CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN ACDAMD mà đây là hai góc có đỉnh kề nhau, cùng nhìn cạnh AD nên tứ giác ACMD nội tiếp.. CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN
Trang 1CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2 – LỚP 9 CÁC TRƯỜNG HÀ NỘI
Bài 1 Tây Hồ-2018-2019 Cho đường tròn O R; và đường thẳng d không có điểm chung với đường
tròn Từ điểm M thuộc đường thẳng d kẻ hai tiếp tuyến MA MB tới đường tròn Hạ OH vuông góc ,
với đường thẳng d tại H Nối AB cắt OH tại K , cắt OM tại I Tia OM cắt đường tròn O R; tại
E
a) Chứng minh: AOBM là tứ giác nội tiếp
b) Chứng minh: OI OM OK OH
c) Chứng minh: E là tâm đường tròn nội tiếp tam giác MAB
d) Tìm vị trí của M trên đường thẳng d để diện tích tam giác OIK có giá trị lớn nhất
A
O
M
Trang 2CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Xét tứ giác AOBM có: MAOMBO180
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau Suy ra AOBM là tứ giác nội tiếp
c) Chứng minh: E là tâm đường tròn nội tiếp tam giác MAB
- Xét (O) có AOEBOE (t/c 2 tiếp tuyến cắt nhau)
sđ cung AE = sđ cung BE BAE MAE
- Xét ABM có:
+) MO là phân giác thứ nhất (t/c 2 tiếp tuyến cắt nhau)
+) AE là phân giác thứ hai (cmt)
+) MO cắt AE tại EE là tâm đường tròn nội tiếp AMB (đpcm)
d) Tìm vị trí của M trên đường thẳng d để diện tích tam giác OIK có giá trị lớn nhất
Bài 2 – Nam Từ Liêm- 2018-2019
Cho đường trònO R , dây cung BC không đi qua tâm Điểm ; A di động trên cung nhỏBC AB AC
Kẻ đường kính AP Gọi D là hình chiếu của A trên BC , gọi , E F lần lượt là hình chiếu của điểm , B C
trên AP
a) Chứng minh tứ giác là tứ giácABDE nội tiếp
b) Chứng minhBD AC AD PC
Trang 3CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
DBACPA ( chắn cung AC )
Vậy BDA PCA g g BD PC
c) I là trung điểm của BCOI BCIK∥AD
Xét PDA có O trung điểm PA , OK AD∥ Vậy K là trung điểm PD
Xét PDN có I trung điểm DN , K là trung điểm PD Vậy IK NP∥
Ta có IK∥NPBNP 90 Ta có N E, nhìn PB dưới một góc vuông nên BENP nội tiếp
BNEBPE( chắn cung BE) (*)
BPE BCA( chắn cung BA) (**)
Từ (*) và (**) suy ra BNE BCA Vậy EN AC∥
d) Ta có EDCBAP( tứ giác ABDE nội tiếp)
Trang 4CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Bài 3 (3,5 điểm)
Cho tam giác ABC, ABAC có ba góc nhọn nội tiếp trong đường tròn tâm O, bán kính
R Gọi H là giao điểm của ba đường cao AD BE CF, , của tam giác ABC
1) Chứng minh rằng AEHF và AEDB là các tứ giác nội tiếp đường tròn
2) Vẽ đường kính AK của đường tròn O Chứng minh tam giác ABD và tam giác AKC đồng
dạng với nhau Suy ra AB AC 2 R AD
3) Chứng minh rằng OC vuông góc với DE
Trang 5CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
1) Ta có : AEH 90 và AFH 90
Do đó: AEHAFH 180 mà đây là hai góc đối nhau
Tứ giác AEHF nội tiếp đường tròn
Ta lại có, AEB ADB 90
E và D cùng nhìn cạnh AB dưới một góc vuông
Vậy tứ giác AEDB nội tiếp được
2) Ta có ACK 90 (góc nội tiếp chắn nửa đường tròn)
Hai tam giác vuông ADB và ACK , có:
ABDAKC (góc nội tiếp cùng chắn cung AC)
Suy ra ABD AKC g g AB AD AB AC AK AD AB AC 2 R AD
Cho tam giác ABC có ba góc nhọn ABAC nội tiếp đường tròn O Các đường cao AF và
CE của tam giác ABC cắt nhau tại H F( BC E; AB)
a) Chứng minh tứ giác BEHF nội tiếp được đường tròn
b) Kẻ đường kính AK của đường tròn O Chứng minh: Hai tam giác ABK và AFC đồng dạng
c) Kẻ FM song song vớiBK M( AK) Chứng minh: CM vuông góc với AK
Hướng dẫn
Trang 6CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
E F E F Vậy tứ giác BEHF nội tiếp được một đường tròn ( vì tổng hai góc đối bằng 1800)
b) Ta có : ABK 900 ( góc nội tiếp chắn nữa đường tròn)
c) CBK CAK (hai góc nội tiếp cùng chắn cung CK)
CBK CFM ( so le trong) CFM CAK Tứ giác AFMC nội tiếp
và I ), tia AK cắt nửa đường tròn O tại M , tia BM cắt tia CI tại D Chứng minh:
1) Các tứ giác: ACMD BCKM; nội tiếp đường tròn
2) CK CD CA CB
3) Gọi N là giao điểm của AD và đường tròn O chứng minh B K N, , thẳng hàng
4) Tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác AKD nằm trên một đường thẳng cố định khi K di động
trên đoạn thẳng CI
Hướng dẫn
M K
Trang 7CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
ACDAMD mà đây là hai góc có đỉnh kề nhau, cùng nhìn cạnh
AD nên tứ giác ACMD nội tiếp
BNA ( góc nt chắn nửa đường tròn) nên BN ADB K N, , thẳng hàng
4) Lấy E đối xứng với B qua C thì E cố định và EDCBDC, lại có: BDCCAK (cùng phụ
với B ), suy ra: EDCCAK Do đó AKDE là tứ giác nội tiếp Gọi O' là tâm đường tròn ngoại tiếp ∆AKD thì 'O cũng là tâm đường tròn ngoại tiếp tứ giác AKDE nên Suy ra O thuộc đường trung trực của đoạn thẳng AE cố định
Bài 6 ( 3,5 điểm)
Cho nửa đường tròn tâm O đường kính AB C, là một điểm nằm giữa O và A Đường thẳng vuông góc với AB tại C cắt nửa đường tròn tại I K, là một điểm bất kỳ nằm trên đoạn thẳng CI ( K khác C
và I ), tia AK cắt nửa đường tròn O tại M , tia BM cắt tia CI tại D Chứng minh:
1) Các tứ giác: ACMD BCKM; nội tiếp đường tròn
O
K
Trang 8CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
4) Tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác AKD nằm trên một đường thẳng cố định khi K di động
ACDAMD mà đây là hai góc có đỉnh kề nhau, cùng nhìn cạnh
AD nên tứ giác ACMD nội tiếp
+ Xét tứ giác BMKC có BMKBCK 900900 1800 mà đây là hai góc đối nhau, nên tứ giác
BNA ( góc nt chắn nửa đường tròn) nên BN ADB K N, , thẳng hàng
4) Lấy E đối xứng với B qua C thì E cố định và EDCBDC, lại có: BDCCAK (cùng phụ
với B ), suy ra: EDCCAK Do đó AKDE là tứ giác nội tiếp Gọi O' là tâm đường tròn ngoại tiếp ∆AKD thì O'cũng là tâm đường tròn ngoại tiếp tứ giác AKDE nên Suy ra O thuộc đường trung trực của đoạn thẳng AE cố định
Bài 7 - Hà Đông-2018-2019
Cho O R MN là dây không đi qua tâm ; C D, là hai điểm bất kì thuộc dây MN ( C D,
không trùng với M N, ) A là điểm chính giữa của cung nhỏ MN Các đường thẳng AC và
AD lần lượt cắt O tại điểm thứ hai là E F,
a).Chừng minh ACD = AFE và tứ giác CDEF nội tiếp
E
N
D
M I
O
K
Trang 9CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Có I là tâm đường tròn ngoại tiếp MEC IM IEIC
Có AMB 90 (góc nội tiếp chắn nửa đường tròn)
Có 2IMC180 MIC180 2MEC (do MIC2MEC), mà CMAMEC
Trang 10CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Suy ra M I B, , thẳng hàng
Bài 8 - (BTL-2017-2018) Cho nửa đường tròn O , đường kính AB và K là điểm chính giữa cung AB .Trên cung KB lấy một điểm M (khác K B, ) Trên tia AM lấy điểm N sao cho AN BM Kẻ dây / /
BP KM Gọi Q là giao điểm của các đường thẳng AP và BM E; là giao điểm của PB và AM .Chứng minh rằng: Tứ giác PQME nội tiếp đường tròn
Q
E
Trang 11CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Mà OSBOPM 450 Q OSB45 SO QA// hay SO AR// (1)
Ta có: QRS SMP (tứ giác PRSM nội tiếp) QRS QABRS AB// (2)
Từ (1) và (2) suy ra: tứ giác ARSO là hình bình hành
Lấy điểm I C D, , lần lượt là trung điểm của RS AO, và OB như vậy ,C D là các điểm cố định Chứng minh dễ dàng các tứ giác ARIC BSID, là các hình bình hành 0
Bài 9 –Lê Quý Đôn-2017-2018
Cho đường tròn ( ; )O R Từ điểm A nằm ngoài đường tròn kẻ hai tiếp tuyến AB, AC với đường tròn
( ,B C là hai tiếp điểm) Từ B kẻ đường thẳng song song với AC cắt ( ) O tại D (D khác B), đường thẳng AD cắt ( )O tại E (E khác D)
Trang 12CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
a) Chứng minh tứ giác ABOC nội tiếp
b) Chứng minh AE AD AB2
c) Chứng minh góc CEA = góc BEC
d) Giả sử OA3R Tính khoảng cách giữa hai đường thẳng AC và BD theo R
Hướng dẫn
a) Ta có OBA OCA 1800 nên tứ giác OBAC nội tiếp đường tròn
b) Xét ABE và ADB có EBA ADB ABE ADB g g( ) AB AE AE AD AB2
c) Ta có CEA1800ECA EAC 1800CBEADB1800CBEBCEBEC
d) Gọi K là giao điểm của OA BC, và H là giao điểm của CO BD,
Ta có OA là đường trung trực BC nên OACK
Áp dụng hệ thức lượng cho CAO ta có
2 2
B
C
H
Trang 13CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
Bài 10 -Newton-2016-2017. Cho đường tròn tâm O đường kính AB Vẽ dây cung CD vuông góc với
AB tại I (I nằm giữa A và O ) Lấy điểm E trên cung nhỏ BC ( E khác B và C ), AE cắt CD
AID CIB DAI BCI(2 góc nội tiếp cùng chắn DB)
nên AID CIB g g AI ID IA IB IC ID
Chứng minh tương tự AIF∽AEB g g AE AF AI AB
Mà ACB900 nên ACB vuông tại C có đường cao CI Áp dụng hệ thức lượng ta có:
2
AI AB AC
Trang 14CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
AE AFAC c) Gọi M là giao điểm của đường tròn J ngoại tiếp tam giác CFE ta có
CMF CEF CBA (góc nội tiếp cùng chắn một cung)
//
FM AB
mà ABCIFMCICFM900 suy ra CM là đường kính J nên JBC cố định
Bài 11 -Thái Thịnh-2018-2019. Cho đường tròn tâm O đường kính AB Vẽ dây cung CD vuông góc
với AB tại I (I nằm giữa A và O ) Lấy điểm E trên cung nhỏ BC ( E khác B và C ), AE cắt
Trang 15CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
nên AID CIB g g AI ID IA IB IC ID
Chứng minh tương tự AIF∽AEB g g AE AF AI AB
Mà ACB900 nên ACB vuông tại C có đường cao CI Áp dụng hệ thức lượng ta có:
2
AI AB AC
AE AFAC c) Gọi M là giao điểm của đường tròn J ngoại tiếp tam giác CFE ta có
CMF CEF CBA (góc nội tiếp cùng chắn một cung)
Cho đường tròn tâm O đường kính AB Dây CD vuông góc với AB tại E (E nằm giữa A và O ; E
không trùng A , không trùng O ) Lấy điểm M thuộc cung nhỏ BC sao cho cung MB nhỏ hơn cung
MC Dây AM cắt CD tại F Tia BM cắt đường thẳng CD tại K
a) Chứng minh tứ giác BMFE nội tiếp
b) Chứng minh BF vuông góc với AK và EK EF EA EB
c) Tiếp tuyến của O tại M cắt tia KD tạiI Chứng minhIK IF
Hướng dẫn
I K
Trang 16CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
a) Chứng minh tứ giác BMFE nội tiếp
Ta có FEBFMB900
Nên 4 điểm E, F, M, B cùng thuộc đường tròn đường kính BF, suy ra tứ giác BMFE nội tiếp
b) Chứng minh BF vuông góc với AK và EK EF EA EB
IKM
cân tại I IKIM
CMTT: IMF cân tại I IFIM IK IF
Bài 13 Dịch Vọng-2017-2018: Cho đường thẳng d và đường tròn (O; R) không có điểm chung Kẻ OH vuông góc với đường thẳng d tại H Lấy điểm M bất kì thuộc d Qua M kẻ hai tiếp tuyến MA, MB tới đường tròn (O; R) Nối AB cắt OH, OM lần lượt tại K và I
a) Chứng minh 5 điểm M, H, A, O, B cùng thuộc một đường tròn
b) Chứng minh OK.OH = OI.OM
c) Chứng minh khi M di chuyển trên d thì đường thẳng AB đi qua một điểm cố định
d) Tìm vị trí của M để diện tích tam giác OIK đạt giá trị lớn nhất
Hướng dẫn
Trang 17CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
a) Ta có 5 điểm M, H, A, O, B cùng thuộc đường tròn đường kính OM
b) Vì MA, MB là hai tiếp tuyến cắt nhau nên OM AB tại I
Suy ra tứ giác MIKH nội tiếp
Do đó OIK đồng dạng OHM (g – g)
Vậy OK.OH = OI.OM
c) Ta có
2
Vậy K cố định hay khi M di chuyển trên d thì đường thẳng AB đi qua một điểm cố định
d) Tìm vị trí của M để diện tích tam giác OIK đạt giá trị lớn nhất
Trang 18CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Bài 14 -Ngô Sĩ Liên Cho O đường kính AB M là một điểm cố định trên tiếp tuyến tại , A của O
Vẽ tiếp tuyến MC và cát tuyến MHK (H nằm giữa M và K tia ; MK nằm giữa hai tia MB MO , ).Các đường thẳng BH BK cắt đường thẳng MO tại , E và F
a) Chứng minh rằng tứ giác AMCO tứ giác MGKC và tứ giác MCHE nội tiếp ,
b) Qua A kẻ đường thẳng song song với MK cắt O tại , , I CI cắt MK tại N Chứng minh
NH NK
c) OEOF
Hướng dẫn
a) Chứng minh rằng tứ giác AMCO, tứ giác MGKC và tứ giác MCHE nội tiếp
*) Chứng minh tứ giác AMCO nội tiếp
Vì MAlà tiếp tuyến của O (gt) nên MAAOMAO90
Vì MC là tiếp tuyến của O (gt) nên MCCOMCO90
Xét tứ giác AMCO có MAO MCO90 90 =180
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
Suy ra tứ giác AMCO nội tiếp đường tròn đường kính MO
*) Chứng minh tứ giác MFKC nội tiếp
Ta có BKC là góc nội tiếp chắn cung BC của O nên =1
Trang 19CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
TỔNG HỢP: GV- NGUYỄN CHÍ THÀNH
COB là góc ở tâm chắn cung BC của (O) nên COB sđ BC COB2 BKC 1
Vì MA MC, là hai tiếp tuyến cắt nhau tại M của O COM AOM (tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau)
Mà AOM BOF(đối đỉnh) COM BOF
Vì MCO vuông tại O CMO COM 90 2 CMO2 COM 180
Hay 2CMO COM BOF180
Lại có COM BOCBOF180 BOC2CMO 2
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
⇒ Tứ giác MFKC nội tiếp
*) Chứng minh tứ giác tứ giác MCHE nội tiếp
Xét tứ giác MCHE có CME CHE180 cmt.
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
⇒ Tứ giác MCHE nội tiếp
b) Qua A kẻ đường thẳng song song với MK, cắt O tại I CI, cắt MK tại N Chứng minh
Trang 20CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
12
Xét tứ giác MCNO có MOC HNC cmt
Mà hai góc này là hai góc của 2 đỉnh kề nhau cùng nhìn cạnh MC của tứ giác MCNO
⇒ Tứ giác MCNO nội tiếp
Lại có MCO90 cmtTứ giác MCNO nội tiếp đường tròn đường kính MO
90
MNO
(góc nội tiếp chắn nửa đường tròn đường kính MO )
hay ONHKNH NK(quan hệ đường kính vuông góc với dây cung của O
c) OE = OF
Xét tứ giác AMNO có MAOMNO90 90 180
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
⇒ Tứ giác AMNO nội tiếp
(hai góc nội tiếp cùng chắn cung AM )
Mà AOM BOF(đối đỉnh)
Có BEOEMHEHM (góc ngoài của MEH )
Mà EHM BHK (đối đỉnh) BEOEMHBHK *
Có OAN EMH (hai góc nội tiếp cùng chắn cung ON )
NAK NAO OAK EMH BHK
(do OAK BHKhai góc nội tiếp cùng chắn cung BK) (**)
Trang 21CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
a) Chứng minh rằng tứ giác AMCO tứ giác MGKC và tứ giác MCHE nội tiếp ,
b) Qua A kẻ đường thẳng song song với MK cắt O tại , , I CI cắt MK tại N Chứng minh
NH NK
c) OEOF
Hướng dẫn
d) Chứng minh rằng tứ giác AMCO, tứ giác MGKC và tứ giác MCHE nội tiếp
*) Chứng minh tứ giác AMCO nội tiếp
Trang 22CÁC BÀI TOÁN HÌNH TRONG ĐỀ THI GK2-TOÁN 9-CÁC TRƯỜNG HN
Vì MAlà tiếp tuyến của O (gt) nên MAAOMAO90
Vì MC là tiếp tuyến của O (gt) nên MCCOMCO90
Xét tứ giác AMCO có MAO MCO90 90 =180
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
Suy ra tứ giác AMCO nội tiếp đường tròn đường kính MO
*) Chứng minh tứ giác MFKC nội tiếp
Ta có BKC là góc nội tiếp chắn cung BC của O nên =1
2
BKC sđ BC
COB là góc ở tâm chắn cung BC của (O) nên COB sđ BC COB2 BKC 1
Vì MA MC, là hai tiếp tuyến cắt nhau tại M của O COM AOM (tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau)
Mà AOM BOF(đối đỉnh) COM BOF
Vì MCO vuông tại O CMO COM 90 2 CMO2 COM 180
Hay 2CMO COM BOF180
Lại có COM BOCBOF180 BOC2CMO 2
Mà hai góc này ở vị trí đối nhau
⇒ Tứ giác MFKC nội tiếp
*) Chứng minh tứ giác tứ giác MCHE nội tiếp