Việc đề ra các quyền cơ bản của các dân tộc và gắn chặt quyền con người với độc lập dân tộc, quyền tự quyết dân tộc là một cống hiến lý luận to lớn của Hồ Chí Minh vào kho tàng tư tưởng
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
KHOA KINH TẾ QUỐC TẾ
Họ và tên sinh viên: Phùng Thanh Vân
MSV: 11185542
Lớp tín chỉ: Tư tưởng Hồ Chí Minh (219)_2
Giảng viên: TS Nguyễn Hồng Sơn
ĐỀ BÀI: Phân tích luận điểm của Hồ Chí Minh: “Nước độc lập
mà người dân không được hưởng hạnh phúc, tự do thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì” Làm rõ ý nghĩa của luận điểm đối với Việt Nam hiện nay.
BÀI TẬP LỚN
MÔN HỌC: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Trang 2MỤC LỤC
I LỜI MỞ ĐẦU 1
II NỘI DUNG: 2
1 Đ ỘC LẬP DÂN TỘC THEO CON ĐƯỜNG CÁCH MẠNG VÔ SẢN LÀ TIỀN ĐỀ CỦA HẠNH PHÚC, TỰ DO 2
1.1 C ÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC MUỐN THẮNG LỢI TRƯỚC NHẤT PHẢI ĐI THEO CON ĐƯỜNG CÁCH MẠNG VÔ SẢN 2
1.2 C ÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC MUỐN THẮNG LỢI CÒN PHẢI DO Đ ẢNG CỦA GIAI 3
CẤP CÔNG NHÂN LÃNH ĐẠO 3
2 HẠNH PHÚC, TỰ DO LÀ GIÁ TRỊ CỦA ĐỘC LẬP 4
3 M ỤC TIÊU CỦA ĐI LÊN C HỦ NGHĨA XÃ HỘI 7
4 VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VÀO SỰ NGHIỆP ĐỔI MỚI HIỆN NAY 9
4.1 T HÀNH TỰU VỀ KINH TẾ 10
4.2 T HÀNH TỰU VỀ MẶT XÃ HỘI 10
4.3 T HÀNH TỰU VỀ GIÁO DỤC , Y TẾ 11
4.4 T HÀNH TỰU VỀ MẶT ĐỐI NGOẠI 11
III KẾT LUẬN 12
Trang 3I LỜI MỞ ĐẦU
Tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh xét về bản chất là tư tưởng nhân đạo cộng sản
cao cả nhằm mục tiêu giải phóng con người, trước hết là giải phóng những
người lao động khỏi mọi hình thức áp bức, bóc lột, bất công Nhưng muốn giải
phóng được người lao động, trước hết theo Hồ Chí Minh, phải giải phóng dân
tộc Dân tộc có được độc lập thì mới có cơ sở, điều kiện để mang lại tự do,
hạnh phúc cho nhân dân, tức là mới có điều kiện, cơ sở để giải phóng được
nhân dân lao động khỏi mọi hình thức áp bức, bóc lột, bất công trên thực tế
Chính vì vậy, tất cả ý nghĩa cuộc sống đối với Hồ Chí Minh đó là cứu nước,
giải phóng dân tộc, cứu đồng bào bị đoạ đầy, đau khổ Người coi đấy là lẽ sống
thiêng liêng nhất Cả cuộc đời, Người “chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột
bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự
do, đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành” Độc lập, tự
do trở thành bản chất cao quý trong tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh, trở thành
ngọn cờ chiến đấu và mục tiêu suốt đời hy sinh cống hiến của Người Chính vì
vậy, Hồ Chí Minh trịnh trọng tuyên bố trong Tuyên ngôn độc lập năm 1945:
“tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng; dân tộc nào cũng có
quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do” Việc đề ra các quyền cơ bản
của các dân tộc và gắn chặt quyền con người với độc lập dân tộc, quyền tự
quyết dân tộc là một cống hiến lý luận to lớn của Hồ Chí Minh vào kho tàng tư
tưởng nhân quyền của nhân loại
Tư tưởng nhân văn của Hồ Chí Minh mang đậm tính nhân dân, tính nhân bản
Nó hướng tới việc tìm con đường thật sự cách mạng và khoa học, dẫn tới mục
tiêu triệt để giải phóng dân tộc, giải phóng con người Sau khi nước nhà giành
được độc lập, Người nhấn mạnh: “Nước độc lập mà dân không hưởng hạnh
phúc tự do, thì độc lập cũng chẳng có nghĩa lý gì” “Tự do" không phải là giá
trị bất biến, tự nó luôn thay đổi theo thời gian và theo bối cảnh xã hội Có được
độc lập chưa đů, độc lập nhưng người dân phải được hưởng hạnh phúc, tự do
Hạnh phúc, tự do mới chính là mục đích cuối cùng, là mong ước thăm sâu nhất
của mỗi người dân nước Việt Gắn chặt tự do, độc lập với hạnh phúc của con
người, của đại đa số nhân dân, gắn chặt cuộc đấu tranh giải phóng con người
với giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giương cao ngọn cờ độc lập dân
tộc và chủ nghĩa xã hội làm nền tảng để bảo đảm triệt để các quyền con người,
giải phóng con người là một tư tưởng cốt lõi xuyên suốt cuộc đời hoạt động
Trang 4cách mạng của Hồ Chí Minh Để thực hiện lý tưởng nhân văn đó, Hồ Chí Minh
đã vạch ra con đường đúng đắn cho cách mạng Việt Nam là độc lập dân tộc
phải gắn liền với chủ nghĩa xã hội thì độc lập dân tộc mới bền vững, hạnh phúc
tự do của nhân dân mới đạt được thực sự, người lao động mới được hoàn toàn
giải phóng
1 Độc lập dân tộc theo con đường cách mạng vô sản là tiền đề của hạnh
phúc, tự do
1.1 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi trước nhất phải đi theo con
đường cách mạng vô sản
Ngay từ đầu những năm 20 của thế kỷ XX, trong nhận thức về con đường giải
phóng dân tộc, Hồ Chí Minh đã sớm nhận ra hạn chế của các nhà yêu nước
đương thời Do chưa có một đường lối kháng chiến rõ ràng, bất cập trước lịch
sử, dựa trên ý thức hệ phong kiến hoặc xu hướng dân chủ tư sản nên không
tránh khỏi thất bại và bị thực dân Pháp thẳng tay đàn áp các phong trào yêu
nước của nhân dân ta Từ đó, Hồ Chí Minh đã đi bắt đầu con đường đi tìm
đường cứu nước Trong quá trình bôn ba ở nước ngoài, Hồ Chí Minh đã tìm
hiểu các cuộc cách mạng lớn trên thế giới, tìm hiểu nghiên cứu các kiểu nhà
nước và khảo sát cuộc sống của nhân dân các dân tộc bị áp bức Sau hơn 10
năm lăn lộn qua nhiều nước để tìm tòi thử nghiệm, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
đến với Chủ nghĩa Mác-Lenin, đến với tư tưởng Cách mạng Tháng Mười Nga
vĩ đại Người cho rằng phải học tập cách mạng Nga, khi được tiếp xúc: “Bản
luận cương về vấn đề dân tộc thuộc địa” của Lenin, Người đã sung sướng nói
to lên: “Hỡi đồng bào bị đọa đày đau khổ! Đây là cái cần thiết cho chúng ta,
đây là con đường giải phóng chúng ta !” và là từ lòng yêu nước, thương dân,
Người ra đi tìm đường cứu nước, cứu dân thì đến với cách mạng tháng Mười
và chủ nghĩa Lenin đã tìm thấy con đường cứu nước cứu dân và giải phóng lao
động và quả quyết: “muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con
đường nào khác là con đường cách mạng vô sản, giành độc lập dân tộc” Tiếp
xúc với Luận cương của Lênin về các vấn đề dân tộc và thuộc địa, Hồ Chí
Minh đã tìm thấy con đường chân chính cho sự nghiệp cứu nước giải phóng
dân tộc Sự kiện đó đánh dấu bước chuyển biến về chất trong tư tưởng Hồ Chí
Minh, từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Lênin, từ giác ngộ dân tộc đến giác
ngộ giai cấp, từ người yêu nước thành người cộng sản Lý luận về cách mạng
Trang 5không ngừng của Lênin có ảnh hưởng rất sâu sắc đến tư tưởng của Người, cho
thấy sự gắn bó chặt chẽ giữa 2 cuộc cách mạng: cách mạng giải
phóng dân tộc và cách mạng xã hội chủ nghĩa, cách mạng giải phóng dân tộc là
tiền đề cho cách mạng xã hội chủ nghĩa và cách mạng xã hội chủ nghĩa là sự
khẳng định của thành quả cách mạng của giải phóng dân tộc Theo Hồ Chí
Minh, Đối với các nước thuộc địa như nước Việt Nam giai đoạn này, độc lập
dân tộc trước nhất chỉ có thể có được khi cách mạng giải phóng dân tộc thành
công Tuy nhiên, theo Hồ Chí Minh, mục tiêu cuối cùng của độc lập dân tộc
không chỉ dừng lại ở giai đoạn hoàn thành cuộc cách mạng giải phóng dân tộc
mà phải thực hiện tiếp cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa
1.2 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi còn phải do Đảng của giai
cấp công nhân lãnh đạo
Đảng Cộng sản Việt Nam - chính đảng của giai cấp công nhân Việt Nam ra đời
trong phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp Ngay từ
đầu, Đảng Cộng sản Việt Nam đã sớm đứng ra nhận sứ mệnh lịch sử to lớn mà
giai cấp và dân tộc giao phó: Lãnh đạo các tầng lớp nhân dân Việt Nam đấu
tranh chống thực dân, phong kiến, giành độc lập dân tộc, dân chủ cho nhân
dân Trước sự bế tắc về lý luận cũng như đường lối của các lực lượng cách
mạng Việt Nam trong những năm 20 của thế kỷ XX, sự thất bại không tránh
khỏi của các phong trào chống Pháp do các sĩ phu yêu nước và các nhà cách
mạng có xu hướng tư sản lúc đó, dân tộc ta đã hướng đến con đường cứu nước
mới, khác về chất, con đường mà các thế hệ người Việt Nam yêu nước đã đi
Chính lúc dân tộc Việt Nam cần một đường lối chính trị đúng đắn, một đội tiên
phong dẫn đường, một bộ tham mưu lãnh đạo thì Đảng Cộng sản Việt Nam ra
đời Sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam đã đáp ứng kịp thời và đầy đủ
những đòi hỏi bức thiết của lịch sử Đảng ta ra đời là sự kết hợp của chủ nghĩa
Mác-Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam Từ
khi xuất hiện trên vũ đài chính trị, Đảng Cộng sản Việt Nam đã tỏ rõ là một
đảng cách mạng chân chính nhất, có sức hội tụ lớn nhất mọi sức mạnh của dân
tộc, của giai cấp, sớm trở thành đội tiên phong của giai cấp và của dân tộc
trong cuộc đấu tranh chống đế quốc, phong kiến Có thể nói, sứ mệnh lịch sử
của Đảng Cộng sản Việt Nam là do thời đại, do giai cấp và dân tộc quy định
Trong tác phẩm "Đường Cách mệnh" Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ ra có ba
thứ cách mệnh là: Tư bản cách mệnh, dân tộc cách mệnh và giai cấp cách
Trang 6mệnh Ba cuộc cách mạng này về tính chất, mục tiêu, nội dung và phương
pháp tiến hành có khác nhau Ở các nước dân tộc chủ nghĩa và tư bản chủ
nghĩa, ba cuộc cách mạng này không tiến hành đồng thời; mỗi cuộc cách mạng
đều do một giai cấp cách mạng lãnh đạo (như: Cách mạng tư sản do giai cấp tư
sản lãnh đạo đánh đổ chế độ phong kiến, quý tộc; cách mạng vô sản do giai
cấp công nhân lãnh đạo đánh đổ chế độ tư bản) Ở Việt Nam, do tính quy định
của lịch sử, cả ba cuộc cách mạng đó đều thuộc phạm trù cách mạng vô sản
Sự kiện Hồ Chí Minh đến với chủ nghĩa Mác-Lênin đã đánh dấu bước ngoặt
trong quá trình phát triển tư tưởng và cuộc đời hoạt động cách mạng của
Người: Chủ nghĩa yêu nước chân chính đã bắt gặp chủ nghĩa quốc tế vô sản
Hồ Chí Minh khẳng định: "Muốn cứu nước giải phóng dân tộc không có con
đường nào khác con đường cách mạng vô sản" Để thực hiện được mục tiêu
đó, Hồ Chí Minh khẳng định: "Trước hết phải có Đảng Cách mệnh, để trong
thì vận động và tổ chức dân chúng, ngoài thì liên lạc với các dân tộc bị áp bức
và vô sản giai cấp ở mọi nơi Đảng có vững, cách mệnh mới thành công, cũng
như người cầm lái có vững thì thuyền mới chạy"
Đảng Cộng sản Việt Nam có vai trò lãnh đạo nhân dân Việt Nam cùng một lúc
vừa làm tư sản cách mạng, vừa làm dân tộc cách mạng và làm giai cấp cách
mạng Đây là đặc điểm lớn nhất của cách mạng vô sản ở Việt Nam do Đảng
Cộng sản Việt Nam lãnh đạo và cũng là một đặc điểm của sứ mệnh lịch sử của
Đảng đối với giai cấp và dân tộc Việt Nam Vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng
sản Việt Nam được Chủ tịch Hồ Chí Minh nêu rõ trong Chính cương vắn tắt,
Sách lược vắn tắt, Chương trình tóm tắt và Lời kêu gọi của Đảng khi Đảng mới
thành lập, đó là: "Chủ trương làm tư sản dân quyền cách mạng (révolution
démocratique bourgeoise) và thổ địa cách mạng (révolution agratire) để đi tới
xã hội cộng sản"; " Đánh đổ đế quốc chủ nghĩa Pháp và bọn phong kiến";
Làm cho nước Việt Nam được độc lập; Giải phóng công nhân và nông dân
thoát khỏi ách tư bản; Mở mang công nghiệp và nông nghiệp; Đem lại mọi
quyền lợi tự do cho nhân dân"
2 Hạnh phúc, tự do là giá trị của độc lập
Theo Hồ Chí Minh, trong điều kiện nước thuộc địa như Việt Nam thì trước hết
phải đấu tranh giành độc lập dân tộc, nhưng nếu nước độc lập mà dân không
Trang 7hưởng hạnh phúc tự do thì đó vẫn là độc lập kiểu cũ, và vì vậy độc lập đó cũng
chẳng có nghĩa lý gì Chủ nghĩa xã hội trong quan niệm của Hồ Chí Minh
không phải là câu trả lời cho mong muốn chủ quan của con người theo quan
niệm duy tâm, không tưởng, mà là câu trả lời cho một sự vận động lịch sử hiện
thực theo khái niệm duy vật phê phán Chủ nghĩa xã hội là một vấn đề hiện
thực, xuất phát từ thực tiễn khách quan, từ hiện thực vận động của lịch sử, từ
đặc điểm Việt Nam, một nước vốn là thuộc địa, nông nghiệp lạc hậu, khoa học
kỹ thuật kém phát triển, tiến thắng lên chủ nghĩa xã hội, bỏ qua giai đoạn phát
triển tư bản chủ nghĩa Chủ nghĩa xã hội trong quan điểm Hồ Chí Minh không
thế suy nghĩ chủ quan, giáo điều, nóng vội, duy ý chí mà phải dựa trên cơ sở
thực tiễn nước ta, đặc điểm thế giới và xu thế của thời đại Theo quan điểm của
Hồ Chí Minh, chủ nghĩa xã hội nhằm làm cho nhân dân lao động thoát nạn bấn
cùng, làm cho mọi người có công ăn việc làm, được ấm no và sông một đời
hạnh phúc Chủ nghĩa xã hội là giải phóng nhân dân lao động khỏi nghèo nàn,
lạc hậu Chủ nghĩa xã hội là một xã hội không có chế độ người bóc lột người,
một xã hội bình đẳng, nghĩa là ai cũng phải lao động và có quyền lao động, ai
làm nhiều thì hưởng nhiều, ai làm ít thì hưởng ít, không làm không hưởng Có
được độc lập chưa đủ, độc lập nhưng người dân phải được hưởng hạnh phúc,
tự do Đấy chính là đòi hỏi chính đáng, điều mà không phải ai khác chính cụ
Hồ đã chỉ ra Hạnh phúc, tự do mới chính là mục đích cuôi cùng, là mong ước
thẳm sâu nhất của mỗi người dân nước Việt Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là
“độc lập, tự do cho dân tộc, hạnh phúc cho nhân dân, không ngừng nâng cao
đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, trước hết là nhân dân lao động",
“Chủ nghĩa xã hội là làm sao cho nhân dân đủ ăn, đủ mặc, ngày càng sung
sướng, ai nây được đi học, ốm đau có thuốc, không lao động được thì nghỉ
ngơi, Tóm lại xã hội ngày càng tiến, vật chất ngày càng tăng, tinh thần ngày
càng tốt đó là chủ nghĩa xã hội" Chỉ có chủ nghĩa xã hội mới đem lại hạnh
phúc, ấm no cho nhân dân Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ nghĩa
xã hội được nói đến một cách thiết thực, cụ thể, dễ hiểu : “Chủ nghĩa xã hội
trước hết nhằm làm cho nhân dân lao động thoát nạn, bần cùng, làm cho mọi
người có công ăn việc làm, được ấm no và sống một đời hạnh phúc" "nước
độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc tự do thì độc lập tự do cũng không có
ý nghĩa gì" "Chủ nghĩa xã họi là làm sao cho nhân dân đủ ăn, đủ mặc, ngày
càng sung sướng, ai nấy đều được đi học, ốm đau có thuốc, già không lao động
Trang 8được thì nghỉ, những phong tục tập quán không tốt được dần dần được xóa
bỏ"; “Chủ nghĩa xã hội là nhằm nâng cao đời sống vật chất và văn hóa của
nhân dân và do nhân dân tự xây dựng lấy" Nói tóm lại "chủ nghĩa xã hội là
làm sao cho dân giàu nước mạnh" Hạnh phúc, tự do theo quan điểm Hồ Chí
Minh là người dân phải được hưởng đầy đủ đời sống vật chất và tinh thần do
chủ nghĩa xã hội đem lại Đời sống vật chất là trên cơ sở một nền kinh tế cao
dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại, ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được
học hành Chỉ có tăng trưởng kinh tế, thu nhập cao "ăn ngon, mặc đẹp" chưa
thể gọi là chủ nghĩa xã hội Chủ nghĩa xã hội là cùng với việc không ngừng
nâng cao đời sống vật chất, là phải không ngừng nâng cao đời sống tinh thần
Trong điều kiện nước ta, nhiều khi đời sống tinh thần, văn hóa phải đi trước
“"soi đường cho quốc dân đi; văn hóa lãnh đạo quốc dân để thực hiện độc lập,
tự cường, tự chủ" Theo Hồ Chí Minh, nhân tố nào biến nước Việt Nam lạc
hậu thành một nước tiên tiến: "Có lẽ cần phải để lên hàng đầu những cố gắng
của chúng tội nhằm phát triển văn hóa Chủ nghĩa thực dân đã kìm hãm nhân
dân chúng tôi trong vòng ngu muội đề chúng dễ áp bức Nền văn hóa nảy nở
hiện thời là điều kiện cho nhân dân chúng tôi tiến bộ" (2) Ngay khi còn phải
tập trung vào nhiệm vụ hàng đầu là giành độc lập dân tộc, Hồ Chí Minh đã
nhìn thấu ý nghĩa và sức mạnh của văn hóa, của đời sống tinh thần Người cho
rằng, con người cần phải có đời sống văn hóa tinh thần vì đó là lẽ sinh tồn và
mục đích cuộc sóng chúng ta Sau này, trong kháng chiến ác liệt, Hồ Chí Minh
nhấn mạnh “không sợ thiếu, chỉ sợ không công bằng; không sợ nghèo chỉ sợ
lòng dân không yên" Chủ nghĩa xã hội xoá bỏ căn nguyên kinh tế sâu xa của
tình trạng người bóc lột người do chế độ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất
sinh ra, nhờ đó xoá bỏ cơ sở kinh tế sinh ra ách áp bức con người về chính trị
và sự nô dịch con người về tinh thần, ý thức và tư tưởng Chỉ với chủ nghĩa xã
hội, độc lập dân tộc mới đạt tới mục tiêu phục vụ lợi ích và quyền lực của mọi
người lao động, làm cho mọi thành viên của cộng đồng dân tộc trở thành người
chủ thực sự, có cuộc sống vật chất ngày càng đầy đủ và đời sống tinh thần
ngày càng phong phú Nó cũng bảo đảm cho dân tộc vượt qua tình trạng đói
nghèo, lạc hậu và tụt hậu trong tương quan với các dân tộc khác trong thế giới
và ngày càng phát triển mạnh mẽ hơn để đạt tới sự bình đẳng trong các mối
quan hệ giữa con người với con người, giữa cộng đồng dân tộc này với cộng
đồng dân tộc khác Toàn bộ khả năng và điều kiện bảo đảm chỉ có thể được tìm
Trang 9thấy và giải quyết bằng con đường phát triển chủ nghĩa xã hội Chủ nghĩa xã
hội là giai đoạn phát triển cao hơn chủ nghĩa tư bản về mặt giải phóng con
người khỏi mọi áp bức, bóc lột đem lại cho con người hạnh phúc, tự do Vì vậy
Hồ Chí Minh rất coi trọng vai trò của tư tưởng, văn hóa, đạo đức, lỗi sống Văn
hóa là lối sống, là quyền con người, là cái chân, thiện, mỹ giữa người với
người Thống nhất với cách tiếp cận của chủ nghĩa Mác-Lênin, Hồ Chí Minh
rất chú trọng sức phát triển sản xuất, chú trọng chế độ sở hữu coi đó là những
nhân tổ quyết định thắng lợi của chủ nghĩa xã hội Nhưng điều đặc biệt mang
sắc thái Hồ Chí Minh, đó là Người chú trọng tiếp cận chủ nghĩa xã hội theo
phương diện đạo đức Con người có hạnh phúc trong chế độ xã hội chủ nghĩa
phải là những con người được giáo dục và có đạo đức Chế độ xã hội chủ nghĩa
mang lại hạnh phúc cho con người phải là chế độ không có chủ nghĩa cá nhân,
và những gì phản văn hóa và đạo đức Hồ Chí Minh chỉ rõ chủ nghĩa cá nhân
là trái với đạo đức cách mạng, là trở lực trên con đường xây chủ nghĩa xã hội
không thể tách rời thắng lợi của cuộc đấu tranh trừ bỏ chủ nghĩa cá nhân Vì
vậy, thắng lợi của chủ nghĩa xã hội không thể tách rời thắng lợi của cuộc đấu
tranh trừ bỏ chủ nghĩa cá nhân
Tóm lại, Hồ Chí Minh đã sớm phát hiện ra giá trị của chủ nghĩa xã hội Chể độ
xã hội chủ nghĩa theo quan điểm Hồ Chí Minh không chỉ là thước đo giá trị
của độc lập dân tộc mà còn tạo nên sức mạnh để bảo vệ vững chắc độc lập dân
tộc và tự bảo vệ Độc lập dân tộc chỉ có đi tới chủ nghĩa xã hội thì mới có một
nền độc lập dân tộc thật sự, hoàn toàn, nhân dân mới được hưởng hạnh phúc tự
do; chủ nghĩa xã hội chỉ có phát triển trên một một nền độc lập dân tộc thật sự
thì mới có điều kiện phát triển và hoàn thiện
3 Mục tiêu của đi lên Chủ nghĩa xã hội
Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ nghĩa xã hội được nói đến một
cách thiết thực, cụ thể, dễ hiểu: “CNXH trước hết nhằm làm cho nhân dân lao
động thoát nạn, bần cùng, làm cho mọi người có công ăn việc làm, được ấm no
và sống một đời hạnh phúc” “Nước độc lập mà dân không hưởng hạnh phúc
tự do thì độc lập tự do cũng không có ý nghĩa gì”.“CNXH là làm sao cho nhân
dân đủ ăn, đủ mặc, ngày càng sung sướng, ai nấy đều được đi học, ốm đau có
thuốc, già không lao động được thì nghỉ, những phong tục tập quán không tốt
được dần dần được xóa bỏ”; “CNXH là nhằm nâng cao đời sống vật chất và
Trang 10văn hóa của nhân dân và do nhân dân tự xây dựng lấy” Nói tóm lại “CNXH là
làm sao cho dân giàu nước mạnh”, từ những lời phát biểu ngắn gọn của Chủ
tịch Hồ Chí Minh, chúng ta có thể khái quát những nét đặc trưng bản chất sau
đây của CNXH :
- Một là CNXH là là chế độ do nhân dân lao động làm chủ, nhà nước phải
phát huy quyền làm chủ tập thể của nhân dân lao động để huy động
được tính tích cực và sáng tạo của nhân dân vào sự nghiệp xây dựng
chủ nghĩa xã hội
- Hai là CNXH là một xã hội có nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực
lượng sản xuất ngày càng hiện đại và chế độ công hữu về tư liệu sản
xuất chủ yếu nhằm không ngừng nâng cao đời sống vật chất cho nhân
dân, trước hết là nhân dân lao động
- Ba là CNXH là một xã hội phát triển cao về văn hóa, đạo đức, trong đó,
người với người là bạn bè, là đồng chí, là anh em, con người được giải
phóng khỏi áp bức, bóc lột, có cuộc sống tinh thần phong phú, được tạo
điều kiện để phát triển hết mọi khả năng sẳn có của mình
- Bốn là CNXH là một xã hội công bằng và hợp lý, làm nhiều hưởng
nhiều, làm ít hưởng ít, không làm thì không hưởng, các dân tộc đều bình
đẳng, miền núi được giúp đở để tiến kịp miền xuôi
- Năm là CNXH là công trình tập thể của nhân dân, do nhân dân tự xây
dựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng
Đó là những bản chất của CNXH và cũng là những mục tiêu mà Đảng và nhân
dân ta đang ra sức phấn đấu để đạt tới Hệ thống động lực của chủ nghĩa xã hội
trong tư tưởng Hồ Chí Minh rất phong phú, trong đó bao trùm lên tất cả là
động lực con người, trên cả hai bình diện : cộng đồng và cá nhân Đó là phát
huy sức mạnh đoàn kết của cả cộng đồng dân tộc - động lực chủ yếu để phát
triển đất nước Đó là phát huy sức mạnh của con người được giải phóng để làm
chủ Để phát huy sức mạnh này phải tác động vào nhu cầu, lợi ích của con
người, phát huy động lực chính trị, tinh thần đạo đức, truyền thống,
quyền làm chủ của người lao động, thực hiện công bằng xã hội … Đó là khắc
phục các trở lực kìm hãm sự phát triển của chủ nghĩa xã hội, bao gồm đấu
tranh chống chủ nghĩa cá nhân, đấu tranh chống tham ô, lãng phí, quan liêu,
chống chủ quan, bảo thủ, giáo điều, lười biếng, không chịu học tập cái mới …
Đó cũng là những trở lực đối với sự nghiệp xây dựng CNXH