Lập dàn ý bài văn nghị luận (19)

Ví dụ 1: Có ý kiến cho rằng: Nguyễn Trãi là người có lòng yêu nước, thương dân sâu sắc.. Có ý kiến cho rằng: Nguyễn Trãi là người có lòng yêu nước, thương dân sâu sắc.. Những kiến thức

KĨ NĂNG LÀM VĂN

A Lập ý và lập dàn

bài trong văn nghị

1 Khái niệm :

Ví dụ 1

:

Có ý kiến cho rằng: Nguyễn Trãi là người có lòng yêu nước, thương dân sâu sắc Đồng thời ông còn là một nhà thơ lớn, có tâm hồn thanh cao, có tình yêu thiên nhiên tha thiết

Bằng kiến thức đã học và đã đọc, em hãy làm rõ ý kiến trên.

Có ý kiến cho rằng: Nguyễn Trãi là người có lòng yêu nước, thương dân sâu sắc Đồng thời ông còn là một nhà thơ lớn, có tâm hồn thanh cao, có tình yêu thiên nhiên tha thiết.

Bằng kiến thức đã học và đã đọc, em hãy làm rõ ý kiến trên.

2 Căn cứ lập ý :

Những chỉ dẫn trong đề bài

về nội dung và phương pháp nghị luận.

Những kiến thức về văn học và xã hội mà học sinh đã học, đã đọc hoặc đã tiếp thu được qua những nguồn đáng tin cậy.

a -

b -

 Nội dung :

 Phương pháp :

Kiến thức : giảng văn, văn học sử, lí luận văn học và các kiến thức xã hội.

vấn đề cần nghị luận kiểu .

bài .

Ví dụ 2 :

Phân tích những đặc sắc nghệ thuật của ngòi bút Nguyễn Aùi Quốc trong truyện

ngắn “Vi hành”.

- Nội dung : Những đặc sắc nghệ thuật của Nguyễn Ái Quốc trong truyện ngắn

“Vi hành”

- Phương pháp : Phân tích

- Kiến thức :

+ Văn học sử : Tác gia Nguyễn Ái Quốc

+ Giảng văn : Tác phẩm “Vi hành”

3 Các bước lập ý :

a Xác lập các

ý lớn

b Xác lập các

ý nhỏ

Ví dụ 2 :

Phân tích những đặc sắc nghệ thuật của ngòi bút Nguyễn Aùi Quốc

trong truyện ngắn “Vi hành”.

1. Nghệ thuật châm biếm.

2. Nghệ thuật tạo tình huống

Hạn chế

Ví dụ 3 :

Em hãy nêu lên nhận xét về phần đóng góp và hạn chế của dòng văn học lãng mạn Việt Nam giai đoạn 1930 –

tưởng Nghệ thuật

II Lập dàn

bài :

1.Khái

niệm :

2 Sắp xếp y ù : -Theo hệ thống :

+ Trình tự thời gian + Trình tự không gian + Từ dễ đến khó.

+ Trật tự nêu trong đề bài.

Lập dàn bài là sắp xếp các ý đã tìm được ở bước lập ý theo trật tự thích hợp và xác định mức độ trình bày mỗi ý theo tỉ lệ thỏa đáng giữa các ý.

VÍ DỤ CÁCH SẮP XẾP Ý

1 Có ý kiến cho rằng:

Nguyễn Trãi là người

có lòng yêu nước,

thương dân sâu sắc

Đồng thời ông còn là

một nhà thơ lớn, có

tâm hồn thanh cao, có

tình yêu thiên nhiên tha

thiết.

Bằng kiến thức đã học và đã đọc, em hãy

làm rõ ý kiến trên.

3 Em hãy nêu lên

nhận xét về phần

đóng góp và hạn

chế của dòng văn

học lãng mạn Việt

Nam giai đoạn 1930 –

1945.

Theo trật tự nêu trong đề

bài

Theo tâm

lí người tiếp nhận

II Lập dàn

+ Trật tự nêu trong đề bài tích cực tiêu

cực

-Theo tâm lí tiếp

nhận :

Ví dụ 4 :

Phân tích bức tranh đời sống của phố huyện nghèo lúc chiều tối được Thạch Lam miêu tả trong truyện ngắn “Hai đứa trẻ” và

phát biểu cảm nhận của mình.

- Bức tranh đời sống của phố huyện nghèo :

 Bức tranh thiên nhiên : Thời gian,

không gian, âm thanh.

 Bức tranh đời sống con người :

Nghèo khổ, Đơn điệu, Vô vọng.

- Cảm nhận : tác giả, tác phẩm hoặc

 Bức tranh thiên nhiên : Thời gian,

không gian, âm thanh.

 Bức tranh đời sống con người :

Nghèo khổ, Đơn điệu, Vô vọng.

- Cảm nhận : tác giả, tác phẩm hoặc

nhân vật

II Lập dàn

+ Từ dễ đến khó.

+ Trật tự nêu trong đề bài.

-Theo tâm lí tiếp

III Một số kiểu lỗi về

lập ý và lập dàn bài :

Ví dụ 2 :

Phân tích những đặc sắc nghệ thuật của ngòi bút Nguyễn Aùi Quốc

trong truyện ngắn “Vi hành”.

1 Nghệ thuật kể chuyện linh hoạt, tự

nhiên.

2 Sử dụng hình thức viết thư : dễ chuyển

cảnh, chuyển giọng, chuyển đối tượng.

3 Vạch trần bộ mặt bù nhìn của vua

Khải Định.

4 Nghệ thuật tạo tình huống nhầm lẫn.

5 Bày tỏ nỗi thương xót của tác giả

đối với nhân dân thống khổ.

Dàn

bài :

Lạc ý.

2. Sử dụng hình thức viết thư : dễ

chuyển cảnh, chuyển giọng,

chuyển đối tượng.

3. Nghệ thuật tạo tình huống

nhầm lẫn Thiế

u ý.

Lặp ý.

IV Luyện tập :

Tìm ý và cho biết căn cứ lập

Hãy phân tích giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo trong

tác phẩm “Chí Phèo” của Nam

Cao.

- Qui luật :

+ Người nông dân bị đè nén

đến cùng cực sẽ chống trả bằng hành động lưu manh.

+ Người nông dân vùng lên tự

phát và mù quáng rất dễ bị lợi dụng.

- Mâu thuẫn ở nông thôn Việt

Nam trước Cách mạng.

- Mâu thuẫn trong nội bộ giai

cấp thống trị.

- Bộ mặt của giai cấâp thống

trị.

- Nỗi thống khổ của người

lương thiện bị lưu manh hóa.

- Mâu thuẫn giữa địa chủ,

cường hào và người nông dân.

Độ

i A

Đá p án

4.2

4.1 4

3.2

3.1

3

2 1

Mâu thuẫn ở nông thôn Việt Nam trước Cách mạng.

+ Mâu thuẫn trong nội bộ giai cấp thống trị.

+ Mâu thuẫn giữa giai cấp thống trị và người nông dân Qui luật :

+ Người nông dân bị đè nén đến cùng cực sẽ chống trả bằng hành động lưu manh.

+ Người nông dân vùng lên tự phát và mù quáng rất dễ bị lợi dụng.

 Dàn

bài :

Nam Cao luôn nhìn thấy bản chất lương thiện, hi vọng sống của con người .

Lên án xã hội thực dân phong kiến đẩy người nông dân lương thiện vào con đường lưu manh hóa.

A Lập ý và lập dàn

bài trong văn nghị luận

I Lập ý :

bày mỗi ý :

III Một số kiểu lỗi

về lập ý và lập dàn bài :

 Bài tập về

nhà Bài tập 1 và 2 :

trang 11