Slide 1 Tiết 40 – 41 42 Bài 20 Tiết 40 – 41 – 42 Bài 20 NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI LÊ SƠ (1428 – 1527) I TÌNH HÌNH CHÍNH TRỊ, QUÂN SỰ, PHÁP LUẬT 1 1 Tổ chức bộ máy chính quyền Tổ chức bộ máy chính quyền Sau k[.]
Trang 2* Trung ương:
VuaQuan đại thần
Trang 3* Địa phương:
13 đạo thừa tuyên
Phủ
Châu
Huyện
Trang 4* Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lê Sơ
Em có nhận xét gì về bộ máy nhà nước thời Lê Sơ?
Dưới thời Lê sơ bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế được tập trung cao
độ và hoàn chỉnh
Trang 5* Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lê Sơ
Dưới thời Lê sơ bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế được tập trung cao
độ và hoàn chỉnh
2 Tổ chức quân đội
Hoạt động cặp đôi
Tổ chức theo chế độ “ngụ binh ư nông”
Quân đội gồm hai bộ phận: Quân triều đình và quân địa phương
Quân đội được luyện tập võ nghệ thường xuyên
Trang 6QUÂN ĐỘI THỜI LÊ SƠ
Trang 8VŨ KHÍ THỜI LÊ
Trang 9Vua Lê Thánh Tông căn dặn các quan trong triều:
”Một thước núi, một thước sôngcủa ta lẽ nào lại vứt bỏ? Phải kiên quyết tranh biện, chớ cho họ lấn dần, nếu
họ không nghe còn có thể sai sứ sang tận triều đình của họ, trình bày rõ điều ngay, lẽ gian.Nếu người nào dám đêm một tấc đất của Thái Tổ làm mồi cho giặc, thì tội phải tru di”
(Đại Việt sử kí toàn thư)
- Chủ trơng vừa kiên quyết vừa mềm dẻo
- Đề cao trách nhiệm của những người dân về bảo vệ độc lập chủ quyền toàn vẹn lãnh thổ
Qua lời căn dặn của vua Lê Thánh Tông em có nhận xét
gì về chủ trương của nhà
Lê đối với lãnh thổ
đất nước?
Trang 10* Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Lê Sơ
Dưới thời Lê sơ bộ máy nhà nước quân chủ chuyên chế được tập trung cao
độ và hoàn chỉnh
2 Tổ chức quân đội
Tổ chức theo chế độ “ngụ binh ư nông”
Quân đội gồm hai bộ phận: Quân triều đình và quân địa phương
Quân đội được luyện tập võ nghệ thường xuyên
3 Luật pháp
•Vua Lê Thánh Tông ban hành: “Quốc triều hình luật” hay gọi là Luật Hồng Đức.Nội dung: Bảo vệ quyền lợi của vua, hoàng tộc, quan lại và giai cấp thống trị
-Bộ luật có những điều luật: Bảo vệ chủ quyền quốc gia, khuyến khích phát
triển kinh tế, bảo vệ quyền lợi phụ nữ…
Đây là bộ luật thể hiện bước phát triển mới trong luật pháp nước ta lúc bấy
giờ Nó thể hiện tinh thần dân tôc và nhân đạo sâu sắc, mang nhiều tư tưởng tiến bộ
Trang 11Lê Thánh Tông nói “ Pháp luật là phép
công của nhà nước, vua cùng quan
đều phải theo” Vì vậy ông đã cho ban
hành bộ luật thành văn hoàn chỉnh,
gồm 722 điều, được gọi là quốc triều
hình luật, hay luật Hồng Đức Đây là
bộ luật lớn nhất, có giá trị nhất của
thời phong kiến nước ta
Trang 13- Sản xuất đồ dùng cho nhà vua, đóng thuyền, chế tạo vũ khí.
Các công xưởng do nhà nước quản lý gọi là Cục Bách Tác
Trang 14Buôn bán với người nước ngòai được duy trì.
Thuyền bè qua lại tấp nập ở : Vân Đồn, Hội Thống, Lạng Sơn, Tuyên Quang
Trang 15Đồ dùng dành riêng cho Vua thời Lê Sơ (Di tích Hoàng thành Thăng Long)
thành Thăng Long)
Trang 16Đồ gốm Bát Tràng (thời Đồ gốm Bát Tràng
(thời Lê Sơ) Lê Sơ) Đồ gốm (di tích hoang thành
Thăng Long)
Trang 17Đồ gốm Bát Tràng
Một cơ sở gốm Bát Tràng hiện nay
Trang 18Chuông đồng thời Lê sơ
Trang 19Rồng thời Lê sơ
Trang 20Vân Đồn ngày nay
Trang 21- Nông dân là giai cấp nghèo khổ, là giai cấp bị bóc lột.
- Thương nhân và thợ thủ công ngày càng đông nhưng không được xã hội coi trọng
- Nô tỳ là tầng lớp thấp kém nhất trong xã hội
Pháp luật cấm bán mình hoặc bức dân tự do làm nô tỳ
Trang 22Em có nhận xét gì về chủ trương hạn chế nuôi và mua bán nô tì của nhà nước thời Lê sơ?
Đây là chủ trương tiến bộ nhằm giải phóng thân phận của tầng lớp nô tì
Xã hội thời Lê sơ có điểm gì khác với thời Trần?
Không có tầng lớp vương hầu ,quý tộc.
Tầng lớp nô tì ít.
Trang 23II TÌNH HÌNH KINH TẾ -XÃ HỘI
III TÌNH HÌNH VĂN HÓA , GIÁO DỤC
1.Tình hình giáo dục và khoa cử
a Giáo dục
- Vua Lê Thái Tổ cho dựng lại Quốc tử giám ở kinh thành
- Mở nhiều trường học ở các đạo, phủ đều có trường công
- Mở khoa thi để tuyển chọn quan lại
- Đa số dân đều có thể đi học trừ kẻ phạm tội và làm nghề ca hát
- Nho giáo chiếm địa vị độc tôn Phật giáo, Đạo giáo bị hạn chế
Vì sao Nho giáo lại được nhà nước thời Lê coi trọng?
Nho giáo đề cao trung hiếu: Trung với vua, hiếu với cha mẹ, tất cả quyền lực nằm trong tay vua.)
- Nội dung học tập, thi cử là các sách của đạo Nho
b Khoa cử
-Thi cử chặt chẽ qua 3 kì thi; Hương, Hội, Đình.
- Thời Lê Sơ ( 1428 - 1527), tổ chức được 26 khoa thi, lấy đỗ 989 tiến sĩ và 20 trạng nguyên
Khoa cử đươc tổ chức qui củ, chặt chẽ; đào tạo được nhiều quan lại trung
Trang 24Dựng lại Quốc tử giám ở Thăng Long
Trang 26Phật giáo Nho giáo Đạo giáo
Trang 27Thời Lê sơ, nội dung học tập thi cử là các sách của đạo Nho,
Trang 28“Thái Tông, năm Thiệu bình thứ nhất (1434) định phép thi chọn kẻ sĩ Chiếu nói rằng: muốn có nhân tài, trước hết phải chọn người có học, phép chọn người có học thì thi cử
là đầu Nước ta từ khi trải qua binh lửa nhân tài ít như lá mùa thu, tuấn sĩ thưa như sao buổi sớm Nay định lại khoa thi, hẹn tới năm Thiệu Bình thứ năm (1438) thì thi Hương ở các đạo, đến năm thứ sáu thì thi Hội ở kinh đô Thăng Long
Từ đó về sau cứ 3 năm mở một khoa thi Phép thi trường nhất thi một bài kinh nghĩa, tứ thư nghĩa-trường nhì thi chiếu, chế, biểu-trường ba thi thơ phú-trường bốn thi văn sách Ai đỗ đều cho là tiến sĩ… ”
(Lịch triều hiến chương loại chí)
Trang 30Bia tiến sĩ trong Văn Miếu (Hà Nội)
Thời Lê sơ
(1428-1527): tổ chức được 26
khoa thi tiến sĩ, lấy đỗ
989 tiến sĩ, 20 trạng
nguyên Riêng thời
Vua Lê Thánh Tông
Trang 31II TÌNH HÌNH KINH TẾ -XÃ HỘI
III TÌNH HÌNH VĂN HÓA , GIÁO DỤC
1.Tình hình giáo dục và khoa cử
2.Văn học, khoa học, nghệ thuật
a) Văn học
THẢO LUẬN NHÓM (5 phút)Nhóm 1: Tình hình văn học thời Lê sơ như thế nào?
Nhóm 2: Nêu một số tác phẩm văn học chữ Hán vàn văn học chữ Nôm tiêu
Trang 32II TÌNH HÌNH KINH TẾ -XÃ HỘI
III TÌNH HÌNH VĂN HÓA , GIÁO DỤC
1.Tình hình giáo dục và khoa cử
2.Văn học, khoa học, nghệ thuật
a Văn học
b, Khoa học
Thời Lê sơ có những thành tựu khoa học tiêu biểu nào?
- Sử học: Đại Việt sử kí, Đại Việt sử kí toàn thư
- Địa lí: Hồng Đức bản đồ, Dư địa chí…
- Y học: Bản thảo thực vật toát yếu
- Toán học: Đại thành toán pháp, Lập thành toán pháp
Em có nhận xét gì về những thành tựu khoa học thời Lê sơ?
Đạt được nhiều thành tựu có giá trị ở nhiều lĩnh vực khoa học
c, Nghệ thuật
Nêu những nét đặc sắc về nghệ thuật sân khấu?
Nghệ thuật sân khấu như ca, múa, nhạc, chèo, tuồng được phục hồi nhanh chóng và phát triển, nhất là chèo, tuồng
Nghệ thuật kiến trúc và điêu khắc thời Lê sơ có gì nổi bật?
Nghệ thuật kiến trúc, điêu khắc có phong cách khối đồ sộ, kĩ thuật điêu luyện
Trang 33BÀI TẬP
- Em có nhận xét gì về bộ máy nhà nước thời Lê sơ với thời Trần?
- Tại sao nói thời Lê sơ là thời kì thịnh đạt nhất?
- Kể tên một số thành tựu văn hóa tiêu biểu
- Vì sao giáo dục và khoa cử thời Lê sơ lại phát triển?
- Việc dựng bia tiến sĩ nói lên điều gì?
Trang 34Dăn dò
- Học bài,làm các bài tập đã cho vào vở.
-Dựa vào sách giáo khoa tự ôn tập bài 21.
- Bài 22 không học.
- Soạn bài 23 theo những nội dung sau:
+ Nêu khái quát tình hình kinh tế thế kỉ XVI-XVIII?
+ Lập bảng thống kê những thành tựu văn hóa tiêu biểu thế kỉ XVI-XVIII?
