an-toàn-lao-động (1)

 Phân loại theo tínhđộc hại nguy hiểm của hóa chất: Theo nhóm gây ăn mòn, cháy nổ, độc, tích tụ sinh học, đồ bềntrong môi trường sinh thái gây ra ung thư, gây viêm nhiễm,gây quái thai,

I Định nghĩa.

Hóa chất là những nguyên

tố hóa học, các hợp chất và hỗn hợp có nguồn gốc tự nhiên do con người tổng hợp tại thành.

 Hóa chất an toàn :

- Là những hóa chấtkhông gây ảnh hưởngđến sức khỏe người sửdụng

Hóa chất nguy hiểm :

- Là những hóa chất trong quá trìnhsản xuất, bảo quản và vận chuyển

có thể gây cháy nổ, ăn mòn, nhiễmđộc cho người và phá hoại tài sản

Hóa chất độc:

Là các chất gây ảnh hưởng xấutrựa tiếp hay gián tiếp đên người

và vi sinh vật Tác dụng độc cóthể xâm nhập qua tiếp xúc với

da, qua đường ngộ độc cấp tínhhay mạn tính, gây nhiễm độc cục

bộ hay toàn bộ

II Phân loại hóa chất.

Có 2 loại hóa chất thường gặp:

1) Phân loại theo thông dụng.

a Phân loại theo

 Đối tượng sử dụng hóa chất : Nông nghiệp, công nghiệp, lâm nghiệp, bệnh viện, dịch vụ giặt khô, thực phẩm ché biến ( phẩm màu, chất bảo quản,…)

 Theo nguồn gốc hóa chất : Nước sản xuất, nơi sản xuất, thành phần hóa học, thời gian sản xuất, hạn sử dụng

 Trạng thái pha của hóa chất : Hóa chất dạng rắn (bụi kim loại, bụi than,…) hóa chất dạng lỏng và khí ( dung môi hữu cơ, hóa chất trừ sâu)

 Theo trực giác : màu , mùi , vị hoặc phân tích bằng máy

b Phân loại theo độc tính.

 Phân loại theo độ bềnvững sinh học : hóa học và vật lýhọc của chất độc tới môi trườngsinh thái như đất, không khí,nước, động vật, thực vật ( thuốcbảo vệ thực vật, chất độc dioxin,thuốc trừ sâu…

 Phân loại theo chỉ sốđộc tính TLm hoặc LC50 hoặcLD50 : là liều lượng hay nồng

độ độc tố gây tử vong 50%động vật thí nghiệm như cá,chuột bạch, thỏ

 Phân loại theo tínhđộc hại nguy hiểm của hóa chất: Theo nhóm gây ăn mòn, cháy

nổ, độc, tích tụ sinh học, đồ bềntrong môi trường sinh thái gây

ra ung thư, gây viêm nhiễm,gây quái thai, gây bệnh thầnkinh…

Phân loại theo nồng độ tối đa của hóa chất (tiêu chuẩn vệ sinhcông nghiệp) : Là nồng độ tối đa cho phép mà không gây nhiễm độc cấptính và sau một thời gian tiếp xúc dài cũng không gây nhiễm độc mãntính.

2) Hóa chất độc gây bệnh nghề nghiệp.

a Chì và hợp chất của chì : Được dung nhiều trong công nghiệp vật

liệu như ắc quin chì, đồ sành sứ, thủy tinh, sản xuất bột chì màu,…

b Thủy ngân và hợp chất của thủy ngân: Được dung phổ biến trong

công nghiệp sản xuất vinyl clorua, thuốc lợi tiểu, thuốc bảo vệ thực vật…

c Cacbon dioxit

d Benzen

e Thuốc trừ sâu hữu cơ trong bảo vệ cây trồng, diệt nấm mốc, ruồi muỗi: Hợp chất hữu cơ hay dung là parathion, dimetyldiclorovyl photphat, tetraethyl pirophotphat.

Theo mức độ nguy hại ảnh hưởng đến sức khỏe con người theo điều 6 thông tư số 04/2012/TT-CBT của Bộ công thương

III Quá trình xâm nhập, chuyển hóa của hóa chất trong cơ thể.

1 Con đường xâm nhập của hóa chất vào cơ thể: 3 con đường

 Đường hô hấp : Khi hít thở các hóa chất dưới dạng khí, hơi haybụi là nơi là nơi oxy từ không khí đi vào máu và CO2 từ máu khuếch rakhông khí

Theo không khí - mũi (miệng)- cổ họng  khí quản  phổi mạch máu

 Hấp thụ qua da: khi hóa chất bám dính vào da

Gây ra các phản ứng:

- Phản ứng với bề mặt da gây viêm da xơ phát

- Xâm nhập qua da, kết hợp với tổ chức protein gây cảm ứng da

- Xâm nhập qua da vào máu

 Qua đường tiêu hóa :

Do ăn uống phải thức

ăn hoặc sử dụng nhữngdụng cụ ăn đã bị nhiễmhóa chất.

2) Sự chuyển hóa của hóa chất.

- Sau khi chất độc hấp thụ vào cơ thể, chất độc sẽ vào mạch máu, bạchhuyết hoặc vài dịch thể khác

- Sau khi phân bố chất độc vào cơ quan trong cơ thể thì chúng sẽ hấpthụ hay đào thải phụ thuộc vài tính ái lực

- Nếu tỉ lệ hấp thụ cao hơn tỉ lệ thải chất độc sẽ tích lũy vào các bộphận trong cơ thể gây ra nhiễm độc còn không thì chất độc sẽ đượcthải ra ngoài

3 Các yếu tố làm tăng tác hại của hóa chất

- Ở trong cơ thể người, gan, thận có vai trò đặc biệt quan trọng trong việcphá vỡ cấu trúc hóa học và giải độc nhờ quá trình biến đổi sinh học

b Nồng độ, cấu trúc hóa học và trạng thái tiếp xúc của chất độc:

Về nguyên tắc , tác hại của hóa chất với cơ thể phụ thuộc vào lượng hóa chất

đã hấp thụ, cấu trúc hóa học, thời gian, vị trí tiếp xúc.

Khi hóa chất hấp phụ qua đường hô hấp, tác hại của hóa chất tới cơ thể phụ thuộc vào thời gian tiếp xúc.

Hợp chất amin và nitro càng độc hơn benzen khi số nhóm thế NH2 và NO2

càng nhiều.

c Ảnh hưởng kết hợp của các hóa chất

Tác hại của nhiều hóa chất có thể lớn hơn tổng tác hại của từng hóa chất thành phẩm do sự kết hợp tạo ra chất hóa học mới có tác hại hơn với sức khỏe, gây ra sự nhiễm độc bán cấp tính, cấp tính, mãn tính hay nguy hại đến tính mạng tùy theo thời gian tiếp xúc, nồng độ hóa chất và sức đề kháng của cơ thể.

Ví dụ như: Khi ta hút phải CCl4 trong thời gian ngắn sẽ không bị nhiễm độc, nhưng nếu uống thêm một lượng rượu

C2H5OH

thì sẽ gây ngộ độc mạnh, thậm chí là tử vong.

Vì vậy, khi làm việc hoặc tiếp xúc với hóa chất, nên giảm hoặc tránh đến mức thấp nhất số lượng về hóa chất tiếp xúc.

d Tính mẫn cảm của người tiếp xúc

- Nguy cơ tác hại của hóa chất phụ thuộc nhiều vào tính nhạy cảm vớihóa chất của từng cơ thể người khi tiếp xúc với hóa chất như: Giớitính, lứa tuổi, tình trang sức khỏe, bệnh có tính di truyền như dị ứng,môi trường lao động và biểu hiện dị ứng…

- Do vậy mà pháp luật có những quy định cụ thể trong việc tuyển và

bố trí lao động ( Thông tư liên bộ của Bộ Lao Động – Thương binh và

Xã hôi và Bộ Y Tế) nhằm để phòng ngừa tác động của các yếu tố trongsản xuất với người lao động chưa thành niên vào lao động nữ

e Các yếu tố khác làm tăng nguy cơ bị nhiễm bệnh

Các vấn đề khác như vùng khí hậu ở nơi lao động, mức độ lao động, chế

độ dinh dưỡng, trang phục bảo hộ lao động, biện pháp y tế, quá trìnhquản lý tổ chức công nghệ, có thể làm tăng nguy cơ người lao động bịnhiễm độc

IV Tác hại của hóa chất

Đối với cơ thể của con người được phâm loại theo các nhóm sau:

 Kích thích: làm cho tình trang phần cơ thể tiếp xúc với hóa chất bị

xấu đi Các phần thường bị tác động là

- Da: Làm cho da bị khô, xù xì và xót

- Mắt: Gây khó chịu đến thương tật lâu dài

- Đường hô hấp: Sẽ gây cảm giác bỏng rát ở mũi và họng

 Dị ứng: Khi cơ thể tiếp xúc trực tiếp với hóa chất, thường thì phản

ứng qua da hoặc đường hô hấp

- Dị ứng da: Các hóa chất thường gặp là thuốc nhuộm azo, axit

cromic…

- Dị ứng đường hô hấp: Hóa chất thường gặp như toluen,

formandehyt…

 Gây ngạt: Là việc đưa không đủ khí oxy vào các cơ quan

của cơ thể Bao gồm ngạt thở đơn thuần và ngạt thở hóa học.

Gây mê và gây tê

 Tác động đến hệ thống các cơ quan chức năng trong

cơ thể: gan, thận, hệ thần kinh, bộ phận sinh dục

 Ung thư

 Hư thai (Quái thai)

 Ảnh hưởng đến thế hệ tương lai

V Biện pháp phòng ngừa tác hại của hóa chất

 Hạn chế hoặc thay thế hóa chất độc hại: Lọai bỏ các chất hoặc quá

trình độc hại, nguy hiểm hoặc thay thế chúng bằng thứ khác ít nguyhiểm hownhoawjc không còn nguy hiểm

Ví dụ: Thay thế phun sơn bằng phương pháp tĩnh điện hoặc sơn nhúng

 Che chắn hoặc cách ly nguồn phát sinh hóa chất nguy hiểm: Là hạn chế thấp nhất mọi cơ hội tiếp xúc

với hóa chất

 Thông gió: Bao gồm các hệ thống thông gió tự

nhiên, hệ thống thổi cục bộ, hệ thống hút cục bộ, ốngkhói cao, hệ thống thông gió chung… Đảm bảo ngườilao đông làm việc trong môi trường an toàn

 Trang bị phương tiện bảo hộ cá nhân cho người lao

động nhằm ngăn ngừa việc tiếp xúc trực tiếp với hóa chất:

- Mặt nạ phòng độc

- Bảo vệ mắt

- Quần áo, găng tay, giày ủng

 Vệ sinh cá nhân: Nhằm giữ cho cơ thể sạch sẽ, tránh

nhiễm độc qua da, qua đường hô hấp hay đường tiêuhóa.

VI Quyền và nghĩa vụ của người lao động khi sử

dụng hóa chất

 Một người lao động khi sử dụng hóa chất thì đều có quyền và có khả năng sử dụng và sở hữu chúng một cách hợp lý và không lợi dụng chúng một cách bất hợp pháp, nhưng phải có những nghĩa vụ như sau:

- Danh mục hóa chất phải xây dựng kế hoạch phòng ngừa, ứng phó sự cố hóa chất, khoảng cách an toàn đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh hóa chất nguy hiểm

- Danh mục hóa chất phải thực hiện khai báo

- Phải biết Cơ sở dữ liệu hóa chất và Danh mục hóa chất quốc gia

- Phải có trách nhiệm đối với các Bộ, ngành và Ủy ban nhân dân cáccấp trong quản lý hoạt động hóa chất

- Biết vững về thông tin của các loại hóa chất

- Am hiểu về ngưỡng hàm lượng hóa chất nguy hiểm phải xây dựngphiếu an toàn hóa chất

- Có điều kiện sản xuất, kinh doanh và Danh mục hóachất sản xuất, kinh doanh có điều kiện; Danh mục hóachất hạn chế sản xuất, kinh doanh; Danh mục hóa chấtcấm

Những đối tượng được phép sử dụng và không được

sử dụng hóa chất

 Người được phép sử dụng hóa

chất:

- Là những người chuyên môn: Làm

việc trong phòng thí nghiệm, trong

phân xưởng,

- Người đủ điều kiện tiêu chuẩn làm

việc trong môi trường có hóa chất

(thường xuyên khám sức khỏe định

kì)

 Người được phép sử dụng hóa

- Người chưa được đào tạo chuyên môn, không amhiểu về hóa chất

- Người mắc bệnh nghề nghiệp hay có vấn đề vềthần kinh

 Nhà kho phải thoáng mát, sạch sẽ, xa khu dân cư và nguồn nước

 Nhà kho phải đảm bảo chịu được lửa nhiệt độ cao, không phản ứnghóa học, không thấm chất lỏng

 Hóa chất phải để sao cho phù hợp với nhà kho, hạn chế việc rò rỉ,tiếp xúc với nhau

 Có hệ thống thông gió phù hợp

Một số lưu ý khi bảo quản và

lưu trữ hóa chất

Ý nghĩa của công tác BHLĐ

khi sử dụng hóa chất

a Ý nghĩa kinh tế

- Nâng cao năng suất lao động cũng như chất lượng sản phẩm

- Lực lượng lao động được bảo vệ, đạt chất lượng

c Ý nghĩa khoa học

- Ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, khoa học công nghệ tiên tiến vào sản xuấtnhằm hạn chế tai nạn lao động xảy ra giúp phát triển khoa học ứngdụng

- Liên quan trực tiếp tới việc bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn môitrường trong sạch

d Ý nghĩa công tác phòng chống cháy nổ

Hầu hết các vụ cháy nổ đều xuất phát từ việc sử dụng hóa chất

không hợp lý, vì vậy an toàn lao độngtrong việc sử dụng hóa

chất là điều rất quan trọng góp phần giảm thiểu các vụ cháy nổ

xảy ra khi sản xuất và công tác phòng cháy chữa cháy diễn ra

dễ dàng hơn

Ý nghĩa của công tác BHLĐ khi sử dụng hóa chất