan đến nhiều
doanh nghiệp, cần bổ sung việc tham vấn đối tượng này.3- Cần làm rõ quan hệ giữa tỉnh với QH của QG và vùng lãnh thổ; lưu ý thị trường tiêu thụ sắn ở các tỉnh bạn có thể làm tăng DT sắn ngoài QH.
Ý kiến phản hồi của CQ cấp cơ sở:1- Cần làm rõ vai trò của CQ cơ sở trong quá trình xây dựng và thực hiện QH.2- Cần có chính sách
khuyến nông;tăng cường đội ngũ khuyến nông, khuyến lâm
Theo anh/chị, HĐND tỉnh cần tiếp thu ý kiến, phản hồi tham vấn như thế nào?
Thảo luận nhóm 20 phút; nhóm trưởng trình bày, cả lớp tham gia 7
Trang 14CẢM ƠN
Xin chân thành cảm ơn quí anh chị đã chú ý lắng nghe
Tháng 3-2009.