Chứng minh tương tự ta cũng có FC là tia phân giác của góc DFE mà BE và CF cắt nhau tại H do đó H là tâm đường tròn nội tiếp tam giác DEF.. Theo giả thiết tam giác ABC cân tại A có AD là
Trang 1Chứng minh tương tự ta cũng có FC là tia phân giác của góc DFE mà BE và CF cắt nhau tại H
do đó H là tâm đường tròn nội tiếp tam giác DEF
Bài 2 Cho tam giác cân ABC (AB = AC), các đường cao AD, BE, cắt nhau tại H Gọi O là tâm đường tròn
ngoại tiếp tam giác AHE
1 Chứng minh tứ giác CEHD nội tiếp
2 Bốn điểm A, E, D, B cùng nằm trên một đường
tròn
3 Chứng minh ED =
2
1BC
4 Chứng minh DE là tiếp tuyến của đường tròn
(O)
5 Tính độ dài DE biết DH = 2 Cm, AH = 6 Cm
Lời giải:
1 Xét tứ giác CEHD ta có:
CEH = 900 ( Vì BE là đường cao)
H
1
3 2 1
1
O
E
B
A
CDH = 900 ( Vì AD là đường cao)
=> CEH + CDH = 1800
Mà CEH và CDH là hai góc đối của tứ giác CEHD , Do đó CEHD là tứ giác nội tiếp
2 Theo giả thiết: BE là đường cao => BE AC => BEA = 900
AD là đường cao => AD BC => BDA = 900 Như vậy E và D cùng nhìn AB dưới một góc 900 => E và D cùng nằm trên đường tròn đường kính AB
Vậy bốn điểm A, E, D, B cùng nằm trên một đường tròn
3 Theo giả thiết tam giác ABC cân tại A có AD là đường cao nên cũng là đường trung tuyến
=> D là trung điểm của BC Theo trên ta có BEC = 900
Vậy tam giác BEC vuông tại E có ED là trung tuyến => DE =
2
1BC
4. Vì O là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác AHE nên O là trung điểm của AH
=> OA = OE => tam giác AOE cân tại O => E1 = A1 (1)
Theo trên DE =
2
1 BC => tam giác DBE cân tại D => E3 = B1 (2)
Mà B1 = A1 ( vì cùng phụ với góc ACB) => E1 = E3 => E1 + E2 = E2 + E3
Mà E1 + E2 = BEA = 900 => E2 + E3 = 900 = OED => DE OE tại E
Vậy DE là tiếp tuyến của đường tròn (O) tại E
5 Theo giả thiết AH = 6 Cm => OH = OE = 3 cm.; DH = 2 Cm => OD = 5 cm áp dụng định lí Pitago cho tam giác OED vuông tại E ta có ED2 = OD2 – OE2 ED2 =
52 – 32 ED = 4cm
Bài 3 Cho nửa đường tròn đường kính AB = 2R Từ A và B kẻ hai tiếp tuyến Ax, By Qua điểm M thuộc nửa đường tròn kẻ tiếp tuyến thứ ba cắt các tiếp tuyến Ax , By lần lượt ở C và D Các đường thẳng AD và BC cắt nhau tại N
Trang 21 Chứng minh AC + BD = CD.
2 Chứng minh COD = 900
3.Chứng minh AC BD =
4
2
4.Chứng minh OC // BM
5.Chứng minh AB là tiếp tuyến của đường tròn đường kính
CD
5.Chứng minh MN AB
6.Xác định vị trí của M để chu vi tứ giác ACDB đạt giá trị nhỏ
nhất
Lời giải:
/
/
y x
N C
D I
M
B O
A
1. Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau ta có: CA = CM; DB = DM => AC + BD =
CM + DM
Mà CM + DM = CD => AC + BD = CD
2 Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau ta có: OC là tia phân giác của góc AOM; OD là
tia phân giác của góc BOM, mà AOM và BOM là hai góc kề bù => COD = 900
3. Theo trên COD = 900 nên tam giác COD vuông tại O có OM CD ( OM là tiếp
tuyến )
áp dụng hệ thức giữa cạnh và đường cao trong tam giác vuông ta có OM2 = CM DM,
Mà OM = R; CA = CM; DB = DM => AC BD =R2 => AC BD =
4
2
4 Theo trên COD = 900 nên OC OD (1)
Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau ta có: DB = DM; lại có OM = OB =R => OD là
trung trực của BM => BM OD (2) Từ (1) Và (2) => OC // BM ( Vì cùng vuông
góc với OD)
5 Gọi I là trung điểm của CD ta có I là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác COD
đường kính CD có IO là bán kính
Theo tính chất tiếp tuyến ta có AC AB; BD AB => AC // BD => tứ giác ACDB là
hình thang Lại có I là trung điểm của CD; O là trung điểm của AB => IO là đường
trung bình của hình thang ACDB
IO // AC , mà AC AB => IO AB tại O => AB là tiếp tuyến tại O của đường tròn
đường kính CD
6 Theo trên AC // BD =>
BD
AC BN
CN , mà CA = CM; DB = DM nên suy ra
DM
CM BN
CN
=> MN // BD mà BD AB => MN AB
7 ( HD): Ta có chu vi tứ giác ACDB = AB + AC + CD + BD mà AC + BD = CD nên suy ra chu vi tứ giác ACDB = AB + 2CD mà AB không đổi nên chu vi tứ giác ACDB nhỏ nhất khi CD nhỏ nhất , mà CD nhỏ nhất khi CD là khoảng cách giữ Ax và By tức là
CD vuông góc với Ax và By Khi đó CD // AB => M phải là trung điểm của cung AB
Bài 4 Cho tam giác cân ABC (AB = AC), I là tâm đường tròn nội tiếp, K là tâm đường
tròn bàng tiếp góc
A , O là trung điểm của IK
1 Chứng minh B, C, I, K cùng nằm trên một đường tròn.
2 Chứng minh AC là tiếp tuyến của đường tròn (O).
3 Tính bán kính đường tròn (O) Biết AB = AC = 20 Cm, BC = 24
Cm
Lời giải: (HD)
1 Vì I là tâm đường tròn nội tiếp, K là tâm đường tròn bàng tiếp góc A nên BI và BK là hai tia phân giác của hai góc kề bù đỉnh B
Trang 3Do đó BI BK hayIBK = 900
Tương tự ta cũng có ICK = 900 như vậy B và C cùng nằm trên
đường tròn đường kính IK do đó B, C, I, K cùng nằm trên một đường
tròn
2 Ta có C1 = C2 (1) ( vì CI là phân giác của góc ACH
C2 + I1 = 900 (2) ( vì IHC = 900 )
o
1 2 1 H
I
C
A
B
K
I1 = ICO (3) ( vì tam giác OIC cân tại O)
Từ (1), (2) , (3) => C1 + ICO = 900 hay AC OC Vậy AC là tiếp tuyến của đường tròn (O)
3 Từ giả thiết AB = AC = 20 Cm, BC = 24 Cm => CH = 12 cm.
AH2 = AC2 – HC2 => AH = 20 2 12 2 = 16 ( cm)
CH2 = AH.OH => OH =
16
12 2
2
AH
CH = 9 (cm)
OC = OH2 HC2 9 2 12 2 225 = 15 (cm)
Bài 5 Cho đường tròn (O; R), từ một điểm A trên (O) kẻ tiếp tuyến d với (O) Trên đường thẳng d lấy điểm M bất kì ( M khác A) kẻ cát tuyến MNP và gọi K là trung điểm của NP,
kẻ tiếp tuyến MB (B là tiếp điểm) Kẻ AC MB, BD MA, gọi H là giao điểm của AC
và BD, I là giao điểm của OM và AB
1 Chứng minh tứ giác AMBO nội tiếp
2 Chứng minh năm điểm O, K, A, M, B cùng nằm trên
một đường tròn
3 Chứng minh OI.OM = R2; OI IM = IA2
4 Chứng minh OAHB là hình thoi
5 Chứng minh ba điểm O, H, M thẳng hàng
6 Tìm quỹ tích của điểm H khi M di chuyển trên đường
thẳng d Lời giải:
1 (HS tự làm).
2 Vì K là trung điểm NP
nên OK NP ( quan hệ đường kính
d
H I
K
N P
M
D
C
B
A
O
Và dây cung) => OKM = 900 Theo tính chất tiếp tuyến ta có OAM = 900; OBM = 900 như vậy K, A, B cùng nhìn OM dưới một góc 900 nên cùng nằm trên đường tròn đường kính OM
Vậy năm điểm O, K, A, M, B cùng nằm trên một đường tròn
3 Ta có MA = MB ( t/c hai tiếp tuyến cắt nhau); OA = OB = R
=> OM là trung trực của AB => OM AB tại I
Theo tính chất tiếp tuyến ta có OAM = 900 nên tam giác OAM vuông tại A có AI là đường cao
áp dụng hệ thức giữa cạnh và đường cao => OI.OM = OA2 hay OI.OM = R2; và OI IM = IA2
4 Ta có OB MB (tính chất tiếp tuyến) ; AC MB (gt) => OB // AC hay OB // AH
OA MA (tính chất tiếp tuyến) ; BD MA (gt) => OA // BD hay OA // BH
=> Tứ giác OAHB là hình bình hành; lại có OA = OB (=R) => OAHB là hình thoi
Trang 45 Theo trên OAHB là hình thoi => OH AB; cũng theo trên OM AB => O, H, M thẳng hàng( Vì qua O chỉ có một đường thẳng vuông góc với AB)
6 (HD) Theo trên OAHB là hình thoi => AH = AO = R Vậy khi M di động trên d thì H cũng di động nhưng luôn cách A cố định một khoảng bằng R Do đó quỹ tích của điểm H khi M di chuyển trên đường thẳng d là nửa đường tròn tâm A bán kính AH = R
Bài 6 Cho tam giác ABC vuông ở A, đường cao AH Vẽ đường tròn tâm A bán kính AH Gọi HD
là đường kính của đường tròn (A; AH) Tiếp tuyến của đường tròn tại D cắt CA ở E
1 Chứng minh tam giác BEC cân
2 Gọi I là hình chiếu của A trên BE, Chứng minh rằng AI = AH
3 Chứng minh rằng BE là tiếp tuyến của đường tròn (A; AH)
4 Chứng minh BE = BH + DE
Lời giải: (HD)
1. AHC = ADE (g.c.g) => ED = HC (1) và AE = AC (2)
Vì AB CE (gt), do đó AB vừa là đường cao vừa là đường trung
tuyến của BEC => BEC là tam giác cân => B1 = B2
2 1
I
E
H
D
C
A
B
2 Hai tam giác vuông ABI và ABH có cạnh huyền AB chung, B1 = B2 => AHB =
AIB => AI = AH
3 AI = AH và BE AI tại I => BE là tiếp tuyến của (A; AH) tại I
4 DE = IE và BI = BH => BE = BI+IE = BH + ED
Bài 7 Cho đường tròn (O; R) đường kính AB Kẻ tiếp tuyến Ax và lấy trên tiếp tuyến đó
cho AP > R, từ P kẻ tiếp tuyến tiếp xúc với (O) tại M
1 Chứng minh rằng tứ giác APMO nội tiếp được một
đường tròn
2 Chứng minh BM // OP
3 Đường thẳng vuông góc với AB ở O cắt tia BM tại N
Chứng minh tứ giác OBNP là hình bình hành
4 Biết AN cắt OP tại K, PM cắt ON tại I; PN và OM kéo
dài cắt nhau tại J Chứng minh I, J, K thẳng hàng
Lời giải:
1 (HS tự làm).
2.Ta có ABM nội tiếp chắn cung AM; AOM là góc ở
tâm
chắn cung AM => ABM =
2
AOM
(1) OP là tia phân giác AOM ( t/c hai tiếp tuyến cắt nhau ) => AOP =
2
AOM
(2)
Từ (1) và (2) => ABM =
AOP (3)
X
( (
2 1
K I
J
M
N P
O
Mà ABM và AOP là hai góc đồng vị nên suy ra BM // OP (4)
3.Xét hai tam giác AOP và OBN ta có : PAO=900 (vì PA là tiếp tuyến ); NOB = 900 (gt NOAB)
=> PAO = NOB = 900; OA = OB = R; AOP = OBN (theo (3)) => AOP = OBN => OP =
BN (5)
Từ (4) và (5) => OBNP là hình bình hành ( vì có hai cạnh đối song song và bằng nhau)
4 Tứ giác OBNP là hình bình hành => PN // OB hay PJ // AB, mà ON AB => ON PJ
Trang 5Ta cũng có PM OJ ( PM là tiếp tuyến ), mà ON và PM cắt nhau tại I nên I là trực tâm tam
giác POJ (6)
Dễ thấy tứ giác AONP là hình chữ nhật vì có PAO = AON = ONP = 900 => K là trung
điểm của PO ( t/c đường chéo hình chữ nhật) (6)
AONP là hình chữ nhật => APO = NOP ( so le) (7)
Theo t/c hai tiếp tuyến cắt nhau Ta có PO là tia phân giác APM => APO = MPO (8)
Từ (7) và (8) => IPO cân tại I có IK là trung tuyến đông thời là đường cao => IK PO (9)
Từ (6) và (9) => I, J, K thẳng hàng
Bài 8 Cho nửa đường tròn tâm O đường kính AB và điểm M bất kì trên nửa đường tròn ( M khác A,B) Trên nửa mặt phẳng bờ AB chứa nửa đường tròn kẻ tiếp tuyến Ax Tia BM cắt Ax tại I; tia phân giác của góc IAM cắt nửa đường tròn tại E; cắt tia BM tại F tia BE cắt Ax tại H, cắt AM tại K
1) Chứng minh rằng: EFMK là tứ giác nội tiếp
2) Chứng minh rằng: AI2 = IM IB
3) Chứng minh BAF là tam giác cân
4) Chứng minh rằng : Tứ giác AKFH là hình thoi
5) Xác định vị trí M để tứ giác AKFI nội tiếp được một
đường tròn
Lời giải:
1 Ta có : AMB = 900 ( nội tiếp chắn nửa đường tròn )
=> KMF = 900 (vì là hai góc kề bù)
AEB = 900 ( nội tiếp chắn nửa đường tròn )
=> KEF = 900 (vì là hai góc kề bù)
=> KMF + KEF = 1800 Mà KMF và KEF là hai góc đối của tứ giác EFMK do đó EFMK là tứ giác nội tiếp
X
2 1 2
1
E K
I
H
F
M
B O
A
2 Ta có IAB = 900 ( vì AI là tiếp tuyến ) => AIB vuông tại A có AM IB ( theo trên)
áp dụng hệ thức giữa cạnh và đường cao => AI2 = IM IB
This document was truncated here because it was created using Aspose.Words in Evaluation Mode.