Tuần 25. Tóm tắt văn bản thuyết minh

- Khi nghe Quan Công thanh minh: Giận dữ,khinh miệt “mày đã bội nghĩa còn mặt nào đến gặp tao nữa?” Khi nghe hai chị và Tôn Càn thanh minh thì -Trương Hai chịPhi và Tôn Càn thêm đã nói[r]

(TRÍCH HỒI 28 - “TAM QUỐC DIỄN NGHĨA”)

I.VÀI NÉT VỀ LA QUÁN TRUNG:

1 CUỘC ĐỜI :

LA QUÁN TRUNG

1.CUỘC ĐỜI:

- Sống vào giai đoạn cuối Nguyên – đầu Minh(1330 – 1400).

- Là người đi nhiều, chứng kiến và am hiểu sâu sắc xã hội rối ren thời bấy giờ, có chí lớn nhưng thực hiện không

thành công.

- Về cuối đời, ông sống mai danh ẩn tích Từ năm 1364 thì không còn ai biết rõ tung tích của ông nữa.

II TIỂU THUYẾT CHƯƠNG HỒI:

1.Nguồn gốc:

Có từ rất sớm, phát triển vào thời Minh – Thanh(1368 – 1911)

2.Đặc điểm:

- Chia làm nhiều hồi theo trình tự thời gian.

- Tính cách nhân vật được thể hiện qua hành động ít, miêu tả tâm lí.

- Mang đậm dấu ấn truyện kể.

- Thường mở đầu bằng câu thơ và kết thúc bằng câu”….hạ hồi sau phân giải”.

- Nhân vật hoạt động trong địa bàn rộng lớn.

III VỀ TIỂU THUYẾT ”TAM QUỐC DIỄN NGHĨA”

1 NGUỒN GỐC VÀ QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH:

- La Quán Trung căn cứ vào lịch sử, các truyện kể dân gian, kịch dân gian để viết tiểu thuyết “Tam quốc” gồm 240 tiết.

- Đến thời Thanh, Mao Tôn Cương chỉnh lí, viết

các lời bình,…thành 120 hồi lưu truyền đến nay.

2 TÓM TẮT:(SGK)

Đọc tóm tắt(sgk)

TÀO THÁO

TÀO THÁO ĐẠI BẠI

Ở XÍCH BÍCH

LƯU BỊ CHIẾM KINH CHÂU (NHÀ THỤC)

HÌNH THÀNH THẾ CHÂN VẠC

TÀO THÁO KHỞI BINH RỬA

HẬN

TÔN QUYỀN LÉN

CHIẾM KINH CHÂU

(GIẾT QUAN CÔNG)

LƯU BỊ TRẢ THÙ

LỤC TỐN DÙNG

KẾ HỎA CÔNG ĐÁNH BẠI LƯU

BỊ Ở HÀO ĐÌNH

NGỤY

LƯU BỊ BỆNH CHẾT (LƯU THIỆN KẾ VỊ)

KHỔNG MINH

TÀO THÁO BỆNH CHẾT

TÀO PHI KẾ VỊ, PHẾ VUA NHÀ HÁN LÊN NGÔI HOÀNG ĐẾ

TÀO PHI CHÉT (QUYỀN BINH RƠI VÀO TAY TƯ MÃ Ý)

TÔN QUYỀN CHẾT(TÔN HẠO KẾ VỊ)

TƯ MÃ VIÊM TIÊU DIỆT NGÔ

(279)

TRUNG QUỐC THỐNG NHẤT

NHÀ TẤN

(280)

3 GIÁ TRỊ TÁC PHẨM

a Nội dung tư tưởng

- Tác phẩm miêu tả cuộc chiến tranh phức tạp giữa các tập đoàn phong kiến Qua đó vạch trần bản chất tàn bạo giả dối của giai cấp thống trị.

- Tác phẩm cho thấy cuộc sống loạn li, bi thảm của nhân dân

và thể hiện ước mơ của họ về sự xuất hiện những vị vua hiền tướng giỏi.

b.Nghệ thuật

- Giá trị lịch sử, quân sự.

- Tài kể truyện đặc sắc của tác giả, đặc biệt là nghệ thuật

miêu tả các trận chiến đấu sinh động và hấp dẫn.

IV TÌM HIỂU ĐOẠN TRÍCH “HỒI TRỐNG CỔ THÀNH”

1 XUẤT XỨ:

Em hãy cho biết xuất xứ của đoạn trích?

- Nửa đầu hồi 28 ( Chém Sái Dương anh

em hòa giải; Hồi Cổ Thành tôi chúa đoàn

Đoạn trích có những nhân vật nào?

(Trương Phi, Quan Công,Châu Thương,

Tôn càn, Cam phu nhân, Mi phu nhân, Sái

Dương, tên lính)

Hãy tóm tắt đoạn trích khoảng 5

mực cho rằng Quan Công phản bội, đến đây

để bắt mình Chỉ sau khi Quan Công chém chết Sái Dương, Trương Phi mới chịu tin và khóc, thụp lạy Quan Công

Nhân vật chính trong đoạn trích này là

2 Phân tích:

a.Hình tượng nhân vật Trương Phi:

Tại sao Trương Phi chiếm Cổ Thành?

-Vì quan huyện không phải là người tốt,

không cho Trương Phi vay lương thực

Vì Trương Phi cần một chốn nương thân

Hình tượng nhân vật Trương Phi được miêu

tả như thế nào? (Diện mạo, lời nói, hành

-Diện mạo: “mắt trợn tròn xoe”, “râu hùm

vểnh ngược”

Khi nghe Quan Công thanh minh,câu nói nào của Quan Công đã làm cho Trương Phi bừng bừng nổi giận? Vì sao?

“Hiền đệ ….há quên nghĩa vườn đào ru?”

- Khi nghe Quan Công thanh minh:

Giận dữ,khinh miệt ( “mày đã bội nghĩa còn mặt nào đến gặp tao nữa?” )

Khi nghe hai chị và Tôn Càn thanh minh thì

Trương Phi đã nói gì? Qua đó, em thấy Trương Phi là người như thế nào?

Trương Phi là người rất trung nghĩa

- Hai chị và Tôn Càn thanh minh: như đổ thêm

dầu vào lửa, cho Quan Công là thằng phụ

nghĩa lừa cả hai chị

Hãy cho biết trong đoạn trích đâu là đỉnh

điểm của xung đột? Vì sao?

Khi Quan Công chém đầu Sái Dương, Trương Phi đã hoàn toàn tin Quan Công chưa?

-Sái Dương bị Quan Công chém đầu

Trương Phi vẫn còn nghi ngờ

Tại sao đầu Sái Dương đã rơi mà Trương Phi vẫn còn nghi ngờ, vẫn chưa chịu nhận anh? Phi còn làm gì nữa? Những việc làm đó cho ta thấy thêm điều gì trong tính cách Trương Phi?

- Hỏi kĩ tên lính bị bắt, bắt hắn thuật lại

chuyện ở Hứa Đô

Chưa tỏ ngay thái độ-Đưa hai chị dâu vào thành, nghe hai bà kể

hết mọi chuyện, mới tin hoàn toàn

Thận trọng, tinh tế

- Hiểu rõ sự tình,thụp xuống lạy Quan Công

Biết nhận lỗi, rất tình cảm

Qua phân tích, em có nhận xét gì về tính

cách nhân vật Trương Phi?

Tóm lại, đoạn trích hiện lên hình ảnh tuyệt

đẹp, dũng cảm, cương trực, trung nghĩa,

nóng nảy, thô lổ mà tinh tế và phục thiện của Trương Phi – một “hổ tướng” của nước Thục sau này

b HÌNH TƯỢNG NHÂN VẬT QUAN CÔNG

Trước khi đưa hai phu nhân đến cửa thành,

Quan Công đã trải qua những thử thách gì?

-Vượt qua năm cửa quan, chém sáu tướng

Tào, đưa hai phu nhân về với Lưu Bị

-Gặp Trương Phi, mừng rỡ vô cùng

Rất trọng nghĩa

Có thể xem Cổ Thành là cửa quan thứ sáu

không? “Vật chướng ngại” ở đây là gì? Tại sao Quan Công không đánh trả lại Trương Phi?

- Khi bị Trương Phi tấn công, Quan Công

không có vũ khí, vừa bảo vệ mình vừa

khuyên giải em Giàu lòng độ lượng

- Tránh được đòn tấn công và bình tĩnh trước

sự tấn công của Trương Phi

- Chớp mắt ( chưa dứt hồi trống) đã chém bay đầu Sái Dương

Tài đức vẹn toàn

Nhờ đâu chỉ với một hồi trống, Quan Công đã thực hiện được đòi hỏi ngặt nghèo của Trương Phi?

Qua phân tích, em thấy Quan Công là người

như thế nào?

Tóm lại, Quan công là dũng tướng tài danh, rất khéo léo, mềm dẻo, nhẫn nại và cũng rất trung nghĩa

c ÂM VANG HỒI TRỐNG CỔ THÀNH

Tác giả tả “Hồi trống Cổ Thành” bằng

những câu văn nào? Tại sao đoạn trích

lại được đặt tên là “Hồi trống Cổ Thành”?

“Quan Công chẳng…… đầu Sái Dương đã

lăn xuống đất.”(cuối trang 91 SGk)

Hồi trống ở đây có gì khác so với hồi trống

trận mà anh (chị) đã học, đã thấy trong

truyện cổ, phim ảnh Trung Quốc?

Em có rút ra được những ý nghĩa gì về hồi trống?

c ÂM VANG HỒI TRỐNG CỔ THÀNH

-Hồi trống gợi không khí chiến trận, tạo đỉnh điểm xung đột đầy kịch tính của đoạn trích

- Hồi trống thách thức khí phách của các bậc trượng phu và là quan tòa quyết định Quan Công trung thành hay phản bội

- Hồi trống đoàn tụ anh em

Hồi trống Cổ Thành mang đậm nét trận mạc, nhưng lại khác với hồi trống trận thông thường Nó trở thành một biểu tượng cho lòng trung nghĩa, cho tinh thần dũng cảm, cho sự công minh chính nghĩa Hồi trống vừa gieo vào lòng người đọc âm vang chiến trận hào hùng, vừa là âm thanh biểu dương

ca ngợi lòng trung nghĩa sự thẳng ngay, bộc trực của người anh hùng Đó là hồi trống thách thức minh oan và đoàn tụ

BÀI TẬP NÂNG CAO

- Hiểu từ: an đắc (ước sao), khoái nhân (người ngay thẳng), Tận chu (giết sạch), phụ nhân tâm (kẻ có lòng phản bội)

+ Lời nói thể hiện tính cách của Trương Phi

+ Hành động, thái độ thể hiện tính cách của

Trương Phi

-“ Thụ sao xảo họa Trương Phi tượng,

Xích nhật trường minh Quan Vũ tâm”

(Tức cảnh – Hồ Chí Minh)

CHUẨN BỊ BÀI MỚI

TÌNH CẢNH LẺ LOI CỦA NGƯỜI CHINH PHỤ

(Trang 111)

Gợi ý: + Đọc qua phần tác giả, thời đại tác

giả sống có gì ảnh hưởng đến sáng tác

“chinh phụ ngâm”

+ phân đoạn bài học, nêu ý chính từng đoạn

+ Trả lời câu hỏi trong SGK (Chú ý nghệ thuật miêu tả cảnh ngụ tình đặc sắc qua đó thấy

được tình cảnh cô, đơn lẻ loi của người chinh phụ và hiện lên bóng dáng thời đại)