Phùng được giao nhiệm vụ chụp bức ảnh nghệ thuật với cảnh biển buổi sáng có sương mù Câu chuyện của người đàn bà hàng chài con bênh mẹ, đánh bố Khuyên người đàn ông bỏ chồng mình Hai ph
Trang 11 2
4 3
Câu 1: Chọn thể loại văn học được đề cập trong nhận định sau: “ … là sự trình bày một sự kiện theo trình tự của câu chuyện diễn biến hoặc theo trình tự của tâm tình”.
Truyện ngắn
Câu 2: Nhà văn nào luôn tâm niệm “sáng tác vh là hành trình đi tìm “hạt ngọc ẩn giấu
trong bề sâu tâm hồn con người”, “Vh và đời sống là hai vòng tròn đồng tâm mà tâm điểm của nó là con người”?
Nguyễn Minh Châu
Câu 3: Truyện ngắn Bến quê (SGK Ngữ Văn 9 tập 2) là tác phẩm mang màu sắc như thế
nào?
Triết lí
Câu 4: Điền từ còn trống trong 2 câu thơ sau:
“… im bến mỏi trở về nằm
Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ”
(Quê hương - Tế Hanh)
Chiếc thuyền
a Thơ
b Tiểu thuyết
c Kí
d Truyện ngắn
a Nguyễn Minh Châu
b Tô Hoài
c Quang Dũng
d Tố Hữu
a Trữ tình
b Lãng mạn
c Sử thi
d Triết lí
a Chiếc thuyền
b Con trâu
c Con rùa
d Con cá
Trang 2CHIẾC THUYỀN NGOÀI XA
- Nguyễn Minh Châu -
Tiết 78
Trang 3“Người mở đường tài hoa và tinh anh nhất của văn học ta hiện nay” (Nguyên Ngọc)
“Bậc khai quốc công thần của văn học VN thời kì đổi mới” (Nguyễn Khải)
Trướ c 197
5
Ngòi bút sử thi, khuynh hướng trữ tình-lãng mạn
Sau 1 975
Cảm hứng thế sự (đạo đức, triết lí nhân sinh)
CHU YỂN
ĐỔI TƯ
DUY NGH
Ệ TH UẬT
=> Cây bút tiên phong của văn học VN thời kì đổi mới
Trang 4Cửa Sông
1967
Nhữ ng vùng t rời khác nhau
Người đàn bà trên chuyến
tàu tốc hành
Chiếc thuyền ngoài xa
Nguyễn Minh Châu
1987
Trang 5Xuất xứ - Hoàn cảnh sáng tác
Chiếc thuyền ngoài xa
- Viết năm 1983
- In trong tập
“Bến quê”(1985),
sau in lại
trong tập truyện
cùng tên (1987)
- Bối cảnh đất nước có nhiều biến đổi.
- Nền văn học vận động, đổi mới
In đậm phong cách tự sự - triết lí của Nguyễn Minh Châu.
Tác phẩm tiêu biểu, xuất sắc của Nguyễn Minh Châu và của vh Việt Nam thời kì đổi mới: hướng nội, khai thác sâu sắc số phận cá nhân, thân phận con người trong c/s đời thường.
Trang 6Phùng được giao nhiệm vụ chụp bức ảnh nghệ thuật với cảnh biển buổi sáng có sương mù
Câu chuyện của người đàn bà hàng chài
con bênh mẹ, đánh bố
Khuyên người đàn ông
bỏ chồng
mình
Hai phát hiện của nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng
Tấm ảnh được chọn trong bộ lịch
Trang 7Bố cục:
- Đoạn 1: Từ đầu đến…lưới vó đã biến mất: Hai phát hiện của người nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng.
- Đoạn 2: Tiếp theo đến … sóng gió giữa phá: Câu chuyện của người đàn bà hàng chài ở tòa án
huyện.
- Đoạn 3: Còn lại: Tấm ảnh được chọn trong bộ lịch năm ấy.
Trang 8NHAN ĐỀ
CHIẾC THUYỀN
Nơi cư ngụ gia đình hàng chài “Cảnh đắt trời cho”
NGOÀI XA
Ẩn dụ về mối quan hệ giữa NGHỆ THUẬT –
CUỘC ĐỜI
Trang 9Phát hiện thứ nhất:
Bức tranh nghệ thuật(XA)
Phát hiện thứ hai:
Bức tranh cuộc sống (GẦN)
Chi tiết,
Hình ảnh
Cảm xúc,
nhận thức,
hành động
Ý nghĩa
- Giống như “bức tranh mực tàu của danh họa thời cổ”
- Bầu sương mù trắng như sữa pha màu hồng hồng của ánh mặt trời
- Chiếc thuyền lưới vó, bóng người lớn và trẻ con
-> Bức tranh đẹp, hài hòa, toàn bích như bức họa diệu kì của thiên nhiên
và c/s – “cảnh đắt trời cho”
- Con người + Người đàn bà 40 tuổi, cao lớn, thô kệch, rỗ mặt, mệt mỏi,…-> xấu xí, vất vả, lam lũ
+ Người đàn ông: Tấm lưng rộng, tóc tổ quạ, mắt độc dữ
- Cảnh bạo hành:
+ Người đàn bà cam chịu, nhẫn nhục + Lão đàn ông đánh vợ -> Man rợ, độc ác, vũ phu
+ Thằng Phác bênh mẹ, đánh bố + Người bố đánh con, người mẹ khóc lạy con
- Cảm xúc: bối rối, vui sướng, “trái tim có cái gì bóp thắt vào”
- Nhận thức: cái đẹp chính là đạo đức
- Hành động: Bấm “liên thanh”
-> Người nghệ sĩ có tâm hồn tinh tế, yêu CÁI ĐẸP
-> Bức tranh c/s xấu xa, thô bạo, chứa nghịch lí, xót xa,
cay đắng (Khuất chìm sau cái đẹp của NT)
- Thái độ: Kinh ngạc, há mốm ra nhìn
- Hành động: Vứt chiếc máy ảnh, chạy tới
-> Người nghệ sĩ có lòng nhân ái, không chấp nhận bất công, CHÍNH NGHĨA
Cái đẹp có khả năng thanh lọc tâm hồn con người Cái đẹp bề ngoài đôi khi che giấu các xấu, cái ác bên trong
TÌNH HUỐNG NHẬN THỨC, KHÁM PHÁ
Trang 10Chiếc thuyền ngoài xa ĐẸP- THIỆN
Chiếc thuyền ở gần XẤU - ÁC
Thông điệp
- Chân lí NT nhiều khi không phải chân lí c/đ -> NT và c/đ đôi khi tồn tại những khoảng cách rất xa
- NT chân chính gắn với c/đ, vì c/đ
- Cuộc đời không đơn giản xuôi chiều, luôn chứa đựng nhiều điều phức tạp, đầy mâu thuẫn và nghịch lí -> Tìm hiểu c/đ trong mối quan hệ đa chiều
Trang 11Nhà văn Nam Cao trong truyện ngắn “Giăng sáng” đã viết: “Nghệ thuật không cần phải là ánh trăng lừa dối, nghệ thuật không nên là
ánh trăng lừa dối; nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia, thoát ra từ những kiếp sống lầm than”
Quan niệm: Nghệ thuật phải phản ánh hiện thực chứ không thoát li đời sống thực tế
Nét tương đồng: Nghệ thuật phải vì cuộc đời và con người – Nghệ thuật vị nhân sinh
Trang 12Phẫn nộ chồng tra tấn vợ dã man như thời trung cổ
Cho rằng vợ làm mất mặt mình ở chỗ đông người, H gọi điện bảo vợ về nhà rồi khóa trái cửa, lấy dây điện đánh tới tấp suốt đêm Câu chuyện khiến dư luận phẫn nộ
Sự thật vụ “Chồng bắt vợ ăn phân lợn, đánh vợ biến dạng khuôn mặt”
Trang 13Một người đàn ông Pakistan đã khoét mắt vợ cũ để “dạy cô ta một bài học vì thiếu đạo đức”
Bé Trần Thị Kim Ngân- 4 tuổi ở Bình Dương bị mẹ ruột và ba dượng đánh dã man gây rúng động dư luận
Trang 14Gợi ý:
Đọc đoạn văn:
"Lão đàn ông lập tức trở nên hùng hổ, mặt đỏ gay, lão rút trong người ra một chiếc thắt lưng của lính ngụy ngày xưa, có vẻ như những điều phải nói với nhau họ đã nói hết, chẳng nói chẳng rằng lão trút cơn giận như lửa cháy bằng cách dùng chiếc thắt lưng quật tới tấp vào lưng người đàn bà, lão vừa đánh vừa thở hồng hộc, hai hàm răng nghiến ken két, cứ mối nhát quất xuống lão lại nguyền rủa bằng cái giọng rên rỉ đau đớn : Mày chết đi cho ông nhờ Chúng mày chết hết đi cho ông nhờ !
Người đàn bà với một vẻ cam chịu đầy nhẫn nhục, không hề kêu một tiếng, không chống trả, cũng không tìm cách chạy trốn.
Tất cả mọi việc xảy đến khiến tôi kinh ngạc đến mức, trong mấy phút đầu, tôi cứ đứng há mồm ra mà nhìn Thế rồi chẳng biết từ bao giờ, tôi đã vứt chiếc máy ảnh xuống đất chạy nhào tới“.
(Trích Chiếc thuyền ngoài xa – Nguyễn Minh Châu)
Thực hiện các yêu cầu sau :
Câu 1 Xác định những phương thức biểu đạt được sử dụng trong đoạn văn trên?
Câu 2 Trong đoạn văn trên, nhân vật “tôi” có những tâm trạng và hành động gì?
Câu 3 Khái quát những ý chính của đoạn văn trên?
Câu 4 Trình bày suy nghĩ của anh/chị về hiện tượng bạo lực gia đình được đề cập đến trong đoạn văn?
Câu 1 Xác định những PTBD: Tự sự, miêu tả, biểu cảm
Câu 2. Nhân vật “tôi” có những tâm trạng và hành động: + Tâm trạng : Kinh ngạc, thảng thốt đứng há mồm ra mà nhìn
+ Hành động: vứt chiếc máy ảnh xuống đất chạy nhào tới
Câu 3 Những ý chính: + Người đàn ông đánh người đàn bà dã man.
+ Người đàn bà cam chịu một cách nhẫn nhục.
+ Tâm trạng và hành động của nhân vật tôi.
Câu 4. Suy nghĩ về hiện tượng bạo lực gia đình: Thực trạng hiện tượng, nguyên nhân, nhận thức hậu quả nghiêm trọng, tiếng nói lên án….
Trang 15đàn bà
hàng chài
Người đàn ông
Nạn nhân của hoàn cảnh
Đáng được cảm thông, chia sẻ
Đẩu
Phùng
Phác
Người đàn ông
Thủ phạm gây đau khổ
Phải lên
án, đấu tranh
=> Cách nhìn của người đàn bà toàn diện, sâu sắc hơn
Người đàn ông vừa là nạn nhân của cuộc sống khốn khổ vừa là thủ phạm gây nên bao đau khổ cho chính những người thân của mình => Vừa đáng trách vừa đáng thương.
Em nhìn nhận và có thái độ như thế nào về người đàn ông?
Em hãy so sánh hai cách nhìn này?
Trang 163.3 Tấm ảnh được chọn trong “bộ lịch năm ấy”
ẢNH ĐEN TRẮNG PHÙNG
Màu hồng hồng của ánh sương mai
Người đàn bà vùng biển
Nghệ thuật
Cuộc đời
Quan niệm: Nghệ thuật chân chính không bao giờ rời xa cuộc đời Nghệ thuật chân chính là cuộc đời và phải luôn luôn vì cuộc đời
Trang 17BT về nhà:
Trong phần đầu đoạn trích “Chiếc thuyền ngoài xa”, nhà văn Nguyễn Minh Châu đã miêu tả những cảm nhận của nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng Khi nhìn thấy chiếc thuyền ở ngoài xa, Phùng “tưởng chính mình vừa khám phá thấy cái chân lí của sự toàn thiện, khám phá thấy
cái khoảnh khắc trong ngần của tâm hồn” Nhưng khi chiếc thuyền lại gần bờ, Phùng đã chứng kiến gã đàn ông đánh vợ một cách tàn
nhẫn, anh “kinh ngạc đến mức” “đứng há mồm ra mà nhìn”, rồi “vứt chiếc máy ảnh xuống đất chạy nhào tới”.
Viết đoạn văn từ 7-10 câu về những cảm nhận trên của nghệ sĩ nhiếp ảnh Phùng Từ đó, làm rõ quan niệm của nhà văn về mối quan hệ giữa nghệ thuật và hiện thực cuộc sống
Trang 18Câu 1 ( 6 chữ cái) :Tên một truyện ngắn của Nguyễn Minh Châu viết sau năm 1975 được trích giảng ở THCS?
Câu 2 ( 16 chữ cái) : Cụm từ mà nhà văn Nguyên Ngọc đã nhận xét về Nguyễn Minh Châu nhằm khẳng định vị trí, đóng góp của ông đối với công cuộc đổi mới văn học?
1
2
3
4
5
6
7
8
T I N H A N H V À T À I N Ă N G
H
V Ứ T
Câu 3 ( 6 chữ cái) : cảm xúc đầu tiên của nghệ sĩ Phùng khi phát hiện ra “ một cảnh đắt trời cho” đầy thơ
mộng ?
Câu 4 Câu 5 ( 8 chữ cái) : Thái độ của nghệ sĩ Phùng khi vừa chứng kiến cảnh người đàn ông đánh vợ một cách dã man ? ( 3 chữ cái) :Nhân vật Phùng đã làm gì với chiếc máy ảnh khi thấy người đàn ông vũ phu đánh đập vợ con ông ta ?
Câu 6 ( 3 chữ cái) : Người này được coi là vị Bao Công của phố huyện vùng biển?Câu 7 ( 5 chữ cái) : Tên của người nghệ sĩ nhiếp ảnh?
Ê T N H N H T N I I V
H
 U H N G  S
Câu 8 (6 chữ cái): Người nghệ sĩ cần có cái tâm, cái nhìn ……… trước cuộc đời.
Câu 9 (19 chữ cái): Đây là quan điểm nghệ thuật mà nghệ sĩ Phùng đã nhận ra sau khi chứng kiến và thấu hiểu tình cảnh sống của gia đình làng chài ?
Trang 19KẾT QUẢ
Ị
N G H Ệ T H U Ậ T V N H Â N S I N H
1
2
3
4
5
6
7
8
T I N H A N H V À T À I N Ă N G
V Ứ T
H